Oshënar Efstratios Mrekullibërës

Shtatëdhjetë e pesë vjet të tëra në manastir, Oshënar Efstratios nuk u shtri kurrë në shpinë ose në anën e majtë. Një herë ai i dha viçin e vetëm të manastirit një fshatari të varfër që kishte humbur të gjithë bagëtinë. Ky asket i ndritur lindi në Tarsia të Bitinisë, nga prindër të devotshëm dhe të pasur, Gjergji dhe Megeto. Që në moshë të re ai u rrit me një edukim të krishterë dhe këshillë të Zotit, pasi prindërit e tij u kujdesën me zell për edukimin e tij. Kur mbushi njëzet vjeç, zemra i digjej nga dashuria hyjnore dhe dëshira për t'iu përkushtuar plotësisht Zotit. Kështu ai la prindërit e tij dhe u ngjit në malin Olimp në Bitini, në Manastirin e Avgarës, afër Bursës. Aty jetonin dy xhaxhallarët e tij nga nëna, Grigori dhe Vassilios, të cilët dalloheshin për praktikën dhe virtytin e tyre. Gregori, i cili ishte edhe abat, i shpjegoi se jeta e vetmuar kërkon dhunë të vazhdueshme në natyrë dhe guxim në luftime shpirtërore. I riu Eustratios ra në këmbët e plakut në lot dhe ia rrëfeu me thyerje flakën e tij të brendshme. Ai tha se vetë Zoti i ndezi në zemër dëshirën për jetën e vetmuar dhe i dha forcë. I prekur, Grigori e priti me gëzim, e bëri murg dhe e veshi me figurën e shenjtë. Kadeti i ri iu përkushtua bindjes dhe shërbimit të vëllezërve me përulësi të thellë dhe me thjeshtësi shpirti. Ai e hodhi poshtë vullnetin e tij dhe i zbuloi babait të tij shpirtëror çdo mendim që i vinte në zemër. Ai nuk kishte asgjë të tijën, veç një rrobë leshore dhe një pëlhurë prej leshi deleje. Ai nuk kishte as qelinë e tij, as një vend të caktuar për të pushuar në kohën e pushimit. Gjatë gjithë jetës së tij të vetmuar, ai kurrë nuk u shtri në shpinë dhe nuk u kthye në anën e majtë. Ai mbajti vigjilencë të pandërprerë ditë e natë përpara Zotit, duke u rritur vazhdimisht në virtyt. Ai përparoi aq shumë sa u shugurua presbiter dhe u bë një mbështetje për të gjithë ndjekësit e manastirit. Kur Gregori dhe pasardhësi i tij Eustathius ranë në gjumë, vëllezërit njëzëri ia besuan Eustatit qeverisjen e manastirit. Në atë kohë, një mijë e më shumë vjet pas themelimit të qytetit, Leo Armeni pushtoi fronin e Kostandinopojës pas fitores së tij kundër bullgarëve. Perandori i ri ringjalli ashpër persekutimin kundër ikonave të shenjta dhe persekutoi ashpër ortodoksët. Besimtarët lanë shtëpitë dhe manastiret e tyre dhe gjetën strehë në male, në shkretëtirë dhe në mërgime të largëta. Oshënar Efstratios, me nxitjen e mikut të tij Shën Joaniit të Madh, të cilin Kisha e nderon në nëntor, u largua përkohësisht nga manastiri. Ai u prit nga vetmitarë të njohur të kohës dhe bashkë me ta jetoi gjyqet e persekutimit. Ai u ndal për një kohë edhe në Kostandinopojë, ku u burgos dhe duroi torturat e persekutorëve bashkë me shumë të tjerë. Më pas ai u kthye në atdheun e tij, por nuk mundi menjëherë të mblidhte vëllezërit e shpërndarë dhe të rifillonte administrimin e manastirit të tij. Sapo Ortodoksia triumfoi dhe ikonat e shenjta u rivendosën, Oshënari u kthye në manastirin e tij të dashur. Ai e filloi përsëri jetën e tij asketike si shembull i gjallë i çdo virtyti monastik për vëllezërit më të vegjël. Ditën punonte me vëllezërit, ndërsa natën ia kushtonte lutjes dhe pendesës. Gjatë shërbimit të Orthros, ai qëndroi drejt në hapin e shenjtë nga fillimi deri në fund të shërbimit. Gjatë gjithë kohës ai përsëriti mendërisht dhe pa ndërprerje urimin “Zot, mëshiro”, me acarim dhe lot. Ai vizitonte shpesh qelitë që vareshin nga manastiri për të forcuar dhe ngushëlluar vëllezërit në betejat e tyre shpirtërore. Në rrugë ai nuk hezitoi t'i jepte pallton një lypës që vuante nga i ftohti. Ndonjëherë ai ia jepte edhe kalin e tij një ushtari që kishte humbur të tijën dhe ishte në nevojë. Një herë ai i dhuroi viçin e vetëm të manastirit një fshatari të varfër që kishte humbur të gjitha kafshët e tij. Kur u kthye nga Kostandinopoja, u shpërndau të varfërve gjithë argjendin që i kishte dhënë perandori. Një ditë ai takoi një burrë në rrugë, i cili, nga dëshpërimi për mëkatet e tij, po përgatitej të vriste veten me litar. Oshënar Efstratios i kapi dorën, e vuri në qafë dhe i foli me dashuri atërore. Ai i tha se që nga ai moment barra e mëkateve i ra mbi të dhe se ai vetë do të mbante një fjalim në Ditën e Gjykimit. Ai e urdhëroi që ta hidhte litarin dhe ta mbështette sërish shpresën në bamirësinë e Zotit. Me lutjen e tij të zjarrtë, Oshënar shëroi të sëmurët, ringjalli të vdekurit, shuante zjarret dhe kreu shumë mrekulli paradoksale. Në udhëtimin e saj të fundit për në Konstandinopojë, anija u përplas me gurë dhe shpejt filloi të merrte ujë. Oshënar u lut dhe menjëherë rrjedhja ndaloi në mënyrë që ata të mund të arrinin të sigurt në port. Kur zbarkoi i fundit, anija filloi të fundosej në ujë. Ai menjëherë mori rrugën për në qelitë që vareshin nga manastiri i tij. Sapo arriti në qeli, e ndjeu qartë brenda vetes se fundi i jetës së tij tokësore po i afrohej. Ai mblodhi menjëherë vëllezërit rreth vetes dhe iu drejtua me këshillën e fundit atërore. Ai me dashuri i nxiti ata të mblidhnin të gjithë forcën e tyre dhe të punonin për të mirat e përjetshme dhe të padurueshme. Ai u kujtoi atyre se gjërat e kësaj jete janë të përkohshme dhe të kota dhe se ata duhet të qëndrojnë besnikë ndaj traditës së shenjtë që morën. Pastaj i bekoi me dashuri dhe i vulosi të gjithë me shenjën e Kryqit të Shenjtë. Ai ngriti duart dhe sytë drejt qiellit dhe ia dorëzoi shpirtin Zotit që e donte aq shumë. Kishte mbushur nëntëdhjetë e pesë vjet, prej të cilave shtatëdhjetë e pesë i kaloi në luftën e vështirë të vetmisë. Kisha e nderon kujtimin e tij në nëntë janar të çdo viti me nderim të thellë. Relikti i tij i shenjtë dha hir të mrekullueshëm, duke dëshmuar se Perëndia e përlëvdoi atë. Jeta e tij mbetet një shembull i ndritshëm për çdo shpirt që kërkon rrugën e vërtetë të shpëtimit.