Η Παναγία η Πορταΐτισσα και το θαύμα της Ιβήρων

Ένας στρατιώτης ύψωσε το δόρυ του και χτύπησε με μανία το πρόσωπο της Παναγίας ζωγραφισμένο σε μια ιερή εικόνα. Τότε, μπροστά στα έντρομα μάτια του, άρχισε να τρέχει αληθινό αίμα από την πληγή της Μητέρας του Θεού. Βρισκόμαστε στα χρόνια του αυτοκράτορα Θεοφίλου, όταν η Βυζαντινή Αυτοκρατορία ταρακουνιόταν από την αίρεση της εικονομαχίας.

Με διαταγή του ίδιου του παλατιού, χιλιάδες στρατιώτες σάρωναν πόλεις και χωριά, ψάχνοντας σε κάθε σπίτι για κρυμμένες ιερές εικόνες. Κοντά στη Νίκαια ζούσε μια ευλαβική χήρα, που είχε φυλάξει στο σπιτικό της μια εικόνα της Υπεραγίας Θεοτόκου. Σε λίγο καιρό οι απεσταλμένοι του αυτοκράτορα έφτασαν και στη δική της πόρτα και ανακάλυψαν τον κρυμμένο θησαυρό της.

Ο ένας από αυτούς, παρασυρμένος από μίσος, τρύπησε με τη λόγχη του το άγιο πρόσωπο. Όμως, με τη χάρη του Θεού, το ανοσιούργημα μεταμορφώθηκε σε αψευδή μαρτυρία, καθώς αίμα ζωντανό ξεπήδησε από την πληγωμένη όψη της Παναγίας. Οι στρατιώτες τρόμαξαν τόσο πολύ που έφυγαν τρέχοντας από εκείνο το σπίτι, αφήνοντας πίσω τη χήρα μόνη με το θαύμα.

Όλη τη νύχτα η ευσεβής γυναίκα έμεινε άγρυπνη μπροστά στην εικόνα της Θεοτόκου, με δάκρυα και θερμή προσευχή. Το πρωί, με τον φωτισμό του Θεού, κατάλαβε πως έπρεπε να σώσει την εικόνα από τα χέρια των διωκτών. Πήρε λοιπόν το ιερό κειμήλιο και κατέβηκε ως τη θάλασσα, όπου το εμπιστεύθηκε στα κύματα.

Η εικόνα δεν βυθίστηκε, αλλά στάθηκε όρθια πάνω στο νερό και άρχισε να ταξιδεύει προς τη δύση. Πέρασαν περίπου δύο αιώνες, και ένα βράδυ γύρω στα χίλια τέσσερα, οι πατέρες της Μονής Ιβήρων στο Άγιον Όρος αντίκρισαν ένα παράξενο θέαμα. Μια στήλη φωτός υψωνόταν πάνω από τη θάλασσα και έλαμπε σαν ήλιος μέσα στο σκοτάδι της νύχτας.

Το ουράνιο αυτό σημείο διήρκεσε αρκετές ημέρες, και όλοι οι μοναχοί του Αγίου Όρους μαζεύτηκαν για να δουν και να θαυμάσουν. Στο τέλος κατέβηκαν ως την ακτή και είδαν πως η στήλη του φωτός στεκόταν πάνω από μια εικόνα της Θεοτόκου. Όμως, όσο πλησίαζαν, τόσο η εικόνα απομακρυνόταν, σαν να μην ήθελε να την αγγίξουν χωρίς εκλεκτό μάρτυρα.

Εκείνη την εποχή ασκούσε στη Μονή των Ιβήρων ένας ταπεινός Γεωργιανός μοναχός, ο πατήρ Γαβριήλ. Η Παναγία φανερώθηκε στους Αγιορείτες πατέρες και τους είπε ότι μόνο ο Γαβριήλ ήταν άξιος να σηκώσει την εικόνα από τη θάλασσα. Στη συνέχεια εμφανίστηκε και στον ίδιο τον μοναχό και του παράγγειλε με γλυκύτητα να μπει με πίστη στα κύματα.

Του υποσχέθηκε πως όλοι θα γίνουν μάρτυρες της αγάπης και του ελέους της για το μοναστήρι του. Οι αδελφοί αναζήτησαν αμέσως τον πατέρα Γαβριήλ και τον οδήγησαν στην ακτή με ύμνους και θυμιάματα. Εκείνος, με βαθιά πίστη, πάτησε στο νερό σαν να ήταν στεριά και προχώρησε μέχρι την εικόνα.

Την πήρε τρυφερά στα χέρια του και τη μετέφερε πίσω στη στεριά, ενώ οι πατέρες δοξολογούσαν τη Μητέρα του Θεού. Αυτό το μεγάλο θαύμα έγινε ανήμερα την Τρίτη της Διακαινησίμου, μέρα χαράς και αναστάσιμης λαμπρότητας. Από το ίδιο σημείο της παραλίας, εκεί που πάτησε η εικόνα, ανέβλυσε αμέσως μια δροσερή και γλυκιά πηγή, σημάδι ευλογίας και ζωής για τη μονή.

Με μεγάλη ευλάβεια οι μοναχοί μετέφεραν την εικόνα μέσα στον ναό και την τοποθέτησαν στο ιερό βήμα. Το επόμενο πρωί όμως, όταν ένας αδελφός μπήκε για να ανάψει τα καντήλια, βρήκε το ιερό κειμήλιο σε άλλη θέση. Η εικόνα στεκόταν στον τοίχο, ακριβώς πλάι στην κεντρική πύλη του μοναστηριού, σαν να την είχε μεταφέρει χέρι αόρατο.

Οι πατέρες την κατέβασαν με σεβασμό και την επανέφεραν στο ιερό βήμα του καθολικού τους. Την επομένη όμως ξαναβρέθηκε στην ίδια θέση, κοντά στην πύλη της εισόδου. Το θαύμα αυτό επαναλαμβανόταν συνεχώς, ώσπου η ίδια η Θεοτόκος φανερώθηκε ξανά στον πατέρα Γαβριήλ με σαφή παραγγελία.

Του είπε να μεταφέρει στους αδελφούς το θέλημά της, πως δεν θέλει πια να μετακινούν την εικόνα της από εκείνο το σημείο. Της αρέσει, εξήγησε, να μην την προστατεύουν εκείνοι, αλλά να γίνει η ίδια προστασία και σκέπη τους. Η μητρική της αγκαλιά θα τους κρατά ασφαλείς και σε αυτή τη ζωή και στην αιωνιότητα που τους περιμένει.

Όσο η εικόνα θα παραμένει μέσα στη μονή, υποσχέθηκε η Παναγία, η χάρη και το έλεος του Υιού της δεν θα λείψουν ποτέ από εκείνον τον τόπο. Γεμάτοι αγαλλίαση οι μοναχοί άκουσαν το μήνυμα και έσπευσαν να εκπληρώσουν την επιθυμία της Μητέρας του Κυρίου. Έχτισαν λοιπόν ένα μικρό παρεκκλήσι κοντά στην κεντρική πύλη της μονής, αφιερωμένο στη Θεοτόκο.

Εκεί τοποθέτησαν τη θαυματουργή εικόνα, σαν φύλακα και προστάτιδα όλου του μοναστηριού. Έτσι η ιερή αυτή εικόνα έγινε γνωστή σε ολόκληρη την οικουμένη ως η Παναγία η Ιβηρίτισσα, ή αλλιώς η Πορταΐτισσα. Η ονομασία αυτή φανερώνει την ίδια της τη θέληση να στέκεται φύλακας στην πύλη της μονής και της κάθε πιστής ψυχής.

Με τις πρεσβείες της Υπεραγίας Θεοτόκου έγιναν αμέτρητα θαύματα στους αιώνες που ακολούθησαν. Η χάρη της απλώθηκε από το Άγιον Όρος σε ολόκληρο τον ορθόδοξο κόσμο και έφτασε ως τα βορινά εδάφη. Με επιθυμία του Πατριάρχη Ρωσίας Νίκωνος, μεταφέρθηκε πιστό αντίγραφο της εικόνας στη Μόσχα τον δέκατο έβδομο αιώνα, για να ευλογεί τους πιστούς ολόκληρης της Ρωσίας.