Ο Άγιος Καλλίνικος της Εδέσσης

Στα δύσκολα χρόνια της Κατοχής, ένας νέος φοιτητής της Θεολογίας διάβαζε το Ευαγγέλιο στο Ζάππειο και αναζητούσε ασκητή κοντά στην Αθήνα. Ο συμφοιτητής του τον περιέγραφε ως άκακο πρόβατο του Χριστού, με όλα τα σημάδια της τέλειας αφοσιώσεως στον Κύριο. Ο Δημήτριος Πούλος γεννήθηκε στα Σιταράλωνα Αγρινίου στις είκοσι έξι Ιανουαρίου του χιλίων εννιακοσίων δεκαεννέα, από τους ευσεβείς γονείς Γεώργιο και Αικατερίνη.

Καθοριστικό ρόλο στην ανατροφή του έπαιξαν ο παππούς του, Πατήρ Αθανάσιος, και η γιαγιά του, Πρεσβυτέρα Σπυριδούλα, που του μετέδωσαν το ορθόδοξο φρόνημα. Αποφοίτησε από το Γυμνάσιο Θερμού με άριστες επιδόσεις και κατόπιν εισήχθη στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το χίλια εννιακόσια σαράντα δύο αρίστευσε στις πτυχιακές του εξετάσεις, με σαφείς προοπτικές πανεπιστημιακής σταδιοδρομίας στον ακαδημαϊκό χώρο.

Ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Κρήτης Τιμόθεος, συμφοιτητής του τότε, θυμόταν τις κοινές αναζητήσεις τους για βιωματική γνώση της πνευματικής ζωής. Ο φιλοκαλικός θεολόγος Βασίλειος Μουστάκης βεβαίωνε πως ο νεαρός Δημήτριος επιδιδόταν στην προσευχή και στις αγαθοεργίες με σπάνια ψυχική ομορφιά. Ήδη τα φοιτητικά του χρόνια προμηνούσαν τον μελλοντικό ιεράρχη, που θα συνδύαζε τη θεολογική κατάρτιση με τη γνήσια ασκητική βιοτή.

Μετά τις σπουδές του εργάστηκε ως Γραμματέας της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας πλησίον του μακαριστού Μητροπολίτου Ιεροθέου. Παράλληλα κήρυττε ακούραστα στον λαό του Μεσολογγίου μέχρι το χίλια εννιακόσια σαράντα έξι, μεταδίδοντας λόγο ζωντανό και παρηγορητικό. Σε ηλικία είκοσι επτά ετών κατετάγη στον Λόχο Ορεινών Καταδρομών της τριακοστής εβδόμης Ταξιαρχίας, όπου υπηρέτησε ως Ιεροκήρυκας.

Με πατριωτισμό και παροιμιώδη θρησκευτικό ζήλο διακόνησε τους στρατιώτες μέχρι τον Απρίλιο του χιλίων εννιακοσίων σαράντα εννέα. Ο τότε Επιτελάρχης και αργότερα Στρατηγός Κωνσταντίνος Τσολάκας του έγραψε πως πάντα τον θυμόταν για την υπέροχη προσπάθειά του υπέρ πίστεως και Πατρίδος. Του ευχόταν να μένει πάντοτε ο ίδιος και να φωτίζει τους άλλους με τη λαμπρότητα των αισθημάτων του.

Επιστρέφοντας στην Αιτωλοακαρνανία ανέλαβε και πάλι τα καθήκοντα του Γραμματέως και του λαϊκού ιεροκήρυκος σε όλη την επαρχία. Η ζωή του υπήρξε μια συνεχής πορεία προσφοράς, με σταθερό προσανατολισμό την αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο. Παρά τις δυνατότητες για ακαδημαϊκή καριέρα, εκείνος προτίμησε τη διακονία στην τοπική εκκλησία και τον απλό λαό.

Στις είκοσι τρεις Νοεμβρίου του χιλίων εννιακοσίων πενήντα επτά εκάρη μοναχός στην Ιερά Μονή Μυρτιάς και έλαβε το όνομα Καλλίνικος. Την επομένη χειροτονήθηκε Διάκονος στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος Μεσολογγίου από τον κατά σάρκα αδελφό του. Ο αδελφός του ήταν ο Μητροπολίτης Διδυμοτείχου Κωνσταντίνος, ο οποίος τέλεσε με συγκίνηση την ιερή αυτή πράξη.

Την πρώτη Δεκεμβρίου του ιδίου έτους χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος και αμέσως προχειρίσθηκε σε Αρχιμανδρίτη. Μετά από εικοσιπενταετή διακονία στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας, εξελέγη Μητροπολίτης Εδέσσης και Πέλλης. Η εκλογή του πραγματοποιήθηκε στις είκοσι τέσσερις Ιουνίου του χιλίων εννιακοσίων εξήντα επτά, με ευρεία αναγνώριση των πνευματικών χαρισμάτων του.

Την επομένη ημέρα χειροτονήθηκε Αρχιερέας στον Ιερό Ναό Αγίου Διονυσίου Αρεοπαγίτου Αθηνών, μέσα σε ατμόσφαιρα κατανύξεως. Ανέλαβε με ταπείνωση τη νέα του διακονία, έχοντας πλήρη επίγνωση του βάρους της ποιμαντικής ευθύνης. Από την πρώτη στιγμή έδειξε ότι θα ήταν ποιμένας θυσιαστικός, καθ' όλα προσηλωμένος στο έργο του.

Η Έδεσσα υποδέχθηκε έναν ιεράρχη με πλούσιο πνευματικό βίωμα και σπάνια θεολογική παιδεία, έτοιμο να προσφέρει τον εαυτό του στο ποίμνιο. Αγωνίστηκε φιλότιμα για τον καταρτισμό των κληρικών της Μητροπόλεως, διοργανώνοντας τακτικά συνέδρια και ιερατικές συνάξεις με ζήλο. Περιόδευσε ακούραστα την αρχιερατική του περιφέρεια και φρόντισε ιδιαιτέρως για τις χειροτονίες νέων κληρικών, το κήρυγμα και την ιερά εξομολόγηση.

Ανέδειξε τις τοπικές αγίες, τη Νεομάρτυρα Χρυσή και τη μάρτυρα Βάσσα την Εδεσσαία, αναβιώνοντας τη μνήμη τους. Ίδρυσε Οικοτροφείο για τη σπουδάζουσα νεολαία και Γηροκομείο για τους ηλικιωμένους, καλύπτοντας πραγματικές ανάγκες του ποιμνίου του. Προέβαλε με συνέπεια τον μοναχισμό και ανασύστησε την Ιερά Μονή Αρχαγγέλου Μιχαήλ Αριδαίας, χαρίζοντας νέα πνοή στη μοναστική παράδοση.

Παρά την αρετή και την ακεραιότητά του, δέχθηκε άδικες και συκοφαντικές επιθέσεις από εχθρούς της εκκλησίας και του Έθνους. Τις αντιμετώπισε όλες με υποδειγματική πραότητα και αγάπη, χωρίς να ανταποδώσει ποτέ τις κατηγορίες ή να πικραθεί. Κοιμήθηκε ειρηνικά στις οκτώ Αυγούστου του χιλίων εννιακοσίων ογδόντα τέσσερα, μετά από επτάμηνη βαριά ασθένεια.

Στην εξόδιο ακολουθία του παρέστησαν είκοσι εννέα Αρχιερείς, πολυάριθμοι κληρικοί και μεγάλο πλήθος πιστών από όλη την Ελλάδα. Ετάφη στο δημόσιο Κοιμητήριο της Έδεσσας, κατά δική του ρητή επιθυμία, για να μένει κοντά στον λαό που αγάπησε. Στη διαθήκη του εξέφραζε από τα μύχια της καρδίας του την άπειρη ευγνωμοσύνη του προς τον εν Τριάδι Θεό.

Ευχαριστούσε τον Κύριο, διότι γεννήθηκε Ορθόδοξος Χριστιανός από Ορθοδόξους γονείς και τιμήθηκε με την αρχιερατική Χάρη. Παρακαλούσε ταπεινά τους συνεπισκόπους του να στείλουν διάδοχο πλήρη πίστεως και Πνεύματος Αγίου στην Επισκοπή του. Επιθυμούσε ο διάδοχός του να διορθώσει τα δικά του ελλείποντα και να καταστήσει την Επισκοπή τμήμα του Παραδείσου.

Παρακαλούσε επίσης να τον συνοδεύει το έλεος του Κυρίου κατά την εκδημία του από τον μάταιο τούτο κόσμο. Η αγιοκατάταξή του αποφασίστηκε από την Ιερά Σύνοδο του Οικουμενικού Πατριαρχείου στις είκοσι τρεις Ιουνίου του δύο χιλιάδες είκοσι. Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε στο Ορθόδοξο Κέντρο του Σαμπεζύ Γενεύης, υπό την προεδρία της Αυτού Θειοτάτης Παναγιότητος.

Βάσει εκθέσεως της Κανονικής Επιτροπής αποφασίστηκε ομόφωνα η αγιοκατάταξη του μακαριστού Μητροπολίτου Εδέσσης και Πέλλης κυρού Καλλινίκου. Η μνήμη του ορίστηκε να εορτάζεται κάθε χρόνο στις οκτώ Αυγούστου, ημέρα της μακαρίας κοιμήσεώς του. Έτσι η Εκκλησία επισημοποίησε αυτό που ο πιστός λαός γνώριζε χρόνια, την αγιότητα ενός ταπεινού ποιμένος.