Όσιος Νεκτάριος της Όπτινα, ο διορατικός Στάρετς της Ρωσίας

Λίγο πριν αφήσει την τελευταία του πνοή, ένας ευσεβής πατέρας ευλόγησε τον επτάχρονο γιο του με την εικόνα του Αγίου Νικολάου. Σαράντα χρόνια αργότερα, ο ίδιος ορφανός θα γινόταν ένας από τους πιο διορατικούς στάρετς της ολόκληρης ρωσικής γης. Ο Όσιος Νεκτάριος, με το κοσμικό όνομα Νικόλαος Τύχωνωφ, γεννήθηκε το χίλια οκτακόσια πενήντα τρία στην πόλη Γιελέτς της επαρχίας Οριόλ.

Οι γονείς του, Βασίλειος και Ελένη, ήταν άνθρωποι ευλαβείς, φτωχοί και βαθιά αφοσιωμένοι στην προσευχή της Εκκλησίας. Όταν ο Νικόλαος βρισκόταν στα επτά του χρόνια, έχασε ξαφνικά τον πατέρα του από βαριά αρρώστια. Τα μικρότερα αδέλφια του δεν πρόλαβαν να μεγαλώσουν, καθώς τα θέρισε πρόωρα η πείνα και οι ασθένειες της εποχής.

Η μητέρα του τον ανέθρεψε με αυστηρότητα, με προσευχή και με γνήσια εκκλησιαστική παράδοση μέσα στο σπίτι τους. Ο μικρός Νικόλαος μεγάλωσε ήσυχος, πράος, ευλαβής και διψασμένος για μάθηση από τα πρώτα του χρόνια. Λόγω της μεγάλης φτώχειας της οικογένειας, φοίτησε στο ενοριακό σχολείο του χωριού μαζί με άλλα φτωχά παιδιά.

Όταν συμπλήρωσε τα ένδεκα του χρόνια, μπήκε να εργαστεί στο κατάστημα του πλούσιου εμπόρου Χάμωφ της Γιελέτς. Λίγο αργότερα έχασε και τη μητέρα του και έμεινε ολομόναχος, χωρίς κανέναν δικό του άνθρωπο στον κόσμο. Έζησε εννέα ολόκληρα χρόνια κάτω από τη στέγη του εμπόρου, υπηρετώντας τίμια και υπομένοντας τη σκληρή ζωή της εργασίας.

Στις λίγες ελεύθερες ώρες του διάβαζε πνευματικά βιβλία και έτρεχε με χαρά στους ναούς για τις ιερές ακολουθίες. Όλοι έβλεπαν πάνω του την πραότητα, τη μετριοφροσύνη και μια σπάνια καθαρότητα καρδιάς για τόσο νεαρό άνθρωπο. Εκείνα τα χρόνια ζούσε στη Γιελέτς μια σχεδόν εκατοντάχρονη μοναχή, η μάτιουσκα Θεοδώρα, με ξακουστή πνευματική σοφία.

Ήταν πνευματική θυγατέρα του Οσίου Τύχωνος του Ζαντόνσκ και οι κάτοικοι της πόλης τη συμβουλεύονταν σε κάθε σοβαρή απόφαση. Όταν ο εργοδότης πληροφορήθηκε ότι ετοίμαζαν προξενιό για τον Νικόλαο, τον έστειλε σε αυτήν να πάρει ευλογία για τον γάμο. Η γερόντισσα τον κοίταξε με αγάπη και του είπε να πάει στην Όπτινα, στον Στάρετς Ιλαρίωνα για συμβουλή.

Έτσι ο Νικόλαος πήρε τον δρόμο για την Όπτινα, που ήταν ήδη ξακουστή σε ολόκληρη τη ρωσική γη. Ο Στάρετς Ιλαρίων τον υποδέχτηκε με καλοσύνη και τον έστειλε αμέσως στον μεγάλο Στάρετς Αμβρόσιο της μονής. Ο Γέροντας Αμβρόσιος τον δέχτηκε και συνομίλησε μαζί του για δύο ολόκληρες ώρες με πατρική αγάπη και διάκριση.

Μετά από αυτή τη συνάντηση η ζωή του νεαρού Νικολάου άλλαξε ξαφνικά και ολοκληρωτικά, με τρόπο θαυμαστό. Κατ' οικονομίαν Θεού ανακάλυψε την αληθινή του κλίση και αποφάσισε να μείνει για πάντα στην ιερή μονή. Εκτελούσε κάθε διακόνημα με βαθιά υπακοή, με ταπείνωση και με ζήλο που εντυπωσίαζε τους παλαιότερους πατέρες.

Στις τρεις Απριλίου του χίλια οκτακόσια εβδομήντα έξι εκάρη ρασοφόρος μοναχός και άρχισε τον αγώνα του. Ένδεκα χρόνια αργότερα, την Τετάρτη Κυριακή των Νηστειών, εκάρη μικρόσχημος και έλαβε το όνομα Νεκτάριος. Πήρε το όνομα από τον Όσιο Νεκτάριο της Λαύρας του Κιέβου, που ο νεαρός μοναχός τιμούσε ιδιαίτερα.

Ο ίδιος θυμόταν αργότερα ότι για έναν ολόκληρο χρόνο ένιωθε σαν να είχε φτερά στους ώμους του. Όσο περισσότερο ανέβαινε την πνευματική κλίμακα, τόσο πιο ταπεινά θεωρούσε τον εαυτό του ανάξιο του μοναχικού σχήματος. Οι Γέροντες της μονής αναγνώρισαν την προκοπή του και αποφάσισαν να τον προτείνουν για χειροτονία σε διάκονο.

Έγινε διάκονος στις δεκαεννέα Ιανουαρίου του χίλια οκτακόσια ενενήντα τέσσερα από τα χέρια του Επισκόπου Ανατολίου. Τέσσερα χρόνια αργότερα χειροτονήθηκε πρεσβύτερος από τον Επίσκοπο της Καλούγκα Μακάριο και ανέλαβε ποιμαντική διακονία. Δίδασκε στα πνευματικά του παιδιά την ταπείνωση και την υπομονή πάνω από κάθε άλλη χριστιανική αρετή.

Έλεγε πως η ψυχή καθαρίζεται μόνο με την προσευχή, όταν ικετεύει με συντριβή τον Κύριο της ζωής. Όταν ο πιστός φωνάζει «Πατέρα μου και Κύριε της ψυχής μου, ελέησόν με», ο Θεός την καθαρίζει από κάθε αμαρτία. Δίδασκε σε όλους με ζέση την προσευχή και ιδιαίτερα την ευχή του Ιησού ως αναπνοή της καρδιάς.

Καθώς πλησίαζε η σοβιετική λαίλαπα, τόνιζε στα παιδιά του ότι έφταναν οι έσχατες ημέρες της πίστης. Τους έλεγε να επαναλαμβάνουν την ευχή πρώτα με τα χείλη, έπειτα με τον νου και τέλος μέσα στην καρδιά. Μετά την επικράτηση της Οκτωβριανής επαναστάσεως, η Όπτινα υπέμεινε με γενναιότητα όλες τις σκληρές δοκιμασίες των άθεων διωκτών.

Την Κυριακή των Βαΐων του χίλια εννιακόσια είκοσι τρία, η ξακουστή μονή έκλεισε οριστικά τις πύλες της. Ο Όσιος Νεκτάριος συνελήφθη και φυλακίστηκε μέσα στο αρτοποιείο της μονής, που είχε γίνει πλέον φυλακή. Λίγες ημέρες αργότερα οδηγήθηκε στη φυλακή του Κοζέλσκ και καταδικάστηκε χωρίς δίκη σε θάνατο με τουφεκισμό.

Μετά από έντονες διαμαρτυρίες πιστών απελευθερώθηκε στις δεκαεπτά Απριλίου και έζησε ως εξόριστος σε ένα αγρόκτημα. Αργότερα οι αρχές τον έστειλαν ακόμη πιο μακριά, στο χωριό Χόλμισι της επαρχίας Μπριάνσκ της Ρωσίας. Εκεί δεχόταν επισκέπτες και πλήθος επιστολών από απλούς πιστούς και από μεγάλους ιεράρχες της Εκκλησίας.

Ο Άγιος Πατριάρχης Τύχων τον συμβουλευόταν συχνά μέσω έμπιστων ανθρώπων, καθώς ο Θεός του είχε δωρίσει το διορατικό χάρισμα. Κοιμήθηκε εν Κυρίω το χίλια εννιακόσια είκοσι οκτώ μετά από βαριά αρρώστια, και πλήθος πιστών συρρέει στον τάφο του. Έπειτα από επτά χρόνια βρέθηκε άφθαρτος, ενώ η ανακομιδή του τιμίου λειψάνου έγινε το χίλια εννιακόσια ογδόντα εννέα.

S1: "Λίγο πριν αφήσει την τελευταία του πνοή, ένας ευσεβής πατέρας ευλόγησε τον επτάχρονο γιο του με την εικόνα του Αγίου Νικολάου S2: "Σαράντα χρόνια αργότερα, ο ίδιος ορφανός θα γινόταν ένας από τους πιο διορατικούς στάρετς της ολόκληρης ρωσικής γης Let me revise S2: "Σαράντα χρόνια αργότερα, ο ίδιος ορφανός θα γινόταν ένας από τους πιο διορατικούς στάρετς ολόκληρης της ρωσικής Εκκλησίας και γης

**05_12_Όσιος_Νεκτάριος_της_Όπτινα. %$ Όσιος Νεκτάριος της Όπτινα, ο διορατικός Στάρετς της Ρωσίας $% Σαράντα χρόνια αργότερα, ο ίδιος ορφανός θα γινόταν ένας από τους πιο διορατικούς στάρετς ολόκληρης της ρωσικής Εκκλησίας και γης.

Οι γονείς του, Βασίλειος και Ελένη, ήταν άνθρωποι ευλαβείς, φτωχοί και βαθιά αφοσιωμένοι στην προσευχή της αγίας Εκκλησίας. Όταν ο μικρός Νικόλαος βρισκόταν στα επτά του χρόνια, έχασε ξαφνικά τον αγαπημένο του πατέρα από βαριά αρρώστια. Τα μικρότερα αδέλφια του δεν πρόλαβαν να μεγαλώσουν, καθώς τα θέρισε πρόωρα η πείνα και οι ασθένειες της δύσκολης εποχής.

Η μητέρα του τον ανέθρεψε με αυστηρότητα, με προσευχή και με γνήσια εκκλησιαστική παράδοση μέσα στο φτωχικό τους σπίτι. Ο μικρός Νικόλαος μεγάλωσε ήσυχος, πράος, ευλαβής και διψασμένος για μάθηση από τα πρώτα χρόνια της παιδικής ηλικίας. Λόγω της μεγάλης φτώχειας της οικογένειας φοίτησε στο ενοριακό σχολείο του χωριού μαζί με τα άλλα φτωχά παιδιά.

Όταν συμπλήρωσε τα ένδεκα του χρόνια, μπήκε να εργαστεί στο κατάστημα του πλούσιου εμπόρου Χάμωφ μέσα στη Γιελέτς. Λίγο αργότερα έχασε και τη μητέρα του και έμεινε ολομόναχος, χωρίς κανέναν δικό του άνθρωπο μέσα στον κόσμο. Ο Στάρετς Ιλαρίων τον υποδέχτηκε με καλοσύνη και τον έστειλε αμέσως στον μεγάλο Στάρετς Αμβρόσιο της ιερής μονής.

Ο Γέροντας Αμβρόσιος τον δέχτηκε και συνομίλησε μαζί του για δύο ολόκληρες ώρες με πατρική αγάπη και πολλή διάκριση. Μετά από αυτή τη συνάντηση η ζωή του νεαρού Νικολάου άλλαξε ξαφνικά και ολοκληρωτικά, με τρόπο πραγματικά θαυμαστό. Κατ' οικονομίαν Θεού ανακάλυψε την αληθινή του κλίση και αποφάσισε να μείνει για πάντα μέσα στην ιερή μονή.

Εκτελούσε κάθε διακόνημα με βαθιά υπακοή, με ταπείνωση και με ζήλο που εντυπωσίαζε τους παλαιότερους πατέρες της μονής. Στις τρεις Απριλίου του χίλια οκτακόσια εβδομήντα έξι εκάρη ρασοφόρος μοναχός και άρχισε τον πνευματικό του αγώνα. Ένδεκα χρόνια αργότερα, την Τετάρτη Κυριακή των Νηστειών, εκάρη μικρόσχημος και έλαβε το ευλογημένο όνομα Νεκτάριος.

Ο ίδιος θυμόταν αργότερα ότι για έναν ολόκληρο χρόνο ένιωθε σαν να είχε φτερά πάνω στους ώμους του. Όσο περισσότερο ανέβαινε την πνευματική κλίμακα, τόσο πιο ταπεινά θεωρούσε τον εαυτό του ανάξιο του υψηλού μοναχικού σχήματος. Οι Γέροντες της μονής αναγνώρισαν την πνευματική προκοπή του και αποφάσισαν να τον προτείνουν για χειροτονία σε διάκονο.

Έγινε διάκονος στις δεκαεννέα Ιανουαρίου του χίλια οκτακόσια ενενήντα τέσσερα από τα χέρια του Επισκόπου Ανατολίου της επαρχίας. Τέσσερα χρόνια αργότερα χειροτονήθηκε πρεσβύτερος από τον Επίσκοπο της Καλούγκα Μακάριο και ανέλαβε ποιμαντική διακονία ψυχών. Δίδασκε στα πνευματικά του παιδιά την ταπείνωση και την υπομονή πάνω από κάθε άλλη χριστιανική αρετή της ζωής.

Έλεγε πως η ψυχή καθαρίζεται μόνο με την προσευχή, όταν ικετεύει με συντριβή τον Κύριο της ζωής μας. Καθώς πλησίαζε η σοβιετική λαίλαπα, τόνιζε στα παιδιά του ότι έφταναν πλέον οι έσχατες ημέρες της πίστης. Την Κυριακή των Βαΐων του χίλια εννιακόσια είκοσι τρία, η ξακουστή ιερή μονή έκλεισε οριστικά τις πύλες της.

Ο Όσιος Νεκτάριος συνελήφθη και φυλακίστηκε μέσα στο αρτοποιείο της μονής, που είχε γίνει πλέον φυλακή του καθεστώτος. Μετά από έντονες διαμαρτυρίες πολλών πιστών απελευθερώθηκε στις δεκαεπτά Απριλίου και έζησε ως εξόριστος σε ένα αγρόκτημα. Αργότερα οι αρχές τον έστειλαν ακόμη πιο μακριά, στο μικρό χωριό Χόλμισι της επαρχίας Μπριάνσκ της Ρωσίας.

Εκεί δεχόταν πλήθος επισκεπτών και επιστολών από απλούς πιστούς αλλά και από μεγάλους ιεράρχες της ρωσικής Εκκλησίας. Κοιμήθηκε εν Κυρίω το χίλια εννιακόσια είκοσι οκτώ μετά από βαριά αρρώστια, και πλήθος πιστών έτρεξε στον τάφο του. Έπειτα από επτά χρόνια βρέθηκε άφθαρτος, ενώ η ανακομιδή του τιμίου λειψάνου του έγινε το χίλια εννιακόσια ογδόντα εννέα.