Ο Άγιος Μάρτυς Ασκλάς της Αιγύπτου

Με μια προσευχή του στις όχθες του Νείλου, ο μάρτυς Ασκλάς ακινητοποίησε στη μέση του ποταμού τη βάρκα του ηγεμόνα Αρριανού. Ο διώκτης αναγκάστηκε να γράψει με το ίδιο του το χέρι την ομολογία του ενός αληθινού Θεού, για να φτάσει στην απέναντι όχθη. Ο άγιος καταγόταν από τη Μεγάλη Ερμούπολη της Μέσης Αιγύπτου και άθλησε στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού.

Ο ηγεμόνας Αρριανός πορευόταν από την Ερμούπολη προς την Αντινόη, όταν οι στρατιώτες του οδήγησαν μπροστά του τον Ασκλά. Ένας σύμβουλός του, ο Απολλωνίδης, αναγνώρισε αμέσως πως ο κρατούμενος ήταν χριστιανός και ομολογητής του Χριστού. Ο ηγεμόνας τον ρώτησε αν γνώριζε τα αυτοκρατορικά διατάγματα που υποχρέωναν όλους τους χριστιανούς να θυσιάσουν στα είδωλα.

Ο μάρτυρας απάντησε πως τα γνώριζε, αλλά τα θεωρούσε ασεβή και ολέθρια για τις ψυχές των ανθρώπων. Η απάντηση αυτή εξόργισε τον Αρριανό, που τον απείλησε με σκληρά βασανιστήρια στο όνομα των ψεύτικων θεών. Ο Ασκλάς δήλωσε ότι δεν φοβόταν τις απειλές του δικαστή, αλλά μόνο τον Θεό.

Έτσι άρχισε ένας μακρύς αγώνας πίστης ανάμεσα στον δούλο του Χριστού και στον αλαζονικό άρχοντα της επαρχίας. Ο εξαγριωμένος ηγεμόνας πρόσταξε να γυμνώσουν τον μάρτυρα και να τον κρεμάσουν πάνω σε ξύλο, για να ξεσχίσουν τις σάρκες του με σιδερένια όργανα. Τα κομμάτια του σώματός του έπεφταν στο χώμα, όμως ο άγιος έμενε σιωπηλός και δεν έβγαζε κανέναν στεναγμό πόνου.

Όταν ένας ρήτορας ονόματι Βιζάμων είπε πως ο μάρτυρας είχε πια χάσει τις αισθήσεις του από τους πόνους, ο Ασκλάς απάντησε αμέσως με σταθερή φωνή. Είπε καθαρά πως ο νους του ήταν φωτεινός και ότι ποτέ δεν θα απομακρυνόταν από τον Θεό και Δημιουργό του. Ο Αρριανός θεώρησε τον τόπο εκείνο ακατάλληλο για παραπέρα μαρτύριο και διέταξε να μεταφερθεί ο άγιος στην πόλη της Αντινόης.

Καθώς προχωρούσε η συνοδεία, έφτασαν στις όχθες του μεγάλου ποταμού Νείλου της Αιγύπτου. Ο μάρτυρας έφτασε πρώτος στην απέναντι όχθη, ενώ ο ηγεμόνας ακολουθούσε πιο αργά πίσω από αυτόν. Οι κάτοικοι της Αντινόης βγήκαν να συναντήσουν τον άρχοντα και είδαν τον άγιο γυμνό και πληγωμένο στο χώμα.

Όλοι συμπονούσαν τον μάρτυρα και ετοιμάζονταν να υποδεχθούν με τιμές τον ηγεμόνα Αρριανό. Όταν ο άγιος άκουσε πως ο Αρριανός μπήκε στη βάρκα για να περάσει το ποτάμι, βρήκε δύναμη και σηκώθηκε από το χώμα. Ύψωσε τα χέρια του προς τον ουρανό και παρακάλεσε τον Κύριο Ιησού Χριστό για χάρη του ονόματός Του.

Ζήτησε να σταματήσει η βάρκα του ασεβούς δικαστή στη μέση του ποταμού, μέχρι να ομολογήσει εκείνος δημόσια τον αληθινό Θεό. Αμέσως η λέμβος ακινητοποιήθηκε στα νερά και καμιά δύναμη δεν μπορούσε να την μετακινήσει από τη θέση της. Ο Αρριανός θαύμασε και θυμήθηκε την υπόσχεση του μάρτυρα ότι θα τον οδηγούσε να αναγνωρίσει τον Χριστό ως αληθινό Θεό.

Δοκίμασε να μπει σε άλλη βάρκα, αλλά και εκείνη έμεινε ακίνητη, παρά τους πολλούς κωπηλάτες και τον ευνοϊκό άνεμο. Έστειλε τότε αγγελιοφόρο και κατηγόρησε τον μάρτυρα ότι με μαγικές τέχνες τον εμπόδιζε να φτάσει στην πόλη. Ο Ασκλάς απάντησε πως η βάρκα δεν θα κουνούσε, αν δεν ομολογούσε ο Αρριανός το όνομα του Χριστού.

Ο μάρτυρας ζήτησε ο ηγεμόνας να γράψει την ομολογία αυτή πάνω σε χαρτί και να την στείλει στην ακτή. Ο ηγεμόνας πήρε τον χάρτη και έγραψε με το ίδιο του το χέρι πως ένας μόνο είναι ο αληθινός Θεός, αυτός που λατρεύει ο Ασκλάς, ο Δημιουργός και Κύριος του παντός. Έστειλε τη γραφή στον μάρτυρα και εκείνος, αφού την διάβασε, προσευχήθηκε με ευχαριστία προς τον Κύριο.

Αμέσως η βάρκα ξεκίνησε και ο Αρριανός έφτασε σώος στην απέναντι όχθη του Νείλου. Μπαίνοντας στην πόλη της Αντινόης, ο ηγεμόνας κάθισε στο δικαστικό βήμα και πρόσταξε να φέρουν μπροστά του τον δέσμιο μάρτυρα. Τον κατηγόρησε ότι σήκωσε όλη του τη μαγική δύναμη εναντίον του στο ποτάμι, ενώ τώρα στη στεριά εκείνος θα έδειχνε την εξουσία του.

Διέταξε αμέσως να γυμνώσουν τον άγιο, να τον κρεμάσουν πάνω στο ξύλο και να καίνε με φωτιά τα πλευρά και την κοιλιά του. Παρά τη φοβερή δοκιμασία της φωτιάς, ο Ασκλάς παρέμενε σιωπηλός και ακλόνητος στην ομολογία του. Ο Αρριανός του είπε με απορία ότι τον έβλεπε ήδη σαν νεκρό από τις βασάνους.

Ο μάρτυρας απάντησε πως, ακόμη και αν πεθάνει στο σώμα, θα ζήσει αιώνια κοντά στον Θεό του. Ο ηγεμόνας κατάλαβε πως όλες οι προσπάθειες ήταν μάταιες, γιατί ο άγιος θα πέθαινε πιο γρήγορα παρά θα αρνιόταν την πίστη του. Πρόσταξε λοιπόν να δέσουν στα πόδια του μάρτυρα μια μεγάλη πέτρα και να τον ρίξουν στα βαθιά νερά του ποταμού.

Οι στρατιώτες πήραν τον άγιο και τον οδήγησαν στις όχθες, μαζί με πλήθος λαού που τους ακολουθούσε. Ανάμεσα στους ανθρώπους ήταν και πολλοί χριστιανοί που ήθελαν να δουν το μαρτυρικό τέλος του δούλου του Θεού. Έφεραν μάλιστα μαζί τους ψωμί και τον παρακαλούσαν να φάει λίγο, για να πάρει δύναμη πριν τον θάνατο.

Ο Ασκλάς όμως αρνήθηκε με γαλήνη και είπε πως δεν θα έβαζε στο στόμα του τίποτε από τη φθαρτή τροφή του κόσμου τούτου. Ετοιμαζόταν να λάβει τα αγαθά που ούτε μάτι είδε ούτε αυτί άκουσε, όπως είπε ο απόστολος Παύλος. Παρακάλεσε τους αδελφούς του να αγωνίζονται κι εκείνοι, για να αξιωθούν τα αιώνια αγαθά των αγίων του Θεού.

Έτσι, μέσα από τα φλογερά λόγια του, οι παρόντες χριστιανοί παρηγορούνταν και στερεώνονταν στην πίστη του Χριστού. Όταν τέλειωσε τα λόγια του, οι στρατιώτες τον έβαλαν μέσα στη βάρκα και απομακρύνθηκαν λίγο από την όχθη του Νείλου. Άρχισαν να δένουν με προσοχή τη μεγάλη πέτρα στα πόδια του μάρτυρα, για να βυθιστεί γρήγορα στα νερά.

Εκείνος στράφηκε προς τους χριστιανούς που στέκονταν στην ακτή και τους μίλησε ως πατέρας προς τα παιδιά του. Τους είπε να μην παραμελήσουν την ταφή του και να μην αναζητήσουν το σώμα του την ίδια και την επόμενη ημέρα της τελείωσής του. Την τρίτη ημέρα όμως όφειλαν να πάνε στο βόρειο μέρος της πόλης της Αντινόης, για να βρουν το λείψανό του.

Εκεί θα έβλεπαν το σώμα του δεμένο μαζί με την πέτρα, ριγμένο στην ακτή του ποταμού. Παρήγγειλε στους αδελφούς να τον θάψουν χωρίς να ξεχωρίσουν από αυτόν τον λίθο του μαρτυρίου. Έπειτα τον έριξαν στα βαθιά νερά και έλαβε με ειρήνη τον στέφανο του μαρτυρίου από τον Κύριο.

Το μαρτύριο του αγίου Ασκλά συνέβη γύρω στο έτος διακόσια ογδόντα επτά, κοντά στην πόλη της Αντινόης της Αιγύπτου. Την τρίτη ημέρα μετά τον πνιγμό του μάρτυρα, οι χριστιανοί της Αντινόης πήγαν στη βόρεια όχθη του Νείλου, όπως τους είχε προστάξει. Βρήκαν εκεί το άγιο σώμα του Ασκλά με την πέτρα ακόμη δεμένη πάνω του, ακριβώς όπως τους είχε προαναγγείλει.

Το παρέλαβαν με ευλάβεια και βαθύ θαυμασμό για την πρόγνωση και την υπομονή του αθλητή του Χριστού. Το έθαψαν μαζί με τον λίθο του μαρτυρίου, για να μένει για πάντα μνημόσυνο της σκληρής θανάτωσής του. Με δάκρυα και ψαλμωδίες δοξολογούσαν τον Κύριο Ιησού Χριστό, ο οποίος χάρισε τέτοια δύναμη και θαυμαστή υπομονή στον δούλο του.

Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του αγίου μάρτυρα Ασκλά στις είκοσι Μαΐου κάθε χρόνο. Ο βίος του φανερώνει την ακαταμάχητη δύναμη της πίστης μπροστά στους ισχυρούς αυτού του κόσμου και στις απειλές των διωκτών. Ο ίδιος ο ηγεμόνας Αρριανός, που ήθελε να συντρίψει τη φωνή του μάρτυρα, αναγκάστηκε να γράψει με το χέρι του την ομολογία του αληθινού Θεού.

Το θαύμα στον ποταμό και η μαρτυρική τελείωση παρέμειναν παρηγοριά και στήριγμα στους χριστιανούς της Αιγύπτου. Έτσι ο άγιος Ασκλάς αναδείχθηκε λαμπρός κήρυκας του Χριστού και αιώνιος πρεσβευτής για όλους τους πιστούς.