Όσιος Αδριανός του Μονζένσκ και το όνειρο της ερημικής εκκλησίας

Ένα παιδί από την Κοστρομά είδε στον ύπνο του μια ερημική εκκλησία ανάμεσα σε δύο ποταμούς και άκουσε φωνή να του δείχνει τον τόπο της ζωής του. Ο νεαρός Αμώς, βαριά άρρωστος εκείνες τις μέρες, σηκώθηκε θεραπευμένος και έφυγε κρυφά από το σπίτι του, αρνούμενος τον γάμο που του ετοίμαζαν οι γονείς του. Οι πληροφορίες για τη ζωή του Οσίου προέρχονται από ένα χρονικό που γράφτηκε γύρω στα μέσα του δέκατου έβδομου αιώνα μέσα στη μονή του Ευαγγελισμού, στον ποταμό Μόνζα.

Ο ιστορικός Κλιουτσέφσκι τοποθετεί τη σύνταξη του κειμένου στο έτος χίλια εξακόσια σαράντα τέσσερα και θεωρεί συγγραφέα τον τρίτο ηγούμενο της μονής, ο οποίος παρέμεινε ανώνυμος. Το χρονικό αυτό περιγράφει την ίδρυση της μονής και τα θαυμαστά γεγονότα που συνδέονται με τους δύο πρώτους πατέρες της, τον Αβραάμ και τον Θεράποντα. Από εκεί γνωρίζουμε ότι ο Όσιος Αδριανός έζησε στα τέλη του δέκατου έκτου και στις αρχές του δέκατου έβδομου αιώνα στη Ρωσία.

Γεννήθηκε στην πόλη Κοστρομά και έλαβε στο βάπτισμα το όνομα Αμώς, μέσα σε μια οικογένεια που ονειρευόταν για εκείνον έναν συνηθισμένο κοσμικό δρόμο. Φεύγοντας από τη γενέτειρά του, ο νεαρός Αμώς έφτασε πρώτα στο μοναστήρι του Τόλγκα, κοντά στο Γιαροσλάβλ, αφιερωμένο στον Σωτήρα Χριστό. Τη μονή αυτή είχε ιδρύσει παλαιότερα ο Όσιος Γεννάδιος, και εκεί ο νεαρός φυγάς βρήκε καταφύγιο και πνευματικό προσανατολισμό για τη νέα του πορεία.

Πήρε το μοναχικό σχήμα και ονομάστηκε Αδριανός, αφήνοντας πίσω του τη ζωή που ήθελαν οι γονείς του να ζήσει. Μετά από κάποια χρόνια άσκησης, αναζήτησε μεγαλύτερη ησυχία και κατέφυγε στην περιοχή της Βολογκντά, στη μονή του Σωτήρος, κοντά στη λίμνη Κούμπεν. Στη συνέχεια προχώρησε ακόμα βαθύτερα και έφτασε στο ερημητήριο που είχε ιδρύσει στα δάση του Κόμελ ο μοναχός Παύλος της Ομπνόρα, μαθητής του Οσίου Σεργίου.

Εκεί συνδέθηκε με βαθιά πνευματική φιλία με τον Στάρετς Παφνούτιο, στον οποίο εμπιστεύτηκε την παλιά οπτασία και τον πόθο του. Του εξομολογήθηκε ότι αναζητούσε ακόμα την ερημική εκκλησία ανάμεσα στα δύο ποτάμια, που του είχε φανερωθεί όταν ήταν παιδί. Λίγο αργότερα ο ίδιος ο Παφνούτιος είδε στον ύπνο του έναν άγνωστο μοναχό, ο οποίος του υπέδειξε καθαρά τον τόπο εκείνον, μέσα στις όχθες του ποταμού Μόνζα.

Οι δύο φίλοι σκέφτηκαν να μονάσουν μαζί στον απομακρυσμένο εκείνο τόπο, όπου υπήρχε μια εγκαταλειμμένη εκκλησία αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου. Όμως τα σχέδια άλλαξαν, γιατί ο Παφνούτιος διορίστηκε με τσαρικό διάταγμα αρχιμανδρίτης στη μονή των Θαυμάτων του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στη Μόσχα. Έτσι, την ίδια χρονιά, ο Αδριανός ξεκίνησε μόνος του μαζί με άλλους τρεις μοναχούς για τον ήσυχο εκείνο τόπο της Κοστρομά.

Έφτασαν στις όχθες του ποταμού Μόνζα και βρήκαν πραγματικά την ερημική εκκλησία που είχε δει ο Όσιος στο παιδικό του όνειρο. Άρχισαν αμέσως να οργανώνουν τη ζωή τους, με προσευχή, νηστεία και κοινό κόπο για τις βασικές ανάγκες της μικρής αδελφότητας. Όμως οι ανοιξιάτικες πλημμύρες του ποταμού έγιναν σύντομα μεγάλη απειλή για την εκκλησία και για τους ίδιους τους μοναχούς.

Τότε εμφανίστηκε ξανά ο άγνωστος εκείνος μοναχός των οραμάτων και υπέδειξε στον Όσιο Αδριανό νέο, ασφαλέστερο τόπο. Ο Όσιος υπάκουσε χωρίς δισταγμό και μετέφερε εκεί την εκκλησία, τα κελιά και ολόκληρη τη μικρή μοναστική κοινότητα. Λίγο αργότερα έφτασε στη νέα τοποθεσία ένας Στάρετς ονομαζόμενος Θεράπων, που ζούσε σε εκείνα τα μέρη ως ερημίτης.

Είχε επιλέξει βαθιά απομόνωση και αυστηρό ασκητικό βίο, χωρίς να αναζητά την επαφή με ανθρώπους ή με οργανωμένες μοναστικές κοινότητες. Όταν ο Όσιος Αδριανός τον αντίκρισε, αναγνώρισε αμέσως μέσα στο πρόσωπό του τον μυστηριώδη μοναχό που του είχε δείξει τους τόπους της μονής. Ο Θεράπων έγινε μέλος της κοινότητας και έζησε υπό την ηγουμενία του Οσίου Αδριανού για δύο και πλέον χρόνια.

Συνέχισε εκεί την προσευχή και την άσκησή του μέχρι την ημέρα του ειρηνικού του θανάτου, αφήνοντας πίσω του φήμη αγιότητας. Ο Όσιος Αδριανός συνέχισε με σταθερότητα να διαποιμαίνει τους αδελφούς του, διατηρώντας ζωντανή τη μνήμη του οράματος που είχε καθορίσει τη ζωή του. Καλλιέργησε την πνευματική ζωή της μονής και την παρέδωσε ως ζωντανή παράδοση στους επόμενους ηγουμένους και μοναχούς του Ευαγγελισμού.

Έζησε όλα του τα χρόνια θεοφιλώς, με ταπείνωση και υπακοή στα θεϊκά σημάδια που τον είχαν οδηγήσει. Τελικά κοιμήθηκε με ειρήνη το έτος χίλια εξακόσια δεκαεννέα, αφήνοντας στη ρωσική Εκκλησία την ευωδία της αγίας ζωής του.