Ο Όσιος Ψόης και η συνάντηση με τον Χριστό

Δύο φορές ο Όσιος Ψόης κράτησε στα χέρια του τον ίδιο τον Χριστό χωρίς αρχικά να τον αναγνωρίσει, μία πλένοντας τα πληγωμένα από καρφιά πόδια ενός ξένου ταξιδιώτη. Άλλη φορά πάλι σήκωσε στους ώμους του έναν γέροντα ανάπηρο, που έγινε ολοένα βαρύτερος, και ανακάλυψε στα πόδια του τα ίδια σημάδια των καρφιών. Ο Άγιος αυτός γεννήθηκε στις αρχές του τέταρτου αιώνα στο αιγυπτιακό χωριό Σάνσα και έχασε νωρίς τον πατέρα του.

Η μητέρα του τον ανέθρεψε μέσα σε βαθιά χριστιανική ευσέβεια και εκείνος φλεγόταν από τον πόθο να αφιερώσει τη ζωή του στον Θεό. Μια νύχτα η μητέρα του είδε σε όνειρο έναν Άγγελο, ο οποίος της φανέρωσε πως ο Θεός ζητούσε έναν από τους επτά γιους της. Εκείνη τον προσκάλεσε να διαλέξει όποιον επιθυμούσε, και ο Άγγελος έδειξε τον μικρότερο, τον Ψόη.

Η μάνα διαμαρτυρήθηκε πως ήταν ο πιο αδύναμος και ζήτησε να ορίσει κάποιον δυνατότερο αδελφό του. Ο Άγγελος όμως απάντησε με τον λόγο του αποστόλου Παύλου, ότι η δύναμη του Θεού φανερώνεται μέσα στην ανθρώπινη αδυναμία και τελειώνεται σε αυτήν. Όταν ο Ψόης έφτασε σε ώριμη ηλικία, αποτραβήχτηκε στην αιγυπτιακή έρημο για χάρη του Χριστού.

Στην αρχή εγκαταστάθηκε κοντά στη σπηλιά του αββά Ιωάννη της Αιγύπτου, ο οποίος αργότερα τον ευλόγησε να προχωρήσει βαθύτερα στην έρημο της Νιτρίας. Εκεί ο Όσιος έζησε σε ένα σπήλαιο, σε απόσταση δεκαπέντε χιλιομέτρων από το κελί του μεγάλου Μακαρίου, του φωτεινού εκείνου ασκητή της ερήμου. Η φήμη της αγιότητάς του γρήγορα απλώθηκε ανάμεσα σε όσους αναζητούσαν με δίψα τη σωτηρία της ψυχής τους.

Άνθρωποι έρχονταν από διάφορα μέρη για να ακούσουν τη διδαχή του και να πάρουν την ευχή του. Ανάμεσα στους επισκέπτες, σύμφωνα με την παράδοση, βρέθηκε και ο Όσιος Εφραίμ ο Σύρος, αν και κάποιοι ερευνητές αμφισβητούν αυτή τη συνάντηση. Από το ραβδί του Εφραίμ, λέει η παράδοση, φύτρωσε ένα δέντρο ταμαρίνθου, που ακόμη και σήμερα ζει στο μοναστήρι.

Μάλιστα, όταν συγκεντρώθηκαν γύρω του πολλοί μαθητές και σχηματίστηκε ολόκληρη αδελφότητα, ο Όσιος αναζήτησε πάλι την ερημιά, σε τόπο όπου σήμερα στέκει το μοναστήρι που φέρει το όνομά του. Ο Όσιος Ψόης αξιώθηκε, σύμφωνα με την παράδοση της Εκκλησίας μας, να αντικρίσει τον ίδιο τον Χριστό αρκετές φορές μέσα στη ζωή του. Συνήθιζε να υποδέχεται κάθε προσκυνητή που έφτανε στο μοναστήρι και με ταπείνωση έπλενε τα κουρασμένα πόδια του.

Κάποτε, καθώς έπλενε τα πόδια ενός άγνωστου ταξιδιώτη, διέκρινε επάνω τους πληγές που είχαν αφήσει καρφιά. Με συγκίνηση ψιθύρισε πως νόμιζε ότι αναγνωρίζει τον επισκέπτη, και αμέσως εκείνος εξαφανίστηκε από μπροστά του. Ένας Άγγελος Κυρίου τότε φανέρωσε στον Όσιο πως ο μυστηριώδης ξένος ήταν ο ίδιος ο Χριστός.

Από ευγνωμοσύνη για το έλεος αυτό, ο Άγιος ήπιε με δάκρυα το νερό που είχε αγγίξει τα άχραντα πόδια του Σωτήρα του. Για τη βαθιά αυτή σχέση, ο Όσιος ονομάστηκε αγαπημένος του Χριστού από όσους τον γνώριζαν. Μια ημέρα οι μαθητές του τον παρακάλεσαν θερμά να αξιωθούν και αυτοί μια τέτοια συνάντηση με τον Κύριό τους.

Ο Άγιος προσευχήθηκε, και τότε φωνή από ψηλά τους κάλεσε να ανέβουν μαζί στο βουνό, για να συναντήσουν εκείνον που τόσο ποθούσαν. Καθώς ανέβαιναν τον ανηφορικό δρόμο, συνάντησαν έναν γέροντα ανάπηρο, ο οποίος, μόλις άκουσε για τον προορισμό τους, ζήτησε με θερμή παράκληση να τους ακολουθήσει. Οι μαθητές όμως αρνήθηκαν να βοηθήσουν τον ταλαιπωρημένο γέροντα και προχώρησαν μπροστά χωρίς να γυρίσουν πίσω.

Ο Όσιος ερχόταν τελευταίος, και ο γέροντας απηύθυνε σε εκείνον το ίδιο παρακλητικό αίτημα του ταξιδιού. Ο Άγιος λυπήθηκε από καρδιάς τον ταλαίπωρο άνθρωπο και τον σήκωσε αμέσως επάνω στους ώμους του. Σιγά σιγά όμως ο γέροντας γινόταν ολοένα βαρύτερος, και ο Όσιος έμενε πολύ πίσω από τους μαθητές του.

Παραξενεμένος είπε ότι δεν καταλάβαινε γιατί το βάρος αυξανόταν τόσο πολύ με κάθε βήμα του. Ξαφνικά πρόσεξε στα πόδια του γέροντα τα γνώριμα σημάδια από τα καρφιά του σταυρού. Με συγκίνηση ψιθύρισε πως πίστευε ότι είχε ξαναπλύνει κάποτε αυτά τα ίδια πόδια.

Ο ανάπηρος εξαφανίστηκε εκείνη τη στιγμή, και όταν τελικά ο Όσιος έφτασε στην κορυφή του βουνού, βρήκε τους μαθητές να τον περιμένουν εκεί ψηλά. Οι μαθητές τον ρώτησαν με αγωνία πού βρισκόταν τόση ώρα και πού ήταν επιτέλους ο Χριστός που περίμεναν. Ο Όσιος τους απάντησε με σοφία πως δεν χρειάζεται να αναζητούμε τον Κύριο επάνω στο βουνό, αλλά μέσα στο πρόσωπο του πλησίον μας.

Με τα λόγια αυτά φανέρωσε σε όλους τη βαθύτερη οδό της συνάντησης με τον Σωτήρα Χριστό. Ο Όσιος Ψόης τελείωσε τη ζωή του ειρηνικά, την ώρα που προσευχόταν, γύρω στα τετρακόσια δεκαεπτά μετά Χριστού. Τα τίμια λείψανά του παρέμειναν άφθαρτα μέσα στο πέρασμα των αιώνων και αναπαύονται σήμερα στο μοναστήρι Αλ Σύριαν της Αιγύπτου.

Φυλάσσονται στον αρχαίο ναό του πέμπτου αιώνα, στην αριστερή πλευρά του ιερού τέμπλου, για προσκύνηση των πιστών. Το σώμα του διατηρείται ολόκληρο και ακέραιο, ακριβώς όπως ήταν στις ημέρες της επίγειας ζωής του. Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις εννέα Αυγούστου, και η μορφή του παραμένει φωτεινός οδηγός.

Διδάσκει ότι ο Χριστός κρύβεται μέσα σε κάθε ταπεινό και πονεμένο άνθρωπο που συναντούμε στη ζωή μας.