Δύο ψυχές σε ένα σώμα στη Βηθανία της Γεωργίας

Ένοπλοι Τσεκιστές πυροβόλησαν πισώπλατα τον πατέρα Ιωάννη στη μονή Αρμάζι και τον πέταξαν σε μια χαράδρα, νομίζοντας ότι είχε ξεψυχήσει. Όμως ευσεβείς άνθρωποι βρήκαν το ημιθανές σώμα του και το μετέφεραν στη μονή Σαμταβρό της Μτσχέτα, όπου επανήλθε στη ζωή. Ο Βασίλειος Μαϊσουράτζε γεννήθηκε γύρω στα χίλια οκτακόσια ογδόντα δύο στην πόλη Τσχινβάλι της Σαμαχάμπλο, μέσα σε μια απλή αγροτική οικογένεια της Γεωργίας.

Από παιδί έμαθε κάθε λογής χειρωνακτική εργασία και δούλεψε δίπλα στον πατέρα Σπυρίδωνα Κετιλάτζε, ηγούμενο της μονής Βηθανίας. Με την καθοδήγησή του βοήθησε στην αναστήλωση εκείνου του ιστορικού μοναστηριού, αν και βρισκόταν ακόμη σε εφηβική ηλικία. Η αγάπη του για τη μοναχική ζωή τον οδήγησε στο Άγιον Όρος στις αρχές του προηγούμενου αιώνα.

Εκεί έγινε δεκτός στη σκήτη του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου, που ανήκε στην ιερά μονή Ιβήρων των Γεωργιανών μοναχών. Ανάμεσα στους αδελφούς διακρίθηκε για την απλότητά του και τη βαθιά του υπακοή στους πατέρες της σκήτης. Έλαβε το μοναχικό σχήμα με το όνομα Ιωάννης, προς τιμήν του αγαπημένου του Θεολόγου, και σύντομα χειροτονήθηκε πρεσβύτερος.

Παρέμεινε στον Άθωνα δεκαεπτά ολόκληρα χρόνια, αφιερωμένος ολοκληρωτικά στη λατρεία του Θεού και τη διακονία των αδελφών του. Όταν οι συνθήκες στο Άγιον Όρος έγιναν δύσκολες για τους Γεωργιανούς μοναχούς, ο πατήρ Ιωάννης επέστρεψε στην πατρίδα του γύρω στα χίλια εννιακόσια είκοσι. Εγκαταστάθηκε στη μονή Αρμάζι, κοντά στη Μτσχέτα, όπου οι μπολσεβίκοι είχαν αφήσει μόνον έναν μοναχό να αγωνίζεται μέσα στην ερημιά.

Εκεί έζησε το μαρτυρικό περιστατικό με τους Τσεκιστές, που τους θεώρησαν νεκρούς και τους εγκατέλειψαν σε μια απομονωμένη χαράδρα. Όταν συνήλθε από τα τραύματά του, κατέφυγε στη μονή Βηθανίας, όπου ζούσε ακόμη ο πρώτος του γέροντας, ο πατήρ Σπυρίδων. Σύντομα τον τοποθέτησαν ηγούμενο και ανέλαβε με σύνεση όλες τις γεωργικές εργασίες του μοναστηριού.

Όποιος επισκέπτης ζητούσε συμβουλή ή παρηγοριά, έβρισκε κοντά του θερμή υποδοχή και τραπέζι στρωμένο σαν να ήταν μεγάλη γιορτή. Αγαπούσε ιδιαίτερα τη συντροφιά των παιδιών και πάντα κρατούσε γλυκίσματα για να τα κεράσει. Στη γιορτή του Θεολόγου, ενώ ράντιζε με αγιασμό τον ναό, τα μικρά έτρεχαν γύρω του και του ανακάτευαν τα μαλλιά παιχνιδιάρικα.

Οι γονείς τους ντρέπονταν, εκείνος όμως τους έλεγε χαρούμενα ότι σε ημέρα γιορτής αρμόζει η αγνή χαρά των παιδιών. Ο γέροντας ασκούσε τον εαυτό του με αυστηρότητα, εργαζόταν σκληρά όλη μέρα και κοιμόταν πάνω σε ένα ξύλο. Περνούσε ολόκληρες νύχτες σε προσευχή, και πολλοί απορούσαν από πού αντλούσε τόση ακατάβλητη δύναμη.

Μια χαρακτηριστική ευλογημένη επίσκεψη ήταν εκείνη του νεαρού Ιρακλί Γκουντουσαούρι, σπουδαστή τότε στη Θεολογική Σχολή της Μόσχας. Ο πατήρ Ιωάννης τον δέχτηκε με δάκρυα χαράς και τον ευλόγησε με ιδιαίτερη θέρμη, σαν να προέβλεπε το μέλλον του. Ο σπουδαστής εκείνος έγινε αργότερα ο Καθολικός-Πατριάρχης Ηλίας ο Δεύτερος, ο αγαπημένος ποιμένας του γεωργιανού λαού.

Το μοναστήρι, αν και υπέφερε από κλοπές τροφίμων και ζώων, είχε σιωπηρούς προστάτες ακόμη και μέσα στη σοβιετική διοίκηση. Πιστοί χριστιανοί που εργάζονταν στην κυβέρνηση τους υπερασπίζονταν επίσημα ως φύλακες ενός εθνικού μνημείου. Πολλά θαύματα του γέροντα έγιναν γνωστά παρά τη διάθεσή του να τα κρύβει από κάθε ανθρώπινη δόξα.

Μαζί με τον πατέρα Γεώργιο Μχέιτζε θεράπευσαν κωφούς, βαριά αρρώστους και ετοιμοθάνατους, που έβρισκαν την υγεία τους ύστερα από λίγες μέρες παραμονής στη μονή Βηθανίας. Ο πατήρ Γεώργιος Μχέιτζε γεννήθηκε γύρω στα χίλια οκτακόσια εβδομήντα επτά στο χωριό Σχβάβα της περιοχής Ράτσα, μέσα σε αριστοκρατική γεωργιανή οικογένεια. Έλαβε στρατιωτική μόρφωση, που ήταν πολύ τιμημένη στην τάξη του, αλλά αφιερώθηκε στο εθνικό απελευθερωτικό κίνημα της Γεωργίας.

Διετέλεσε προσωπικός γραμματέας του αγίου Ηλία του Δικαίου και γνώρισε σπουδαίους πνευματικούς ηγέτες, όπως τον ιεράρχη Αλέξανδρο Οκροπιρίτζε και τον ιερομάρτυρα Ναζάρ Λεζάβα. Από τον τελευταίο εκάρη μοναχός και αργότερα έλαβε τον βαθμό του αρχιμανδρίτη. Στο πρόσωπό του ενώθηκαν με σπάνια αρμονία η αρχοντική παρουσία και η ταπεινή ασκητική διαγωγή.

Στα χίλια εννιακόσια είκοσι τέσσερα, ενώ υπηρετούσε στη μονή Χίρσα της Καχέτι, ένοπλοι Τσεκιστές εισέβαλαν με βία στο μοναστήρι. Τον χτύπησαν άγρια, του έκοψαν τα μαλλιά και τη γενειάδα και απείλησαν τη ζωή του με τρομερή σκληρότητα. Κατέφυγε στους συγγενείς του, μα και οι ίδιοι οι άθεοι αδελφοί του ξύρισαν τη γενειάδα του στον ύπνο.

Τον ίδιο εκείνο χρόνο επισκέφθηκε τη μονή Βηθανίας, όπου γνώρισε τον πατέρα Ιωάννη, και έμεινε δίπλα του ως το τέλος της ζωής του. Από εκείνη τη στιγμή τα δύο μοναστικά πρόσωπα συνδέθηκαν με αδιάσπαστους πνευματικούς δεσμούς. Η υγεία του πατρός Γεωργίου ήταν ασθενική και αναλάμβανε μόνο τις πιο ελαφριές εργασίες της μονής.

Φρόντιζε τον λαχανόκηπο και τα μελίσσια, ενώ διακρινόταν για τη μεγάλη γενναιοδωρία του απέναντι στους φτωχούς. Πολλές φορές έδινε όλη την τροφή του μοναστηριού στους απόρους και διαβεβαίωνε τον πατέρα Ιωάννη ότι ο ίδιος ο Θεός θα τους έστελνε τον επιούσιο. Ψηλός, λεπτός, με στητό παράστημα, ήταν αυστηρός στην όψη και στους τρόπους του προς όλους.

Μιλούσε ελάχιστα και τα παιδιά δεν έπαιζαν μαζί του όπως με τον πατέρα Ιωάννη, αλλά τον σέβονταν βαθιά. Γνωρίζοντας τον χαρακτήρα του, προσπαθούσαν να τον ευχαριστήσουν λέγοντας προσευχές και κρατώντας τάξη ενώπιόν του. Δεν αγαπούσε τα ταξίδια, αλλά συχνά αναγκαζόταν να πηγαίνει στην Τιφλίδα για να δει τα πνευματικά του παιδιά.

Ανάμεσά τους υπήρχαν πολλοί κρυφοί χριστιανοί που υπηρετούσαν τη σοβιετική κυβέρνηση. Είχε λάβει από τον Θεό τα χαρίσματα της προφητείας και της ίασης, αλλά τα έκρυβε με μεγάλη επιμέλεια. Όταν τα φανέρωνε, παρουσίαζε το θαύμα ως κάτι συνηθισμένο, ώστε να αποφεύγει την ανθρώπινη τιμή και τον έπαινο.

Κάποτε ένας προσκυνητής έφτασε στη μονή και ξαφνιάστηκε όταν ο γέροντας τον προσφώνησε με το όνομά του. Σαν είδε την έκπληξή του, του είπε ότι είχε παρευρεθεί στη βάπτισή του πριν από τριάντα χρόνια, κρύβοντας έτσι το διορατικό του χάρισμα. Γνώριζε εκ των προτέρων ότι ο ανιψιός του θα έφερνε τις αδελφές του, τις οποίες δεν είχε δει σαράντα οκτώ χρόνια, μέσα στη Μεγάλη Τεσσαρακοστή.

Ετοίμασε τότε τραπέζι με ψάρι, για να τιμήσει εκείνη τη σπάνια συνάντηση. Οι κοινές προσευχές των δύο γερόντων θεράπευσαν τον ανιψιό του από θανατηφόρα μηνιγγίτιδα και χάρισαν την ακοή σε ένα κωφό παιδί. Όταν ο πατήρ Ιωάννης εκοιμήθη το χίλια εννιακόσια πενήντα επτά, σε ηλικία εβδομήντα πέντε ετών, τάφηκε στη μονή Βηθανίας.

Τότε ο πατήρ Γεώργιος εκάρη μεγαλόσχημος και έλαβε το όνομα Ιωάννης, προς τιμήν του αγαπημένου πνευματικού του αδελφού. Πλέον ο πατήρ Γεώργιος-Ιωάννης σήκωσε μόνος όλο το βάρος της διοίκησης του μοναστηριού. Η υγεία του χειροτέρευε διαρκώς και τα πνευματικά του παιδιά έρχονταν από την πόλη για να τον φροντίσουν.

Μια νεαρή κοπέλα είκοσι ετών θεραπεύτηκε θαυματουργικά από αφόρητους πονοκεφάλους μετά από μια εβδομάδα στη μονή. Η Παναγία εμφανίστηκε στον πατέρα Γεώργιο-Ιωάννη σε όραμα και απάλυνε τους φρικτούς σωματικούς του πόνους με μητρική στοργή. Επίσης τον επισκέφθηκε η πρωτομάρτυς Θέκλα, που του πρόσφερε με τα χέρια της ένα τσαμπί σταφύλι ως ευλογία.

Λίγες ημέρες πριν από την κοίμησή του βρισκόταν στην πόλη, όταν ένας άγγελος τού αναγγέλθηκε με σαφή προειδοποίηση. Του παρήγγειλε να επιστρέψει αμέσως στη μονή και να ετοιμαστεί για την έξοδό του από τον κόσμο τούτο. Ο άγιος Γεώργιος-Ιωάννης Μχέιτζε εκοιμήθη το χίλια εννιακόσια εξήντα και τάφηκε στη Βηθανία, δίπλα στον αγαπημένο του αδελφό.

Οι δύο όσιοι κοιμούνται έκτοτε ο ένας πλάι στον άλλον, όπως έζησαν και αγωνίστηκαν μαζί. Στις δεκαοκτώ Σεπτεμβρίου του δύο χιλιάδες τρία, συνοδικά υπό τον Καθολικό-Πατριάρχη Ηλία τον Δεύτερο, αναγνωρίστηκαν επίσημα ως άγιοι της Γεωργιανής Εκκλησίας. Οι πιστοί τους ονόμασαν με αγάπη μία ψυχή σε δύο σώματα, για τη βαθιά ενότητα του βίου τους.

Η Βηθανία έγινε χώρος προσκυνήματος και τόπος θεραπείας ψυχών και σωμάτων μέσα από την πρεσβεία τους. Η μνήμη τους τιμάται στις είκοσι μία Ιανουαρίου, και ο λαός της Γεωργίας τους θεωρεί ολοζώντανους προστάτες του μέχρι σήμερα.