Η Θαυματουργή Εικόνα της Παναγίας της Καπλουνόβκα

Όταν οι στρατιώτες του Σουηδού βασιλιά προσπάθησαν να κάψουν τη μικρή εκκλησία του χωριού, τα ξύλα γύρω της δεν άρπαξαν φωτιά με κανέναν τρόπο. Λίγο πριν από τη μεγάλη μάχη της Πολτάβα, ο τσάρος Πέτρος γονάτισε με δάκρυα μπροστά σε μια εικόνα της Παναγίας. Η εικόνα αυτή ήταν η θαυματουργή Παναγία της Καπλουνόβκα, που φανερώθηκε στα τέλη του δέκατου έβδομου αιώνα.

Στα χρόνια εκείνα, είκοσι βέρστια μακριά από την πόλη Αχτίρκα, στην επαρχία του Χάρκοβο, βρισκόταν το χωριό Καπλουνόβκα πάνω στον ποταμό Χούχρα. Εκεί ζούσε ένας ευλαβής ιερέας, ο πατήρ Ιωάννης Ουμάνωφ, άνθρωπος προσευχής και νηστείας. Στις οκτώ Σεπτεμβρίου, ημέρα της Γεννήσεως της Θεοτόκου, είδε στον ύπνο του έναν Γέροντα με φωτεινή μορφή.

Ο Γέροντας τού φανέρωσε ότι σε τρεις ημέρες θα έφταναν στο χωριό τρεις γέροντες αγιογράφοι. Ο ένας θα ήταν εβδομήντα ετών, ο δεύτερος ογδόντα και ο τρίτος ενενήντα ετών. Του είπε ακόμη πως έπρεπε να πάρει από τον γηραιότερο μια στοίβα εικόνες.

Έπειτα θα του επέστρεφε τις πρώτες επτά και θα κρατούσε την όγδοη, που θα ήταν αντίγραφο της Παναγίας του Καζάν. Ο πατήρ Ιωάννης ξύπνησε συγκλονισμένος και ετοιμάστηκε για όσα του είχε αποκαλύψει ο ουράνιος επισκέπτης. Τρεις ημέρες νήστευε αυστηρά και τελούσε καθημερινά τη Θεία Λειτουργία με δάκρυα κατανύξεως.

Την τρίτη ημέρα, καθώς επέστρεφε στο σπίτι του από την εκκλησία, αντίκρισε τους τρεις γέροντες αγιογράφους να βαδίζουν προς το μέρος του. Τους υποδέχθηκε με μεγάλη χαρά, τους φιλοξένησε στο σπίτι του και τους περιποιήθηκε με αγάπη. Τότε ο γηραιότερος έβγαλε από τον σάκο του αρκετές εικόνες, μία προς μία, μπροστά στα μάτια του ιερέα.

Η όγδοη εικόνα, ακριβώς όπως είχε προαναγγείλει το όνειρο, ήταν πιστό αντίγραφο της Παναγίας του Καζάν. Οι αγιογράφοι ήθελαν να του χαρίσουν την εικόνα δωρεάν, εκείνος όμως επέμενε να τους δώσει κάτι. Συμφώνησαν τελικά να δεχθούν δεκαπέντε καπίκια και συνέχισαν τον δρόμο τους ήσυχα προς άλλα μέρη.

Ο πατήρ Ιωάννης τοποθέτησε με ευλάβεια την εικόνα στο δωμάτιό του και άναψε καντήλι. Η φλόγα του καντηλιού έκαιγε αδιάκοπα μπροστά στη μορφή της Παναγίας ημέρα και νύχτα, χωρίς ποτέ να σβήνει. Την παραμονή της τρίτης Κυριακής μετά τη φανέρωση της εικόνας, ο ιερέας είδε νέο όραμα στον ύπνο του.

Μια Παρθένος εξαιρετικής ομορφιάς εμφανίστηκε μπροστά του, άγγιξε απαλά το χέρι του και του μίλησε με γλυκύτητα. Του είπε ότι δεν έπρεπε να την κρατά πια στο σπίτι του, αλλά να τη μεταφέρει στον δικό της ναό. Η εκκλησία της Καπλουνόβκα ήταν αφιερωμένη στη Γέννηση της Θεοτόκου και την περίμενε με χαρά.

Όταν ο πατήρ Ιωάννης ξύπνησε, το κελί του ολόκληρο πλημμύρισε από ένα ασυνήθιστο και θεϊκό φως. Πλησίασε τότε με τρόμο την εικόνα και είδε δάκρυα να τρέχουν από τα μάτια της Παναγίας πάνω στο ξύλο. Αμέσως κάλεσε μερικούς σεβαστούς ενορίτες και τους διηγήθηκε με συγκίνηση τα γεγονότα της προηγούμενης νύχτας.

Τέλεσε μαζί τους Παράκληση και η εικόνα μεταφέρθηκε πανηγυρικά μέσα στον ναό της Γεννήσεως της Θεοτόκου. Από εκείνη τη στιγμή άρχισε να φημίζεται για τα θαύματα που χάριζε σε πιστούς από κοντινά και μακρινά μέρη. Οι κάτοικοι την ονόμασαν Καπλουνόφσκαγια, παίρνοντας το όνομα από το ίδιο το χωριό του ιερέα.

Μία γυναίκα ονόματι Παρασκευή, που υπέφερε φοβερά από δαιμονική ενέργεια, άκουσε για τα θαύματα της εικόνας. Με βαθιά πίστη έτρεξε στον ναό και ζήτησε από τον ιερέα Παράκληση για την υγεία της. Μπροστά στην εικόνα της Θεοτόκου ελευθερώθηκε εντελώς από τη δύναμη του πονηρού πνεύματος που την βασάνιζε.

Όταν αισθάνθηκε τον εαυτό της φυσιολογικό, ευχαρίστησε με δάκρυα τον Θεό και την Υπεραγία Θεοτόκο. Ο πατήρ Ιωάννης λειτουργούσε στο χωριό για πολλά χρόνια ακόμη και χαιρόταν την ολοένα αυξανόμενη δόξα της εικόνας. Είχε επίσης τη χαρά να δει την εθνική αναγνώριση της θαυματουργής Παναγίας στα χρόνια του μεγάλου πολέμου.

Ήταν τότε που ο Σουηδός βασιλιάς Κάρολος ο Δωδέκατος εισέβαλε με τον στρατό του στη Μικρή Ρωσία. Ο τσάρος Πέτρος ο Μέγας, αντιμέτωπος με τη φοβερή απειλή, ζήτησε ταπεινά τη βοήθεια του ουρανού. Κάλεσε λοιπόν τον πατέρα Ιωάννη στο Χάρκοβο μαζί με τη θαυματουργή εικόνα της Καπλουνόβκα.

Από εκείνη την ημέρα κράτησε την Παναγία κοντά στον στρατό του ως ουράνια προστασία και δύναμη. Στο μεταξύ, ο Κάρολος μαζί με τον Ιβάν Μαζέπα έφτασαν στην Καπλουνόβκα και σταμάτησαν εκεί για ξεκούραση. Κατέλαβαν μάλιστα το σπίτι του ιερέα και εγκαταστάθηκαν στους χώρους όπου είχε φιλοξενηθεί κάποτε η εικόνα.

Αρκετοί στρατιώτες θέλησαν τότε να βάλουν φωτιά στον ναό του χωριού. Συγκέντρωσαν ξύλα γύρω από τον τοίχο, μα όσο κι αν προσπαθούσαν τίποτε δεν άρπαζε. Ο Κάρολος έβλεπε από το παράθυρο όλα αυτά και ρώτησε με απορία τον Μαζέπα για την εξήγηση.

Ο Μαζέπα τού αποκρίθηκε ότι ίσως φύλαγε τον ναό η ίδια η Μητέρα του Θεού, με τη θαυματουργή εικόνα της. Ο Σουηδός βασιλιάς διέταξε να φέρουν μπροστά του έναν από τους κατοίκους του χωριού για ανάκριση. Βρήκαν έναν άνδρα μέσα στα δάση και ο Κάρολος ρώτησε πού βρίσκεται ο τσάρος Πέτρος.

Ο άνδρας απάντησε ότι ο τσάρος βρισκόταν στο Χάρκοβο μαζί με τα στρατεύματά του. Έπειτα τον ρώτησε για την εικόνα της Παναγίας και έμαθε ότι είχε μεταφερθεί κι εκείνη στον στρατό. Τότε στράφηκε στον Μαζέπα και ομολόγησε με φόβο τα λόγια που σημάδεψαν την ψυχή του.

Είπε ότι, αν δεν μπόρεσαν να κάψουν τον ναό όταν η εικόνα έλειπε, ακόμη χειρότερα θα τους περίμεναν εκεί όπου εκείνη βρισκόταν. Λίγο πριν αρχίσει η περίφημη μάχη της Πολτάβα, ο τσάρος Πέτρος έλαβε σημαντική απόφαση για τον στρατό. Διέταξε να περιφέρουν τη θαυματουργή εικόνα της Καπλουνόβκα μπροστά από τις παρατάξεις των ρωσικών στρατευμάτων.

Έπεσε ο ίδιος στα γόνατα και προσευχήθηκε με πολλά δάκρυα μπροστά στη μορφή της Παναγίας. Μετά τη νικηφόρα μάχη, ο πατήρ Ιωάννης κλήθηκε στη Μόσχα μαζί με την ιερή εικόνα του χωριού του. Από εκεί στάλθηκε ξανά πίσω στο σπίτι του τιμημένος, με το άγιο κειμήλιο στα χέρια του.

Ο τσάρος Πέτρος κατασκεύασε για χάρη της εικόνας ασημένια επίχρυση επένδυση στολισμένη με πολύτιμους λίθους. Έφτιαξε επιπλέον και ασημένια θήκη, ένα ωραίο κιβώτιο για να φυλάσσεται με κάθε τιμή. Στις δεκατέσσερις Ιουνίου του δύο χιλιάδες είκοσι, η θαυματουργή εικόνα δωρίθηκε στον Πατριαρχικό Καθεδρικό Ναό της Αναστάσεως του Χριστού.

Πρόκειται για τον κεντρικό ναό των Ενόπλων Δυνάμεων της Ρωσικής Ομοσπονδίας, όπου τιμάται μέχρι σήμερα. Η εικόνα της Καπλουνόβκα εορτάζεται επίσης στις οκτώ Ιουλίου, ημέρα της Παναγίας του Καζάν.