Η Ιερά Εικόνα της Παναγίας του Τερεμπόβλια

Τριακόσιες χιλιάδες Τούρκοι στρατιώτες υποχώρησαν ηττημένοι μπροστά στα τείχη του Τερεμπόβλια, την άνοιξη του χιλίων εξακοσίων εβδομήντα δύο. Λίγους μήνες αργότερα, η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας μεταφέρθηκε με πομπή στον καθεδρικό ναό του Αγίου Γεωργίου στο Λβοβ. Η ιερή αυτή εικόνα της Υπεραγίας Θεοτόκου εμφανίστηκε αρχικά στο πριγκιπάτο του Γαλίτς, στα χρόνια των πριγκίπων του Τερεμπόβλια.

Οι ερευνητές τοποθετούν την εμφάνισή της στον δέκατο τρίτο αιώνα, ενώ ορισμένοι μιλούν για ακόμη παλαιότερη χρονολόγηση, στον δωδέκατο αιώνα. Όταν το πριγκιπάτο του Γαλίτς παρήκμασε κατά τον δέκατο τρίτο και τον δέκατο τέταρτο αιώνα, οι Ρωμαιοκαθολικοί προσπάθησαν πολλές φορές να αρπάξουν την εικόνα και να τη μεταφέρουν στους δικούς τους ναούς. Οι ορθόδοξοι πιστοί του Γαλίτς και του Τερεμπόβλια ωστόσο φύλαγαν την εικόνα με αγάπη και βαθιά ευλάβεια.

Προσεύχονταν θερμά μπροστά της κάθε φορά που εχθρικά στρατεύματα απειλούσαν τα εδάφη της Ρωσίας και έπαιρναν αιχμαλώτους τους κατοίκους. Της ζητούσαν προστασία στις δύσκολες ώρες, όταν ο κίνδυνος έφτανε ως τις πόρτες των σπιτιών τους. Η Παναγία γινόταν για εκείνους καταφύγιο, παρηγοριά και ασφαλής σκέπη.

Η ιστορία της εικόνας έδενε έτσι αξεδιάλυτα με την ίδια την πίστη και την επιβίωση των ορθοδόξων της περιοχής. Την άνοιξη του χιλίων εξακοσίων εβδομήντα δύο, ένας τουρκικός στρατός τριακοσίων χιλιάδων ανδρών κατέλαβε την πόλη Κάμενετς Ποντόλσκι. Η ίδια τεράστια δύναμη κινήθηκε αμέσως μετά εναντίον του Τερεμπόβλια, με σκοπό να συντρίψει κάθε αντίσταση των ντόπιων.

Όμως στα τείχη της μικρής πόλης, τα οθωμανικά στρατεύματα γνώρισαν απρόσμενη ήττα και αναγκάστηκαν να υποχωρήσουν άτακτα. Οι κάτοικοι απέδωσαν τη σωτηρία τους στη σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου, που πάντοτε προστάτευε τον τόπο τους. Η αγία εικόνα της Παναγίας μεταφέρθηκε τότε από τον ναό της Αγίας Σκέπης της πόλης στον ναό του αρχαίου κάστρου.

Εκεί, μέσα στα παλιά οχυρωματικά τείχη, οι πιστοί συγκεντρώθηκαν για να δοξάσουν τον Θεό. Ευχαρίστησαν την Παναγία για τη θαυμαστή λύτρωση, που τους χάρισε ζωή και ελευθερία την τελευταία στιγμή. Οι ψαλμωδίες και τα δάκρυα ευγνωμοσύνης γέμισαν τον χώρο εκείνες τις ημέρες της σωτηρίας.

Η μνήμη του γεγονότος έμεινε χαραγμένη στις καρδιές των κατοίκων του Τερεμπόβλια για γενιές. Η εικόνα έγινε σύμβολο ανδρείας, πίστης και θείας προστασίας μέσα σε καιρούς πολεμικούς και ταραγμένους. Έκτοτε οι πιστοί την τιμούσαν με ιδιαίτερη ευλάβεια ως ζωντανή μαρτυρία της παρουσίας της Θεοτόκου ανάμεσά τους, στις πιο κρίσιμες στιγμές της ιστορίας τους.

Κατά την εορτή της Αγίας Σκέπης της Θεοτόκου του ίδιου έτους, ο επίσκοπος του Λβοβ ανέλαβε σημαντική απόφαση για την προστασία της εικόνας. Συνοδευόμενος από τον κλήρο και πλήθος πιστών, μετέφερε την ιερή εικόνα στον καθεδρικό ναό του Αγίου Γεωργίου στο Λβοβ. Σκοπός της μεταφοράς ήταν να μην πέσει το ιερό κειμήλιο σε χέρια εχθρών και να μην κλαπεί από επιδρομείς.

Η μετακομιδή αυτή πραγματοποιήθηκε όταν ο επίσκοπος Ιωσήφ Σουμλιάνσκι του Λβοβ ήταν ακόμη ιεράρχης της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Αργότερα ο ίδιος προσχώρησε στην Ουνία, όμως τότε υπηρετούσε ακόμη πιστά την ορθόδοξη παράδοση των πατέρων του. Πέρασαν τρεις ολόκληροι αιώνες από εκείνη τη μεταφορά, ώσπου αποφασίστηκε ο πανηγυρικός εορτασμός της επετείου.

Το χίλια εννιακόσια εβδομήντα τρία, με αφορμή τα τριακόσια χρόνια από τη μετακομιδή, η εικόνα στολίστηκε με χρυσό κάλυμμα. Αυτό έγινε με τις φροντίδες και τις προσπάθειες του μητροπολίτη Νικολάου του Λβοβ και Τερνοπόλ. Η Εκκλησία τιμά τη μετακομιδή της θαυματουργής εικόνας την πρώτη Οκτωβρίου κάθε χρόνου.

Η Παναγία του Τερεμπόβλια παραμένει ζωντανή πηγή χάριτος, που συνδέει ορθόδοξους πιστούς πολλών γενεών με την ίδια αδιάκοπη παράδοση πίστης, ευλάβειας και ευγνωμοσύνης προς τη Μητέρα του Θεού.