Ο Όσιος Χριστόφορος και τα λυχνάρια των Πατέρων

Σε μια σπηλιά κοντά στα Ιεροσόλυμα, ένας ρωμαϊκής καταγωγής μοναχός έβλεπε δύο ολόφωτους νέους να ανάβουν λυχνάρια, μα το δικό του παρέμενε σβηστό. Έντεκα ολόκληρα χρόνια έκανε χίλιες οκτακόσιες μετάνοιες κάθε νύχτα στα δεκαοκτώ σκαλοπάτια της σπηλιάς, και όμως ο ουρανός του ζητούσε ακόμη περισσότερα. Ο Όσιος Χριστόφορος έζησε τον έκτο αιώνα μετά Χριστόν και έγινε μοναχός στο κοινόβιο του Οσίου Θεοδοσίου του Κοινοβιάρχη, κοντά στην αγία πόλη των Ιεροσολύμων.

Η μνήμη του τιμάται από την Εκκλησία στις τριάντα Αυγούστου, και τα κατορθώματά του τα διέσωσαν ο Ιωάννης Μόσχος και ο Σωφρόνιος στο Λειμωνάριο. Πληροφορίες για τον βίο του πήραν από τον αββά Θεόδουλο, ο οποίος γνώρισε προσωπικά τον γέροντα και άκουσε από το ίδιο του το στόμα όσα είχε ζήσει. Ο Χριστόφορος ήταν άνθρωπος ψηλός στο ανάστημα και ταπεινός στο φρόνημα, με αγάπη μεγάλη για την ασκητική ζωή.

Από νεαρή ηλικία αφιερώθηκε στον Χριστό και αναζητούσε με δίψα τους τρόπους που θα τον οδηγούσαν σε βαθύτερη μετάνοια. Ο βίος του φανερώνει πως κανένας πνευματικός κόπος δεν είναι αρκετός, όταν η ψυχή ζητάει αληθινή ένωση με τον Θεό. Όταν αποτάχθηκε τον κόσμο, ο νεαρός Χριστόφορος αφέθηκε ολόκληρος στον αγώνα της μοναχικής ζωής με ζήλο και αυταπάρνηση.

Την ημέρα εργαζόταν με συνέπεια στα διακονήματα της μονής, υπακούοντας με χαρά σε κάθε εντολή των πατέρων. Όταν έπεφτε η νύχτα, κατέβαινε σε μια σπηλιά όπου παλαιότερα είχαν προσευχηθεί ο Όσιος Θεοδόσιος και άλλοι μεγάλοι πατέρες της ερήμου. Στα δεκαοκτώ σκαλοπάτια που οδηγούσαν στο εσωτερικό της σπηλιάς έκανε εκατό μετάνοιες σε κάθε σκαλί, με δάκρυα κατάνυξης και βαθιά ταπείνωση.

Έπειτα έμπαινε μέσα και προσευχόταν αδιάλειπτα, μέχρι να χτυπήσει το τάλαντο για την ακολουθία του όρθρου της μονής. Έτσι έζησε έντεκα ολόκληρα χρόνια, χωρίς ποτέ να παραβεί τον προσωπικό αυτόν κανόνα της προσευχής και της νηστείας. Φρόντιζε επίσης να φυλάει τους λογισμούς του καθαρούς, αγωνιζόμενος σώμα και ψυχή σε όλες τις διακονίες της αδελφότητας.

Η ακτημοσύνη του ήταν τόσο αυστηρή, ώστε υπέφερε πολλές στερήσεις και ταλαιπωρίες με υπομονή. Ο γέροντας πίστευε πως ζούσε ήδη την τέλεια μοναχική πολιτεία, χωρίς να γνωρίζει ότι ο Θεός ετοίμαζε γι' αυτόν μια αποκάλυψη που θα του άλλαζε ολόκληρη την πορεία. Μια νύχτα, καθώς κατέβαινε όπως πάντα στη σπηλιά, σταμάτησε ξαφνικά στο τελευταίο σκαλοπάτι και βρέθηκε σε κατάσταση πνευματικής έκστασης.

Είδε τη σπηλιά γεμάτη με αμέτρητα λυχνάρια, από τα οποία άλλα έκαιγαν λαμπρά και άλλα παρέμεναν εντελώς σβηστά. Δύο ολόφωτοι άνδρες με λευκά ενδύματα περπατούσαν ανάμεσά τους και άναβαν με προσοχή τα λυχνάρια. Ο γέροντας τους ρώτησε με απορία γιατί τοποθέτησαν εκεί τόσα λυχνάρια, ώστε ο ίδιος να μην μπορεί να μπει για να προσευχηθεί.

Εκείνοι του απάντησαν πως ήταν τα λυχνάρια των πατέρων που υπηρετούν τον Θεό. Όταν ξαναρώτησε γιατί άλλα έκαιγαν και άλλα όχι, του εξήγησαν πως όσοι υπηρετούν τον Κύριο με ζήλο ανάβουν το λυχνάρι τους, ενώ οι αμελείς το αφήνουν σβηστό. Τότε ο Χριστόφορος ρώτησε με αγωνία αν το δικό του λυχνάρι έκαιγε.

Οι άγγελοι του είπαν να κοπιάζει και να προσεύχεται, και τότε θα το άναβαν εκείνοι. Όταν συνήλθε από την οπτασία, κατάλαβε πως όφειλε να αναλάβει πολύ μεγαλύτερους κόπους για να φωτιστεί. Το πρωί της επόμενης ημέρας ο Όσιος βγήκε από τη μονή του χωρίς να πάρει τίποτε άλλο μαζί του, παρά μόνο το ένδυμα που φορούσε.

Κατευθύνθηκε προς το άγιο όρος Σινά, όπου θα ζούσε αυστηρότερους και πιο σκληρούς αγώνες για χάρη του Χριστού. Εκεί παρέμεινε πενήντα ολόκληρα χρόνια, επιδιδόμενος σε πολλές και βαρύτατες ασκήσεις νηστείας, αγρυπνίας και αδιάλειπτης προσευχής. Στο τέλος αυτής της μακράς περιόδου άκουσε φωνή που του έλεγε να επιστρέψει στη μονή όπου είχε αρχικά αγωνιστεί, για να αναπαυθεί εκεί μαζί με τους πατέρες του.

Ο γέροντας υπάκουσε αμέσως και γύρισε στο κοινόβιο του Οσίου Θεοδοσίου, όπου παρέδωσε σύντομα την ψυχή του στα χέρια του Θεού. Πριν όμως κοιμηθεί, διηγήθηκε στον αββά Θεόδουλο και ένα ακόμη περιστατικό που είχε ζήσει. Κάποια ημέρα είχε ανεβεί στην Ιερουσαλήμ, για να προσκυνήσει τον Ζωοποιό Σταυρό και τον Πανάγιο Τάφο του Κυρίου.

Φεύγοντας μετά την προσκύνηση, παρατήρησε έναν αδελφό που στεκόταν διστακτικός στην πύλη της εκκλησίας. Ο μοναχός εκείνος δεν έμπαινε μέσα ούτε και έφευγε από τον χώρο, παραμένοντας ακίνητος. Γύρω από το πρόσωπο του αδελφού πετούσαν δύο μαύροι κόρακες, που τον εμπόδιζαν με την παρουσία τους να εισέλθει στον ναό για να προσκυνήσει.

Ο διορατικός Όσιος αντιλήφθηκε αμέσως πως οι κόρακες αυτοί ήταν στην πραγματικότητα δαίμονες με μορφή πουλιών. Πλησίασε τον αδελφό και τον ρώτησε με αγάπη γιατί στεκόταν εκεί στην πύλη χωρίς να μπαίνει στον ναό. Εκείνος του απάντησε με ειλικρίνεια πως μέσα του πάλευαν δύο αντίθετοι λογισμοί που τον τραβούσαν σε δύο διαφορετικές κατευθύνσεις.

Ο ένας λογισμός τον προέτρεπε να μπει αμέσως και να προσκυνήσει τον Τίμιο Σταυρό με ευλάβεια. Ο άλλος λογισμός όμως του έλεγε να αναβάλει την προσκύνηση για άλλη ημέρα και να φύγει πρώτα για τις εργασίες του. Τότε ο Όσιος Χριστόφορος έπιασε τον αδελφό από το χέρι και τον οδήγησε μέσα στον ιερό ναό.

Αμέσως οι δύο κόρακες εξαφανίστηκαν, και ο αδελφός μπόρεσε να προσκυνήσει με κατάνυξη τον Σταυρό και τον Άγιο Τάφο. Ο Όσιος διηγήθηκε το περιστατικό σε όσους ασχολούνταν υπερβολικά με τις εξωτερικές εργασίες, ώστε να μάθουν πως η προσευχή προηγείται πάντοτε των σωματικών μεριμνών.