Άγιος Πέτρος του Τσέτινιε

Στα δεκαεπτά του χρόνια έγινε μοναχός και διάκονος, και αμέσως ξεκίνησε για τη μακρινή Ρωσία μαζί με τον θείο του επίσκοπο. Αργότερα, ως ηγέτης του Μαυροβουνίου, αντιστάθηκε νικηφόρα στον στρατό του Ναπολέοντα στη Δαλματία και στήριξε την πρώτη σερβική εξέγερση κατά των Τούρκων. Η ζωή του ένωσε με σπάνιο τρόπο την αγιότητα του μοναχού με την ευθύνη του ηγεμόνα ενός μικρού και πολύπαθου λαού.

Γεννήθηκε στο Νιέγκουσι του Μαυροβουνίου την πρώτη Απριλίου του χίλια επτακόσια σαράντα επτά, σε μια εποχή γεμάτη πολέμους και αναταραχές. Η κουρά του στη μοναχική πολιτεία και η χειροτονία του σε διάκονο έγιναν πολύ νωρίς, όταν ακόμη ήταν έφηβος και έδειχνε ασυνήθιστη ωριμότητα. Τον επόμενο χρόνο ταξίδεψε στη Ρωσία μαζί με τον θείο του, τον επίσκοπο Βασίλειο, για να σπουδάσει κοντά στους ορθόδοξους δασκάλους της εποχής.

Όμως ο θείος του πέθανε πολύ σύντομα, και ο νεαρός διάκονος αναγκάστηκε να επιστρέψει στην πατρίδα του χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του. Έτσι, από νωρίς, η ζωή του σημαδεύτηκε από απρόσμενες δοκιμασίες και ξαφνικές αλλαγές πορείας. Στο Μαυροβούνιο χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και αργότερα έλαβε το οφίκιο του αρχιμανδρίτη, δίπλα στους πρώτους ιεράρχες της εκκλησίας του.

Στάθηκε πιστός συνεργάτης του μητροπολίτη Σάββα και τον βοήθησε στη διοίκηση της επισκοπής μέχρι την κοίμηση εκείνου, το χίλια επτακόσια ογδόντα ένα. Όλοι κατάλαβαν τότε πως ο νέος αρχιμανδρίτης ήταν η πιο φυσική επιλογή για να αναλάβει το βάρος της ποιμαντικής διακονίας. Ως μητροπολίτης του Μαυροβουνίου ο άγιος Πέτρος έγινε ταυτόχρονα και πολιτικός ηγέτης των Μαυροβουνίων Σέρβων, σύμφωνα με την παράδοση του τόπου.

Από εκείνη τη στιγμή αφιέρωσε όλη του τη ζωή στην ειρήνευση των φυλών και των γενών, που σπαράσσονταν από συνεχείς διενέξεις και αιματηρές βεντέτες. Προσπαθούσε να βοηθήσει το ποίμνιό του να ξεπεράσει τα μικρά πάθη, τους εγωισμούς και τις παλιές εχθρότητες, σε μια εποχή πραγματικά δύσκολη για τον σερβικό λαό. Παράλληλα, αναλάμβανε και την υπεράσπιση της πατρίδας του απέναντι στις πολλές απειλές που έρχονταν από κάθε κατεύθυνση, χωρίς ποτέ να εγκαταλείψει την ποιμαντική του φροντίδα.

Όταν τα ορμητικά στρατεύματα του Ναπολέοντα έφτασαν στη Δαλματία, ο άγιος Πέτρος αντιστάθηκε με σύνεση και θάρρος, οδηγώντας τους δικούς του σε νίκη. Συμμετείχε επίσης στην πρώτη σερβική εξέγερση εναντίον της τουρκικής εξουσίας, καθώς θεωρούσε χρέος του να σταθεί στο πλευρό των πιστών αδελφών του. Παρότι απολάμβανε μεγάλη τιμή ως αρχιποιμένας και κυβερνήτης των Σέρβων, δεν άλλαξε ποτέ τον προσωπικό του τρόπο ζωής.

Συνέχισε να ζει σαν απλός μοναχός μέσα σε ένα μικρό κελί, με αυστηρή άσκηση, μακριά από κάθε πολυτέλεια και κοσμική επίδειξη. Νήστευε με συνέπεια, προσευχόταν αδιάλειπτα και αφιέρωνε πολλές ώρες στη μελέτη, γνωρίζοντας πως ο ποιμένας οφείλει να ωριμάζει διαρκώς. Διάβαζε βιβλία στα γαλλικά, στα ιταλικά και στα ρωσικά, για να εμβαθύνει στην ορθόδοξη διδασκαλία και στη γενικότερη παιδεία της εποχής του.

Αν και ήταν αυστηρός με τον εαυτό του, με τους άλλους φερόταν πάντοτε με σπλάχνα ευσπλαχνίας και πατρική κατανόηση. Έτσι ένωνε αρμονικά τη μοναχική αυστηρότητα με τη γλυκύτητα του ποιμένα, και γινόταν για όλους ζωντανό παράδειγμα ταπεινής αρχοντιάς. Με τα έργα του ο άγιος Πέτρος συνεισέφερε ουσιαστικά στην ευημερία της μικρής πατρίδας του και στη συνοχή του λαού του.

Ως επίσκοπος καλλιεργούσε παντού την αγάπη και την ειρήνη, σβήνοντας μίση και χτίζοντας γέφυρες ανάμεσα σε αντιμαχόμενες ομάδες. Ως κυβερνήτης δεν καταδίκασε ποτέ κανέναν εγκληματία σε θάνατο, γιατί πίστευε στη μετάνοια και στην ανθρώπινη διόρθωση. Ο μητροπολίτης και κυβερνήτης του Τσέτινιε και ολόκληρου του Μαυροβουνίου εκοιμήθη εν Κυρίω στις δεκαοκτώ Οκτωβρίου του χίλια οκτακόσια τριάντα.

Στον θρόνο τον διαδέχθηκε ο ανιψιός του, επίσκοπος Πέτρος ο Δεύτερος, ο γνωστός Νιέγκος, που συνέχισε με τιμή το έργο του θείου του. Τα ιερά και χαριτόβρυτα λείψανά του ανακομίστηκαν τέσσερα χρόνια μετά την κοίμησή του, μέσα σε ατμόσφαιρα κατάνυξης και προσευχής. Βρέθηκαν άφθαρτα και ευωδιαστά, να αναβλύζουν μύρο, και αναπαύονται μέχρι σήμερα στη μονή του Τσέτινιε.

Τιμάται από τους πιστούς ως ισχυρός πρεσβευτής για τον σερβικό λαό και για ολόκληρη την Εκκλησία του Χριστού.