Όσιος Αντώνιος ο Μαρτκοπίας, ιδρυτής του Μοναχισμού στη Γεωργία

Στην ερημιά της Καχετίας, ελάφια έρχονταν κάθε βράδυ κοντά του και τον έτρεφαν με το γάλα τους, σαν να υπηρετούσαν έναν άγιο. Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια της ζωής του τα πέρασε πάνω σε στύλο, κηρύττοντας τον λόγο του Θεού στους Γεωργιανούς. Ο όσιος Αντώνιος ήρθε στη Γεωργία τον έκτο αιώνα μαζί με τους υπόλοιπους Δεκατρείς Σύρους Πατέρες, που έφεραν εκεί το φως του μοναχισμού.

Εγκαταστάθηκε στην Καχετία, για να κηρύξει το Ευαγγέλιο του Χριστού στους κατοίκους εκείνης της περιοχής. Πάντοτε κρατούσε μαζί του μια ιερή εικόνα του Σωτήρος, την Αχειροποίητο, που τη φύλαγε σαν τον πιο πολύτιμο θησαυρό του. Αποτραβήχτηκε στην έρημο και έστησε εκεί την ταπεινή του καλύβα, μακριά από κάθε ανθρώπινη βοή.

Τη φροντίδα της τροφής του την ανέλαβαν τα ελάφια του δάσους, που κάθε βράδυ τον επισκέπτονταν με ησυχία. Στέκονταν γύρω από το κελί του και του πρόσφεραν με προθυμία το γάλα τους, σαν να ήταν λογικά πλάσματα. Έτσι περνούσαν οι μέρες του οσίου, μέσα στη σιωπή, την προσευχή και τη θαυμαστή συντροφιά της κτίσεως.

Μια μέρα όμως τα ελάφια έφτασαν νωρίτερα από το συνηθισμένο και ανάμεσά τους ξεχώριζε ένα μικρό, βαριά πληγωμένο. Κάτι τα είχε τρομάξει στο δάσος και ζητούσαν καταφύγιο κοντά στον γέροντα. Ο όσιος Αντώνιος ακολούθησε τα ίχνη τους και βρέθηκε μπροστά σε έναν άρχοντα, που κυνηγούσε με τους ανθρώπους του στα χωράφια.

Ήταν ο επικεφαλής ενός γειτονικού χωριού και ζούσε ακόμη μέσα στο σκοτάδι της ειδωλολατρίας. Όταν αντίκρισε τον ηλικιωμένο μοναχό να κρατά την εικόνα του Χριστού και να στέκεται ανάμεσα στα ελάφια, ταράχτηκε βαθιά. Πίστεψε πως ο ξένος ασκητής ήταν επικίνδυνος μάγος, που σαγηνεύει με τέχνες τα ζώα και τους ανθρώπους.

Διέταξε τότε τους υπηρέτες του να τον οδηγήσουν αμέσως στον σιδερά του χωριού. Η σκληρή του εντολή ήταν να κόψει εκείνος τα χέρια του γέροντος με το πυρωμένο σπαθί. Οι στρατιώτες έσυραν τον όσιο χωρίς καθυστέρηση στο σιδηρουργείο, για να εκτελεστεί η φοβερή ποινή.

Ο Αντώνιος βάδιζε ήρεμος και προσευχόταν σιωπηλά, κρατώντας στα χέρια του την αγαπημένη εικόνα του Σωτήρος Χριστού. Ο σιδεράς ζέστανε το σπαθί στα κάρβουνα και το σήκωσε ψηλά πάνω από τα χέρια του οσίου. Εκείνη όμως τη στιγμή έπεσε ξαφνικά στο έδαφος και τα χέρια του στέγνωσαν, σαν να ήταν ξύλινα κούτσουρα.

Ο τρομαγμένος τεχνίτης έχασε τη μιλιά του και δεν μπορούσε να αρθρώσει ούτε μία λέξη. Τότε ο μακάριος Αντώνιος έκανε με γαλήνη το σημείο του σταυρού πάνω στον δυστυχισμένο άνθρωπο. Αμέσως ο σιδεράς θεραπεύτηκε πλήρως, ανέκτησε τη φωνή του και τα χέρια του ξαναβρήκαν τη δύναμή τους.

Όταν ο άρχοντας του χωριού πληροφορήθηκε το θαύμα, κατάλαβε πως ο αββάς ήταν αληθινά άγιος του Θεού. Από την ημέρα εκείνη άρχισε να τον τιμά βαθιά και να τον υπολογίζει σαν πατέρα του. Πήγε ταπεινά κοντά του και του είπε να ζητήσει ό,τι χρειάζεται, γιατί θα του το πρόσφερε με χαρά.

Ο όσιος ζήτησε μόνο ένα κομμάτι αλάτι, μα εκείνοι του έφεραν δύο μεγάλους ογκόλιθους. Έσπασε ένα μικρό κομμάτι και το άφησε κοντά στο κελί του, για να το γλείφουν τα ελάφια. Μετά το γεγονός στο σιδηρουργείο, πλήθος πιστών άρχισε να ανεβαίνει στην έρημο και να αναζητά τη συντροφιά του γέροντος.

Ο όσιος Αντώνιος δέχτηκε με αγάπη όσους ζητούσαν τη σωτηρία τους και έχτισε για χάρη τους ένα μοναστήρι. Γρήγορα όμως η συνεχής προσοχή του κόσμου έγινε γι' αυτόν βαρύ φορτίο και εμπόδιο στην ησυχία της προσευχής. Έφυγε τότε κρυφά από τη μονή και ανέβηκε στην κορυφή ενός απόκρημνου βουνού, ψάχνοντας πάλι τη μοναξιά.

Εκεί ύψωσε έναν στύλο και ανέβηκε επάνω του, για να κηρύττει στους ανθρώπους από εκείνο το ύψος. Έμεινε στην κορυφή του στύλου τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια της επίγειας ζωής του. Όταν ο Θεός του αποκάλυψε την ημέρα της κοιμήσεώς του, κάλεσε κοντά του τους αγαπημένους μαθητές.

Τους είπε λίγα τελευταία λόγια σοφίας, τους έδωσε την πατρική του ευλογία και τους αποχαιρέτησε. Παρέδωσε το πνεύμα του γονατιστός μπροστά στην αγαπημένη του εικόνα του Σωτήρος, με βαθιά ειρήνη. Οι μαθητές κατέβασαν το ιερό σώμα του από τον στύλο και το ενταφίασαν με ευλάβεια.

Τον έθαψαν στο μοναστήρι που εκείνος είχε ιδρύσει, μπροστά στην ιερή εικόνα της Θεοτόκου.