Ο Άγιος Ιωσήφ ο Νέος της Παρτός

Σε ηλικία μόλις δώδεκα ετών έχασε τον πατέρα του, τον Βενετό καραβοκύρη Ιωάννη, που χάθηκε σε ναυάγιο μέσα στα νερά της Αδριατικής. Πολλά χρόνια αργότερα, ως υπερήλικας ιεράρχης, έμαθε τη ρουμανική γλώσσα σε τρεις μόνο μήνες, για να μπορέσει να μιλήσει στο νέο του ποίμνιο. Γεννήθηκε στη Ραγούζα της Δαλματίας, τη σημερινή πόλη Ντουμπρόβνικ της Κροατίας, το έτος χίλια πεντακόσια εξήντα οκτώ, από ευλαβείς και εύπορους γονείς.

Στο βάπτισμα έλαβε το όνομα Ιάκωβος και μεγάλωσε με τη φροντίδα της μητέρας του Αικατερίνης, η οποία καταγόταν από τη Λήμνο. Μετά τον θάνατο του πατέρα του, η μητέρα τον οδήγησε στην Αχρίδα, όπου ζούσε ο αδελφός της ως πλούσιος έμπορος. Εκεί έλαβε καλή μόρφωση και έμεινε πέντε χρόνια κοντά σε έναν ιερομόναχο εξάδελφο της μητέρας του.

Ο ιερομόναχος εκείνος μόναζε στη μονή της Θεοτόκου Αχρίδος και συνέχισε τη μόρφωση του νεαρού Ιακώβου με στοργή. Στα δεκαπέντε του χρόνια ο νέος άκουσε μέσα του τη φωνή του Θεού και αγάπησε τη μοναχική ζωή. Το έτος χίλια πεντακόσια ογδόντα οκτώ έφτασε στο Άγιον Όρος και εγκαταστάθηκε στη μονή Παντοκράτορος, όπου εκάρη μοναχός με το όνομα Ιωσήφ.

Μετά από δύο χρόνια χειροτονήθηκε ιερέας και αφοσιώθηκε στην υπακοή, στην προσευχή και στη μελέτη των ιερών κειμένων. Είχε ως διακόνημα την καλλιγραφία, στην οποία διακρίθηκε με εξαιρετική τέχνη και υπομονή. Στη συνέχεια μόνασε στη Μεγίστη Λαύρα, στο Χιλανδάρι, στον Ξηροποτάμου και στο Βατοπαίδι, όπου παρέμεινε αρκετό χρόνο.

Εκεί άρχισε να τελεί τα πρώτα του θαύματα, καθώς θεράπευε πολλούς μοναχούς από βαριές αρρώστιες με τη θερμή προσευχή του. Ακουμπούσε με απλότητα το δεξί του χέρι στο μέτωπο των πασχόντων και η χάρη του Θεού ενεργούσε φανερά. Από το Βατοπαίδι εξελέγη ηγούμενος στη μονή του Αγίου Στεφάνου Αδριανουπόλεως, που ήταν μετόχι της Μεγίστης Λαύρας.

Παρέμεινε εκεί έξι χρόνια και δημιούργησε πνευματικό κλίμα γεμάτο γαλήνη και τάξη. Αργότερα επέστρεψε στο αγαπημένο του Άγιον Όρος, όπου ηγουμένευσε στη μονή Κουτλουμουσίου και ανέθρεψε πλήθος πνευματικών τέκνων. Για μεγαλύτερη ησυχία αναχώρησε ξανά για το Βατοπαίδι, αναζητώντας τη βαθύτερη κοινωνία με τον Θεό.

Ενώ ησύχαζε στη μονή Βατοπαιδίου, εξελέγη μητροπολίτης Τιμισοάρας το έτος χίλια εξακόσια πενήντα, σε ηλικία ογδόντα δύο ετών. Πίσω του είχε εξήντα δύο χρόνια ασκητικών αγώνων στον Άθωνα και μια ψυχή γεμάτη ταπείνωση και πείρα. Κατά θεία οικονομία πέρασε εκείνες τις ημέρες από το Βατοπαίδι ο Ρουμάνος λόγιος Δαμασκηνός Ούντρεας, που είχε έρθει για προσκύνημα.

Ο Άγιος τον παρακάλεσε να του διδάξει τη ρουμανική γλώσσα, την οποία αγνοούσε και χρειαζόταν για το ποίμνιό του. Μέσα σε τρεις μόνο μήνες, με τον φωτισμό του Παναγίου Πνεύματος, έμαθε καλά τη νέα γλώσσα, παρά την προχωρημένη του ηλικία. Χειροτονήθηκε επίσκοπος στην Κωνσταντινούπολη από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Παρθένιο τον Δεύτερο.

Έφθασε στην επαρχία του με επίσημα γράμματα, συνοδεία πιστών και κόπους πολλούς, αλλά και με θαύματα που μαρτυρούσαν τη χάρη του. Κατά την ενθρόνισή του μίλησε άνετα στους πιστούς τη γλώσσα τους και τους συγκίνησε βαθιά. Από την πρώτη ημέρα φάνηκε σοφός ποιμένας, που γνώριζε να θεραπεύει τόσο τις σωματικές όσο και τις ψυχικές αρρώστιες των ανθρώπων.

Ως μητροπολίτης Τιμισοάρας ανέπτυξε για τρία χρόνια πλούσιο ποιμαντικό έργο και αναδείχθηκε μεγάλος προστάτης της Ορθοδοξίας. Δίδασκε και παρηγορούσε τους πιστούς με τη θερμή πίστη του, τη σοφία των λόγων του και την αδιάλειπτη προσευχή του. Η πραότητα της αγαθής του καρδιάς κέρδιζε όλους όσοι τον πλησίαζαν, μικρούς και μεγάλους.

Δεν έπαυε να θαυματουργεί προς δόξα του Θεού και ανακούφιση των πασχόντων, θεραπεύοντας πολλούς αρρώστους και ιδιαίτερα παραλύτους. Για την επιμόρφωση του κλήρου του ίδρυσε εκκλησιαστική σχολή, ώστε οι ιερείς να διακονούν με γνώση και ευλάβεια. Η δυνατή προσευχή του έσωσε δύο φορές την πόλη του από μεγάλη πυρκαγιά, καθώς ο Θεός έστελνε ξαφνική και άφθονη βροχή.

Δημιούργησε νέους ναούς και άνοιξε άλλους που είχαν κλείσει από τις δυσκολίες των καιρών. Διατήρησε αγαθές σχέσεις με όλους τους άρχοντες της περιοχής, ακόμη και με τους Τούρκους, των οποίων τη γλώσσα γνώριζε καλά. Το έτος χίλια εξακόσια πενήντα τρία παραιτήθηκε από τον αρχιερατικό θρόνο και αποσύρθηκε στη μονή των Αρχαγγέλων στο Πάρτος.

Εκεί ήθελε να τελειώσει ειρηνικά τη ζωή του, μέσα στη σιωπή και την αδιάλειπτη προσευχή. Μετά από τρία χρόνια ασκητικής ησυχίας, ο Άγιος Ιωσήφ αναπαύθηκε εν Κυρίω στις δεκαπέντε Αυγούστου του έτους χίλια εξακόσια πενήντα έξι, σε ηλικία ογδόντα οκτώ ετών. Την ώρα της κοιμήσεώς του οι καμπάνες της μονής άρχισαν να χτυπούν μόνες τους, σαν θεϊκή μαρτυρία της αγιότητάς του.

Ο κόσμος συγκινήθηκε και ομολογούσε φανερά τη χάρη του ιεράρχη τους. Ετάφη με τιμές στον ναό της μονής, παρόντων τριών αρχιερέων, πολλών κληρικών και χιλιάδων πιστών. Τα θαύματά του συνέχισαν να φανερώνονται και μετά τη μακαρία κοίμησή του, στηρίζοντας τους πιστούς της Ρουμανίας.

Με το πέρασμα όμως των αιώνων, οι κατακτήσεις της περιοχής και η καταστροφή της μονής Πάρτος έκαναν την τιμή του να ξεχαστεί για καιρό. Ο μητροπολίτης Βασίλειος την επανέφερε με την ανακομιδή των τιμίων λειψάνων του τον Μάιο του έτους χίλια εννιακόσια πενήντα έξι. Κατά την εκταφή ξεχύθηκε άρρητη ευωδία και τα λείψανα μεταφέρθηκαν στον μητροπολιτικό ναό των Τριών Ιεραρχών Τιμισοάρας.

Τον Οκτώβριο του ίδιου έτους το Πατριαρχείο Ρουμανίας τον ανακήρυξε επίσημα άγιο, με τη συμπλήρωση τριακοσίων ετών από την οσιακή τελευτή του.