Όσιος Δημήτριος ο Θαυματουργός του Πριλούκι

Έγινε ανάδοχος των παιδιών του Μεγάλου Πρίγκιπα Δημητρίου Ιωάννοβιτς, καθώς η φήμη του είχε ξεπεράσει τα όρια του μοναστηριού του στο Περεγιασλάβλ. Πλάι του στάθηκε ο μεγάλος Σέργιος του Ραντονέζ, που τον οδήγησε στην απόφαση να φύγει βαθιά στον Βορρά, για να ιδρύσει το πρώτο κοινόβιο του ρωσικού Βορρά. Καταγόταν από πλούσια εμπορική οικογένεια της πόλης Περεγιασλάβλ Ζαλέσκι και ξεχώριζε από νέος για την ομορφιά και την ταπείνωσή του.

Οι γονείς του τον παρέδωσαν νωρίς στη μελέτη των ιερών βιβλίων και ο νεαρός Δημήτριος αγάπησε με όλη του την ψυχή τη Γραφή. Στοχαζόταν διαρκώς τον μέλλοντα αιώνα, τη Βασιλεία των Ουρανών και την ανταπόδοση των έργων του κάθε ανθρώπου. Πολύ γρήγορα κατάλαβε πόσο φευγαλέα είναι η ζωή τούτου του κόσμου και αποφάσισε να την εγκαταλείψει.

Εκάρη μοναχός σε ένα από τα μοναστήρια της γενέτειράς του, στη μονή των Αγίων Βορίς και Γκλεμπ, που βρισκόταν πάνω στον λόφο κοντά στη λίμνη Πλεστσέγιεβο. Εκεί άρχισε σκληρή άσκηση, με νηστεία, αγρυπνία και αδιάλειπτη προσευχή, ξεπερνώντας τους συνομηλίκους του σε σύνεση. Με τον καιρό αξιώθηκε από τον Θεό να λάβει το αξίωμα της ιερωσύνης και η φήμη του απλώθηκε σε όλη την περιοχή.

Το χίλια τριακόσια τριάντα τέσσερα συνάντησε για πρώτη φορά τον όσιο Σέργιο του Ραντονέζ, όταν εκείνος ήρθε στο Περεγιασλάβλ για να δει τον μητροπολίτη Αθανάσιο. Από τότε οι δύο άνδρες συνδέθηκαν με βαθιά πνευματική φιλία και συνομιλούσαν συχνά για τη ζωή του κοινοβίου. Ο όσιος Δημήτριος έχτισε ναό προς τιμήν του αγίου Νικολάου του θαυματουργού στις όχθες της λίμνης του Περεγιασλάβλ και ίδρυσε εκεί μοναστήρι, του οποίου έγινε ηγούμενος.

Σύντομα συγκέντρωσε γύρω του πλήθος μοναχών και λαϊκών, που ποθούσαν τη μοναχική ζωή κοντά σε έναν τέτοιο διδάσκαλο. Καθιέρωσε αυστηρό κοινοβιακό τυπικό και οι αδελφοί τον υπάκουαν με αγάπη σαν άγγελο του Θεού. Η φήμη του έφτασε ως την αυλή του Μεγάλου Πρίγκιπα Δημητρίου Ιωάννοβιτς, ο οποίος τον παρακάλεσε να αναδεχτεί τα παιδιά του από την κολυμβήθρα του αγίου βαπτίσματος.

Όμως ο όσιος απέφευγε τη δόξα των ανθρώπων και αναζητούσε μέρος ησυχίας, μακριά από τους θορύβους του κόσμου και τις τιμές. Παίρνοντας μαζί του τον μαθητή του Παχώμιο, ο όσιος Δημήτριος έφυγε για τον Βορρά, προς τα δάση της Βολογκντά. Στις όχθες του ποταμού Βέλικα, κοντά στον οικισμό Άβνεζ, οι δύο μοναχοί έστησαν ναό της Αναστάσεως του Χριστού και ετοιμάστηκαν να θεμελιώσουν εκεί μοναστήρι.

Οι κάτοικοι όμως φοβήθηκαν πως τα χωράφια τους θα περνούσαν στην κυριότητα της μονής και ζήτησαν από τους ασκητές να φύγουν. Εκείνοι, μη θέλοντας να γίνουν βάρος σε κανέναν, υποχώρησαν αθόρυβα και προχώρησαν ακόμη βαθύτερα. Λίγο πιο μακριά από τη Βολογκντά, σε μια καμπή ποταμού και σε τόπο απομονωμένο, ο όσιος αποφάσισε να ιδρύσει το πρώτο κοινοβιακό μοναστήρι ολόκληρου του ρωσικού Βορρά.

Οι κάτοικοι της Βολογκντά τον δέχτηκαν με χαρά και πρόθυμα στάθηκαν στο πλευρό του με κάθε βοήθεια. Οι ιδιοκτήτες της γης, Ηλίας και Ισίδωρος, πάτησαν μάλιστα οι ίδιοι το σπαρμένο τους χωράφι, για να μπορέσει να χτιστεί αμέσως ο ναός. Το χίλια τριακόσια εβδομήντα ένα υψώθηκε ο ξύλινος καθεδρικός ναός του Σωτήρος και άρχισαν να συγκεντρώνονται οι πρώτοι αδελφοί στον τόπο εκείνον.

Πολλοί μαθητές του τον ακολούθησαν από το Περεγιασλάβλ στον νέο τόπο της ασκήσεως, και κοντά τους ήρθαν και άλλοι από διάφορες περιοχές. Έτσι σχηματίστηκε η περίφημη κοινοβιακή μονή του Πριλούκι, με πολυάριθμη και ζηλωτή αδελφότητα. Ο όσιος Δημήτριος συνδύαζε την προσευχή και την αυστηρή άσκηση με σπάνια καλοσύνη προς όλους τους ανθρώπους.

Έτρεφε τους φτωχούς και τους πεινασμένους, φιλοξενούσε τους ξένους, παρηγορούσε όσους ήταν θλιμμένοι και συμβούλευε όσους αναζητούσαν φως. Αγαπούσε ιδιαίτερα την προσευχή στη μοναξιά και η τροφή του την Σαρακοστή ήταν μόνο πρόσφορο με ζεστό νερό. Ακόμη και τις μεγάλες εορτές δεν δεχόταν να γευτεί το κρασί και το ψάρι που επέτρεπε το τυπικό της μονής.

Χειμώνα και καλοκαίρι φορούσε μια παλιά προβιά και στα γεράματά του εργαζόταν στα κοινά διακονήματα μαζί με τους αδελφούς. Δεχόταν με προσοχή τις δωρεές στη μονή, ώστε η ευημερία του μοναστηριού να μη βλάπτει τους γείτονες κατοίκους. Ο Κύριος του χάρισε το χάρισμα της διοράσεως και τον ανέβασε σε ύψη πνευματικής τελειότητας, λαμπρό φωτεινό παράδειγμα.

Έζησε σε βαθύ γήρας, ευαρεστώντας τον Θεό με κάθε αρετή, και κοιμήθηκε εν Κυρίω την ενδέκατη Φεβρουαρίου του έτους χίλια τριακόσια ενενήντα δύο. Οι αδελφοί που μπήκαν στο κελί του τον βρήκαν σαν να κοιμόταν ήσυχα και ο χώρος ήταν γεμάτος από θαυμαστή ευωδία. Τα θαύματα από τα ιερά λείψανά του άρχισαν να φανερώνονται το έτος χίλια τετρακόσια εννέα και η τιμή του απλώθηκε σε όλη τη Ρωσία κατά τη διάρκεια του δέκατου πέμπτου αιώνα.

Όχι αργότερα από το χίλια τετρακόσια σαράντα, ο μοναχός Μακάριος του Πριλούκι κατέγραψε τον βίο του οσίου, στηριγμένος στις διηγήσεις του ίδιου του μαθητή του, του ηγουμένου Παχωμίου. Η Εκκλησία τον υμνεί ως καύχημα των ασκητών και πρεσβευτή προς τον Σωτήρα Χριστό για όλο τον κόσμο. Στα τροπάρια του υμνείται ως εκείνος που σήκωσε νεαρός τον σταυρό του και ακολούθησε τον Χριστό με προσευχές, νηστείες και αγρυπνίες.

Ο πανάγαθος Θεός είδε τους κόπους του και τον δόξασε με θαύματα, χαρίζοντας στους πιστούς θεραπείες ψυχών και σωμάτων μέσα από αυτόν τον ταπεινό δούλο.