Η Μετάσταση του Αγαπημένου Μαθητή

Στον μυστικό Δείπνο ακούμπησε το κεφάλι του στο στήθος του Χριστού και άκουσε τον παλμό της θείας αγάπης. Στα εκατόν πέντε του χρόνια ζήτησε από τους μαθητές να του ανοίξουν στην άμμο της Εφέσου έναν τάφο σε σχήμα σταυρού. Ο Ιωάννης καταγόταν από μια φτωχή οικογένεια της Βηθσαϊδά και ήταν γιος του ψαρά Ζεβεδαίου και της Σαλώμης.

Η μητέρα του ήταν θυγατέρα του Ιωσήφ του Μνήστορος, και έτσι κατά σάρκα ο Κύριος ήταν θείος του αγαπημένου μαθητή. Ψάρευε με τον πατέρα και τον αδελφό του Ιάκωβο όταν τους κάλεσε ο Χριστός να γίνουν αλιείς ανθρώπων. Άφησε αμέσως δίχτυα και βάρκα για να ακολουθήσει τον ουράνιο διδάσκαλο χωρίς δισταγμό.

Αγάπησε τόσο πολύ την παρθενία και την άσκηση, περισσότερο από όλους τους άλλους μαθητές, ώστε αξιώθηκε να ονομαστεί παρθένος. Η αγάπη του για τον Χριστό ήταν φλογερή και η συμπεριφορά του τόσο λαμπρή, που έγινε ο πιο αγαπημένος μαθητής μέσα στον κύκλο των δώδεκα. Η εγγύτητά του με τον Κύριο φαίνεται καθαρά στα πιο ιερά γεγονότα της επίγειας ζωής του Σωτήρα.

Ήταν ένας από τους τρεις μαθητές που ανέβηκαν στο όρος Θαβώρ και είδαν τη θεότητα του Λόγου να λάμπει μέσα από το σώμα του. Άκουσαν τότε τη φωνή του Πατρός να βεβαιώνει πως αυτός είναι ο αγαπητός Υιός, στον οποίο πρέπει να υπακούουν. Στον μυστικό Δείπνο ο διδάσκαλος τον διάλεξε να καθίσει κοντά του, και εκείνος έγειρε με εμπιστοσύνη στο στήθος του.

Όταν ο Χριστός παραδόθηκε στα χέρια των Ιουδαίων, ο Ιωάννης τον ακολούθησε μέχρι την αυλή του αρχιερέα χωρίς φόβο. Την ώρα της σταύρωσης στάθηκε μόνος με την Θεοτόκο στους πρόποδες του Σταυρού. Άκουσε τότε τα συγκλονιστικά λόγια του Κυρίου, που του παρέδωσε την μητέρα του ως δική του μητέρα.

Από εκείνη τη στιγμή ο παρθένος μαθητής πήρε την Παναγία στο σπίτι του και την υπηρέτησε μέχρι την Κοίμησή της με τρυφερή φροντίδα. Όταν ήρθε η είδηση της Αναστάσεως, ο Ιωάννης έτρεξε στον τάφο και πρόλαβε τον Πέτρο φτάνοντας πρώτος εκεί. Μπήκε μέσα και είδε τα οθόνια να βρίσκονται διπλωμένα στο μνημείο σαν σιωπηλοί μάρτυρες της νίκης.

Μαζί με τους άλλους μαθητές έλαβε από τον αναστάντα Κύριο την αποστολή να κηρύξουν το Ευαγγέλιο σε ολόκληρη την οικουμένη. Την ημέρα της Πεντηκοστής δέχτηκε το άγιο Πνεύμα σε μορφή πύρινων γλωσσών και γέμισε με δύναμη και σοφία. Έμεινε τελευταίος στην Ιερουσαλήμ για να υπηρετεί την Θεοτόκο μέχρι την ώρα της ένδοξης Κοιμήσεώς της.

Όταν οι απόστολοι έβαλαν κλήρο για τις χώρες της ιεραποστολής, στον Ιωάννη έπεσε ο ευαγγελισμός της Μικράς Ασίας. Εκείνη η περιοχή ήταν τότε βυθισμένη στην ειδωλολατρία και παραδομένη στις πλάνες των εθνικών λαών. Αρχικά λυπήθηκε βαθιά, καθώς δεν είχε ακόμη στηρίξει όλη του την ελπίδα στην ακατάβλητη δύναμη του Θεού.

Για να καθαριστεί αυτή η ανθρώπινη αδυναμία, ο Κύριος του φανέρωσε πως θα δοκιμαζόταν τέσσερις ημέρες μέσα στη μανία των κυμάτων. Στο πλοίο ξέσπασε τρομερή θαλασσοταραχή και τα κύματα άρπαξαν τον μαθητή του Πρόχορο πριν τον ίδιο τον απόστολο. Ο Πρόχορος βγήκε στις ακτές της Σελευκείας, όπου τον κατηγόρησαν για μαγεία και για κλοπή των χρημάτων του ναυαγισμένου πλοίου.

Αναγκάστηκε να φύγει και μετά από σαράντα ημέρες έφτασε στο Μαρμαριώτ της Μικράς Ασίας. Εκεί συνάντησε τον δάσκαλό του, που τα κύματα είχαν αφήσει ζωντανό στο ίδιο ακριβώς μέρος. Από εκεί επέστρεψαν μαζί στην Έφεσο, όπου έπεσαν στα χέρια μιας γυναίκας ονόματι Ρωμάνας.

Εκείνη τους υποχρέωσε να εργάζονται σε σκληρές συνθήκες μέσα σε λουτρό που της ανήκε, όπου κατοικούσε δαίμονας. Τρεις φορές τον χρόνο έριχναν εκεί ένα νέο ή μια κοπέλα ως θυσία στο πονηρό πνεύμα. Ένας συγγενής της Ρωμάνας, ο Δόμνος, πνίγηκε εκεί από τον δαίμονα κατά τη διάρκεια του λουτρού του.

Με προτροπή της κυρίας του ο Ιωάννης τον ανέστησε με την προσευχή του και κατέπληξε όλους. Στη συνέχεια κατήχησε τη Ρωμάνα και τους δικούς της, τους βάπτισε και έδιωξε τον δαίμονα από το λουτρό. Στην Έφεσο οι ειδωλολάτρες τιμούσαν την Άρτεμη με μεγάλες γιορτές γεμάτες τελετές και θόρυβο.

Σε μία από αυτές ο Ιωάννης ανέβηκε στον λόφο όπου υψωνόταν το άγαλμα της θεάς και μίλησε στο πλήθος με παρρησία. Όταν τον είδαν, εξαγριώθηκαν και τον λιθοβολούσαν με μανία θέλοντας να τον σκοτώσουν. Με τη χάρη όμως του Θεού καμία πέτρα δεν τον άγγιξε, αλλά όλες έπεφταν πάνω στο άγαλμα και το θρυμμάτιζαν.

Όταν τα ίδια τα χέρια των λατρευτών έσπασαν το είδωλό τους, εκείνοι μανιάστηκαν περισσότερο εναντίον του. Με την προσευχή του αποστόλου η γη σείστηκε ξαφνικά και κατάπιε περισσότερους από διακόσιους από αυτούς. Οι υπόλοιποι συνήλθαν επιτέλους και τον ικέτευσαν να μεσιτεύσει για τη ζωή των νεκρών συντρόφων τους.

Όταν ο άγιος προσευχήθηκε, βγήκαν ζωντανοί όλοι όσοι είχε καταπιεί η γη, τίμησαν τον απόστολο και βαπτίστηκαν. Στη συνέχεια ο δαίμονας πήρε μορφή αυτοκρατορικού αξιωματούχου και υποσχόταν αμοιβή σε όσους θα τους έπιαναν. Ο Ιωάννης κατάλαβε την πανουργία με τον φωτισμένο νου του και παραδόθηκε με τον Πρόχορο στους ειδωλολάτρες χωρίς φόβο.

Τους έσυραν μέχρι τον ναό της Αρτέμιδος, όπου ο απόστολος προσευχήθηκε να γκρεμιστεί το οικοδόμημα χωρίς να βλαφτεί άνθρωπος. Μόλις τελείωσε η προσευχή, ο ναός κατέρρευσε και ο άγιος έδιωξε με έναν λόγο τον δαίμονα που κατοικούσε εκεί διακόσια σαράντα εννέα χρόνια. Πολλοί από τους ειδωλολάτρες ταράχθηκαν από το θαύμα και πίστεψαν στον Χριστό με όλη τους την καρδιά.

Η φήμη του Ιωάννη έφτασε ως τον αυτοκράτορα Δομετιανό, που έστειλε στρατιώτες να τον συλλάβουν. Όταν τον ανέκρινε, διαπίστωσε πως η βεβαιότητα του αγίου στον Χριστό ήταν ισχυρότερη από κάθε γήινη εξουσία. Αποφάσισε τότε να τον εξορίσει στο νησί της Πάτμου, νομίζοντας πως έτσι θα περιόριζε την επιρροή του.

Κατά το ταξίδι ο Ιωάννης θεράπευσε τους στρατιώτες της συνοδείας από βαριά δυσεντερία και τους κέρδισε με την αγάπη του. Όταν έφτασαν στην Πάτμο, ελευθέρωσε τον Απολλωνίδη, γιο του άρχοντα Μύρωνα, από ακάθαρτο πνεύμα που τον τυραννούσε. Όλη η οικογένεια πίστεψε στον Χριστό και βαπτίστηκε με ευγνωμοσύνη, μαζί τους αργότερα και ο κυβερνήτης του νησιού.

Από εκεί ο απόστολος συνέχισε να κηρύσσει με δύναμη Πνεύματος, ανατρέποντας τα είδωλα και φωτίζοντας τις ψυχές των κατοίκων. Στην Πάτμο ο Ιωάννης έλαβε επιστολή από τον επίσκοπο Αθηνών Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη, που ήταν τότε ενενήντα εννέα ετών. Εκείνος τον αποκαλούσε ήλιο του Ευαγγελίου και προφήτευε την κοντινή του απελευθέρωση από τα δεσμά της εξορίας.

Πράγματι, όταν ο Τραϊανός ανέβηκε στον θρόνο, ανακάλεσε τον απόστολο και του επέτρεψε να επιστρέψει στην Έφεσο. Οι πιστοί της Πάτμου λυπήθηκαν βαθιά, καθώς δεν ήθελαν να στερηθούν τον πατέρα που τους είχε φωτίσει. Πριν αναχωρήσει ανέβηκε σε ένα βουνό με τον Πρόχορο για να προσευχηθεί με όλη του τη δύναμη.

Ξαφνικά αστραπές και κεραυνοί έσχισαν τον ουρανό και έκαναν το βουνό να τρέμει από τη θεϊκή παρουσία. Ο Πρόχορος έπεσε στη γη σαν νεκρός, ενώ ο Ιωάννης έμενε ήρεμος μέσα στη θεωρία του Θεού. Άκουσε τότε φωνή σαν βροντή να αντηχεί από τους ουρανούς, που έλεγε ότι στην αρχή ήταν ο Λόγος.

Ο Πρόχορος έγραψε αυτό το μήνυμα της σωτηρίας, όπως κάποτε ο Μωυσής τον Νόμο στο Σινά. Δεν απευθυνόταν πια σε έναν λαό μόνο, αλλά σε όλα τα έθνη της οικουμένης. Στην Πάτμο επίσης, μια ημέρα Κυριακή, ο απόστολος ήρθε σε έκσταση και είδε τον Χριστό να εμφανίζεται μπροστά του.

Το πρόσωπό του έλαμπε περισσότερο από τον ήλιο στη μεσημεριανή του δόξα και ολόκληρη η μορφή του ακτινοβολούσε φως. Ο Κύριος τον στήριξε και του είπε πως είναι ο πρώτος και ο έσχατος, ο ζων στους αιώνες των αιώνων. Του παρέδωσε τα κλειδιά του άδη και του θανάτου και τον προέτρεψε να γράψει όσα είδε και όσα θα γίνουν.

Έπειτα του αποκάλυψε σε μεγαλειώδη οράματα όσα θα συμβούν στο τέλος των καιρών μέσα στην ιστορία. Είδε την πλήθυνση της ανομίας, τον ερχομό του αντιχρίστου και την έσχατη μάχη του εναντίον του Κυρίου. Είδε τον διάβολο και τους αγγέλους του να ρίχνονται οριστικά στο πυρ της αιώνιας καταδίκης.

Σύλληψε ακόμη τους κλονισμούς της κτίσεως και την ανάφλεξη των πάντων κάτω από το θείο πυρ της κρίσεως. Στο τέλος είδε τον θρίαμβο του Υιού του ανθρώπου, την ανάσταση των νεκρών και την τελική Κρίση. Είδε τη νέα Ιερουσαλήμ να κατεβαίνει από τον ουρανό σαν νύφη στολισμένη για τον Νυμφίο της.

Η ουράνια πόλη που είδε ο Ιωάννης ήταν τέλεια σε όλα, σαν χρυσάφι καθαρό που έμοιαζε με διαφανές κρύσταλλο. Τα θεμέλια του τείχους της ήταν στολισμένα με κάθε λογής πολύτιμους λίθους που λαμπύριζαν με ουράνια ομορφιά. Οι δώδεκα πύλες ήταν δώδεκα μαργαριτάρια και η δόξα του Θεού φώτιζε ολόκληρη την πόλη χωρίς ανάγκη ηλίου.

Ναό δεν είδε εκεί, γιατί ναός της είναι ο ίδιος ο Παντοκράτωρ Κύριος και το Αρνίο της θυσίας. Με αυτή τη σκηνή κλείνει το βιβλίο της Αποκαλύψεως, το τελευταίο βιβλίο της Αγίας Γραφής. Ο απόστολος έζησε ειρηνικά τις υπόλοιπες ημέρες του στην Έφεσο, οδηγώντας πλήθος ειδωλολατρών στην πίστη του Χριστού.

Ήταν πενήντα έξι ετών όταν βγήκε από την Ιερουσαλήμ για να κηρύξει το Ευαγγέλιο στα έθνη. Κήρυξε εννέα χρόνια πριν τον εξορίσουν, έμεινε δεκαπέντε χρόνια στην Πάτμο, και έζησε άλλα είκοσι έξι χρόνια μετά την επιστροφή του. Έτσι έφτασε τα εκατόν πέντε χρόνια και επτά μήνες, ένας μοναδικός μάρτυρας του Κυρίου ανάμεσα στους ανθρώπους.

Όταν ο Θεός τον ειδοποίησε για την αναχώρησή του από την παρούσα ζωή, ζήτησε από τους μαθητές μια τάφο σταυρικό. Τους αγκάλιασε και τους παρηγόρησε όλους με τρυφερότητα, ξάπλωσε μέσα στον λάκκο και άπλωσε τα χέρια του ειρηνικά. Μετά τον τελευταίο αποχαιρετισμό τον σκέπασαν μέχρι τον λαιμό, και την ώρα που ανέτειλε ο ήλιος του σκέπασαν το πρόσωπο.

Όταν οι μαθητές γύρισαν στην πόλη κλαίγοντας, οι υπόλοιποι θέλησαν να επισκεφθούν τον τόπο της ταφής του διδασκάλου. Έσκαψαν την άμμο με προσοχή, αλλά δεν βρήκαν τίποτε μέσα στον σταυροειδή λάκκο. Σύμφωνα με την παράδοση των αγίων Πατέρων, ο Ιωάννης αναστήθηκε και μετατέθηκε στους ουρανούς, όπως και η Θεοτόκος μητέρα του Κυρίου.

Έτσι εκπληρώθηκαν τα αινιγματικά λόγια του Χριστού στον Πέτρο, που τον είχε ρωτήσει για τον αγαπημένο μαθητή. Ο Κύριος δεν εννοούσε πως ο Ιωάννης δεν θα γνώριζε τον θάνατο, αλλά πως φυλασσόταν γι' αυτόν ένας ξεχωριστός κλήρος. Ο μαθητής της αγάπης τέθηκε στο πλάι μέχρι την δεύτερη παρουσία του Νυμφίου.

Κάθε χρόνο, στις οκτώ Μαΐου, από τον τάφο του ανέβλυζε ευωδιαστή σκόνη που γιάτρευε τους ασθενείς με την προσευχή του. Γι' αυτό η Εκκλησία τιμά τον Θεολόγο και την ένατη του Μαΐου, ευχαριστώντας τον Θεό για τον αγαπημένο φίλο του Χριστού.