Όσιος Μακάριος ο Ομολογητής της Πελεκητής

Σε μια εποχή που οι αυτοκράτορες γκρέμιζαν τις άγιες εικόνες, ένας ηγούμενος από τα Τρίγλεια της Προύσσας στάθηκε ατρόμητος μπροστά σε δύο διαδοχικούς θρόνους. Ο Όσιος Μακάριος προτίμησε τη φυλακή και την εξορία στο νησάκι της Αφουσίας από το να αρνηθεί την προσκύνηση των ιερών μορφών. Στον κόσμο ονομαζόταν Χριστόφορος και γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη γύρω στα επτακόσια ογδόντα πέντε μετά Χριστόν.

Έχασε πολύ νωρίς και τους δύο γονείς του και έμεινε ορφανό παιδί μέσα στη μεγάλη πόλη της αυτοκρατορίας. Την ανατροφή του την ανέλαβε ένας ευλαβής θείος, ο οποίος τον δίδαξε τα γράμματα και την αγάπη προς τον Θεό. Σε λίγο διάστημα προόδευσε στη μελέτη των Γραφών και κατάλαβε τη διαφορά ανάμεσα στα φθαρτά και στα αιώνια αγαθά.

Η καρδιά του στράφηκε προς τη μοναχική ζωή και αποφάσισε να εγκαταλείψει για πάντα τον κόσμο. Έφυγε λοιπόν και κατέφυγε στη μονή του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου, που λεγόταν Πελεκητή, στα Τρίγλεια της Προύσσας στη Βιθυνία. Εκεί ηγούμενος ήταν ο φημισμένος ασκητής, ο Άγιος Ιλαρίων, που η Εκκλησία τιμά στις είκοσι οκτώ Μαρτίου.

Στη μονή της Πελεκητής έλαβε το αγγελικό σχήμα και μετονομάστηκε από Χριστόφορος σε Μακάριος, σύμφωνα με τη συνήθεια των μοναχών. Ο νέος αδελφός παραδόθηκε αμέσως στους ασκητικούς αγώνες, στη νηστεία, στην αγρυπνία και στην αδιάλειπτη προσευχή. Με τη χάρη του Θεού ξεπέρασε σύντομα τους πιο έμπειρους πατέρες και έγινε υπόδειγμα υπακοής και ταπείνωσης για όλη τη συνοδεία.

Μετά την οσιακή κοίμηση του Αγίου Ιλαρίωνος, οι αδελφοί τον εξέλεξαν ομόφωνα ηγούμενο της μονής τους. Έγινε πνευματικός πατέρας όχι μόνο των μοναχών αλλά και πλήθους πιστών που έτρεχαν κοντά του από κάθε γωνιά. Έρχονταν για να πάρουν τη συμβουλή του, την ευχή του και τη θεραπεία τους από κάθε λογής ασθένεια.

Ο Θεός του χάρισε πλούσιο το χάρισμα της θαυματουργίας και έκανε τα ονόματά του γνωστά σε όλη τη Βιθυνία. Η φήμη του έφτασε ως τα αυτιά του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Ταρασίου, ο οποίος ποίμανε την Εκκλησία από τα επτακόσια ογδόντα τέσσερα μέχρι τα οκτακόσια έξι μετά Χριστόν. Ο Πατριάρχης τον φώναξε στην πρωτεύουσα και του ανέθεσε δύσκολες αποστολές.

Πρώτα του έστειλε τον πατρίκιο Παύλο, έναν επιφανή άρχοντα της αυλής, που υπέφερε από μια ανίατη αρρώστια. Ο Όσιος Μακάριος προσευχήθηκε με πίστη και ο άρχοντας θεραπεύτηκε αμέσως από τον φοβερό πόνο που τον βασάνιζε. Λίγο αργότερα παρουσιάστηκε και η σύζυγος του πατρικίου με την ίδια βαριά αρρώστια και βρήκε κι εκείνη την υγεία της μέσα από τις θεοπειθείς πρεσβείες του.

Όταν ο Πατριάρχης Ταράσιος έμαθε αυτά τα θαύματα, κάλεσε τον Όσιο στην Κωνσταντινούπολη και τον χειροτόνησε πρεσβύτερο. Ο ταπεινός ηγούμενος υποτάχθηκε στο θέλημα του Πατριάρχη, λέγοντας ο ίδιος πως μισεί την παρακοή και αγαπά την υπακοή με όλη του την ψυχή. Λίγα χρόνια αργότερα ξέσπασε στην Εκκλησία η δεύτερη φάση της αίρεσης των εικονομάχων, επί αυτοκράτορα Λέοντος του Πέμπτου, του Αρμενίου.

Εκείνος βασίλεψε από τα οκτακόσια δεκατρία μέχρι τα οκτακόσια είκοσι μετά Χριστόν και κήρυξε σκληρό διωγμό. Εξόρισε τον άγιο Πατριάρχη Νικηφόρο και υπέβαλε σε φοβερά βασανιστήρια πλήθος μοναχών και ιερέων. Πολλούς τους έριξε στις φυλακές και άλλους τους εξόρισε στις πιο απομακρυσμένες γωνιές της αυτοκρατορίας.

Ο Όσιος Μακάριος στάθηκε όρθιος μάρτυρας και ομολογητής της προσκυνήσεως των αγίων εικόνων μέσα σε εκείνη την ταραγμένη εποχή. Επειδή τον αγαπούσε και τον σεβόταν όλος ο λαός, ο αυτοκράτορας δεν τόλμησε να τον θανατώσει αλλά τον έκλεισε στη φυλακή. Εκεί παρέμεινε φυλακισμένος μέχρι τον θάνατο του Λέοντος, υπομένοντας με γενναιότητα τις στερήσεις και την κακοπάθεια της ειρκτής.

Διάδοχός του ανέβηκε στον θρόνο ο Μιχαήλ ο Δεύτερος, ο επονομαζόμενος Τραυλός, που βασίλεψε από τα οκτακόσια είκοσι μέχρι τα οκτακόσια είκοσι εννέα μετά Χριστόν. Ο νέος αυτοκράτορας τον ελευθέρωσε από τη φυλακή, όμως ήταν και αυτός εικονομάχος και προσπάθησε με κολακείες να τον παρασύρει. Του ζήτησε επανειλημμένα να καταδικάσει την προσκύνηση των εικόνων, μα ο γέροντας έμεινε ακλόνητος στην πατρώα ευσέβεια.

Όταν είδε ο Μιχαήλ πως ούτε τα βασανιστήρια ούτε οι απειλές μπορούσαν να λυγίσουν τον γενναίο ομολογητή, αποφάσισε νέα εξορία. Τον έστειλε στο μικρό νησί της Αφουσίας, που βρίσκεται στη θάλασσα του Μαρμαρά κοντά στην Αλώνη. Εκεί έζησε ο όσιος γέροντας πολλά χρόνια μέσα σε φοβερές κακουχίες και στερήσεις, ευχαριστώντας αδιάκοπα τον Θεό.

Παρέδωσε την ψυχή του στον Κύριο γύρω στα οκτακόσια τριάντα μετά Χριστόν και τον διαδέχθηκε στην ηγουμενία ο μοναχός Σέργιος ο Έγκλειστος, που έγραψε και τον βίο του.