Ο Άγιος Βικέντιος, η φωνή της Εκκλησίας στην Ισπανία

Ο επίσκοπος Ουαλέριος έλεγε χαριτολογώντας ότι ο νεαρός διάκονός του Βικέντιος ήταν η ίδια του η φωνή μέσα στην Εκκλησία. Όταν ο σκληρός διοικητής Δακιανός τον έσυρε αλυσοδεμένο πίσω από άλογα ως τη Βαλένθια, εκείνος βάδιζε χαρούμενος προς το μαρτύριο. Καταγόταν από την Ουέσκα της Ισπανίας και από τα παιδικά του χρόνια αγάπησε με πάθος τα ιερά γράμματα και τη μελέτη του θείου νόμου.

Η ψυχή του φλεγόταν από αγάπη για τον Χριστό και αναζητούσε δάσκαλο που θα του άνοιγε τους θησαυρούς της πίστης. Έτσι προσκολλήθηκε στον σοφό επίσκοπο της Σαραγόσης Ουαλέριο, άνθρωπο γεμάτο αρετές και θεϊκή σύνεση. Ο επίσκοπος, βλέποντας την αγνότητα, τη φρόνηση και τον ζήλο του νεαρού μαθητή του, τον χειροτόνησε διάκονο της τοπικής Εκκλησίας.

Ο ίδιος, αν και κατείχε βαθιά γνώση των Γραφών, δεν είχε την ευχέρεια του λόγου και δυσκολευόταν να μιλά καθαρά στο πλήθος. Γι αυτό εμπιστεύθηκε στον Βικέντιο το έργο του κηρύγματος μέσα στον ναό και ανάμεσα στον λαό. Ο νέος διάκονος ανταποκρίθηκε με θερμή καρδιά και άφθονη πνευματική δύναμη.

Όσο περνούσε ο καιρός, ο Βικέντιος μεγάλωνε στη χάρη και στην ικανότητα του λόγου με τρόπο εντυπωσιακό. Δίδασκε με φλόγα, με σαφήνεια και με αγάπη, οδηγώντας πολλούς ειδωλολάτρες στην αλήθεια της πίστης του Χριστού. Τα περισσότερα βράδια του τα ξενυχτούσε κατηχώντας τους ανθρώπους και φωτίζοντας τις σκοτισμένες ψυχές.

Εκείνα τα χρόνια ο αυτοκράτορας Διοκλητιανός είχε εξαπολύσει φοβερό διωγμό κατά των χριστιανών σε όλη την αυτοκρατορία. Έστειλε λοιπόν στην Ισπανία τον διοικητή Δακιανό, άνθρωπο σκληρό και αιμοδιψή, με ρητή εντολή να εξοντώνει χωρίς έλεος όσους ομολογούσαν το όνομα του Χριστού. Ο Δακιανός έφτασε στη Βαλένθια και έχυσε εκεί άφθονο χριστιανικό αίμα σαν λύκος ανάμεσα στα πρόβατα του Χριστού.

Όταν έμαθε για τον επίσκοπο Ουαλέριο και για τον διάκονό του στην Αυγουστόπολη, έστειλε αμέσως στρατιώτες να τους συλλάβουν. Οι στρατιώτες τους έδεσαν με βαριές αλυσίδες και τους έσερναν πίσω από τα άλογά τους ως τη Βαλένθια. Στον δρόμο τους ταλαιπώρησαν με την πείνα και τη δίψα.

Όταν έφτασαν στη Βαλένθια, ο Δακιανός τους έριξε σε σκοτεινή φυλακή χωρίς ψωμί και νερό για πολλές ημέρες. Όμως η χάρη του Θεού τους ενίσχυσε, ώστε αντί να εξαντληθούν, εμφανίστηκαν δυνατοί και με πρόσωπο φωτεινό. Ο δικαστής εξεπλάγη και θεώρησε ότι ο δεσμοφύλακας τους έδινε κρυφά τροφή.

Ξεκίνησε πρώτα την ανάκριση του γέροντος επισκόπου, νομίζοντας ότι θα τρομοκρατήσει εύκολα τον νεότερο διάκονο. Ο Ουαλέριος όμως απαντούσε σιγανά και διστακτικά, καθώς δυσκολευόταν στον λόγο και έδειχνε σαν φοβισμένος. Τότε ο Βικέντιος γέμισε από Άγιο Πνεύμα και φώναξε στον δάσκαλό του να μιλήσει με παρρησία ενώπιον του τυράννου.

Ο ίδιος πήρε τον λόγο και έβγαλε την πιο φλογερή ομολογία της ζωής του μπροστά στους δικαστές και στο πλήθος. Ήλεγξε με τόλμη την ασέβεια του διοικητή και διακήρυξε τη μοναδική αλήθεια του Χριστού. Ο Δακιανός, βλέποντας ότι ο νεαρός διάκονος περιφρονούσε κάθε απειλή του, διέταξε να απομακρύνουν τον επίσκοπο.

Στράφηκε λοιπόν στα όργανά του και πρόσταξε να ετοιμάσουν όλα τα φοβερά εργαλεία των βασανιστηρίων του. Έδεσαν τον άγιο σε ξύλο και άρχισαν να σχίζουν τις σάρκες του με σιδερένια νύχια, ώσπου το αίμα έτρεχε ποτάμι και φαίνονταν τα κόκαλά του. Ο δικαστής τον χλεύαζε ρωτώντας τον τι σκέφτεται για τις πληγές που τον είχαν παραμορφώσει.

Όμως ο μάρτυρας του απάντησε με χαρά ότι αυτά ακριβώς ποθούσε ολόψυχα ως δώρο μεγαλύτερο από κάθε άλλο. Είπε ότι ο Δακιανός, χωρίς να το θέλει, του χάριζε ανυπολόγιστη ευεργεσία, καθώς ανέβαζε την ψυχή του προς τον Θεό. Όσο περισσότερο μεγάλωναν τα μαρτύρια, τόσο πληθαίνονταν οι ουράνιες ανταποδόσεις του στους ουρανούς.

Ο τύραννος έβγαλε αφρούς από οργή και άρχισε να χτυπά τους ίδιους τους δημίους του, που είχαν αποκάμει. Τότε ο άγιος γέλασε και τον ρώτησε γιατί εκδικείται τους υπηρέτες του, ενώ εκείνοι τον υπηρετούσαν. Στη συνέχεια διέταξαν να τον καρφώσουν σε σταυρό και να καίνε τις πληγές του με πυρακτωμένα σίδερα.

Ο Βικέντιος έπεσε κάποια στιγμή κάτω, αλλά αμέσως ανέβηκε μόνος του ξανά στο ξύλο. Κατηγόρησε μάλιστα τους δημίους ότι εργάζονται αμελώς και δεν εκτελούν την προσταγή του κυρίου τους. Οι δήμιοι, εξαγριωμένοι από την ατρόμητη στάση του μάρτυρα, τον βασάνισαν ξανά με όλη τους τη μανία ώσπου κατέρρευσαν από την κούραση.

Τότε τον έριξαν πάλι στη φυλακή και τον ξάπλωσαν επάνω σε αιχμηρά σπασμένα κεραμίδια για να μην βρει καμία ανάπαυση. Όταν έπεσε η νύχτα και οι φρουροί αποκοιμήθηκαν, ξαφνικά γέμισε το κελί με ένα ουράνιο φως ασύλληπτης ομορφιάς. Πλήθος αγγέλων κατέβηκε από τους ουρανούς, παρηγορώντας τον μάρτυρα και θεραπεύοντας θαυμαστά όλες τις πληγές του.

Ο άγιος, γεμάτος ανέκφραστη χαρά, άρχισε να ψάλλει ψαλμούς και να δοξάζει τον Θεό μέσα στο φωτισμένο κελί. Οι φρουροί ξύπνησαν, είδαν το θαύμα και έντρομοι έτρεξαν να ειδοποιήσουν τον Δακιανό. Εκείνος, μην μπορώντας να καταλάβει τη δύναμη του Θεού, σκέφτηκε νέο πονηρό τέχνασμα την επόμενη ημέρα.

Διέταξε να ετοιμάσουν ένα πολυτελές κρεβάτι με μαλακά στρώματα και να τοποθετήσουν εκεί τον βασανισμένο νέο. Έβαλε δίπλα του πονηρούς ανθρώπους να σκουπίζουν το αίμα του και να επιδένουν τις πληγές του υποκριτικά. Τους πρόσταξε να φιλούν τα πόδια του και να τον παρακαλούν να υπακούσει στην αυτοκρατορική διαταγή.

Ο μάρτυρας όμως αποκάλεσε καλύτερη κλίνη του τα κοφτερά κεραμίδια της φυλακής από αυτό το ύπουλο στρώμα της απάτης. Είπε με δύναμη στους κολακευτές ότι η πανουργία τους δεν θα πλανέψει ποτέ την ψυχή του. Τότε ο Δακιανός κατάλαβε ότι ούτε με τα βασανιστήρια ούτε με τα δολώματα μπορούσε να νικήσει τον νεαρό διάκονο.

Διέταξε λοιπόν να πυρώσουν σιδερένιες πλάκες και να τις κολλήσουν στα πλευρά του αγίου. Έπειτα τον ξάπλωσαν επάνω σε σιδερένια σχάρα και άναψαν από κάτω μεγάλη φωτιά, σαν να έψηναν κρέας. Ο μάρτυρας υπέμενε όλα τα φρικτά μαρτύρια με θαυμαστή σταθερότητα, ομολογώντας πάντοτε το όνομα του Ιησού Χριστού.

Τελικά, μέσα σε αυτό το φοβερό μαρτύριο, παρέδωσε ειρηνικά το άγιο πνεύμα του στα χέρια του Κυρίου. Ο τύραννος διέταξε να πετάξουν το σώμα του στον κάμπο, για να το κατασπαράξουν τα όρνια και τα θηρία. Ένα κοράκι όμως, με θαυμαστό τρόπο, στάθηκε φύλακας του ιερού λειψάνου και έδιωχνε όλα τα αρπακτικά πουλιά.

Μάλιστα, όταν ήρθε ένας λύκος, το πουλί όρμησε επάνω του και τον απομάκρυνε με τα φτερά του. Ο Δακιανός θαύμασε ακούγοντας τα παράδοξα γεγονότα, αλλά δεν θέλησε να αναγνωρίσει τη δύναμη του αληθινού Θεού. Διέταξε λοιπόν να ρίξουν το τίμιο σώμα μέσα στη θάλασσα, για να εξαφανιστεί στα βαθιά νερά.

Οι στρατιώτες πήραν το λείψανο, μπήκαν σε πλοίο και ταξίδεψαν μακριά από την ακτή. Έριξαν το ιερό σώμα στον βυθό και γύρισαν ικανοποιημένοι προς τη στεριά. Όταν όμως πλησίασαν στην ακτή, αντίκρισαν με κατάπληξη το λείψανο να τους περιμένει εκεί, ακέραιο και σεβάσμιο.

Κυριευμένοι από τρόμο, οι στρατιώτες έφυγαν τρέχοντας μακριά από το θαυμαστό θέαμα. Τότε ήρθαν χριστιανοί πιστοί και πήραν στα χέρια τους τα άγια λείψανα του μάρτυρα με βαθιά ευλάβεια. Τα κήδεψαν με τιμή και κατάνυξη, δοξάζοντας τον Πατέρα, τον Υιό και το Άγιο Πνεύμα.

Το μαρτύριό του τοποθετείται γύρω στα χρόνια του διωγμού του Διοκλητιανού, λίγο πριν συμπληρωθούν τα τριακόσια χρόνια από τη Γέννηση του Χριστού. Η μνήμη του τιμάται κάθε χρόνο στις έντεκα Νοεμβρίου από την ορθόδοξη Εκκλησία. Η φωνή του Βικέντιου εξακολουθεί να ηχεί ως κήρυγμα παρρησίας και αληθινής ομολογίας του Χριστού.