Ο Όσιος Ευστράτιος ο Θαυματουργός

Εβδομήντα πέντε ολόκληρα χρόνια μέσα στο μοναστήρι, ο Όσιος Ευστράτιος δεν ξάπλωσε ποτέ ανάσκελα ούτε στο αριστερό του πλευρό. Κάποτε χάρισε το μοναδικό μοσχάρι του μοναστηριού σε έναν φτωχό χωρικό που είχε χάσει όλα τα ζωντανά του. Αυτός ο φωτεινός ασκητής γεννήθηκε στην Ταρσία της Βιθυνίας, από ευσεβείς και εύπορους γονείς, τον Γεώργιο και τη Μεγεθώ.

Από μικρός ανατράφηκε με χριστιανική παιδεία και νουθεσία Κυρίου, καθώς οι γονείς του φρόντισαν με ζήλο και για τη μόρφωσή του. Όταν συμπλήρωσε τα είκοσι χρόνια, η καρδιά του φλεγόταν από τον θείο έρωτα και τον πόθο να αφιερωθεί ολοκληρωτικά στον Θεό. Έτσι άφησε τους γονείς του και ανέβηκε στον Όλυμπο της Βιθυνίας, στο Μοναστήρι των Αυγάρων, κοντά στην Προύσα.

Εκεί μόναζαν δύο θείοι του από τη μητέρα του, ο Γρηγόριος και ο Βασίλειος, οι οποίοι διακρίνονταν για την άσκηση και την αρετή τους. Ο Γρηγόριος, που ήταν και ηγούμενος, του εξήγησε πως η μοναχική ζωή απαιτεί διαρκή βία στη φύση και ανδρεία στους πνευματικούς αγώνες. Ο νεαρός Ευστράτιος έπεσε στα πόδια του γέροντα με δάκρυα και του ομολόγησε με συντριβή την εσωτερική του φλόγα.

Είπε πως ο ίδιος ο Θεός άναψε στην καρδιά του τον πόθο για τη μοναχική ζωή και του έδωσε δύναμη. Συγκινημένος ο Γρηγόριος τον δέχτηκε με χαρά, τον έκειρε μοναχό και τον έντυσε με το άγιο σχήμα. Ο νέος δόκιμος αφοσιώθηκε στην υπακοή και στη διακονία των αδελφών με βαθιά ταπείνωση και απλότητα ψυχής.

Απέρριπτε το θέλημά του και φανέρωνε στον πνευματικό του πατέρα κάθε λογισμό που ερχόταν στην καρδιά του. Δεν είχε τίποτα δικό του, παρά μόνο ένα τρίχινο ένδυμα και ένα ύφασμα από μαλλί προβάτου. Δεν είχε ούτε καν δικό του κελί, ούτε ορισμένο μέρος για να αναπαύεται την ώρα της ξεκούρασης.

Σε όλη του τη μοναχική ζωή δεν ξάπλωσε ποτέ ανάσκελα ούτε γύρισε στο αριστερό του πλευρό. Φύλαγε αδιάκοπη εγρήγορση μέρα και νύχτα ενώπιον του Θεού, αυξάνοντας διαρκώς στην αρετή. Προόδευσε τόσο πολύ που χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και έγινε στήριγμα για όλη τη συνοδεία του μοναστηριού.

Όταν εκοιμήθησαν ο Γρηγόριος και ο διάδοχός του Ευστάθιος, οι αδελφοί ανέθεσαν ομόφωνα στον Ευστράτιο τη διακυβέρνηση της μονής. Εκείνη την εποχή, στα χίλια και κάτι παραπάνω χρόνια από την ίδρυση της Πόλης, ο Λέων ο Αρμένιος άρπαξε τον θρόνο της Κωνσταντινουπόλεως μετά τη νίκη του εναντίον των Βουλγάρων. Ο νέος αυτοκράτορας αναζωπύρωσε με σφοδρότητα τον διωγμό κατά των αγίων εικόνων και ταλαιπώρησε σκληρά τους Ορθοδόξους.

Οι πιστοί άφηναν τα σπίτια και τα μοναστήρια τους και έβρισκαν καταφύγιο στα βουνά, στις ερημιές και στις μακρινές εξορίες. Ο Όσιος Ευστράτιος, με την προτροπή του φίλου του Οσίου Ιωαννικίου του Μεγάλου, που η Εκκλησία τιμά τον Νοέμβριο, εγκατέλειψε προσωρινά το μοναστήρι. Φιλοξενήθηκε σε γνωστούς ερημίτες της εποχής και έζησε μαζί τους τις δοκιμασίες των διωγμών.

Σταμάτησε για λίγο και στην Κωνσταντινούπολη, όπου φυλακίστηκε και υπέμεινε μαζί με πολλούς άλλους τα βασανιστήρια των διωκτών. Επέστρεψε έπειτα στην πατρίδα του, όμως δεν μπόρεσε αμέσως να συγκεντρώσει τους διασκορπισμένους αδελφούς και να αναλάβει ξανά τη διοίκηση της μονής του. Μόλις θριάμβευσε η Ορθοδοξία και αναστηλώθηκαν οι άγιες εικόνες, ο Όσιος επανήλθε στο αγαπημένο του μοναστήρι.

Ξεκίνησε πάλι την ασκητική του ζωή ως ζωντανό υπόδειγμα κάθε μοναχικής αρετής για τους νεότερους αδελφούς. Την ημέρα την περνούσε με τα εργόχειρα μαζί με τους αδελφούς, ενώ τη νύχτα την αφιέρωνε στην προσευχή και στις μετάνοιες. Κατά την ακολουθία του Όρθρου στεκόταν όρθιος μέσα στο ιερό βήμα από την αρχή ως το τέλος της ακολουθίας.

Σε όλη τη διάρκεια επαναλάμβανε νοερά και χωρίς διακοπή την ευχή «Κύριε, ελέησον», με κατάνυξη και δάκρυα. Επισκεπτόταν συχνά τα κελιά που εξαρτιόνταν από τη μονή για να ενισχύει και να παρηγορεί τους αδελφούς στα πνευματικά τους παλέματα. Στον δρόμο δεν δίσταζε να δώσει το πανωφόρι του σε κάποιον ζητιάνο που υπέφερε από το κρύο.

Άλλοτε χάριζε ακόμη και το άλογό του σε στρατιώτη που είχε χάσει το δικό του και βρισκόταν σε ανάγκη. Κάποτε δώρισε το μοναδικό μοσχάρι της μονής σε έναν πάμπτωχο χωρικό που είχε χάσει όλα του τα ζώα. Όταν επέστρεψε από την Κωνσταντινούπολη, μοίρασε στους φτωχούς όλο το ασήμι που του είχε χαρίσει ο αυτοκράτορας.

Μια ημέρα συνάντησε στον δρόμο έναν άνθρωπο που από την απελπισία για τις αμαρτίες του ετοιμαζόταν να αυτοκτονήσει με σχοινί. Ο Όσιος Ευστράτιος του έπιασε το χέρι, το έβαλε πάνω στον δικό του τράχηλο και του μίλησε με αγάπη πατέρα. Του είπε πως από εκείνη τη στιγμή το βάρος των αμαρτιών του έπεφτε επάνω του και πως ο ίδιος θα έδινε λόγο στην ημέρα της Κρίσεως.

Τον πρόσταξε να πετάξει το σχοινί και να στηρίξει την ελπίδα του ξανά στη φιλανθρωπία του Θεού. Με τη θερμή προσευχή του ο Όσιος θεράπευσε ασθενείς, ανέστησε νεκρούς, έσβησε φωτιές και επιτέλεσε πολλά παράδοξα θαύματα. Στο τελευταίο ταξίδι του προς την Κωνσταντινούπολη, το πλοίο χτύπησε σε βράχια και άρχισε γρήγορα να γεμίζει νερά.

Ο Όσιος προσευχήθηκε και αμέσως σταμάτησε η διαρροή, ώστε να φτάσουν με ασφάλεια στο λιμάνι. Όταν αποβιβάστηκε τελευταίος, το πλοίο άρχισε να βυθίζεται μέσα στο νερό. Πήρε αμέσως τον δρόμο για τα κελιά που εξαρτιόνταν από τη μονή του.

Μόλις έφτασε στα κελιά, ένιωσε καθαρά μέσα του ότι πλησίαζε το τέλος της επίγειας ζωής του. Συγκέντρωσε αμέσως τους αδελφούς γύρω του και τους απηύθυνε τις τελευταίες πατρικές του συμβουλές. Τους παρότρυνε με αγάπη να συγκεντρώσουν όλες τις δυνάμεις τους και να εργαστούν για τα αιώνια και άφθαρτα αγαθά.

Τους θύμισε πως τα πράγματα της παρούσας ζωής είναι πρόσκαιρα και μάταια και πως πρέπει να μένουν πιστοί στην ιερή παράδοση που παρέλαβαν. Έπειτα τους ευλόγησε με αγάπη και τους σφράγισε όλους με το σημείο του τιμίου Σταυρού. Ύψωσε τα χέρια και τα μάτια του προς τον ουρανό και παρέδωσε το πνεύμα του στον Κύριο που τόσο αγάπησε.

Είχε φτάσει σε ηλικία ενενήντα πέντε ετών, από τα οποία τα εβδομήντα πέντε τα πέρασε μέσα στον σκληρό μοναχικό αγώνα. Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις εννέα Ιανουαρίου κάθε χρόνου με βαθιά ευλάβεια. Το ιερό λείψανό του ανέβλυσε χάρη θαυμάτων, μαρτυρώντας ότι ο Θεός τον δόξασε.

Η ζωή του παραμένει φωτεινό παράδειγμα για κάθε ψυχή που αναζητά τον αληθινό δρόμο της σωτηρίας.