Όσιος Εφραίμ ο Νεοτορζίτης

Όταν δολοφονήθηκε ο άγιος πρίγκιπας Βόρις στον ποταμό Άλτα, ο πιστός βογιάρος του Εφραίμ έτρεξε στον τόπο του εγκλήματος και αναζητούσε με δάκρυα το σώμα του αδελφού του Γεωργίου. Βρήκε μόνο το κομμένο κεφάλι, το οποίο φύλαξε με ευλάβεια έως την τελευταία του πνοή και θέλησε να ταφεί μαζί του. Καταγόταν από την Ουγγαρία και είχε δύο αδελφούς, τον Γεώργιο και τον Μωυσή, με τους οποίους εγκατέλειψε την πατρίδα, πιθανότατα επειδή ομολογούσε την ορθόδοξη πίστη.

Οι τρεις νεαροί έφτασαν στη Ρωσία και προσέφεραν τις υπηρεσίες τους στην αυλή του ευσεβούς πρίγκιπα Βόρις, γιου του αγίου ισαποστόλου Βλαδίμηρου. Έλαβαν τιμητική θέση μεταξύ των βογιάρων και υπηρετούσαν με αφοσίωση τους ευλογημένους πρίγκιπες Βόρις και Γκλεμπ, τους αγίους εκείνους αθλοφόρους της ρωσικής γης. Ο Γεώργιος ακολουθούσε πάντοτε τον κύριό του και έπεσε πλάι του σφαγμένος από τους δολοφόνους.

Οι κακούργοι του απέκοψαν την κεφαλή για να αρπάξουν το χρυσό περιδέραιο που του είχε χαρίσει ο ίδιος ο άγιος πρίγκιπας Βόρις. Ο τρίτος αδελφός, ο Μωυσής, βρισκόταν επίσης κοντά στον πρίγκιπα την ώρα της δολοφονίας, όμως κατάφερε να γλιτώσει με τη φυγή και αργότερα ασκήτεψε στη μονή των Σπηλαίων του Κιέβου. Ο Εφραίμ βρισκόταν τότε μακριά από τον τόπο του μαρτυρίου και έτσι γλίτωσε από τη σφαγή που έπληξε τους πιστούς ακολούθους του πρίγκιπα.

Ο πόνος όμως για τον χαμό του κυρίου και του αδελφού του τον σημάδεψε βαθιά και άλλαξε ολόκληρη την πορεία της ζωής του. Εγκατέλειψε αμέσως το βογιαρικό αξίωμα, την περιουσία και τη λαμπρή θέση που κατείχε στην πριγκιπική αυλή. Αναζήτησε ησυχία και μοναχική ζωή, μακριά από τους θορύβους και τις φιλοδοξίες του κόσμου που τόσο σκληρά τον είχε πληγώσει.

Έφτασε στις όχθες του ποταμού Τβέρτσα, κοντά στην πόλη Τορζόκ, και βρήκε εκεί έναν τόπο γαλήνιο και κατάλληλο για άσκηση. Ξεκίνησε τη μοναχική του πολιτεία ως ερημίτης, με αυστηρή νηστεία, αδιάλειπτη προσευχή και θερμά δάκρυα μετανοίας. Σύντομα ο φήμη της αρετής του απλώθηκε στην περιοχή και άρχισαν να συγκεντρώνονται γύρω του ψυχές που ποθούσαν την ίδια ζωή.

Με τη βοήθεια των αδελφών έχτισε εκεί ναό αφιερωμένο στους αγίους αθλοφόρους Βόρις και Γκλεμπ, εκείνους ακριβώς τους κυρίους που είχε υπηρετήσει στα νιάτα του. Έτσι θεμελιώθηκε η ιερή μονή και ο Εφραίμ ανέλαβε την πνευματική καθοδήγησή της. Η αδελφότητα τον εξέλεξε ομόφωνα ηγούμενο και έπειτα τιμήθηκε με το αξίωμα του αρχιμανδρίτη της νέας μονής.

Καθοδηγούσε τους μοναχούς με σύνεση, με πραότητα και με το ζωντανό παράδειγμα της δικής του ασκητικής βιοτής. Η μονή βρισκόταν κοντά στον εμπορικό δρόμο που οδηγούσε προς το Νόβγκοροντ και δεχόταν πολλούς διαβάτες και ταξιδιώτες. Ο όσιος φρόντισε να χτιστεί ξενώνας, όπου οι φτωχοί και οι περαστικοί έβρισκαν στέγη και τροφή εντελώς δωρεάν.

Με τη φιλανθρωπία και την πατρική του στοργή έγινε αληθινός προστάτης κάθε ταλαιπωρημένης ψυχής της περιοχής. Έφτασε σε βαθύ γήρας, αφού αγωνίστηκε γενναία με τη νηστεία, την αγρυπνία και την αδιάλειπτη προσευχή προς τον Κύριο. Εκοιμήθη ειρηνικά και ενταφιάστηκε στη μονή που ο ίδιος είχε ιδρύσει, ενώ μαζί του τέθηκε και η κεφαλή του αδελφού του Γεωργίου.

Έτσι τελευταία του επιθυμία πραγματοποιήθηκε και οι δύο αδελφοί ενώθηκαν ξανά στον ίδιο τάφο. Πολλά θαύματα τελέστηκαν δίπλα στο λείψανό του και πλήθος ασθενών έλαβαν ίαση από την πίστη τους. Τα τίμια λείψανά του ανακομίστηκαν αργότερα και αποκαλύφθηκαν άφθαρτα και χαριτόβρυτα.

Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις είκοσι οκτώ Ιανουαρίου με βαθιά ευλάβεια και ευχαριστία.