Ο Όσιος Ιωσήφ ο ασκητής του Μπιζερικάνι

Σε μια σπηλιά της ερήμου του Ιορδάνη ένας ταπεινός μοναχός από τη Μολδαβία συγκέντρωσε γύρω του δεκαεπτά αδελφούς και ίδρυσε την πρώτη ρουμανική πνευματική κοινότητα στους Αγίους Τόπους. Αργότερα, καθώς οδηγούσε τους μαθητές του προς το Άγιον Όρος, η Παναγία εμφανίστηκε μέσα σε μια βελανιδιά και τους είπε να γυρίσουν πίσω, γιατί εκεί βρισκόταν ο δικός της κήπος. Ο Όσιος Ιωσήφ γεννήθηκε σε ένα χωριό της επαρχίας Νεάμτς, στη βόρεια Μολδαβία, κατά τα τέλη του δέκατου πέμπτου αιώνα μετά Χριστόν.

Από νεαρή ηλικία ένιωσε μέσα του την έλξη της μοναχικής ζωής και αποφάσισε να αφιερωθεί ολοκληρωτικά στον Χριστό. Έτσι εισήλθε στη Μονή Μπιστρίτσα, όπου παραδόθηκε στην καθοδήγηση των γεροντότερων Πατέρων. Εκείνοι του δίδαξαν με υπομονή τα μυστικά της νηστείας, της αδιάλειπτης προσευχής και της εσωτερικής εγρήγορσης.

Ο νεαρός μοναχός δέχθηκε με δίψα τη διδασκαλία και προόδευσε γρήγορα στην αρετή. Όμως μέσα του φούντωνε ο πόθος για βαθύτερη ησυχία και μεγαλύτερη απομόνωση. Επειδή δεν εύρισκε αρκετή πνευματική ηρεμία στη μονή, ζήτησε την ευλογία του ηγουμένου του και ξεκίνησε ένα μακρύ ταξίδι προσκυνήματος προς τους Αγίους Τόπους.

Έφτασε στα Ιεροσόλυμα, όπου προσκύνησε με δάκρυα τον Πανάγιο Τάφο του Κυρίου και έζησε στιγμές βαθιάς κατάνυξης. Έπειτα αποσύρθηκε στην έρημο της κοιλάδας του Ιορδάνη, αναζητώντας τόπο κατάλληλο για την ησυχαστική του πορεία. Σε σύντομο διάστημα η φήμη της αρετής του απλώθηκε σε όλη την περιοχή και έγινε γνωστός ασκητής.

Εγκαταστάθηκε μέσα σε μια σπηλιά, όπου στην αρχή ζούσε ολομόναχος, παλεύοντας με τις σκληρές προσβολές του πονηρού. Σταδιακά πλησίασαν κοντά του λίγοι μαθητές, που ζητούσαν να μιμηθούν τον τρόπο της ζωής του. Μαζί τους υπέμενε με γενναιότητα τους πειρασμούς, τη δίψα, την πείνα και τις δαιμονικές επιθέσεις της ερήμου.

Η πνευματική του εμπειρία ανέβηκε σε ύψη, που σπάνια συναντά κανείς ανάμεσα στους ασκητές της εποχής εκείνης. Σιγά σιγά γύρω του συναθροίστηκαν δεκαεπτά αφοσιωμένοι μοναχοί από διάφορα μέρη και ίδρυσε μαζί τους μια οργανωμένη αδελφότητα. Έτσι έλαβε υπόσταση η πρώτη ρουμανική πνευματική κοινότητα μέσα στους Αγίους Τόπους, με κέντρο την κοιλάδα του Ιορδάνη.

Όταν όμως οι Άραβες εισέβαλαν στα ιερά προσκυνήματα και προκάλεσαν μεγάλη αναταραχή, ο Όσιος Ιωσήφ αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη φιλόξενη έρημο μαζί με τους πιστούς του μαθητές. Πήρε λοιπόν τους αδελφούς του και επέστρεψε στη Μολδαβία, εγκαθιστάμενος ξανά κοντά στη Μονή Μπιστρίτσα. Έτσι μεταφέρθηκε ολόκληρο το ασκητήριο από την έρημο του Ιορδάνη στα δάση του όρους Μπιζερικάνι.

Καθώς ο αριθμός των μαθητών μεγάλωνε συνεχώς, ο Όσιος αποφάσισε να χτίσει εκεί μικρή εκκλησία αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου. Γύρω από τον ναό ανέγειρε ταπεινά κελιά, ώστε οι μοναχοί να ζουν κοντά στο κέντρο της κοινής τους λατρείας. Καθιέρωσε για την αδελφότητα τον Κανόνα των ακοιμήτων, σύμφωνα με το πρότυπο της περίφημης Μονής Στουδίου της Κωνσταντινούπολης.

Ο κανόνας αυτός περιλάμβανε αδιάλειπτη προσευχή στον ναό και στα κελιά, αυστηρή νηστεία και πολλές μετάνοιες. Επιπλέον περιλάμβανε ψαλμωδία, υπακοή στους πνευματικούς προεστώτες και αμοιβαία αγάπη ανάμεσα στους αδελφούς της κοινότητας. Η ζωή τους κυλούσε ήσυχα και αρμονικά μέσα στα δάση, με τη χάρη του Θεού να σκεπάζει κάθε τους βήμα.

Όμως ήρθε στιγμή που οι Τούρκοι επέδραμαν στην περιοχή και έβαλαν φωτιά στον μικρό τους ναό. Μπροστά στην καταστροφή οι μοναχοί σκέφτηκαν να εγκαταλείψουν τον τόπο και να αναχωρήσουν προς το Άγιον Όρος. Καθώς βάδιζαν αποφασισμένοι προς τη χερσόνησο του Άθω, ζωντανός θαυμασμός τους περίμενε μέσα στον δρόμο.

Είδαν την Υπεραγία Θεοτόκο να εμφανίζεται μέσα σε μια μεγάλη βελανιδιά, με μορφή φωτεινή και γλυκύτατη. Η Παναγία τους ρώτησε με στοργή πού πήγαιναν και προς ποιον τόπο κατευθύνονταν με τόση βιασύνη. Εκείνοι, με δέος και έκπληξη μπροστά στο θαυμαστό όραμα, της απάντησαν ότι πορεύονταν προς τον κήπο της, το Άγιον Όρος.

Η Μητέρα του Θεού τότε τους είπε με σαφήνεια να γυρίσουν πίσω, γιατί ο δικός της κήπος βρισκόταν ακριβώς εκεί. Οι μοναχοί υπάκουσαν αμέσως στην ουράνια εντολή και επέστρεψαν με ευγνωμοσύνη στον τόπο της παλιάς τους ασκήσεως. Σε ανάμνηση αυτού του μεγάλου θαύματος τοποθέτησαν στο δέντρο μια ιερή εικόνα της Παναγίας, για να θυμίζει στους πιστούς τη θεϊκή επέμβαση.

Στα κατοπινά χρόνια το ασκητήριο του Οσίου Ιωσήφ ονομάστηκε Σκήτη Μπιζερικάνι, που σημαίνει σκήτη των ευσεβών και θεοφιλών ανδρών. Η ονομασία αυτή δόθηκε γιατί οι μοναχοί προσεύχονταν συνεχώς με πολλά δάκρυα μετανοίας και κατανύξεως. Πολλοί άρρωστοι θεραπεύονταν από βαριές ασθένειες μέσω των προσευχών και των ευλογιών του οσίου Πατρός Ιωσήφ.