Μια βαριά κανονιά χτύπησε την ιερή εικόνα στο τείχος του Πσκωφ, όμως ούτε η ίδια ούτε οι πιστοί γύρω της έπαθαν το παραμικρό. Τρεις ολόκληρους χρόνους τυφλή, η χήρα Μαρία Τερέντιεβα είδε ξανά το φως μπροστά στη θαυματουργή μορφή της Παναγίας στον καθεδρικό της Αγίας Τριάδος. Η ιερή αυτή εικόνα είναι αντίγραφο της παλαιάς εικόνας του Βλαντίμιρ και ζωγραφίστηκε από τον ευλαβή ιερομόναχο Αρσένιο Χίτροσ το έτος χίλια πεντακόσια είκοσι ένα.

Αργότερα, στα χρόνια του οσίου Κορνηλίου, ηγουμένου τότε της μονής, οι έμποροι Βασίλειος και Θεόδωρος τη μετέφεραν με ευλάβεια στην ξακουστή μονή των Σπηλαίων του Πσκωφ. Από εκείνη τη στιγμή και έπειτα, η εικόνα φανέρωσε αμέτρητες φορές το έλεός της στον ορθόδοξο ρωσικό λαό που έτρεχε κοντά της. Πλήθος τυφλών βρήκαν το φως τους όταν προσευχήθηκαν με πίστη μπροστά στη γλυκύτατη μορφή της Θεοτόκου.

Στις είκοσι οκτώ Μαΐου του έτους χίλια πεντακόσια ογδόντα επτά, η Μαρία Τερέντιεβα γιατρεύτηκε με τρόπο εντελώς θαυμαστό. Παρόμοιο θαύμα συνέβη επίσης στις είκοσι έξι Μαρτίου του έτους χίλια εξακόσια τρία, όταν ο αγρότης Πατάπιος Γκριγκόριεφ απαλλάχθηκε ολοκληρωτικά από την εξαετή τύφλωσή του. Την ίδια εκείνη ημέρα, ένας νεαρός από αριστοκρατική οικογένεια, ο Ιβάν Σουπίτσιν, βρήκε ξανά τη χαμένη κίνηση του παράλυτου αριστερού του χεριού.

Παλαιό χρονικό της μονής διαβεβαιώνει πως η Παναγία θεραπεύει όχι μόνο τους ορθοδόξους, αλλά και όσους ετερόδοξους πλησιάζουν την άχραντη μορφή της με ειλικρινή πίστη. Η εικόνα τιμήθηκε ιδιαίτερα στα χρόνια του Ιβάν του Τρομερού, όταν στρατός του βασιλιά της Πολωνίας Στέφανου Μπατόρι πολιόρκησε το Πσκωφ. Λίγες ημέρες πριν αρχίσει η πολιορκία, η Θεοτόκος εμφανίστηκε στον ευλαβή Γέροντα Δωρόθεο μέσα στη νυχτερινή σιωπή της μονής.

Η Παναγία τον προειδοποίησε για τη συμφορά που πλησίαζε και αποκάλυψε πως αιτία της ήταν οι αμαρτίες του λαού. Ταυτόχρονα του φανέρωσε με σαφήνεια τους τρόπους με τους οποίους μπορούσαν οι κάτοικοι να γλιτώσουν από τον επερχόμενο κίνδυνο. Έπειτα ο αρχιεπίσκοπος κάλεσε τον ηγούμενο Τύχωνα και διέταξε να μεταφερθούν οι θαυματουργές εικόνες από τη μονή.

Ζήτησε να τελεστούν παρακλήσεις στα σημεία που είχε υποδείξει η ίδια η Παναγία κατά την εμφάνισή της στον γέροντα. Έτσι, οι κάτοικοι της πόλης ετοιμάστηκαν πνευματικά για όσα τους περίμεναν τις επόμενες δύσκολες ημέρες. Στρατός εκατό χιλιάδων ανδρών έφτασε μπροστά στα τείχη του Πσκωφ, με σχέδιο να προχωρήσει στη συνέχεια προς το Νόβγκοροντ και τη Μόσχα.

Η θαυματουργή εικόνα της Γλυκοφιλούσας μεταφέρθηκε από τη μονή των Σπηλαίων μέσα στην πολιορκημένη πόλη ως ασπίδα πνευματική. Οι Πολωνοί έριχναν πυρωμένες οβίδες εναντίον της πόλης και της μονής από το καμπαναριό της γειτονικής μονής Μιρόζ. Μια από τις οβίδες χτύπησε την ιερή εικόνα, που ήταν τοποθετημένη μέσα σε κόγχη του τείχους, χωρίς όμως να την βλάψει διόλου.

Ούτε η εικόνα ζημιώθηκε ούτε οι πιστοί που στέκονταν γύρω της έπαθαν το παραμικρό κακό από τη φοβερή έκρηξη. Η πολιορκία κράτησε πέντε ολόκληρους μήνες και τριάντα φορές οι Πολωνοί επιχείρησαν να καταλάβουν το Πσκωφ. Όλες όμως οι επιθέσεις τους απέτυχαν χάρη στη φανερή σκέπη της Θεοτόκου επάνω στην ευσεβή πόλη και τη μονή της.

Στις αρχές του δέκατου έβδομου αιώνα η μονή δέχθηκε νέες επιθέσεις από Σουηδούς, Λιθουανούς και Πολωνούς εισβολείς. Παρά τους κινδύνους, οι μοναχοί διατήρησαν ακέραιη την προσευχητική ζωή και τη βαθιά ευλάβεια προς τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας τους. Στα χρόνια χίλια οκτακόσια δώδεκα, ο γαλλικός στρατός του Ναπολέοντα απείλησε άμεσα τη Ρωσία και τις ιστορικές πόλεις της.

Οι στρατιώτες του κατέλαβαν την πόλη Πολότσκ στα μέσα του Αυγούστου εκείνου του δύσκολου έτους. Τότε και το Πσκωφ βρέθηκε σε σοβαρό κίνδυνο και οι κάτοικοί του ζήτησαν βοήθεια από τη μονή των Σπηλαίων. Παρακάλεσαν να μεταφερθούν στην πόλη οι εικόνες της Γλυκοφιλούσας και της Κοιμήσεως, μαζί με λάβαρο της Αχειροποιήτου εικόνας του Χριστού.

Στις επτά Οκτωβρίου τελέστηκε μεγαλόπρεπη λιτανεία με τις θαυματουργές εικόνες μέσα στους δρόμους της πόλης. Την ίδια ακριβώς ημέρα ο ρωσικός στρατός κατάφερε να ανακαταλάβει την πόλη Πολότσκ από τα γαλλικά στρατεύματα. Σε ανάμνηση αυτού του θαυμαστού γεγονότος ανεγέρθηκε εκεί ναός προς τιμήν του αρχαγγέλου Μιχαήλ.

Από τότε φυλάσσεται μέσα σε αυτόν τον ιστορικό ναό ένα ευλογημένο αντίγραφο της Γλυκοφιλούσας του Πσκωφ. Έτσι η ευλάβεια προς τη Θεοτόκο ένωσε δύο πόλεις και δύο διαφορετικές εποχές μέσα στην ίδια ευχαριστία. Η μνήμη του θαύματος έμεινε ζωντανή στις γενιές που ακολούθησαν, ως διαρκής μαρτυρία της προστασίας της Παναγίας προς τον ρωσικό λαό.

Τον εικοστό αιώνα η μονή των Σπηλαίων υπέφερε δύο φοβερούς παγκόσμιους πολέμους και τεράστιες υλικές καταστροφές. Παρά τις δοκιμασίες, οι μοναχοί διατήρησαν με αξιοθαύμαστη πιστότητα τις αρχαίες παραδόσεις της λατρευτικής ζωής της μονής. Στις δύο Φεβρουαρίου του έτους χίλια εννιακόσια είκοσι, η μονή και η πόλη Πετσόρι προσαρτήθηκαν στο έδαφος της Εσθονίας μέχρι το χίλια εννιακόσια σαράντα.

Για τον λόγο αυτό η ιερά μονή της Κοιμήσεως δεν υπέστη καταστροφή ή βεβήλωση κατά τους σοβιετικούς αντιχριστιανικούς διωγμούς. Υπήρξε μάλιστα μια από τις ελάχιστες ρωσικές μονές που δεν διέκοψαν ποτέ τη λατρευτική τους διακονία προς τον Θεό. Αν και ούτε η επανάσταση ούτε οι πόλεμοι λυπήθηκαν τη μονή, καθώς τον Μάιο του χίλια εννιακόσια σαράντα πέντε βρέθηκε σχεδόν σε ερείπια, η προσευχή και ο κόπος των αδελφών την ανέστησαν ξανά.

Η εικόνα ανήκει στον εικονογραφικό τύπο της Ελεούσας, λέξη που φανερώνει το άπειρο έλεος της Θεοτόκου. Η Παναγία κρατά τον Χριστό με το δεξί χέρι, ενώ το βρεφικό μάγουλο ακουμπά τρυφερά στο δικό της. Καμία απόσταση δεν υπάρχει ανάμεσα στη Μητέρα και τον Υιό, και η εικόνα γίνεται προτύπωση της σταυρικής θυσίας και της απέραντης αγάπης του Θεού προς τον άνθρωπο.