Ο Προφήτης Μωυσής ο Θεόπτης

Μέσα σε μια εποχή που ο Φαραώ είχε διατάξει να σφάζονται όλα τα αρσενικά βρέφη των Εβραίων, μια μητέρα έκλεισε το παιδί της σε ένα καλάθι και το παρέδωσε στα νερά του Νείλου. Λίγο αργότερα, η ίδια η κόρη του Φαραώ έβγαλε το βρέφος από τον ποταμό και του χάρισε το όνομα Μωυσής, που σημαίνει σωσμένος από τα ύδατα. Ο μικρός μεγάλωσε μέσα στα ανάκτορα της Αιγύπτου σαν γνήσιος γιος της πριγκίπισσας και διδάχθηκε όλη τη σοφία και τη γνώση των Αιγυπτίων.

Παρά τη βασιλική του ανατροφή, δεν ξέχασε ποτέ την καταγωγή του από τη φυλή του Λευί ούτε την πίστη των πατέρων του. Στην καρδιά του ζούσε πάντοτε η αγάπη για τον σκλαβωμένο λαό του και η μνήμη του αληθινού Θεού του Αβραάμ. Γονείς του ήταν ο Αμράμ και η Ιωχαβέδ, ενώ είχε αδελφό τον Ααρών και αδελφή τη Μαριάμ.

Μέσα του ωρίμαζε σιγά σιγά η συνείδηση πως η ζωή του δεν ανήκε στην αυλή του Φαραώ αλλά στον λαό που στέναζε στα εργοτάξια της Αιγύπτου. Όταν ο Μωυσής έγινε σαράντα ετών, βγήκε προς τους ομοεθνείς του και είδε έναν Αιγύπτιο να χτυπά σκληρά έναν Εβραίο. Η οργή για την αδικία τον κυρίευσε και σκότωσε τον Αιγύπτιο, κρύβοντας το σώμα του μέσα στην άμμο της ερήμου.

Όταν το γεγονός έγινε γνωστό και ο Φαραώ ζήτησε τη ζωή του, αναγκάστηκε να φύγει μακριά και να καταφύγει στη γη Μαδιάμ. Εκεί συνάντησε τις θυγατέρες του ιερέα Ιοθόρ και τις υπερασπίστηκε από βίαιους βοσκούς, ποτίζοντας ο ίδιος τα πρόβατά τους. Ο Ιοθόρ τον δέχθηκε στο σπίτι του και του έδωσε γυναίκα την κόρη του Σαπφώρα.

Μαζί της απέκτησε δύο γιους, τον Γηρσάμ, που σημαίνει πάροικος σε ξένη γη, και τον Ελιέζερ, που μαρτυρεί τη βοήθεια του Θεού. Για σαράντα ολόκληρα χρόνια έβοσκε τα κοπάδια του πενθερού του μέσα στη σιωπή της ερήμου και των βουνών. Εκεί καθάριζε την καρδιά και τον νου του με την προσευχή και τη συνεχή μελέτη των θαυμασίων του Θεού, ετοιμαζόμενος για το μεγάλο έργο που τον περίμενε.

Μια ημέρα, καθώς οδηγούσε το ποίμνιο στους πρόποδες του όρους Χωρήβ, είδε μια βάτο να φλέγεται χωρίς να καίγεται από τη φωτιά. Στο εσωτερικό εκείνης της φλόγας ο ίδιος ο Θεός μίλησε στον δούλο του και του φανέρωσε το μυστικό σχέδιο της σωτηρίας. Η φλεγομένη βάτος προεικόνιζε το μέγα μυστήριο του παρθενικού τοκετού και της ένσαρκης παρουσίας του Σωτήρα μέσα στον κόσμο.

Ο Κύριος κάλεσε τον Μωυσή να επιστρέψει στην Αίγυπτο και να ελευθερώσει τους υιούς του Ισραήλ από τη σκληρή δουλεία του Φαραώ. Επειδή όμως ο προφήτης ήταν βραδύγλωσσος και δίσταζε μπροστά στο μεγάλο βάρος, ο Θεός του έδωσε ως βοηθό και ερμηνευτή τον αδελφό του Ααρών. Με τη ράβδο του χεριού του θα έκανε σημεία και θαύματα μπροστά στον λαό και στους άρχοντες της Αιγύπτου.

Ο Μωυσής αποχαιρέτησε τον πενθερό του Ιοθόρ και ξεκίνησε με τη γυναίκα και τα παιδιά του προς τη χώρα της σκλαβιάς, έχοντας στα χέρια του τη ράβδο που θα γινόταν όργανο των θαυμασίων του Κυρίου ανάμεσα στα έθνη. Όταν παρουσιάστηκαν στον Φαραώ, ο Μωυσής και ο Ααρών ζήτησαν να αφεθεί ο λαός ελεύθερος για να λατρεύσει τον Θεό του στην έρημο. Η υπερήφανη όμως καρδιά του βασιλιά σκληρύνθηκε και επέβαλε στους Εβραίους ακόμη πιο βαριά εργασία στα οικοδομήματά του.

Τότε ο Κύριος έπληξε την Αίγυπτο με δέκα φοβερές πληγές μέσα από το χέρι του προφήτη του. Τα νερά του Νείλου μεταβλήθηκαν σε αίμα, τα βατράχια κατέκλυσαν τα σπίτια και τα δωμάτια, η σκόνη της γης έγινε σκνίπες και κυνομυίες. Έπεσε φοβερή αρρώστια στα ζώα, βγήκαν πληγές στα σώματα των ανθρώπων, χαλάζι με φωτιά κατέστρεψε τη σοδειά και ακρίδες κατέφαγαν κάθε πράσινο.

Για τρεις ημέρες σκοτάδι ψηλαφητό σκέπασε όλη τη χώρα, και τέλος μέσα στη νύχτα θανατώθηκαν όλα τα πρωτότοκα των Αιγυπτίων. Τότε ο Φαραώ τους άφησε επιτέλους να φύγουν, και ο λαός βγήκε πλούσιος από την Αίγυπτο. Με τη ράβδο του Μωυσή ο Θεός έσχισε στα δύο την Ερυθρά θάλασσα, ώστε οι Ισραηλίτες πέρασαν διά ξηράς, ενώ τα νερά κάλυψαν τον στρατό του Φαραώ.

Στην ακτή της σωτηρίας ο Μωυσής έψαλε μαζί με τον λαό την πρώτη ωδή της ευχαριστίας, ενώ η αδελφή του Μαριάμ οδηγούσε τον χορό των γυναικών με τύμπανα στα χέρια. Έπειτα οδήγησε τους υιούς του Ισραήλ για σαράντα χρόνια μέσα στην έρημο, διδάσκοντάς τους και ετοιμάζοντάς τους για την κληρονομιά της γης της Επαγγελίας. Ο Θεός δεν απομάκρυνε ποτέ την αγάπη του από αυτόν τον λαό, αν και υπέμεινε αναρίθμητες παραβάσεις και απιστίες χάρη στις θερμές προσευχές του δούλου του.

Στη Μερρά γλύκανε τα πικρά νερά της πηγής με ένα ξύλο που ρίχθηκε στα κύματά της. Στην έρημο Σιν κατέβασε από τον ουρανό μάννα όσο επιθυμούσε ο λαός και έστειλε ορτύκια για τροφή τους. Από τον βράχο της Ραφιδείν ανέβλυσε άφθονο νερό με το χτύπημα της ράβδου του προφήτη, ενώ ο Ιησούς του Ναυή κατατρόπωσε τους Αμαληκίτες.

Η νεφέλη την ημέρα και ο στύλος του πυρός τη νύχτα προπορεύονταν του λαού, μαρτυρώντας τη συνεχή προστασία του Κυρίου σε όλη την πορεία τους. Στην αρχή του τρίτου μήνα από την έξοδό τους από την Αίγυπτο έφθασαν στο όρος Σινά και στρατοπέδευσαν στους πρόποδές του. Ο Κύριος κάλεσε τον Μωυσή να ανέβει μόνος στην κορυφή και του φανερώθηκε μέσα σε γνοφώδη νεφέλη, με βροντές, αστραπές και ισχυρό ήχο σαλπίγγων.

Όλο το όρος κάπνιζε και έτρεμε συγκλονισμένο από την παρουσία του Θεού. Εκεί ο Μωυσής μιλούσε προς τον Κύριο με οικειότητα, όπως μιλάει κάποιος προς τον φίλο του, και έπαιρνε τις θεϊκές αποκρίσεις μέσα από τις βροντές. Παρέμεινε στο όρος σαράντα ημέρες και σαράντα νύχτες χωρίς τροφή και νερό, παίρνοντας τις εντολές του ιερού νόμου γραμμένες σε δύο πέτρινες πλάκες από το δάχτυλο του Θεού.

Έλαβε ακόμη ακριβείς οδηγίες για την κατασκευή της επίγειας σκηνής του μαρτυρίου και για όλη τη λατρεία που έπρεπε να προσφέρει ο περιούσιος λαός στον Δημιουργό του σύμπαντος. Η αποκάλυψη της δόξης του Κυρίου τύπωσε στην ψυχή του προφήτη βαθιά τη γνώση του αληθινού Θεού, ώστε να γίνει διδάσκαλος και νομοθέτης ενός ολόκληρου έθνους. Όταν κατέβαινε από το όρος κρατώντας τις πλάκες του δεκαλόγου, άκουσε τις φωνές των μεθυσμένων Ισραηλιτών και είδε τους χορούς γύρω από το χρυσό μοσχάρι που είχαν κατασκευάσει στην απουσία του.

Γεμάτος αγανάκτηση πέταξε από τα χέρια του τις πλάκες και τις συνέτριψε μπροστά στα μάτια όλου του λαού. Ο Θεός θα εξολόθρευε τον σκληροτράχηλο λαό, αν δεν μεσολαβούσε ο Μωυσής με θερμότατη ικεσία, ζητώντας να σβηστεί ο ίδιος από το βιβλίο της ζωής, αρκεί να συγχωρεθούν οι αδελφοί του. Ανέβηκε πάλι στο όρος και έγραψε σε νέες πλάκες τις δέκα εντολές, καθώς του τις υπαγόρευσε ο Κύριος μέσα στη νεφέλη.

Το θείο φως διαπέρασε τόσο βαθιά την καρδιά του προφήτη, ώστε το πρόσωπό του ακτινοβολούσε με υπερφυσική λάμψη όταν επέστρεψε στο στρατόπεδο. Οι Ισραηλίτες δεν μπορούσαν να ατενίσουν τη φωτεινή του όψη και ο Μωυσής σκέπαζε το πρόσωπό του με κάλυμμα. Το αφαιρούσε μόνο όταν εισερχόταν στη σκηνή του μαρτυρίου για να μιλήσει με τον Κύριο πρόσωπο προς πρόσωπο.

Όταν έφθασαν στα σύνορα της γης της Επαγγελίας, ο λαός αποθαρρύνθηκε από τις διηγήσεις των κατασκόπων και στασίασε εναντίον του Μωυσή ζητώντας να επιστρέψει στην Αίγυπτο. Ο Θεός τότε καταδίκασε όλους τους γογγυστές να πεθάνουν μέσα στην έρημο και να μην εισέλθουν ποτέ στην ευλογημένη χώρα. Όταν αργότερα ο λαός μεμψιμοίρησε ξανά για την έλλειψη νερού στα ύδατα της αντιλογίας, ο προφήτης δίστασε για μια στιγμή και μίλησε χωρίς να σκεφθεί τη δύναμη του Κυρίου.

Για αυτό το λάθος του και ο ίδιος έλαβε την πικρή απόφαση να μην πατήσει τη γη που έρρεε γάλα και μέλι. Σε ηλικία εκατόν είκοσι ετών ανέβηκε στο όρος Ναβαύ, στην κορυφή Φασγά, για να δει από μακριά τη χώρα προς την οποία οδηγούσε επί τόσα χρόνια τους υιούς του Ισραήλ. Εκεί παρέδωσε την ψυχή του στον Κύριο και ετάφη στη γη Μωάβ, χωρίς ποτέ κανείς να μάθει τον ακριβή τόπο της ταφής του.

Η ράβδος του μεταφέρθηκε αργότερα από τον Μέγα Κωνσταντίνο στην Κωνσταντινούπολη και τοποθετήθηκε σε ναό της Θεοτόκου.