Ο Όσιος Μακάριος ο Ρωμαίος της Μεσοποταμίας

Τρεις μοναχοί που αναζητούσαν σημάδι από τον Θεό βρήκαν μια σπηλιά μέσα στην έρημο της Μεσοποταμίας, απ' όπου ανέβλυζε άρρητη ευωδία. Εκεί συνάντησαν έναν γέροντα σκεπασμένο μόνο με τα μαλλιά του και με γενειάδα που κατέβαινε ως τα γόνατα. Οι τρεις αυτοί αδελφοί, ο Σέργιος, ο Υγίνος και ο Θεόφιλος, προέρχονταν από τη Μονή του Αγίου Ασκληπιού, μια ξακουστή κοινότητα της Συρίας.

Είχαν αφήσει το μοναστήρι τους και περιπλανιόνταν στον κόσμο, ζητώντας από τον Κύριο φανέρωση για τη σωτηρία της ψυχής τους. Καθώς πλησίαζαν στη σπηλιά, μια θαυμαστή μυρωδιά τους κάλυψε σαν ουράνια ευλογία. Τότε είδαν μπροστά τους τον γέροντα ασκητή, που έπεσε αμέσως κατά γης.

Έμεινε εκεί ακίνητος αρκετή ώρα, μέχρι να βεβαιωθεί πως οι τρεις ξένοι δεν ήταν δαίμονες με ανθρώπινη μορφή. Όταν κατάλαβε πως δεν επρόκειτο για κάποια πλάνη των αισθήσεων, τους κάλεσε με αγάπη μέσα στο σπήλαιό του. Ο γεροντότερος από τους τρεις μοναχούς τον παρακάλεσε να τους διηγηθεί την ιστορία της ζωής του.

Ο όσιος δέχτηκε ταπεινά να ανοίξει την καρδιά του στους αδελφούς που του έστειλε ο Θεός. Τους είπε λοιπόν πως γεννήθηκε στη Ρώμη και ήταν γιος ενός πλούσιου συγκλητικού άρχοντα, που τον έλεγαν Ιωάννη. Όταν έφτασε σε ηλικία γάμου, οι γονείς του τον αρραβώνιασαν με κοπέλα παρά τη θέλησή του.

Ακολούθησε μεγάλη γιορτή μετά τους γάμους, αλλά ο νεαρός Μακάριος δεν θέλησε να μπει στον νυφικό θάλαμο. Έφυγε κρυφά και κατέφυγε στο σπίτι μιας ευλαβούς χήρας, όπου έμεινε επτά ημέρες κλαίγοντας μυστικά. Παρακαλούσε νυχθημερόν τον Θεό να τον βοηθήσει και να του δείξει τον δρόμο της σωτηρίας του.

Φεύγοντας από το σπίτι εκείνο, συνάντησε στον δρόμο έναν καλοντυμένο γέροντα με αρχοντική και ευγενική παρουσία. Ο μυστηριώδης άνδρας τον πρόσταξε να τον ακολουθήσει, και ο Μακάριος υπάκουσε χωρίς δεύτερη σκέψη. Τον ακολούθησε για τρία ολόκληρα χρόνια μέσα σε άγνωστους τόπους, χωρίς ποτέ να μάθει την ταυτότητά του.

Κάποια μέρα έφτασαν σε μια απομονωμένη σπηλιά, και τότε ο γέροντας εξαφανίστηκε ξαφνικά μπροστά στα μάτια του. Λίγο αργότερα του φανερώθηκε σε όνειρο και αποκάλυψε πως ήταν ο Αρχάγγελος Ραφαήλ. Πριν χαθεί οριστικά, ο Αρχάγγελος τον παρέδωσε στο έλεος του Θεού.

Λίγο μετά την εγκατάστασή του στο σπήλαιο, ο Μακάριος είδε μπροστά του μια πανέμορφη νέα κοπέλα. Εκείνη του είπε πως είχε φύγει κι αυτή από τη Ρώμη για να αποφύγει έναν ανεπιθύμητο γάμο. Παρά τη συνηθισμένη του προσοχή, ο όσιος δεν είχε εκείνη τη στιγμή αρκετή διάκριση για να αναγνωρίσει την παγίδα του πονηρού.

Επέτρεψε λοιπόν στην κόρη να περάσει τη νύχτα μέσα στη σπηλιά του, χωρίς να υποψιαστεί τον κίνδυνο. Για πρώτη φορά στη ζωή του δέχτηκε τα πύρινα βέλη της σαρκικής επιθυμίας και έπεσε στην αμαρτία μαζί της. Ξαφνικά η κοπέλα εξαφανίστηκε από μπροστά του σαν να μην είχε υπάρξει ποτέ.

Ο διάβολος αγαλλίασε, γιατί κατάφερε να ρίξει τον ασκητή σε σαρκικό αμάρτημα μετά από τόσους κόπους. Εκείνη τη στιγμή ο Μακάριος συνειδητοποίησε με τρόμο το μέγεθος της πτώσης του. Έκλαψε πικρά και αποφάσισε να εγκαταλείψει το σπήλαιο για να βρει άλλον τόπο μετανοίας.

Στον δρόμο όμως του φανερώθηκε ξανά ο Αρχάγγελος Ραφαήλ και τον προέτρεψε να επιστρέψει αμέσως πίσω. Του είπε πως ο Κύριος θα δεχόταν την προσευχή του μόνο αν παρέμενε στη σπηλιά του. Υπάκουσε λοιπόν στα λόγια του Αρχαγγέλου και γύρισε ταπεινά στο σπήλαιο της μετανοίας του.

Από εκείνη τη στιγμή υπέβαλε το σώμα του σε αυστηρότατη νηστεία, σε ολονύχτιες αγρυπνίες και σε απόλυτη αυταπάρνηση. Έμεινε σε αυτή την αυστηρή άσκηση πολλά χρόνια, με μοναδικό σκοπό να ανακτήσει την καθαρότητα της ψυχής του. Ποθούσε να αξιωθεί ξανά να ατενίζει τον Θεό με νου καθαρό και αμόλυντο.

Όταν τελείωσε τη διήγηση των αγώνων του, οι τρεις αδελφοί έφυγαν βαθιά παρηγορημένοι και πνευματικά οικοδομημένοι. Ο όσιος τους ευλόγησε και τους έστειλε στον δρόμο τους με ειρήνη και πατρική αγάπη. Η πτώση του υπήρξε πράγματι μεγάλη, αλλά εξίσου μεγάλη και βαθιά υπήρξε και η μετάνοιά του.

Γι' αυτό και κοιμήθηκε εν Κυρίω ειρηνικά, μπροστά στα μάτια των αγγέλων και των αγίων. Η ακριβής ημερομηνία της κοιμήσεώς του παραμένει άγνωστη στην εκκλησιαστική παράδοση. Πιθανότατα όμως πέρασε στην αιωνιότητα κάπου στα τέλη του τέταρτου αιώνα ή στις αρχές του πέμπτου.

Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις είκοσι τρεις Οκτωβρίου, παραδίδοντας το παράδειγμά του ως φάρο μετανοίας.