Ο Προφήτης Μιχαίας και η Βηθλεέμ της επαγγελίας

Ένας προφήτης από τη μικρή Μορασθή τόλμησε να ονομάσει τη Βηθλεέμ ως τον τόπο όπου θα γεννιόταν ο Σωτήρας του κόσμου. Ο ίδιος άνθρωπος στάθηκε μπροστά σε άρχοντες και δικαστές και τους κατηγόρησε ευθέως ότι έγδερναν τους φτωχούς σαν να ετοίμαζαν φαγητό μέσα σε καζάνι. Ο προφήτης Μιχαίας ανήκε στη φυλή του Ιούδα και γεννήθηκε στη μικρή κωμόπολη Μορασθή, κοντά στην Ελευθερόπολη και νοτιοδυτικά της Ιερουσαλήμ.

Από τον τόπο της καταγωγής του πήρε και την ονομασία Μορασθίτης, ώστε να ξεχωρίζει καθαρά από τον παλαιότερο προφήτη με το ίδιο όνομα. Έζησε και προφήτευσε στην Ιερουσαλήμ την εποχή των βασιλέων του Ιούδα, του Ιωάθαμ, του Άχαζ και του ευσεβούς Εζεκία. Η δράση του απλώθηκε για πολλά χρόνια, περίπου από το επτακόσια τριάντα επτά έως το επτακόσια δεκαπέντε προ Χριστού.

Υπήρξε σύγχρονος του μεγάλου προφήτη Ησαΐα και βρέθηκε κοντά στο πνευματικό κλίμα των προφητών Ωσηέ και Αμώς. Το όνομά του στην εβραϊκή γλώσσα σημαίνει «ποιος είναι σαν τον Θεό» και φανερώνει όλο το βάθος της πίστης του. Ο Μιχαίας είναι ο έκτος μέσα στη χορεία των δώδεκα μικρών λεγομένων προφητών της Παλαιάς Διαθήκης.

Το βιβλίο που φέρει το όνομά του αποτελείται από επτά κεφάλαια και χωρίζεται σε τρία μεγάλα μέρη με ξεχωριστό νοηματικό βάρος. Στα τρία πρώτα κεφάλαια προαναγγέλλει με δραματικές εικόνες την επερχόμενη καταστροφή της Σαμάρειας και της Ιερουσαλήμ. Στα δύο επόμενα κεφάλαια μιλά με φως και ελπίδα για την έλευση του Μεσσία και τη σωτηρία των λαών.

Στα δύο τελευταία ελέγχει με αυστηρότητα τον λαό του Ισραήλ για τις ψεύτικες και τυπικές θυσίες του προς τον Θεό. Ο προφήτης δεν αρκείται στη ρητορική, αλλά παρουσιάζει την ουσία της αληθινής λατρείας με απλά και καθαρά λόγια. Στο έκτο κεφάλαιο ρωτά τι ζητά ο Κύριος από τον άνθρωπο και απαντά με συντριβή ψυχής.

Ζητά να είναι δίκαιος, να αγαπά το έλεος και να βαδίζει ταπεινά μαζί με τον Κύριο και Θεό του. Με ιδιαίτερη ένταση και πόνο ο Μιχαίας στράφηκε εναντίον των αδικιών των αρχόντων, των δικαστών και των πρεσβυτέρων της εποχής του. Έλεγχε όσους μισούσαν το καλό και αναζητούσαν συνεχώς μόνο το κακό μέσα στην κοινωνία του λαού του Θεού.

Φώναζε ότι οι δυνατοί έγδερναν τους φτωχούς, τσάκιζαν τα κόκαλά τους και κατασπάραζαν τις σάρκες τους χωρίς ντροπή. Καυτηρίαζε με δριμύτητα όσους έχτιζαν τη Σιών με αίμα και θεμελίωναν την Ιερουσαλήμ επάνω στην αδικία και την παρανομία. Με σπαραγμό καρδιάς θρηνούσε γιατί δεν έβρισκε πλέον ελεήμονες ανθρώπους ούτε δικαίους ανάμεσα στους συγχρόνους του.

Παρατηρούσε με οδύνη ότι ο άρχοντας ζητούσε δώρα και ο δικαστής έβγαζε αποφάσεις με χρηματισμό. Η φωνή του ήταν φωνή ενός ανθρώπου που υπέφερε μαζί με τους αδικημένους και πονούσε για τη διαφθορά της πατρίδας του. Παρόλο που μιλούσε για την οργή του Θεού, παρηγορούσε επίσης τους ταπεινούς με την υπόσχεση της λύτρωσης.

Μέσα από τα λόγια του φανέρωνε καθαρά τη φιλανθρωπία και τη δικαιοσύνη του Θεού. Η πιο φωτεινή στιγμή της προφητείας του βρίσκεται στο πέμπτο κεφάλαιο του βιβλίου του. Εκεί προαναγγέλλει με θεϊκή σαφήνεια ότι ο Σωτήρας του κόσμου θα γεννηθεί στη μικρή Βηθλεέμ της Ιουδαίας.

Είπε ότι, αν και η Βηθλεέμ Εφραθά ήταν μικρή ανάμεσα στις χιλιάδες του Ιούδα, από αυτήν θα προερχόταν ο Άρχοντας του Ισραήλ. Πρόσθεσε επίσης ότι η καταγωγή του Σωτήρα ήταν από τις ημέρες του αιώνος, δηλαδή προαιώνια και άχρονη. Αυτή την προφητεία επιβεβαίωσε αργότερα ο ευαγγελιστής Ματθαίος μέσα στο δεύτερο κεφάλαιο του Ευαγγελίου του.

Ο Μιχαίας μίλησε επίσης για έναν καινούργιο νόμο που θα ξεκινούσε από την Ιερουσαλήμ προς όλα τα έθνη της οικουμένης. Με αυτόν τον τρόπο η Σιών γινόταν σημείο προσκυνήματος για όλους τους λαούς της γης. Ο προφήτης Ιερεμίας μνημόνευσε τα λόγια του Μιχαία ως απόδειξη της δύναμης της αληθινής προφητείας.

Έτσι η μορφή του Μιχαία πέρασε με σεβασμό από γενιά σε γενιά μέσα στην ιερή παράδοση. Σχετικά με το τέλος του βίου του δεν υπάρχουν εντελώς βέβαιες και ομόφωνες πληροφορίες μέσα στα ιερά κείμενα. Μια αρχαία παράδοση αναφέρει ότι ο Μιχαίας ελέγχθηκε σφοδρά για τις παρανομίες και κυνηγήθηκε σκληρά από τους κρατούντες της εποχής.

Λέγεται ότι κατέφευγε συχνά στα όρη της Ιουδαίας για να γλιτώσει από τους διώκτες και τους εχθρούς της αλήθειας. Σύμφωνα με την παράδοση, αργότερα συνελήφθη από έναν βασιλιά που δεν ανεχόταν τους ελέγχους του προφήτη. Στο τέλος κρεμάστηκε και θανατώθηκε άδικα για τη μαρτυρία της δικαιοσύνης του Θεού.

Οι συγγενείς του περισυνέλεξαν με ευλάβεια το τίμιο σώμα του και το έθαψαν στη γενέτειρά του, τη Μορασθή. Ο τάφος του βρισκόταν κοντά στο παλαιό πολυανδρίο Ενακείμ, σε τόπο σεβαστό από τους πιστούς. Πολλούς αιώνες αργότερα, τα ιερά λείψανά του φανερώθηκαν με θαυμαστό τρόπο επί της βασιλείας του Μεγάλου Θεοδοσίου.

Η αποκάλυψη έγινε στον επίσκοπο Ελευθερουπόλεως Ζεβίνο, ο οποίος ανακάλυψε επίσης τα λείψανα του προφήτη Αββακούμ. Έτσι η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις δεκατέσσερις Αυγούστου κάθε χρόνου.