Άγιος Γάλλος, ο Απόστολος της Ελβετίας

Δώδεκα μοναχοί ξεκίνησαν κάποτε από την Ιρλανδία για να φέρουν το Ευαγγέλιο στην καρδιά της Ευρώπης, και ένας από αυτούς έμελλε να βαπτίσει χιλιάδες ψυχές στις όχθες της λίμνης Κωνσταντίας. Όταν οι σύντροφοί του γκρέμισαν τα μπρούτζινα είδωλα και τα έριξαν στη λίμνη, οι ειδωλολάτρες τους κυνήγησαν με μανία και σκότωσαν δύο από αυτούς. Ο Άγιος Γάλλος γεννήθηκε λίγο μετά τα μέσα του έκτου αιώνα στην Ιρλανδία, που αποτελούσε τότε το τρίτο μεγάλο κέντρο της χριστιανικής οικουμένης μετά τη Ρώμη και την Κωνσταντινούπολη.

Οι γονείς του ήταν πλούσιοι αλλά ευσεβείς αριστοκράτες, οι οποίοι τον εμπιστεύτηκαν για σπουδές στο φημισμένο μοναστήρι του Μπαγκόρ. Εκεί ζούσαν τότε οι μεγάλοι γέροντες Κογγάλλος και Κολουμβάνος, και κοντά τους ο νεαρός μαθητής έμαθε την ασκητική ζωή. Όταν ο Κολουμβάνος ξεκίνησε για την ιεραποστολή στην ηπειρωτική Ευρώπη, ο Γάλλος βρέθηκε ανάμεσα στους δώδεκα μοναχούς που τον ακολούθησαν με ζήλο.

Στη Γαλλία μοιράστηκε μαζί του τόσο τους κόπους για το Ευαγγέλιο όσο και τους σκληρούς διωγμούς που υπέστησαν. Από τη Γαλλία οι μοναχοί πέρασαν στην Ελβετία, όπου τους πρόσφερε καταφύγιο ο ευσεβής ιερέας Βιλλεμάρος του Άρμπεν, κοντά στη λίμνη Κωνσταντία. Έπειτα από καιρό αναζήτησαν μεγαλύτερη ησυχία και έχτισαν ταπεινά κελιά σε έναν ερημότοπο της κοιλάδας του Στάιναχ.

Εκεί εγκαταστάθηκαν και άρχισαν να κηρύττουν τον λόγο του Θεού στους ντόπιους ειδωλολάτρες της περιοχής. Πολλοί ακροατές άκουσαν τη διδασκαλία τους και δέχτηκαν με χαρά το άγιο βάπτισμα, εγκαταλείποντας τα παλιά τους είδωλα. Κάποτε, ύστερα από ένα φλογερό κήρυγμα, οι ίδιοι οι νεοφώτιστοι άρπαξαν τα μπρούτζινα αγάλματα των ψευτοθεών, τα συνέτριψαν και τα έριξαν μέσα στη λίμνη.

Οι φανατικότεροι ειδωλολάτρες όμως ξέσπασαν σε οργή και καταδίωξαν τους μοναχούς, σκοτώνοντας μάλιστα δύο από αυτούς. Όταν αργότερα ο Άγιος Κολουμβάνος αποφάσισε να συνεχίσει την πορεία του προς την Ιταλία, ο πιστός μαθητής Γάλλος ήθελε να βαδίσει ξανά κοντά του. Μια αιφνίδια και βαριά αρρώστια όμως, την οποία παραχώρησε ο Θεός, τον ανάγκασε να μείνει στην Ελβετία και να συνεχίσει εκεί το έργο του.

Ο Άγιος έμαθε με κόπο τη γλώσσα των ιθαγενών της Κωνσταντίας και κατάφερε να βαπτίσει χιλιάδες ψυχές στην αγία πίστη. Με τα εμπνευσμένα κηρύγματα, με το άγιο παράδειγμά του και με τα εντυπωσιακά θαύματα, επιτέλεσε ένα σπουδαίο ευαγγελικό έργο σε ολόκληρη την περιοχή. Γι' αυτό δίκαια θεωρείται μέχρι σήμερα ως ο απόστολος της Ελβετίας και ο φωτιστής των λαών της.

Το πιο γνωστό θαύμα του υπήρξε η θεραπεία της δαιμονισμένης θυγατέρας του τοπικού ηγεμόνα Γκούνζο, η οποία έγινε αργότερα μοναχή. Η νέα αρνήθηκε τον γάμο με έναν πρίγκιπα της Αυστρασίας και αφιερώθηκε στη μονή του Αγίου Πέτρου του Μέτς. Ύστερα από αυτό το θαυμαστό γεγονός, ο ηγεμόνας και οι χριστιανοί της Κωνσταντίας παρακάλεσαν επίμονα τον Άγιο να αναλάβει την επισκοπή τους.

Εκείνος όμως, από σεμνότητα και βαθιά ταπείνωση, αρνήθηκε αυτή τη μεγάλη τιμή που του πρόσφεραν. Πρότεινε για το αξίωμα τον ενάρετο μαθητή του διάκονο Ιωάννη, στην επισκοπική χειροτονία του οποίου εκφώνησε έναν λόγο γεμάτο πνευματικό βάθος. Ο Άγιος Γάλλος κοιμήθηκε ειρηνικά λίγο μετά τα μέσα του έβδομου αιώνα, αφήνοντας πίσω του πλούσια πνευματική κληρονομιά.

Τα ταπεινά κελάκια της κοιλάδας του Στάιναχ εξελίχθηκαν με τον καιρό σε μια ονομαστή και πολυπληθή μονή. Η μονή του Αγίου Γάλλου επιβίωσε για πολλούς αιώνες και έφτασε ζωντανή μέχρι τον δέκατο ένατο αιώνα μετά Χριστόν. Από τους τοίχους της αναδείχθηκαν μεγάλες προσωπικότητες των γραμμάτων, της θεολογίας και της γνήσιας ευσέβειας.

Η βιβλιοθήκη της θεωρήθηκε σπουδαίο κέντρο μάθησης και διαφύλαξης χειρογράφων για ολόκληρη τη μεσαιωνική Ευρώπη. Έτσι ο σπόρος που έσπειρε ένας ταπεινός Ιρλανδός μοναχός σε έναν ερημότοπο, καρποφόρησε σε ολόκληρη την ήπειρο. Η μνήμη του τιμάται με κατάνυξη στις δεκαέξι Οκτωβρίου κάθε χρόνο από την Ορθόδοξη Εκκλησία.

Ο βίος του αποτελεί ζωντανή μαρτυρία της ιεραποστολικής φλόγας των αρχαίων Κελτών μοναχών της Ιρλανδίας. Από τη μακρινή τους πατρίδα ξεκίνησαν με σταυρό και ραβδί, και έφτασαν στις πιο απομακρυσμένες γωνιές της ηπείρου. Έσπειραν παντού τον λόγο του Θεού και άναψαν φώτα πίστης που έλαμψαν για πολλούς αιώνες στην Ευρώπη.