Πέντε ολόκληρα χρόνια έμεινε αλυσοδεμένος σε βαριά σιδερένια δεσμά, με χέρια και πόδια σφιχτά δεμένα από έναν σκληρό Πολωνό αιχμαλωτιστή. Έπειτα, μια πλούσια χήρα τον αγόρασε με χίλια σχεδόν χρυσά νομίσματα, μόνο και μόνο για να τον κάνει δικό της άντρα. Ο μακάριος Μωυσής καταγόταν από την Ουγγαρία και υπηρετούσε τον άγιο πρίγκιπα Βόριδα της Ρωσίας μαζί με τον αδελφό του Γεώργιο.

Όταν οι στρατιώτες του ασεβούς Σβιατοπόλκ δολοφόνησαν τον άγιο Βόριδα κοντά στον ποταμό Άλτα, σκότωσαν και τον Γεώργιο, που σκέπαζε με το σώμα του τον κύριό του. Ο Μωυσής γλίτωσε μόνος και κατέφυγε στο Κίεβο, κοντά στην Πρεντισλάβα, την αδελφή του πρίγκιπα Γιαροσλάβ. Εκεί προσευχόταν θερμά και κρυβόταν από τους διώκτες του για αρκετό καιρό.

Όταν όμως ο Σβιατοπόλκ επέστρεψε με τον Πολωνό βασιλιά Μπολέσλαβ και έδιωξε τον Γιαροσλάβ, η κατάσταση άλλαξε ξαφνικά. Ο Μπολέσλαβ, γυρίζοντας στην πατρίδα του, πήρε μαζί του πολλούς αιχμαλώτους, ανάμεσά τους δύο αδελφές του Γιαροσλάβ και αρκετούς ευγενείς. Στην ομάδα εκείνη βρισκόταν και ο νεαρός Μωυσής, που ξεχώριζε για τη δύναμη του σώματος και την ομορφιά του προσώπου του.

Στην πολωνική γη τον πρόσεξε μια πλούσια και πανέμορφη χήρα, που είχε χάσει τον άντρα της στον πόλεμο δίπλα στον Μπολέσλαβ. Η γυναίκα φλογίστηκε από σαρκικό πάθος και άρχισε να πιέζει τον αιχμάλωτο να γίνει σύζυγός της. Του υποσχόταν ελευθερία, μεγάλη δόξα, εξουσία πάνω σε όλα τα κτήματά της και τιμή σε ολόκληρη την πολωνική επικράτεια.

Ο Μωυσής όμως απάντησε ότι προτιμά την καθαρότητα ψυχής και σώματος από κάθε επίγειο πλούτο και κοσμική τιμή. Της θύμισε ότι ο Αδάμ, ο Σαμψών, ο Σολομώντας και ο Ηρώδης έχασαν τη δόξα τους όταν υποτάχθηκαν σε γυναικείες επιθυμίες. Η χήρα τότε άλλαξε τακτική και τον εξαγόρασε από τον αφέντη του πληρώνοντας σχεδόν χίλια χρυσά νομίσματα.

Του έβγαλε τα δεσμά, του φόρεσε πολύτιμα ενδύματα και του πρόσφερε εκλεκτά φαγητά και πλούσια κρασιά. Ο όσιος όμως απαντούσε με νηστεία, αυστηρή προσευχή και ξηρό ψωμί, σαν άλλος Ιωσήφ μπροστά στη γυναίκα του Πετεφρή. Εξαγριωμένη από την άρνησή του, η χήρα τον έκλεισε στη φυλακή και προσπάθησε να τον εξοντώσει με την πείνα.

Όμως ένας ευσπλαχνικός δούλος της του έφερνε κρυφά τροφή κάθε ημέρα. Άλλοι υπηρέτες έλεγαν στον Μωυσή ότι θα ήταν φρόνιμο να δεχθεί τη χήρα ως σύζυγο, επικαλούμενοι ακόμη και χωρία της Γραφής που επαινούν τον γάμο. Εκείνος όμως απαντούσε ότι ο Χριστός υπόσχεται εκατονταπλάσια ανταμοιβή σε όσους αφήνουν τα πάντα για χάρη Του.

Στο μεταξύ έφτασε στα μέρη εκείνα ένας ιερομόναχος από το Άγιον Όρος και τον έκειρε κρυφά μοναχό στο αγγελικό σχήμα. Του δίδαξε την αξία της πνευματικής και σωματικής αγνότητας και έπειτα έφυγε χωρίς κανείς να μπορέσει να τον βρει. Η χήρα, μαθαίνοντας την κουρά, διέταξε να τον δείρουν με ραβδιά, ώσπου η γη ποτίστηκε από το αίμα του.

Πήρε άδεια από τον Μπολέσλαβ να κάνει στον αιχμάλωτό της ό,τι ήθελε. Διέταξε να τον τοποθετήσουν με τη βία στο κρεβάτι της και προσπαθούσε να τον σύρει στην αμαρτία με φιλιά και αγκαλιές. Ο όσιος δήλωσε καθαρά ότι από φόβο Θεού τη σιχαίνεται σαν ακάθαρτη.

Τότε η ξεδιάντροπη γυναίκα όρισε εκατό ραβδιές την ημέρα και τελικά διέταξε να τον ευνουχίσουν. Ο Μωυσής έμεινε σαν νεκρός, μέσα σε αίματα, αλλά με ψυχή ακέραιη. Ο Μπολέσλαβ, για να ευχαριστήσει τη γυναίκα εκείνη, ξεκίνησε διωγμό εναντίον όλων των μοναχών της επικράτειάς του και τους έδιωξε.

Όμως η δικαιοσύνη του Θεού δεν άργησε να φανερωθεί ολοκάθαρα. Σε μία νύχτα ο Μπολέσλαβ πέθανε ξαφνικά και ξέσπασε μεγάλη εξέγερση σε όλη την πολωνική γη. Ο λαός στράφηκε εναντίον των επισκόπων και των αρχόντων, και ανάμεσα στα θύματα βρέθηκε σκοτωμένη και η ξεδιάντροπη χήρα.

Ο όσιος Μωυσής, μόλις συνήλθε λίγο από τα τραύματά του, έφτασε στο σπήλαιο του οσίου Αντωνίου στο Κίεβο, φέροντας πάνω του τα σημάδια του μαρτυρίου σαν γενναίος στρατιώτης του Χριστού. Έζησε εκεί δέκα ολόκληρα χρόνια με προσευχή, νηστεία, αγρυπνία και κάθε μοναχική αρετή, νικώντας τελείως τις παγίδες του πονηρού εχθρού. Ο Θεός του χάρισε δύναμη να ελευθερώνει και άλλους από τα ίδια πάθη.

Κάποτε ένας αδελφός που ταλαιπωρούνταν από σαρκικό πειρασμό ήρθε και τον παρακάλεσε με πολλά δάκρυα. Ο όσιος, ο οποίος δεν περπατούσε χωρίς ραβδί λόγω των πληγών του, τον άγγιξε με αυτό στο στήθος και αμέσως νεκρώθηκαν μέσα του οι ακάθαρτες επιθυμίες. Συνολικά πέρασε δεκαέξι χρόνια άθλους και μαρτύρια για την αγνότητα.

Ο όσιος Μωυσής εκοιμήθη στις είκοσι έξι Ιουλίου, όταν ζούσε ακόμη ο όσιος Αντώνιος, στου οποίου το σπήλαιο αναπαύονται και σήμερα τα άφθαρτα και θαυματουργικά λείψανά του. Και μετά τον θάνατό του ο άγιος συνέχισε να νικά τα ακάθαρτα πάθη μέσα από τα τίμια λείψανά του, βοηθώντας πλήθος μοναχών. Ο πολυπαθής Ιωάννης, που πάλευε σκληρά με σαρκικό πειρασμό, κρύφτηκε μέσα σε σπήλαιο, ακριβώς απέναντι από τα λείψανα του οσίου Μωυσή, βυθίζοντας τον εαυτό του στο χώμα μέχρι τους ώμους.

Άκουσε φωνή Κυρίου που τον προέτρεπε να προσευχηθεί στον κοιμηθέντα όσιο που βρισκόταν απέναντί του. Όταν εκτέλεσε την εντολή, αμέσως απαλλάχθηκε από τον ακάθαρτο πόλεμο που τον τυραννούσε επί χρόνια. Έπειτα ο ίδιος ο Ιωάννης βοήθησε και έναν άλλον αδελφό με τον ίδιο τρόπο.

Πήρε ένα οστό από τα λείψανα του οσίου Μωυσή και του το έδωσε να το ακουμπήσει στο σώμα του. Έτσι ελευθερώθηκε κι εκείνος από τη μάστιγα του σαρκικού πάθους που τον βασάνιζε. Ο όσιος Μωυσής έγινε αληθινός οδηγός στον δρόμο της σωτηρίας για όσους ζητούν να ζήσουν εν αγνεία.