Η Παναγία η Ελεούσα του Κύκκου

Η θαυματουργή αυτή εικόνα της Παναγίας θεωρείται, σύμφωνα με την παράδοση της Εκκλησίας, έργο των ίδιων των χεριών του ευαγγελιστή Λουκά. Από όλες τις άκρες της Κύπρου και πέρα από αυτήν, πιστοί κάθε δόγματος σπεύδουν στο όρος Κύκκος για να ζητήσουν τη χάρη της. Το ίδιο το όνομα «Κυκκώτισσα» προέρχεται από το όρος Κύκκος, στο νησί της Κύπρου, όπου τοποθετήθηκε η ιερή εικόνα.

Εκεί ιδρύθηκε ένα αυτοκρατορικό μοναστήρι, που πήρε αυτόν τον τίτλο επειδή ανεγέρθηκε με δωρεές του ίδιου του αυτοκράτορα. Μέσα σε αυτό υψώθηκε ναός αφιερωμένος στην Παναγία, ώστε να φυλάσσει την εικόνα ως πολύτιμο θησαυρό. Πριν φτάσει όμως στο νησί της Κύπρου, η ιερή μορφή ταξίδεψε μέσα από πολλούς τόπους, καθοδηγημένη από το θέλημα του Θεού.

Αρχικά βρέθηκε σε μία από τις πρώτες χριστιανικές κοινότητες της Αιγύπτου, σε χρόνια πολύ δύσκολα για την Εκκλησία. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη το έτος εννιακόσια ογδόντα, στην καρδιά της αυτοκρατορικής πόλης. Εκεί παρέμεινε για πολλά χρόνια, μέχρι τα χρόνια του αυτοκράτορα Αλεξίου του Κομνηνού, στα τέλη του ενδέκατου και τις αρχές του δωδέκατου αιώνα.

Στα χρόνια εκείνα, μέσα σε ένα θαυμαστό σημείο, αποκαλύφθηκε στον γέροντα Ησαΐα το θέλημα της Παναγίας για την ιερή της εικόνα. Έγινε φανερό σε αυτόν πως με τους δικούς του κόπους η θαυματουργή μορφή του ευαγγελιστή Λουκά θα μεταφερόταν στην Κύπρο. Ο γέροντας αγωνίστηκε με πολλή προσευχή και ταπείνωση, ώστε να εκπληρώσει αυτή τη θεϊκή αποκάλυψη.

Πέρασε δοκιμασίες, κόπους και ταξίδια, με μόνη του δύναμη την πίστη στη βοήθεια της Θεοτόκου. Όταν τελικά η ιερή εικόνα έφτασε στο νησί, η χάρη της φανερώθηκε αμέσως με πολλά και μεγάλα θαύματα. Άρρωστοι θεραπεύτηκαν, πονεμένες ψυχές βρήκαν παρηγοριά και ολόκληρο το νησί ένιωσε ότι η Παναγία ήρθε ανάμεσά του.

Ο ίδιος ο γέροντας Ησαΐας έγινε το μέσο για να ανεγερθεί ένας ναός αφιερωμένος στη Θεοτόκο. Μέσα σε αυτόν τοποθετήθηκε με ευλάβεια η εικόνα του Κύκκου, ως πνευματικό καύχημα του τόπου. Από εκείνη την ώρα, το μοναστήρι έγινε ένα ζωντανό κέντρο προσευχής και ελπίδας για χιλιάδες πιστούς.

Έτσι ξεκίνησε μια αδιάκοπη ιστορία θαυμάτων, που συνεχίζεται μέχρι σήμερα μέσα στους κόλπους της Εκκλησίας. Από τα αρχαία χρόνια μέχρι τις ημέρες μας, πλήθος ανθρώπων με κάθε λογής αρρώστια καταφεύγει στη μονή της Παναγίας της Ελεούσας. Φτάνουν εκεί κουρασμένοι, πληγωμένοι από τη ζωή, και βρίσκουν θεραπεία ανάλογη με την πίστη και την καρδιά τους.

Δεν είναι μόνο οι Ορθόδοξοι που πιστεύουν στη θαυματουργή δύναμη της ιερής εικόνας του Κύκκου. Άνθρωποι από άλλα δόγματα και άλλες θρησκείες σπεύδουν επίσης μπροστά της, στις στιγμές της δυστυχίας και της αρρώστιας τους. Όλοι αισθάνονται ότι η μητέρα του Κυρίου ακούει χωρίς διάκριση κάθε ανθρώπινο πόνο και κάθε δάκρυ.

Ανεξάντλητο είναι το έλεος της υπεραγίας Θεοτόκου, που στέκεται μεσίτρια για όλους όσοι υποφέρουν στον κόσμο τούτο. Δικαίως, λοιπόν, η εικόνα της φέρει το όνομα «Ελεούσα», γιατί δείχνει με τρόπο φανερό την άπειρη συμπάθειά της. Η θαυματουργή Κυκκώτισσα έχει όμως και ένα ιδιαίτερο, μυστικό χαρακτηριστικό, που εντυπωσιάζει κάθε προσκυνητή.

Από εποχή άγνωστη μέχρι σήμερα, καλύπτεται με ένα κάλυμμα, που εκτείνεται από την πάνω αριστερή γωνία προς την κάτω δεξιά. Κανένας πιστός δεν μπορεί να αντικρίσει το πρόσωπο της Παναγίας και το πρόσωπο του θείου Βρέφους που κρατά. Αυτό το πέπλο γίνεται έτσι σύμβολο σεβασμού και ιερού δέους μπροστά στο μυστήριο της ενσάρκωσης του Κυρίου.

Οι πιστοί δεν τολμούν να σηκώσουν το κάλυμμα, καθώς θεωρούν πως η όψη της μορφής μένει κρυμμένη με θεϊκή οικονομία. Η απεικόνιση της Θεοτόκου ανήκει στον γνωστό τύπο της Οδηγήτριας, εκείνης που οδηγεί τους πιστούς προς τον Χριστό. Στον ίδιο τύπο ανήκει επίσης η σεβάσμια εικόνα της Παναγίας του Σμολένσκ, που τιμάται στη ρωσική παράδοση.

Η κεφαλή της Θεοτόκου, στην εικόνα του Κύκκου, στολίζεται με ένα πολύτιμο και λαμπρό στέμμα. Το στέμμα αυτό φανερώνει την τιμή της Εκκλησίας προς τη βασίλισσα του ουρανού και της γης. Ένα αντίγραφο της θαυματουργής αυτής εικόνας τιμάται με ξεχωριστή ευλάβεια και αγάπη από τους πιστούς.

Φυλάσσεται στη γυναικεία μονή του αγίου Νικολάου, στην πόλη του Μουκάτσεβο, και προσελκύει πολλούς προσκυνητές. Εκεί η χάρη της Ελεούσας συνεχίζει να ενεργεί, παρηγορώντας ψυχές που δοκιμάζονται από αρρώστιες και θλίψεις. Έτσι, η εικόνα του Κύκκου μένει για πάντα ζωντανή μαρτυρία του ακένωτου ελέους της Θεοτόκου προς τον κόσμο ολόκληρο.