Η Ανάληψη του Κυρίου

Σαράντα ημέρες μετά την Ανάσταση, ο Χριστός ανέβηκε στους ουρανούς και κάθισε στα δεξιά του Πατρός, ανυψώνοντας μαζί του την ανθρώπινη φύση. Ο ίδιος είχε αποκαλύψει το μυστήριο στη Μαρία τη Μαγδαληνή, λέγοντας ότι αναβαίνει προς τον Πατέρα του και Πατέρα μας, προς τον Θεό του και Θεό μας. Οι μαθητές δέχτηκαν τα χαρμόσυνα νέα της Ανάστασης με φόβο και αμφιβολία, με δισταγμό και έκπληξη.

Δεν αμφέβαλλε μόνο ο Θωμάς ανάμεσα στους Έντεκα, αλλά σχεδόν όλοι δυσκολεύονταν να πιστέψουν. Μόνος ο αγαπημένος μαθητής Ιωάννης κατάλαβε αμέσως το μυστήριο του κενού μνημείου και πίστεψε χωρίς δισταγμό. Ακόμη και ο Πέτρος έφυγε από τον τάφο γεμάτος απορία για όσα είχαν συμβεί.

Οι μυροφόρες γυναίκες ούτε και αυτές περίμεναν την Ανάσταση και πορεύονταν στο μνημείο με αρώματα για να αλείψουν το σώμα του Διδασκάλου. Η μοναδική τους έγνοια ήταν ποιος θα τους αποκυλίσει τον μεγάλο λίθο από την είσοδο. Όταν δεν βρήκαν το σώμα, η Μαγδαληνή θρήνησε ότι κάποιοι πήραν τον Κύριό της.

Έφυγαν από τον τάφο με τρόμο, χωρίς να τολμούν να μιλήσουν σε κανέναν για όσα είδαν εκεί. Πολλοί αναρωτιούνται γιατί η αναγγελία της Ανάστασης δεν χάρισε αμέσως χαρά στις καρδιές των Αποστόλων. Είχαν δει με τα ίδια τους τα μάτια τα σημεία της δύναμής του από την αρχή, από το βάπτισμα του Ιωάννη μέχρι το πάθος.

Είδαν τους χωλούς να περπατούν, τους τυφλούς να βλέπουν, τους νεκρούς να ανασταίνονται και κάθε ασθένεια να θεραπεύεται με τον λόγο του. Μόλις μία εβδομάδα νωρίτερα είχαν αντικρίσει τον Λάζαρο να βγαίνει ζωντανός από τον τάφο μετά από τέσσερις ημέρες ταφής. Όμως ξέχασαν όσα τους έλεγε ο Κύριος, ότι μετά το πάθος θα αναστηθεί την τρίτη ημέρα.

Το μυστικό της απιστίας τους φαίνεται καθαρά στον δρόμο προς Εμμαούς, όπου εκμυστηρεύονται την απογοήτευσή τους στον άγνωστο συνοδοιπόρο. Περίμεναν επίγειο θρίαμβο και εξωτερική νίκη, ένα βασίλειο κοσμικής δόξας μέσα στον Ισραήλ. Ο ίδιος πειρασμός τους εμπόδιζε να δεχτούν το κήρυγμα του Σταυρού και τους έκανε να αντιδρούν κάθε φορά που ο Σωτήρας προσπαθούσε να τους αποκαλύψει το πάθος.

Ακόμη και την ημέρα της ένδοξης Αναλήψεως ρωτούσαν αν τότε θα αποκαταστήσει τη βασιλεία στον Ισραήλ. Τα μάτια τους άνοιξαν αργότερα, όταν εκπληρώθηκε η επαγγελία του Πατρός με την επιφοίτηση του Πνεύματος. Στην Ανάληψη βρίσκεται το νόημα και η πληρότητα της Αναστάσεως του Χριστού.

Ο Κύριος δεν αναστήθηκε για να επιστρέψει στη σαρκική τάξη της ζωής και να συνεχίσει το κήρυγμα και τα θαύματα ανάμεσα στους ανθρώπους. Δεν παραμένει πια διαρκώς με τους μαθητές, αλλά εμφανίζεται σε αυτούς μέσα στις σαράντα ημέρες, με τρόπο θαυμαστό και μυστηριώδη. Όπως παρατηρεί ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ερχόταν και πάλι εξαφανιζόταν, ώστε να τους οδηγεί προς υψηλότερες πνευματικές έννοιες.

Δεν τους επέτρεπε να συνεχίσουν την προηγούμενη σχέση μαζί του, αλλά τους πιστοποιούσε την Ανάσταση και τους αποκάλυπτε ότι ο ίδιος είναι ανώτερος από τον άνθρωπο. Ο Χριστός δεν αναστήθηκε όπως όσοι είχαν επανέλθει στη ζωή πριν από αυτόν, οι οποίοι επέστρεψαν σε σώμα φθαρτό και θνητό. Εκείνος αναστήθηκε για πάντα, με σώμα δόξας, αθάνατο και άφθαρτο, ντυμένος τη λαμπρότητα της αφθαρσίας.

Με την Ανάσταση κατήργησε τον θάνατο και τον νόμο της φθοράς, ανυψώνοντας μαζί του ολόκληρο το γένος του Αδάμ. Τώρα ανέρχεται προς τον Πατέρα, χωρίς όμως να αποχωρίζεται τους πιστούς, αλλά μένει μαζί τους για πάντα. Ανυψώνει την ίδια τη γη προς τον ουρανό και υψηλότερα από κάθε ουρανό.

Καθώς αναλήφθηκε, καθίζει στα δεξιά του Θεού Πατρός με αφάνταστη δύναμη και δόξα. Με τον Χριστό ανέρχεται και η ίδια η ανθρώπινη φύση στα ύψη της θεϊκής δόξας. Όπως λέει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, εμείς που φαινόμασταν ανάξιοι ακόμη και για τη γη, υψωθήκαμε στους ουρανούς και αξιωθήκαμε της βασιλείας του Υψίστου.

Η ίδια ανθρώπινη φύση, από την οποία οι άγγελοι φύλαγαν τον Παράδεισο, δεν σταμάτησε παρά μόνο όταν έφτασε στον ουράνιο θρόνο. Με την Ανάληψή του ο Κύριος όχι μόνο άνοιξε στον άνθρωπο την είσοδο των ουρανών και εμφανίστηκε ενώπιον του Θεού για χάρη μας, αλλά μετέφερε τον άνθρωπο στα υψηλά σκηνώματα. Τίμησε όσους αγάπησε, καθώς τους τοποθέτησε κοντά στον Πατέρα του στους θρόνους της δόξας.

Ο Παύλος λέει ότι ο Θεός μας συνανέστησε και μας συγκάθισε στα επουράνια εν Χριστώ Ιησού. Ο ουρανός υποδέχθηκε τους κατοίκους της γης, και ο πρωτότοκος των κεκοιμημένων κάθεται τώρα στα ύψη. Σε αυτόν ανακεφαλαιώνεται και συνδέεται όλη η κτίση, η γη χαίρει μυστικά και οι ουρανοί πληρώνονται από αγαλλίαση.

Οι αγγελικές δυνάμεις στέκονταν έντρομες, μπροστά στο φοβερό αυτό θέαμα της θείας Αναλήψεως. Με δέος ρωτούσαν η μία την άλλη ποια είναι αυτή η όραση, καθώς έβλεπαν άνθρωπο να ανέρχεται στους ουρανούς ως Θεός. Έτσι περιγράφει ποιητικά η ακολουθία της εορτής το μέγα αυτό μυστήριο της σωτηρίας.

Όπως κατά τη Γέννηση η γη έμεινε εκστατική βλέποντας τον Θεό με ανθρώπινη σάρκα, τώρα τρέμουν οι ουρανοί και κράζουν τη δόξα του. Ο Κύριος των Δυνάμεων, ο οποίος βασιλεύει επί πάντων και είναι κεφαλή των πάντων, αποκαθιστά την κτίση στην πρώτη της τάξη και αναγνωρίζεται Βασιλεύς της δόξης. Οι ουράνιες πύλες ανοίγουν διάπλατα και υποδέχονται τον σαρκωμένο Θεό, σύμφωνα με την προφητική φωνή του ψαλμωδού.

Σηκώστε, λέει, τις πύλες σας, άρχοντες, και υψωθείτε, αιώνιες πύλες, και θα εισέλθει ο Βασιλεύς της δόξης, ο Κύριος ο κραταιός και δυνατός. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος σημειώνει ότι οι άγγελοι έλαβαν τότε εκείνο που περίμεναν από αιώνες, και οι αρχάγγελοι αντίκρισαν όσα ποθούσαν διαρκώς. Είδαν την ανθρώπινη φύση μας να ακτινοβολεί επάνω στον βασιλικό θρόνο, λάμποντας με αιώνια δόξα και ασύλληπτη ομορφιά.

Γι’ αυτό κατέρχονται για να ατενίσουν το παράδοξο και θαυμαστό θέαμα του ανθρώπου που εμφανίζεται στους ουρανούς. Η Ανάληψη γίνεται έτσι το προοίμιο και η εγγύηση της Πεντηκοστής, καθώς ο Κύριος ανέρχεται στους ουρανούς και αποστέλλει τον Παράκλητο στον κόσμο. Διότι το Άγιο Πνεύμα δεν εκχύθηκε στον κόσμο, μέχρις ότου ο Ιησούς δοξαστεί στο ύψος της θείας δόξης.

Ο ίδιος εξάλλου είχε πει στους μαθητές ότι, αν δεν αναχωρήσει, ο Παράκλητος δεν θα έρθει. Τα δωρήματα του Πνεύματος είναι δώρα συμφιλιώσεως, σφραγίδα της ολοκληρωμένης σωτηρίας και της ένωσης του κόσμου με τον Θεό. Όλα αυτά πραγματοποιήθηκαν με την Ανάληψη του Κυρίου ως τελική κορύφωση της απολυτρωτικής οικονομίας.

Όπως λέει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, βλέπει κανείς θαύματα να διαδέχονται θαύματα, καθώς δέκα ημέρες πριν ανέβηκε στον θρόνο η φύση μας, και σήμερα κατεβαίνει το Άγιο Πνεύμα σε αυτή. Η χαρά της Αναλήψεως έγκειται στην υπόσχεση του Παρακλήτου που έδωσε ο Κύριος. Έδωσε χαρά στους μαθητές με την επαγγελία του Αγίου Πνεύματος, και η νίκη του Χριστού ενεργείται μέσα μας με τη δύναμη του Πνεύματος.

Στα ύψη βρίσκεται το σώμα του, και κάτω στη γη παραμένει μαζί μας το Πνεύμα του. Έχουμε λοιπόν την εγγύησή του στους ουρανούς, που είναι το σώμα το οποίο έλαβε από εμάς, και κάτω έχουμε το Πνεύμα του. Ο ουρανός δέχτηκε το άγιο σώμα και η γη υποδέχτηκε το Άγιο Πνεύμα ως δώρο.

Ο Χριστός ήρθε και έστειλε το Πνεύμα, ανέβηκε στους ουρανούς και μαζί του ανέβηκε και το σώμα μας. Έτσι ολοκληρώθηκε πλήρως και τέλεια η αποκάλυψη της Αγίας Τριάδος στον κόσμο. Τώρα το Πνεύμα ο Παράκλητος εκχέεται σε κάθε άνθρωπο που τον υποδέχεται με πίστη και αγάπη.

Από εκεί πηγάζει η πρόγνωση του μέλλοντος, η κατανόηση των μυστηρίων και η αντίληψη των κρυμμένων από τους οφθαλμούς μας. Από εκεί απορρέει η διανομή των αγαθών δωρεών, η ουράνια πολιτεία, η θέση στους χορούς των αγγέλων και η ατελείωτη χαρά. Όπως λέει ο Μέγας Βασίλειος, εκεί βρίσκεται η παραμονή στον Θεό, η ομοίωση με τον Θεό, και το ύψιστο όλων, η θέωση του ανθρώπου.

Από τους Αποστόλους και μέσω της κοινωνίας μαζί τους, με αδιάκοπη διαδοχή, η Χάρη απλώνεται σε όλους τους πιστούς. Μέσω της ανακαινίσεως και της δοξάσεως στον Αναληφθέντα Χριστό, η ανθρώπινη φύση έγινε δεκτική του Πνεύματος. Όπως λέει ο επίσκοπος Θεοφάνης, ο Κύριος δίνει στον κόσμο ζωοποιές δυνάμεις μέσω του ανθρώπινου σώματός του.

Το κρατά πλήρως μέσα του και το διαποτίζει με τη δύναμή του, ενώ ελκύει τους αγγέλους κοντά του μέσω του πνεύματος του ανθρώπου. Όλα αυτά πραγματοποιούνται μέσα στην Εκκλησία, η οποία είναι το σώμα του Χριστού και το πλήρωμά του. Η Εκκλησία είναι η εκπλήρωση του Χριστού, όπως το δένδρο είναι η εκπλήρωση του σπόρου που φύτρωσε.

Όσα περιέχονται στον σπόρο σε συνεσταλμένη μορφή, αναπτύσσονται και φανερώνονται καθαρά μέσα στο μεγάλο δένδρο. Η ίδια η ύπαρξη της Εκκλησίας είναι ο καρπός της Αναλήψεως του Κυρίου. Μέσα στην Εκκλησία η ανθρώπινη φύση ανυψώνεται αληθινά στα θεϊκά ύψη της δόξας.

Ο Παύλος γράφει ότι ο Θεός τον έδωσε ως κεφαλή πάνω σε όλα τα δημιουργήματα. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος εκπλήσσεται και αναφωνεί, βλέποντας σε ποιο ύψος ο Κύριος ανύψωσε την Εκκλησία του. Σαν να την ανέβαζε με κάποια άρρητη δύναμη, την έφερε σε απίστευτο ύψος και την τοποθέτησε δίπλα στον θρόνο.

Όπου βρίσκεται η Κεφαλή, εκεί βρίσκεται και το σώμα, χωρίς κανένα διάστημα χωρισμού να μεσολαβεί. Αν υπήρχε χωρισμός, τότε ούτε το ένα θα ήταν σώμα ούτε το άλλο κεφαλή του ίδιου οργανισμού. Ολόκληρο το γένος των ανθρώπων καλείται να ακολουθήσει τον Χριστό στην τελική του δόξα και ύψωση.

Μέσα στην Εκκλησία, με την απόκτηση του Πνεύματος στην κοινωνία των μυστηρίων, η Ανάληψη συνεχίζεται. Θα συνεχίζεται μέχρι να πληρωθεί το μέτρο και να ολοκληρωθεί το σώμα του Χριστού στην αιωνιότητα. Μόνο τότε θα γεμίσει η Κεφαλή, όταν το σώμα γίνει τέλειο και όλοι ενωθούμε σε ένα.

Η Ανάληψη είναι επίσης σημείο και προτύπωση της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου. Όπως είπαν οι άγγελοι, ο ίδιος Ιησούς που αναλήφθηκε θα έρθει πάλι με τον τρόπο που τον είδαν να ανεβαίνει. Το μυστήριο της θείας Πρόνοιας θα ολοκληρωθεί με την επιστροφή του Αναστάντος Κυρίου στη γη.

Όταν θα έρθει το πλήρωμα του χρόνου, η βασιλική εξουσία του Χριστού θα αποκαλυφθεί και θα απλωθεί σε όλη την πιστή ανθρωπότητα. Ο Χριστός κληροδοτεί τη Βασιλεία σε ολόκληρο το πλήρωμα των πιστών που τον ακολουθούν. Είπε στους μαθητές ότι τους ορίζει βασιλεία, όπως ο Πατέρας του την όρισε σε αυτόν.

Θα τρώνε και θα πίνουν στο τραπέζι του και θα κάθονται σε θρόνους κρίνοντας τις δώδεκα φυλές του Ισραήλ. Όσοι τον ακολούθησαν πιστά θα καθίσουν μαζί του στους θρόνους κατά την ημέρα της Παρουσίας του. Σε όποιον νικήσει υπόσχεται να του χαρίσει να καθίσει μαζί του στον θρόνο, όπως και ο ίδιος νίκησε.

Η σωτηρία θα τελειωθεί μέσα στη δόξα της παρουσίας του και της ένωσης μαζί του. Φέρε στον νου σου, λέει ο Χρυσόστομος, τον βασιλικό θρόνο και αναλογίσου το ασύλληπτο μέγεθος του προνομίου που μας έχει δοθεί. Πρέπει να τρέμουμε περισσότερο στη σκέψη της απέραντης δόξας που έχει ετοιμαστεί για τους λυτρωμένους.

Σκέψου δίπλα σε Ποιον είναι καθισμένη η Κεφαλή σου, ή μάλλον Ποιος ο ίδιος είναι η Κεφαλή. Πράγματι, θαυμαστή και φοβερή είναι η θεία Ανάληψή σου από το όρος, Ζωοδότη Χριστέ. Μπροστά στο φοβερό αυτό ύψος, κάθε σάρκα στέκεται σιωπηλή με δέος και τρόμο.

Ο ίδιος κατέβηκε στα έσχατα βάθη της ταπεινώσεως και ανύψωσε τον άνθρωπο στο ύψος της θείας δοξάσεως. Τι λοιπόν πρέπει να κάνουμε εμείς, που ανήκουμε στο σώμα του Χριστού και κοινωνούμε μαζί του; Αν είσαι σώμα του Χριστού, βάσταζε τον σταυρό σου, λέει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, διότι και εκείνος βάσταξε τον δικό του.

Με τη δύναμη του Σταυρού σου, Χριστέ, στερέωσε τους λογισμούς μου, για να υμνώ τη σωτήρια Ανάληψή σου. Έτσι ο πιστός εισέρχεται μέσα στο μυστήριο της εορτής με ταπείνωση, με ευχαριστία και με βαθιά αφοσίωση. Η Ανάληψη δεν είναι μια απομακρυσμένη ανάμνηση, αλλά πραγματικότητα που μας αγγίζει σε κάθε λειτουργική σύναξη.

Σε κάθε μυστήριο της Εκκλησίας ζούμε την ανάβαση της φύσης μας προς τον ουράνιο θρόνο μαζί με τον Χριστό. Σε κάθε προσευχή ενώνεται η καρδιά μας με την Κεφαλή που βρίσκεται στα δεξιά του Πατρός. Η σάρκα μας έχει ήδη ανυψωθεί στους ουρανούς, και αυτό δίνει στη ζωή μας νόημα αιώνιο.

Η ελπίδα της Δευτέρας Παρουσίας τρέφει την υπομονή και στηρίζει τον αγώνα του χριστιανού στον κόσμο. Έτσι η εορτή της Αναλήψεως γίνεται για όλους έναυσμα ευγνωμοσύνης, μετανοίας και ζωντανής προσδοκίας της βασιλείας του Θεού.