Ο Άγιος Γόρδιος και η τόλμη της ομολογίας

Μέσα σε ένα κατάμεστο ιππόδρομο της Καισαρείας, ένας ρωμαίος εκατόνταρχος κατέβηκε από τα βουνά της ερήμου και διέκοψε τους αγώνες με μία και μόνη ομολογία πίστεως. Ο Γόρδιος είχε ήδη πετάξει τη στρατιωτική του ζώνη και είχε εγκαταλείψει αξιώματα, πλούτη και συγγενείς για χάρη του Χριστού. Καταγόταν από την Καισάρεια της Καππαδοκίας και γεννήθηκε προς το τέλος του τρίτου αιώνα από γονείς ευσεβείς και ριζωμένους στην ορθόδοξη πίστη.

Όταν μεγάλωσε, κατατάχθηκε στον στρατό και ξεχώρισε γρήγορα, χάρη στη σωματική του ρώμη και στη γενναιότητα της ψυχής του. Για τις ικανότητές του τοποθετήθηκε εκατόνταρχος και κέρδισε την εκτίμηση όλων όσων υπηρετούσαν μαζί του. Τα χρόνια όμως εκείνα ήταν δύσκολα, γιατί ο αυτοκράτορας Λικίνιος είχε στραφεί φανερά εναντίον της Εκκλησίας του Χριστού.

Σε όλες τις αγορές και στα πιο πολυσύχναστα σημεία στέλνονταν διατάγματα που απαγόρευαν την προσκύνηση του Χριστού. Όποιος τολμούσε να παρακούσει, οδηγούνταν σε βασανιστήρια και σε θάνατο. Ο διωγμός σάρωσε πόλεις και χωριά, λεηλάτησε σπίτια, γέμισε φυλακές και ερημιές με αθώους ανθρώπους.

Μέσα σε αυτή την καταιγίδα της ασέβειας, ο Γόρδιος δεν άντεξε να μένει θεατής της συμφοράς. Έβλεπε τις εκκλησίες να γκρεμίζονται, τα θυσιαστήρια να βεβηλώνονται και τους πιστούς να σέρνονται στα δικαστήρια. Πατέρες παρέδιδαν τα παιδιά τους, αδέλφια μαρτυρούσαν εναντίον αδελφών, και ο φόβος είχε σκοτίσει τις καρδιές σαν βαριά νύχτα.

Τότε αποφάσισε να αφήσει τα πάντα και να φύγει μακριά από τον θόρυβο της πόλης. Έβγαλε τη στρατιωτική του ζώνη, εγκατέλειψε φίλους, δούλους και ανέσεις, και τράβηξε για τα βαθιά όρη της ερήμου. Εκεί έζησε με νηστεία, αγρυπνία και αδιάλειπτη προσευχή, μελετώντας τον λόγο του Θεού μέρα και νύχτα.

Προτίμησε τη συντροφιά των θηρίων από εκείνη των ειδωλολατρών, μιμούμενος τον προφήτη Ηλία στο όρος Χωρήβ. Στη μοναξιά της ερήμου αξιώθηκε θείων αποκαλύψεων και γνώρισε μυστήρια που δεν διδάσκονται από ανθρώπους. Διδάσκαλός του στάθηκε το ίδιο το Πνεύμα της αληθείας, που τον προετοίμαζε για την ώρα της μεγάλης μαρτυρίας.

Όταν πλησίαζε η ημέρα της εορτής του ψεύτικου θεού Άρη, ο Γόρδιος κατάλαβε ότι είχε φτάσει η στιγμή του. Όλη η πόλη συγκεντρώθηκε στον ιππόδρομο για να παρακολουθήσει τις ιπποδρομίες και τις επιδείξεις των ηνιόχων. Δούλοι ελεύθεροι από τις δουλειές τους, παιδιά από τα σχολεία και πλήθος γυναικών γέμισαν τα καθίσματα.

Τότε ο γενναίος αθλητής κατέβηκε από το βουνό και προχώρησε ατάραχος ανάμεσα στους θεατές. Δεν φοβήθηκε ούτε τα όπλα ούτε το πλήθος που τον περικύκλωνε από παντού. Στάθηκε στη μέση του σταδίου και φώναξε με τόλμη τον λόγο του προφήτη Ησαΐα, ότι τον βρήκαν εκείνοι που δεν τον ζητούσαν.

Αμέσως σταμάτησαν οι τροχοί των αρμάτων και σώπασαν οι σάλπιγγες και οι αυλοί. Τα βλέμματα όλων στράφηκαν επάνω του και η σιωπή απλώθηκε στον αέρα. Οι πιστοί χειροκροτούσαν γεμάτοι χαρά, ενώ οι ειδωλολάτρες ζητούσαν την άμεση καταδίκη του.

Ο έπαρχος της πόλεως διέταξε να τον φέρουν μπροστά του για ανάκριση. Στις ερωτήσεις του άρχοντα ο Γόρδιος αποκρίθηκε με παρρησία και ηρεμία. Διηγήθηκε ποιος ήταν, ποιο αξίωμα κατείχε και γιατί είχε αποσυρθεί στην έρημο.

Εξήγησε ότι γύρισε πίσω για να δείξει με την πράξη του την περιφρόνηση προς τα αυτοκρατορικά διατάγματα. Ομολόγησε τον Ιησού Χριστό ως μόνη ελπίδα και καταφυγή της ζωής του. Είπε ότι διάλεξε επίτηδες την ημέρα εκείνη, για να φανερωθεί δημόσια η πίστη του ενώπιον όλων.

Ο έπαρχος άναψε από οργή και διέταξε να φέρουν μαστίγια, μολύβδινες σφαίρες, τροχούς και κάθε λογής όργανο βασανισμού. Απείλησε τον μάρτυρα με θηρία, με κρέμασμα, με αποκεφαλισμό και με γκρεμό. Ο άγιος όμως απαντούσε με χαμόγελο και έλεγε ότι θα ζημίωνε φοβερά τον εαυτό του, αν αρνιόταν να πεθάνει για τον Χριστό.

Όσο σκληρύνονταν τα βασανιστήρια, τόσο γιγαντωνόταν η ανδρεία της ψυχής του. Έψαλλε στίχους ψαλμών και έλεγε ότι δεν φοβάται κανένα κακό, γιατί ο Κύριος βρίσκεται κοντά του και τον δυναμώνει. Όταν είδε ο έπαρχος ότι τα βασανιστήρια δεν λύγιζαν τον μάρτυρα, άλλαξε τακτική και προσπάθησε να τον δελεάσει με κολακείες και υποσχέσεις.

Του έταξε αξιώματα στον στρατό, μεγάλη περιουσία, δόξα και κάθε τιμή από τον αυτοκράτορα. Ο Γόρδιος γέλασε με τη ματαιότητα των προσφορών και ρώτησε αν υπάρχει κάτι ανώτερο από τη Βασιλεία των Ουρανών. Τότε ο άρχοντας τράβηξε το ξίφος και διέταξε να τον οδηγήσουν στον τόπο της εκτελέσεως.

Καθώς προχωρούσε προς τον θάνατο, πλήθος γνωστών τον περικύκλωσε με δάκρυα και θρήνους. Τον παρακαλούσαν να μην αυτοπροσφερθεί στον χαμό, αλλά να αρνηθεί τον Χριστό έστω και μόνο με τα χείλη, κρατώντας την πίστη μυστικά στην καρδιά. Εκείνος όμως στάθηκε ακλόνητος, σαν βράχος μέσα στα κύματα της θάλασσας, και απάντησε ότι η γλώσσα του είναι δώρο του Δημιουργού.

Με γλώσσα δοσμένη από τον Χριστό δεν μπορούσε ποτέ να αρνηθεί τον ίδιο τον Χριστό. Φοβόταν τη φοβερή απειλή του Κυρίου για όσους τον αρνούνται μπροστά στους ανθρώπους. Ο γενναίος μάρτυρας θύμισε στους κλαίοντες τα λόγια του Κυρίου προς τις γυναίκες της Ιερουσαλήμ.

Τους είπε να μη θρηνούν για εκείνον, αλλά για τους διώκτες της Εκκλησίας, που ετοιμάζουν φωτιά εναντίον των πιστών και θησαυρίζουν οργή για τον εαυτό τους. Πρόσθεσε ότι δεν είναι έτοιμος μόνο μία φορά, αλλά και πολλές φορές να δώσει τη ζωή του για το όνομα του Ιησού Χριστού. Όσο για την υπόδειξη να αρνηθεί επιφανειακά την πίστη, την απέκρουσε με αποφασιστικότητα και θεολογική σαφήνεια.

Είπε ότι με την καρδιά πιστεύει κανείς προς δικαιοσύνη και με τα χείλη ομολογεί προς σωτηρία. Ρώτησε αν θα αντέξει η γη και ο ουρανός να τον δουν να αρνείται τον Θεό από τον οποίο ανατράφηκε. Έπειτα σφράγισε τον εαυτό του με το σημείο του Σταυρού και βάδισε προς τον τόπο της θυσίας.

Το πρόσωπό του παρέμενε φωτεινό και γαλήνιο, σαν να τον ανέμεναν άγγελοι αντί για δήμιοι. Δέχτηκε τον αποκεφαλισμό με ξίφος γύρω στο έτος τριακόσια είκοσι μετά Χριστόν. Έτσι ο Γόρδιος πέρασε στη ζωή την αιώνια, δοξάζοντας μαζί με τους αγγέλους τον Αγωνοθέτη Χριστό.