EmailFacebookKontakt

Nga shenjtorët e muajit – Shën Gjermanoi, Kryepiskop i Konstandinopojës

Alga shenitorët e munjit
Shën Ojermanoi, Kryepiskop i Konstandinopojës
Ati ynë i shenjtë Gjermanoi,
ishte biri i një patrici të shquar
dhe të fuqishëm. Ata rridhnin
nga familja ilirike e perandorit
Justinian. Perandori Kosta-
ndin IV Pogonati (668-685), nga
xhelozia e vrau të atin e Gjer-
manoit dhe gjymtoi këtë të fu­
nd it nga që e kishte frikë, për
ta penguar kështu në marrjen
e pozitave në senat. Gjendjen,
në të cilën u detyrua të jetonte,
Gjermanoi e ktheu në virtyt,
duke bërë një jetë të ngjashme
më atë të ëngjëjve.
Ai jetonte larg kotësisë së bo-
tës, dhe i përkushtohej ditë e
natë meditimit rreth Shkrimit
të Shenjtë dhe lavdërimit të
Perëndisë. Nga ky studim i
thellë i Shkrimit, ai arriti në një
thellësi të madhe të diturisë
teologjike, me anë të së cilës,
më vonë do mbronte besimin e
vërtetë orthodhoks. Etërit e
Sinodit të Dytë të Nikeas, e
lavdëruan këtë shenjt, që i
shkriu të gjitha energjitë për të
mbrojtur të vërtetën e besës së
Krishtit, me këto fjalë: “I për-y
kushtuar Perëndisë qysh prej
rinisë së tij, ashtu siç profeti
Samuel, dhe i nxitur nga Etërit
e shenjtë, bënë që shkrimet e
tij të përhapen në tërë botën.
Ai i kishte lavdërimet e Zotit
me plot fuqi dhe i mbante fjalët
e Tij si një shpatë me dy presa,
kundër të gjithë kundërshtarë-
ve të traditave kishëtare”.
Mbasi u caktua mitropolit i
Sizikës, ai luftoi kundër pinjo-
llëve të herezisë monothelite.
Për këtë arsye, ai u internua
nga perandori Filipiku (711-
713), i cili pretendonte ta ri-
ngjallte këtë herezi. Kur tirani
u zhduk, ai u rivendos në ve­
ndin e tij si mitropolit. Mbas
pak kohësh, në vitin 715, e zgjo-
dhën patrik të Konstandino-
pojës. I gjithë populli orthodho­
ks u gëzua pa masë për këtë.
Shenjti e zbukuroi. fronin pa-
triarkal me virtytet e tij dhe me
dhuratën e tij të profecisë. Kë-
shtu, ditën e pagëzimit të birit
të perandorit Leon III, Kosta-
ndit, shën Gjermanoi parashi-
koi që ky fëmijë do të bëhej një
armik i rrezikshëm i kishës (740-
-775). Ai gjithashtu i paratha,
njërit prej klerikëve të tij,
Anastasit, që ai do të uzurponte
fronin e tij dhe do të bëhej një
nga nismëtarët e herezisë. Ai i
tha nënës së shën Stefanit të Ri,
para se ky të lindte, që do të
lindësh një djalë, i cili do të bëhet
një dëshmues i madh i besimit.
Në fillim të sundimit të Leonit
III, Kostandinopoja u rrethua
nga një ushtri e panumurt arabe.
Vetëm nga mbrojtja e Nënës së
Perëndisë dhe lutjeve të popullit,
të drejtuara nga shën Gjermanoi,
qyteti mundi t’i shpëtojë rrezikut
(718). Mbas një dekade sundimi,
perandori filloi të zbulonte pla­
net e tija të pabesa. Ai filloi të
luftonte kultin e ikonave të she-
njta, duke shpallur që ai do t’i
hiqte ato nga kulti publik (726).
Patriku i shenjtë, iu drejtua pe­
randorit, duke e kritikuar për
ndërhyrjen e tij në pun^t e ishës
dhe për shkeljen e trauitave të
nderuara, të vendosura qysh prej
kohërave apostolike. Në fakt,
qysh prej vitit 723, shën Gjerma­
noi ishte ngritur kundër herezisë
së porsalindur tek disa anëtarë
të peshkopatës së Azisë të Vogël.
Meqenëse Fjala e Perëndisë u
mishërua dhe u bë njeri, sipas
imazhit tonë, Ai mori natyrën
tonë për të rinuar tek ne imazhin
e Perëndisë të zbehur nga më-
kati. Kështu, duke sulmuar
kultin e ikonave të shenjta,
perandori përmbyste tërë miste­
rin e Mishërimit. Shenjti dekla-
roi, që ishte gati të vdiste për
imazhin e Zotit, dhe iu përgjërua
perandorit që të ndalonte së
trubulluari kishën me të tilla
veprime. Duke mos qenë në
gjendje t’i përgjigjej dhe i tërbuar
nga zemërimi, perandori e po-
shtëroi shenjtin dhe e përzuri.
Pastaj ai thirri mjeshtrin e shko-
llës patriarkale, por edhe ai
konfirmoi karakterin e vjetër
dhe tradicional të kultit të
ikonave. I inatosur dhe i zhgë-
njyer, perandori urdhëroi që lo-
kalet e shkollës të ziheshin nga
trupat e tij, të cilat dogjën dhe
hodhën në det mijëra vëllime të
biblotekës së saj.
Në disa tema të perandorisë,
pati kundërshtime ndaj de-
kretit perandorak. Perandori
thirri e mblodhi me forcë
senatin, në 17 janar 730, dhe i
detyroi senatorët të nën-
shkruanin dekretin e tij, që
urdhëronte shkatërrimin e
përgjithshëm të ikonave, në
tërë perandorinë. Mbasi bëri
një apologji të shkëlqyer të
besës së vërtetë, shën Gjerma­
noi e përfundoi atë, me këto
fjalë:
“Nëse unë jam një Jona i ri,
hidhmë mua në det. Por dije, o
perandor, se pa një Sinod Eku-
menik, nuk më lejohet të ndry-
shoj asgjë në çështjet e fesë”.
Pastaj, ai shkoi në kate-
dralen e Shën Sofisë, vendosi
o motor in mbi altar, dhe u
tërhoq në një pronë të familjes
së tij, në Platonion.
Atje, i vetëm dhe larg
zhurmës së qytetit, ai i mbaroi
ditët e jetës së tij, në qetësinë e
lutjes (730 ose 742) dhe duke
hartuar traktate të ndryshme
kundër herezisë. Pesë ditë
mbas dorëheqjes së shën Gje-
rmanoit dhe pikërisht sipas
profetizimit të tij, perandori
caktoi patrik, nxënësin e tij
dinak, Anastasin. Ky i fundit u
bë bashkëfajtor i perandorit,
duke inkurajuar persekutimin
kundër të gjithë klerikëve, mu-
rgjve e laikëve që nderonin
ikonat e shenjta.
Tregojnë, që mbas largimit të
tij, shën Gjermanoi mori ikonën
e Hyjlindëses dhe shkoi dhe e
hodhi në det, në vendin e qu-
ajtur Amantios, duke iu lutur
Krishtit ta çonte larg tiranit.
Kur mbaroi herezia ikonakla-
ste dhe triumfoi Orthodhoksia
(843), thuhet që ikona u kthye
mbi valët e detit në Konstandi-
nopojë. Perandoresha Theodho-
ra e vendosi këtë ikonë në Ki-
shën e Kalkoprateas. Lipsanat
e shën Gjermanoit, sot, ndo-
dhen në Francë, në Kishën e
Bort-les-Orgues. Ato u sollën
atje nga Konstandinopoja,
mbas Kryqëzatës së IV.
Kisha jonë e nderon kujtimin
e tij në 12 maj.