Όσιος Νείλος ο Νέος της Καλαβρίας

Ένα όραμα θανάτου τράνταξε τον νεαρό Νείλο μέσα σε πυρετό και άλλαξε για πάντα την πορεία της ζωής του. Είχε ήδη γίνει πατέρας ενός παιδιού όταν εγκατέλειψε ξαφνικά τα πάντα και κατέφυγε στα μοναστήρια του Μερκουρείου. Γεννήθηκε στο Ροσσάνο της Κάτω Ιταλίας το έτος εννιακόσια δέκα μετά Χριστόν και οι γονείς του τον έταξαν στην Παναγία ως θείο δώρο.

Από μικρό παιδί μελετούσε τη Γραφή και τους Πατέρες της ερήμου, ρωτώντας τους γονείς του για το νόημα των δύσκολων χωρίων. Όταν εκείνοι πέθαναν νωρίς, η ευσεβής αδελφή του ανέλαβε την ανατροφή και τη μόρφωσή του με στοργή και διάκριση. Ο Νείλος όμως μεγάλωσε ευπαρουσίαστος, ευφυής και εύγλωττος, και οι νεαρές κοπέλες της πόλης τον αναζητούσαν συνεχώς.

Μία από αυτές κέρδισε την καρδιά του και απέκτησαν μαζί ένα παιδί μέσα σε αυτή τη σχέση. Η οικογενειακή ζωή όμως δεν τον κράτησε για πολύ κοντά τους. Όταν αρρώστησε βαριά και είδε το φοβερό όραμα της αιώνιας καταδίκης, σηκώθηκε νύχτα και έφυγε χωρίς να μιλήσει σε κανέναν.

Οι μοναχοί του Μερκουρείου φοβήθηκαν να τον δεχθούν, καθώς ο κυβερνήτης της περιοχής απείλησε με επιστολές κάθε μονή που θα τον φιλοξενούσε. Έτσι τον έστειλαν σε ένα μοναστήρι μακριά, μέσα σε ξένη Λομβαρδική επαρχία. Καθώς πήγαινε, τον σταμάτησαν δύο φορές, μία ένας Σαρακηνός και μία ένας ιππότης, λέγοντάς του να γυρίσει πίσω.

Παρά τα εμπόδια, έφτασε στο μοναστήρι του Αγίου Ναζαρίου και ενδύθηκε το μοναχικό σχήμα με τη συμφωνία να επιστρέψει σύντομα. Ο ηγούμενος μάλιστα ήθελε να τον στείλει επικεφαλής σε γειτονική μονή, αλλά εκείνος ορκίστηκε ότι δεν θα δεχόταν ποτέ τιμές ή υψηλές θέσεις. Λίγο αργότερα τον επισκέφθηκε ένας πρώην υπηρέτης του, για να τον στηρίξει στη νέα του πορεία.

Ο Νείλος του χάρισε τα ρούχα και τον χιτώνα του, αφού εκείνος δεν είχε χρήματα για μοναχικό ένδυμα. Ζήτησε ο ίδιος ένα δέρμα προβάτου να φορά ως μανδύα και προφήτευσε τον θάνατο ενός κακού ευγενούς της περιοχής. Αμέσως μετά αναχώρησε ξανά για το Μερκούρειο και τους πνευματικούς αγώνες που τον περίμεναν εκεί.

Στο Μερκούρειο γνώρισε τον Άγιο Φαντίνο και αναπτύχθηκε μεταξύ τους βαθύτατος πνευματικός δεσμός που τράβηξε γύρω τους πλήθος μοναχών. Όταν ο γέροντας Ιωάννης άκουσε επαίνους για την αρετή του Νείλου, θέλησε να τον δοκιμάσει με δικό του τρόπο. Του πρόσφερε ένα μεγάλο ποτήρι κρασί, αν και ο όσιος δεν έπινε ποτέ, και εκείνος το άδειασε όλο για σεβασμό.

Αργότερα δέχθηκε δριμύτατη επίπληξη όταν τόλμησε να διορθώσει μία ερμηνεία του Ιωάννη σε χωρίο του Θεολόγου. Τότε εμφανίστηκε ο σατανάς με τη μορφή των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου και του έδωσε αιρετική ερμηνεία του ίδιου χωρίου. Μόλις κατάλαβε την πλάνη, έτρεξε στον Ιωάννη και του ομολόγησε με δάκρυα τα όσα συνέβησαν.

Η καρδιά του ζητούσε ησυχία και με την ευλογία των πατέρων αποσύρθηκε σε σπηλιά κοντά στη μονή. Μέσα εκεί πάλευε με τον πειρασμό να δει άγγελο ή φλόγα πάνω στην Αγία Τράπεζα του Αρχαγγέλου Μιχαήλ. Καταπολεμούσε τους σαρκικούς λογισμούς ρίχνοντας το σώμα του πάνω σε αγκάθια, ώστε ο πόνος να σβήσει κάθε ακάθαρτη επιθυμία.

Κάποτε στη Ρώμη, μέσα στον ναό του Αγίου Πέτρου, παρατήρησε μία ψηλή και επιβλητική γυναίκα και η μορφή της κόλλησε στη σκέψη του. Όσο και αν προσπαθούσε, δεν μπορούσε να την βγάλει από τον νου του και κατάλαβε ότι έχανε τη μάχη με την αδυναμία του. Στράφηκε τότε προς τον Κύριο με αδιάλειπτη προσευχή και ικεσία ολόψυχη.

Από τον απέναντι Εσταυρωμένο είδε τον Χριστό να υψώνει το δεξί χέρι και να τον ευλογεί τρεις φορές με αγάπη. Από εκείνη τη στιγμή έπαψε κάθε ακάθαρτος πόλεμος μέσα του, και ό,τι δεν πέτυχε με νηστείες και αγρυπνίες το κέρδισε με την ταπεινή ομολογία της αδυναμίας του. Αργότερα τον πλησίασε ένας μοναχός που ζήτησε να γίνει μαθητής του, αλλά γρήγορα κουράστηκε και άρχισε να φιλονικεί μαζί του.

Όταν αποφασίστηκε να φύγει, ζήτησε πίσω τρία νομίσματα που είχε δώσει αρχικά για τους φτωχούς. Ο όσιος, χωρίς χρήματα πια, τα δανείστηκε από κοντινό μοναστήρι και τα ξεπλήρωσε αντιγράφοντας τρία αντίτυπα του Ψαλτηρίου με τα ίδια του τα χέρια. Όταν εμφανίστηκε όγκος στον λαιμό του και δυσκόλευε φοβερά την κατάποση, ο Άγιος Φαντίνος τον φώναξε πίσω στο μοναστήρι.

Εκεί τον βασάνιζε η σκέψη ότι ένα ψάρι θα τον θεράπευε, αλλά φοβόταν μήπως η επιθυμία ερχόταν από τον διάβολο. Όταν κάποιος του έφερε ψάρια, εκείνος αρνήθηκε να τα φάει και ο Κύριος διέλυσε τον όγκο μέσα στον λάρυγγά του. Επέστρεψε ξανά στη σπηλιά του και συνέχισε τους αγώνες με την ίδια θέρμη.

Κάποια στιγμή ο διάβολος εμφανίστηκε ως Αιθίοπας και τον χτύπησε στο κεφάλι με μεγάλο ρόπαλο, αφήνοντάς τον αναίσθητο στο έδαφος. Έμεινε σχεδόν έναν χρόνο με πρησμένο πρόσωπο και ακινητοποιημένο βραχίονα, πεπεισμένος ότι ανθρώπινο χέρι δεν γιατρεύει δαιμονικές πληγές. Θεραπεύτηκε σταδιακά όταν διάβαζε το Εγκώμιο του Δαμασκηνού προς τιμή των Αποστόλων στο μοναστήρι.

Λίγο αργότερα ο Φαντίνος είδε όραμα για την επερχόμενη καταστροφή του Μερκουρείου από τους Σαρακηνούς. Αρνήθηκε να μείνει στη μονή και περιπλανιόταν στους λόφους τρώγοντας μόνο άγρια χόρτα, ενώ οι μοναχοί παρακάλεσαν τον Νείλο να ορίσει ηγούμενο τον αδελφό του Φαντίνου, τον Λουκά. Ο πρώτος του πραγματικός μαθητής ήταν ο μακάριος Στέφανος, ένας νεαρός αγρότης από φτωχή οικογένεια, γνωστός για την απλότητα και την αθωότητά του.

Πήγε στον όσιο, κάθισε δίπλα του σιωπηλά και δήλωσε ότι ήθελε να μείνει κοντά του ως υποτακτικός. Επειδή ο νέος ήταν από τη φύση του οκνηρός, ο όσιος προσπάθησε για τρία χρόνια να τον διορθώσει με υπομονή και λογική. Στη συνέχεια τον παιδαγώγησε σκληρότερα, ακόμα και με χτυπήματα, ώστε να αποστηθίζει τις προσευχές και το Ψαλτήρι.

Ο Στέφανος τα υπέμενε όλα και παραπονιόταν μόνο για την ασυγκράτητη επιθυμία του ύπνου που τον κυρίευε. Ο γέροντας του έφτιαξε σκαμνί με ένα μόνο πόδι, ώστε να πέφτει μόλις τον έπαιρνε ο ύπνος, και πραγματικά έπεφτε αμέτρητες φορές. Όταν ο Στέφανος έσπασε ένα πήλινο δοχείο, ο όσιος έδεσε τα κομμάτια στον λαιμό του και τον έβαλε όρθιο στην τράπεζα μπροστά στους αδελφούς.

Παράλληλα όμως φρόντισε τη μητέρα και την αδελφή του, στέλνοντας την ηγουμένη Θεοδώρα να τις φιλοξενήσει στο γυναικείο μοναστήρι. Έτσι εκείνες πέρασαν την υπόλοιπη ζωή τους υπηρετώντας πιστά τον Θεό μέσα στην ηρεμία της μονής. Από το Ροσσάνο ήρθε αργότερα και ο Γεώργιος, ένας μεγάλος άνδρας της πόλης που είδε όραμα να γίνει μοναχός κοντά στον όσιο.

Ο Νείλος τον προέτρεψε να πάει σε κοινόβιο, αλλά εκείνος επέμεινε ότι ο μαθητής ακολουθεί τον δάσκαλο όπου κι αν βρίσκεται. Έζησε κοντά του ζωή πραγματικά μαρτυρική, με υπακοή, νέκρωση και καταφρόνηση του ιδίου θελήματος μέχρι το τέλος. Κάποτε ο όσιος επισκέφθηκε το Ροσσάνο μετά από φοβερό σεισμό, με παλιό δέρμα λύκου για να μην τον αναγνωρίσουν, ενώ τα παιδιά τον πετροβολούσαν φωνάζοντάς τον Βούλγαρο και Φράγκο.

Προφήτευσε την άλωση της Καλαβρίας από τους Σαρακηνούς και αρνήθηκε να δεχθεί χρήματα από τον στρατηγό Βασίλειο μετά την κατάκτηση της Κρήτης. Έφυγε από την Καλαβρία, πέρασε από την Κάπουα και τη Ρώμη, και τελικά έφτασε στο Τούσκουλο, δώδεκα μίλια από την αιώνια πόλη. Ο πρίγκηπας Γρηγόριος έβαλε εδαφιαία μετάνοια στα πόδια του και του πρόσφερε σπίτι, εκτάσεις και οχυρό.

Ο όσιος ζήτησε μόνο έναν μικρό τόπο ησυχίας για τους μοναχούς του και για την προσευχή υπέρ του κόσμου. Κοιμήθηκε εν ειρήνη το έτος χίλια τρία μετά Χριστόν, ψιθυρίζοντας ότι τήρησε όλες τις εντολές του Κυρίου. Σώθηκε ως: `09_26_Όσιος_Νείλος_ο_Νέος_Καλαβρίας.