Οι τρεις άγιοι αδελφοί της Μυτιλήνης

Πέντε από τα επτά παιδιά μιας οικογένειας της Μυτιλήνης άφησαν τα πάντα και ακολούθησαν τον μοναχικό δρόμο μέσα σε χρόνια διωγμών. Τρεις από αυτούς, ο Δαβίδ, ο Συμεών και ο Γεώργιος, ανέβηκαν σε στύλους, χτίστηκαν μοναστήρια και αντιστάθηκαν στους εικονομάχους αυτοκράτορες. Στις αρχές του ογδόου αιώνα ζούσε στη Μυτιλήνη ο Αδριανός μαζί με την Κωνσταντώ, και απέκτησαν επτά παιδιά μέσα σε ευσέβεια.

Από αυτά, τα πέντε αφιερώθηκαν στον Θεό και πήραν τον δρόμο της ασκητικής ζωής. Ο πρωτότοκος Δαβίδ γεννήθηκε γύρω στο επτακόσια δεκαεπτά μετά Χριστόν στο νησί της Λέσβου. Έμαθε λίγα γράμματα και βοηθούσε τον πατέρα του στα ποίμνια από μικρή ηλικία.

Σε ηλικία δεκάξι ετών, την ώρα μιας μεγάλης καταιγίδας, ενώ φύλαγε τα πρόβατα, είδε σε όραμα τον Μέγα Αντώνιο. Ο όσιος του ζητούσε να αφήσει τα εγκόσμια και να περάσει στη Μικρά Ασία για άσκηση. Συγκεκριμένα του υπέδειξε το όρος Ίδη, που βρίσκεται απέναντι από τη Λέσβο και λίγο βορειότερα.

Ο νέος δέχτηκε με χαρά και μεγάλη προθυμία τη φωνή του αγίου και ξεκίνησε αμέσως το ταξίδι του. Στο όρος Ίδη ο Δαβίδ βρήκε μια σπηλιά και έζησε εκεί τριάντα ολόκληρα χρόνια μέσα σε σκληρή άσκηση. Έτρωγε άγρια χόρτα, προσευχόταν αδιάκοπα και έπαλευε με τις δυσκολίες της ερήμου χωρίς παράπονο.

Ύστερα από νέο όραμα κατέβηκε στον επίσκοπο των Γαργάρων, ο οποίος τον χειροτόνησε διάκονο και αργότερα πρεσβύτερο. Επέστρεψε στο όρος και, με υπόδειξη αγγέλου, έχτισε ναό των αγίων Κηρύκου και Ιουλίττης μαζί με ένα μοναστήρι. Πολύ σύντομα μαζεύτηκαν γύρω του πολλοί μοναχοί, που ζητούσαν την καθοδήγηση και την προσευχή του.

Δέκα χρόνια μετά, αφού είχε πεθάνει ο πατέρας του, ήρθε η μητέρα του να τον συναντήσει στη μονή. Έφερε μαζί της τον μικρότερο γιο της, τον Συμεών, που ήταν τότε μόλις οκτώ χρονών. Το παιδί είχε γεννηθεί γύρω στο επτακόσια εξήντα πέντε μετά Χριστόν στη Μυτιλήνη.

Ο Συμεών έμεινε κοντά στον αδελφό του, ενώ η μητέρα γύρισε ύστερα από λίγες ημέρες στο νησί. Δεν πέρασε πολύς καιρός και η ευλογημένη εκείνη γυναίκα έφυγε από τη ζωή ήσυχα. Ο μικρός Συμεών έμαθε γράμματα στο μοναστήρι, ωρίμασε πνευματικά και αγάπησε ολόψυχα τη μοναχική πολιτεία.

Στα είκοσι δύο του χρόνια ο Συμεών έγινε μοναχός και έπειτα από έξι χρόνια χειροτονήθηκε ιερέας από τον επίσκοπο των Γαργάρων. Δύο χρόνια αργότερα ο Δαβίδ προείδε την τελευτή του και κοιμήθηκε σε ηλικία εξήντα έξι ετών μέσα σε αγιότητα. Πριν αναχωρήσει, παρήγγειλε στον Συμεών να επιστρέψει στη Μυτιλήνη και να συνεχίσει το έργο τους.

Ο νέος ιερομόναχος υπάκουσε και γύρισε στο νησί, στη μονή της Παναγίας, που στεκόταν στο νότιο λιμάνι, στον γνωστό Μόλο. Εκεί, θέλοντας να μιμηθεί τον παλαιό άγιο Συμεών τον Στυλίτη, ανέβηκε επάνω σε στύλο για άσκηση. Έζησε με φοβερή νηστεία, αγρυπνία, σκληραγωγία και αδιάλειπτη προσευχή, προσελκύοντας πλήθος πιστών κοντά του.

Κάλεσε τότε κοντά του και τον αδελφό του Γεώργιο, που είχε γεννηθεί γύρω στο επτακόσια εξήντα τρία μετά Χριστόν. Ο Γεώργιος έγινε και αυτός μοναχός και χειροτονήθηκε ιερέας μέσα στην ίδια αδελφότητα. Μαζί με την αδελφή τους Ιλαρία, που ήταν επίσης μοναχή, και άλλους πατέρες, ανοικοδόμησαν μεγαλύτερο μοναστήρι.

Πλήθη χριστιανών έφταναν εκεί διψώντας για λόγο Θεού και για την ευλογία των αγίων αυτών αδελφών. Την ησυχία τους τάραξε όμως πάλι η μανία των εικονομάχων αυτοκρατόρων μέσα στα δύσκολα χρόνια της Εκκλησίας. Ο Λέων ο Πέμπτος ο Αρμένιος κήρυξε νέους διωγμούς κατά των ορθοδόξων, που πίστευαν στις άγιες εικόνες.

Ο επίσκοπος Μυτιλήνης Γεώργιος, ομώνυμος του ιερομονάχου, εξορίστηκε και στη θέση του τοποθετήθηκε κάποιος Λέων εικονομάχος. Ο νέος αυτός επίσκοπος στράφηκε αμέσως με σκληρότητα κατά του στυλίτη Συμεών και των μοναχών της μονής του. Με τις ενέργειές του ο Συμεών καταδικάστηκε σε θάνατο διά πυρός, αλλά διασώθηκε με θαυμαστό τρόπο από τον Θεό.

Παρέμεινε για λίγο διάστημα πάνω στον στύλο του ανενόχλητος, μέχρι που αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το νησί. Αποσύρθηκε με τους μοναχούς του στο μικρό νησάκι του Αγίου Ισιδώρου, στον κόλπο της Γέρας προς τα Λουτρά. Ο επίσκοπος Λέων όμως δεν ησύχασε και κατόρθωσε να αποσπάσει διαταγή από τον αυτοκράτορα Μιχαήλ τον Δεύτερο τον Τραυλό.

Με αυτήν εξορίστηκε ο άγιος στη Λαγούσα, νησί ακατοίκητο απέναντι από τα μέρη της Τροίας. Εκεί ανέβηκε σε νέο στύλο δέκα μέτρων μαζί με επτά αφοσιωμένους μαθητές του. Ο Γεώργιος έμεινε στη Μυτιλήνη φροντίζοντας με κόπο και υπομονή το μοναστήρι μέσα στις δύσκολες περιστάσεις.

Ο άγιος Συμεών αργότερα έφυγε από τη Λαγούσα και πέρασε στην Κωνσταντινούπολη, για να προσφέρει εκεί πολύτιμες υπηρεσίες. Εγκαταστάθηκε στη μονή του Νικήτου του Μηδικίου και από εκεί ξεκινούσε μεγάλες περιοδείες προς τους διωκόμενους πατέρες. Έφτανε από τον Ελλήσποντο μέχρι τα νησιά του Αιγαίου, ακόμη και μέχρι τις ακτές της Μαύρης Θάλασσας.

Στήριζε με τον λόγο του τους χριστιανούς και παρηγορούσε όσους πατέρες υπέφεραν στις εξορίες των εικονομάχων. Σε όποιο μέρος σταματούσε, εργαζόταν ως ψαράς για να εξοικονομεί τα απαραίτητα και να βοηθά τους φτωχούς. Με τη χάρη του Θεού δεν δίδασκε μόνο, αλλά θεράπευε και αρρώστους που του εμπιστεύονταν τον πόνο τους.

Ίδρυσε επίσης γυναικείο μοναστήρι, στο οποίο μαζεύτηκαν πολλές μοναχές που ζητούσαν την καθοδήγησή του. Μετά τον θάνατο του Μιχαήλ, ο διάδοχος Θεόφιλος κήρυξε νέο άγριο διωγμό κατά της Εκκλησίας. Συνέλαβε τον Συμεών μαζί με τη συνοδεία του, με σκοπό να τους κλείσει σε φυλακή και να τους εξαφανίσει διά παντός.

Σώθηκε όμως ο άγιος με την επέμβαση της ευσεβούς αυτοκράτειρας Θεοδώρας, που ζητούσε ησυχία για τους ορθοδόξους. Δεν απέφυγε ωστόσο την τιμωρία εκατόν πενήντα ραβδισμών, που διέταξε προσωπικά ο σκληρός αυτοκράτορας. Στάλθηκε εξόριστος στην Αφουσία, νησί της Προποντίδος, μαζί με άλλους διακεκριμένους κήρυκες της ορθόδοξης πίστης.

Μαζί του βρέθηκαν εκεί ο Θεοφάνης και ο Θεόδωρος, οι λεγόμενοι Γραπτοί, και άλλοι πατέρες της ομολογίας. Ακόμη και σε αυτόν τον τόπο εξορίας ο Συμεών έχτισε ναό της Παναγίας και νέο μοναστήρι. Μάζεψε γύρω του όλους τους καταδιωγμένους πατέρες, δίνοντάς τους στέγη, παρηγοριά και πνευματική τροφή.

Ο Γεώργιος, που έμεινε στη Μυτιλήνη, υπέμεινε και αυτός μεγάλες ταλαιπωρίες από τον επίσκοπο Λέοντα. Εκείνος τον καταπίεζε συνεχώς και τελικά τον έδιωξε, αφού άρπαξε παράνομα και πούλησε ολόκληρο το μοναστήρι. Αναγκάστηκε ο Γεώργιος να φύγει με τους μοναχούς του σε ένα ευτελές και βραχύτατο χωριό, που το έλεγαν Μυρσίνα.

Όμως και εκεί έτρεχαν χριστιανοί για να τον βρουν, και ο άγιος συνέχιζε να διδάσκει και να θαυματουργεί. Όταν πέθανε ο εικονομάχος αυτοκράτορας Θεόφιλος, η βασίλισσα Θεοδώρα ανακάλεσε από την εξορία όλους τους ομολογητές πατέρες. Ανάμεσά τους επέστρεψαν με τιμή ο Συμεών και ο Γεώργιος, που είχαν αναδειχθεί στύλοι της Ορθοδοξίας.

Οι δύο αδελφοί, μαζί με τον μετέπειτα πατριάρχη Μεθόδιο τον ομολογητή, έγιναν οι πιο έμπιστοι σύμβουλοι της Θεοδώρας. Με υπόδειξη μάλιστα του Συμεών ανέβηκε ο Μεθόδιος στον θρόνο της Κωνσταντινουπόλεως ως πατριάρχης. Ο ίδιος ο Συμεών εγκαταστάθηκε τότε με τους μαθητές του στη μονή των αγίων Σεργίου και Βάκχου.

Στον Γεώργιο προτάθηκε από τη βασίλισσα ο θρόνος της Εφέσου, μα εκείνος αρνήθηκε με τη δικαιολογία της προχωρημένης ηλικίας του. Ήταν ήδη ογδόντα ετών και ένιωθε ότι το έργο του τον περίμενε αλλού. Έπειτα από πολλές πιέσεις δέχτηκε τελικά να χειροτονηθεί επίσκοπος για τη μητρόπολη της Μυτιλήνης.

Πήρε από τη βασίλισσα, τον Πέτρωνα και τον Βάρδα πολλά δώρα για τους φτωχούς του νησιού του. Έφτασε στη Μυτιλήνη με βασιλικό καράβι, τον δρόμωνα, συνοδευόμενος από στρατηγούς και αυλικούς της Θεοδώρας με μεγαλοπρέπεια. Η Μυτιλήνη υποδέχτηκε τον ποιμένα της με ενθουσιασμό και χαρά αναφανδόν μεγάλη μετά από τόσα χρόνια πόνου.

Οι άγιοι ξαναπήραν στα χέρια τους το παλιό τους μοναστήρι, που είχαν τόσο αδικοχάσει στα χρόνια του διωγμού. Γιόρτασαν εκεί, ύστερα από τόσες δοκιμασίες, τη γέννηση της Θεοτόκου την όγδοη Σεπτεμβρίου με δάκρυα ευγνωμοσύνης. Λίγες ημέρες αργότερα έγινε η ενθρόνιση του Γεωργίου στον ναό της Αγίας Θεοδώρας, τον μητροπολιτικό ναό του νησιού.

Η ημέρα ήταν η δεκάτη τετάρτη Σεπτεμβρίου, εορτή της παγκοσμίου υψώσεως του τιμίου Σταυρού του Κυρίου. Ένα χρόνο μετά την επιστροφή τους κοιμήθηκε ο άγιος Συμεών και τον έθαψαν στο μοναστήρι της Παναγίας. Τον ίδιο χειμώνα ο Γεώργιος ταξίδεψε στη Γοτθογραικία, για να επισκεφθεί έναν άρρωστο φίλο και αγαπημένο του πρόσωπο.

Τον θεράπευσε με τη δύναμη του Θεού και προφήτευσε ότι θα κοιμηθεί ύστερα από επτά ολόκληρα χρόνια. Όπως ακριβώς το είπε, έτσι και έγινε, και η φήμη του αγίου επισκόπου απλώθηκε παντού. Επέστρεψε στη Μυτιλήνη και συνέχισε με ελεημοσύνες, διδασκαλίες και θαύματα το έργο του καλού ποιμένα.

Ένα χειμώνα αποφάσισε ταξίδι προς τη Σμύρνη, για να συναντήσει τα πνευματικά του παιδιά και τα μοναστήρια του. Είχε ιδρύσει τα κοινόβια αυτά σε οικόπεδα, που του είχαν χαρίσει με αγάπη παλιοί μαθητές του. Στη Σμύρνη όμως έμεινε λίγες μόνο ημέρες, γιατί φανερώθηκε μπροστά του άγγελος Κυρίου με φοβερό μήνυμα.

Του προείπε καθαρά την επικείμενη τελευτή του, και ο άγιος δέχτηκε τον λόγο με ηρεμία και ευγνωμοσύνη. Επέστρεψε γρήγορα στη Μυτιλήνη και έζησε εκεί ολόκληρη τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή με προσευχή και νηστεία. Τέλεσε ο ίδιος τη θεία λειτουργία της Μεγάλης Πέμπτης, αν και ένιωθε ότι έφτανε το τέλος του.

Συγκάλεσε τα πνευματικά του παιδιά και τους έδωσε με συγκίνηση τις τελευταίες συμβουλές και πατρικές ευχές. Παρέδωσε το πνεύμα του στον Κύριο το βράδυ του Μεγάλου Σαββάτου, λίγο πριν ξημερώσει η Ανάσταση. Ο χρόνος της κοιμήσεώς του ήταν γύρω στο οκτακόσια σαράντα πέντε ή οκτακόσια σαράντα έξι μετά Χριστόν.

Τον ενταφίασαν με μεγάλες τιμές δίπλα στον τάφο του αγαπημένου του αδελφού, του στυλίτη Συμεών.