Δίπλα στον ποταμό Χοβάρ, μέσα στην εξορία της Βαβυλώνας, ένας νέος ιερέας είδε τους ουρανούς να ανοίγουν και τέσσερα ζώντα πλάσματα να φέρουν τον θρόνο του Θεού. Λίγα χρόνια αργότερα, το ίδιο εκείνο στόμα που γεύτηκε γλυκύ σαν μέλι το βιβλίο του Κυρίου, σχίστηκε από άγρια άλογα για χάρη της αλήθειας. Ο προφήτης Ιεζεκιήλ καταγόταν από την εβραϊκή πόλη Σαρίρα, υπήρξε γιος του ιερέως Βουζί και ανήκε στη φυλή του Λευί.

Έζησε κατά τον έκτο αιώνα προ Χριστού και υπηρέτησε ως ιερέας του Υψίστου Θεού μέσα στον ναό της Ιερουσαλήμ. Όταν ο Ναβουχοδονόσορ κατέλαβε για δεύτερη φορά την αγία πόλη, οδήγησε αιχμαλώτους τον βασιλιά Ιωακείμ, που ονομάστηκε Ιεχονίας ο Δεύτερος, μαζί με πλήθος ευγενών, τεχνιτών και πολεμιστών. Ανάμεσα στους εξόριστους βρισκόταν και ο νεαρός Ιεζεκιήλ, μόλις είκοσι πέντε ετών, καθώς και ο Μαρδοχαίος και ο Ιωσεδέκ, πατέρας του Ιησού που αργότερα ανοικοδόμησε μαζί με τον Ζοροβάβελ τον κατεστραμμένο ναό.

Η βαβυλωνιακή εξορία υπήρξε καρπός της απιστίας του λαού, καθώς οι Εβραίοι λάτρευαν ταυτόχρονα τον αληθινό Θεό και τα είδωλα των γειτονικών εθνών χωρίς μετάνοια. Στο τριακοστό έτος της ζωής του, και πέντε χρόνια μετά την αιχμαλωσία του Ιεχονία, ο Ιεζεκιήλ αξιώθηκε ένα φοβερό και υπέρλαμπρο όραμα κοντά στον ποταμό Χοβάρ. Είδε τους ουρανούς να ανοίγουν και άνεμο σφοδρό να έρχεται από τον βορρά, φέρνοντας νεφέλη φωτεινή με φλόγα στο εσωτερικό της και λάμψη ολόγυρα.

Μέσα από τη νεφέλη πρόβαλαν τέσσερα ζώντα πλάσματα, λαμπερά σαν χαλκός πυρακτωμένος, και καθένα είχε τέσσερα πρόσωπα. Έβλεπε πρόσωπο ανθρώπου, πρόσωπο λέοντος, πρόσωπο μόσχου και πρόσωπο αετού, ενώ τέσσερις πτέρυγες κάλυπταν το σώμα τους και ανθρώπινα χέρια βρίσκονταν κάτω από τα φτερά τους. Δίπλα σε κάθε πλάσμα στεκόταν ένας μεγάλος τροχός, με όψη πολύτιμου λίθου, και μέσα στους τροχούς αυτούς φαίνονταν άλλοι τροχοί γεμάτοι μάτια από παντού.

Πάνω από τα κεφάλια των πλασμάτων απλωνόταν στερέωμα διαυγές σαν κρύσταλλο, και επάνω σε αυτό υψωνόταν θρόνος που έμοιαζε με σάπφειρο εξαιρετικής ωραιότητας. Στον θρόνο κάθονταν μορφή ανθρώπου με ολόλαμπρη όψη, και ολόγυρά της απλωνόταν λάμψη ουράνιου τόξου, σαν εκείνη που φαίνεται στα σύννεφα μετά τη βροχή. Οι θεοφόροι Πατέρες της Εκκλησίας ερμήνευσαν αυτό το όραμα ως μυστικό προτύπωμα της σωτηρίας μας μέσα στη Νέα Διαθήκη.

Η ανθρώπινη μορφή πάνω στον σαπφείρινο θρόνο προεικόνιζε την ενανθρώπηση του Υιού του Θεού μέσα στην κοιλία της Παρθένου Μαρίας, η οποία υπήρξε έμψυχος θρόνος του σαρκωθέντος Κυρίου. Ο πολύτιμος λίθος του σαπφείρου, με το ουράνιο χρώμα του και τις χρυσές του ανταύγειες, εικονίζει την Παναγία, μέσα στην οποία δεν υπάρχει κανένας ρύπος αμαρτίας. Η μήτρα της φάνηκε ευρυχωρότερη από τους ουρανούς, αφού χώρεσε τον αχώρητο Θεό, και στολίστηκε σαν με αστέρια από τα πλούσια χαρίσματα της θείας χάριτος.

Τα τέσσερα ζώντα πλάσματα προεικόνιζαν τους τέσσερις ευαγγελιστές, οι οποίοι περιέγραψαν τη ζωή του Κυρίου με διαφορετικά γνωρίσματα. Το πρόσωπο του ανθρώπου φανερώνει την ανθρώπινη φύση του Χριστού, το πρόσωπο του λέοντος τη βασιλική και θεϊκή του δύναμη, το πρόσωπο του μόσχου τη θυσιαστική του προσφορά στον σταυρό, και το πρόσωπο του αετού την ένδοξη ανάστασή του. Οι τέσσερις τροχοί με τα αμέτρητα μάτια εικονίζουν τα τέσσερα μέρη της οικουμένης, όπου το αποστολικό κήρυγμα άνοιξε τους πνευματικούς οφθαλμούς πολλών λαών.

Όταν ο Ιεζεκιήλ έπεσε με τρόμο στη γη, άκουσε τη φωνή του Κυρίου να τον προστάζει να σταθεί όρθιος και να δεχθεί την προφητική αποστολή του. Ο Θεός του εξήγησε ότι τον στέλνει στον σκληροτράχηλο οίκο του Ισραήλ, σε λαό που τον λύπησε μαζί με τους πατέρες του μέχρι εκείνη την ημέρα. Αμέσως φάνηκε χέρι απλωμένο που κρατούσε ειλητάριο γραμμένο μέσα και έξω, με λόγια θρήνου, στεναγμού και πόνου.

Ο προφήτης άνοιξε το στόμα του, έφαγε το βιβλίο και η γεύση του έγινε γλυκιά σαν το μέλι. Από εκείνη τη στιγμή πληρώθηκε προφητικού πνεύματος και χάριτος, και κάθε θείος λόγος εγγραφόταν μέσα στην καρδιά του. Μέσα στη Βαβυλώνα ο προφήτης ανήγγειλε στους αιχμαλώτους τις θλίψεις που έμελλαν να βρουν την Ιερουσαλήμ εξαιτίας της απιστίας τους.

Ταυτόχρονα κήρυσσε και την παρηγορία της επιστροφής στην πατρίδα και την ανοικοδόμηση του ναού του Κυρίου. Στην Ιερουσαλήμ ο προφήτης Ιερεμίας έλεγε τα ίδια ακριβώς πράγματα, και οι δύο άγιοι αλληλοεπιβεβαιώνονταν, αν και απείχαν πολλά χιλιόμετρα. Όμως ο διεφθαρμένος λαός εμπιστευόταν τους ψευδοπροφήτες και απέρριπτε τους αληθινούς απεσταλμένους του Θεού.

Ο άγιος Ιεζεκιήλ είχε τόσο μεγάλη διορατικότητα, ώστε έβλεπε όσα συνέβαιναν μακριά του σαν να γίνονταν μπροστά στα μάτια του. Κάποτε αρπάχθηκε από άγγελο και μεταφέρθηκε από τη Βαβυλώνα στον ναό του Σολομώντος, όπου είδε τα είδωλα στημένα μέσα στον άγιο τόπο. Είδε τους πρεσβυτέρους του Ισραήλ να θυμιάζουν τα είδωλα, τους ιερείς να γυρνούν την πλάτη στο θυσιαστήριο και να προσκυνούν τον ήλιο, ενώ οι γυναίκες θρηνούσαν τον Θαμμούζ των ειδωλολατρών.

Η δόξα του Κυρίου, οργισμένη, ετοιμαζόταν να εγκαταλείψει τον ναό και να τον αφήσει έρημο. Τότε άκουσε τον Κύριο να καλεί έξι φοβερούς άνδρες με γυμνά ξίφη, και ανάμεσά τους έναν άνδρα ντυμένο με λευκή ιερατική στολή, που κρατούσε μελανοδοχείο και γραφίδα. Ο Κύριος τον πρόσταξε να σημαδέψει στο μέτωπο όσους στέναζαν για τις ανομίες της πόλης, ώστε να γλιτώσουν από την οργή.

Το σημείο εκείνο ήταν το ελληνικό γράμμα Ταυ, που έμοιαζε με τον τίμιο σταυρό και προτύπωνε τη σφραγίδα του Χριστού. Οι έξι άνδρες προεικόνιζαν τους έξι στρατηγούς του Ναβουχοδονόσορος, οι οποίοι έμελλαν να ερημώσουν την Ιερουσαλήμ με φωτιά και μάχαιρα. Στη συνέχεια ο προφήτης έλαβε εντολή να ξυρίσει το κεφάλι και τα γένια του και να μοιράσει τις τρίχες σε τρία ίσα μέρη με ζυγαριά.

Το ένα τρίτο έπρεπε να καεί μπροστά στους συναιχμαλώτους του, το δεύτερο να κοπεί με σπαθί, και το τρίτο να σκορπιστεί στον άνεμο. Με αυτόν τον συμβολικό τρόπο φανέρωνε ότι ο λαός θα διαιρούνταν σε τρία μέρη, καθώς άλλοι θα πέθαιναν από λοιμό και πείνα, άλλοι από το ξίφος των Χαλδαίων και άλλοι θα διασκορπίζονταν στα έθνη. Ο προφήτης μίλησε επίσης για την τιμωρία των γειτονικών λαών που χλεύασαν την πτώση της Ιερουσαλήμ, δηλαδή των Αμμωνιτών, των Μωαβιτών, των Εδωμιτών, των Φιλισταίων, της Ιδουμαίας, της Τύρου και της Αιγύπτου.

Αργότερα, όταν η Ιερουσαλήμ έπεσε, η προφητεία του στράφηκε προς την παρηγορία και την ελπίδα της αποκαταστάσεως. Αρπάχθηκε για δεύτερη φορά από το χέρι του Κυρίου και μεταφέρθηκε στην ιουδαϊκή γη, όπου είδε τον ναό να ξαναχτίζεται και τη δόξα του Θεού να γεμίζει τον νέο οίκο. Όλα αυτά τα οράματα αποτελούσαν μυστική προτύπωση της απελευθερώσεώς μας από τη δουλεία του εχθρού.

Δύο οράματα ξεχωρίζουν μέσα στο βιβλίο του ως κορυφαία προφητικά σύμβολα της εν Χριστώ σωτηρίας. Το πρώτο είναι το όραμα του ναού του Κυρίου, που γέμιζε από άκρη σε άκρη με τη θεία δόξα. Το δεύτερο είναι η οπτασία της πεδιάδος με τα ξηρά οστά, στα οποία το Πνεύμα του Θεού χάρισε καινούργια ζωή.

Είδε ο προφήτης πλήθος οστών εντελώς ξερών διασκορπισμένων στην πεδιάδα, και με τον λόγο του Κυρίου ντύθηκαν με σάρκα και νεύρα. Όταν εισήλθε σε αυτά το πνεύμα, σηκώθηκαν όρθια και έγιναν αμέτρητο στράτευμα ζωντανών ανθρώπων. Ο Κύριος του είπε ότι θα ανοίξει τα μνήματα του λαού του και θα τους βγάλει από τους τάφους.

Αυτή η μυστική θεωρία προφήτευε την παγκόσμια ανάσταση των νεκρών και τη νέα αιώνια ζωή που χαρίζει ο Κύριος Ιησούς Χριστός. Επίσης η περιγραφή της κεκλεισμένης πύλης του αγιαστηρίου, από την οποία θα εισέλθει μόνον ο Κύριος, αποτελεί προφητεία για την Παρθένο που γέννησε τον Χριστό μένοντας παρθένος. Έτσι όλη η προφητική ζωή του υπηρέτησε με ακρίβεια το μυστήριο της ενσάρκου οικονομίας.

Ο άγιος Ιεζεκιήλ έλαβε από τον Κύριο μεγάλη χάρη θαυματουργίας, και πολλά σημεία επιτέλεσε ανάμεσα στους αιχμαλώτους αδελφούς του. Όπως ο Μωυσής χώρισε τα ύδατα της Ερυθράς Θαλάσσης, έτσι κι αυτός χώρισε τα νερά του ποταμού Χοβάρ με την προσευχή του. Όταν Χαλδαίοι ληστές επιτέθηκαν σε πλήθος Εβραίων που είχαν συγκεντρωθεί κοντά του, ο ποταμός άνοιξε ξηρό μονοπάτι για να περάσει ο λαός.

Οι διώκτες όμως που τόλμησαν να ακολουθήσουν, σκεπάστηκαν από τα νερά και χάθηκαν. Καθώς υπηρετούσε ως κριτής της φυλής Δαν και της φυλής Γαδ, είδε ότι περιφρονούσαν τον Κύριο και κατεδίωκαν όσους τηρούσαν τον νόμο. Έστειλε εναντίον τους φίδια και ερπετά που κατέφαγαν τα νήπια και τα ζώα τους.

Όταν μετάνιωσαν, με νέα προσευχή τα απομάκρυνε από τα σπίτια τους. Σε καιρό φοβερής πείνας πλήθυνε με τις δεήσεις του τις τροφές των ανθρώπων και επανέφερε στη ζωή όσους είχαν φτάσει στις πύλες του θανάτου. Όμως ο ίδιος υπέμεινε μαρτυρικό τέλος, αφού κάποιος Εβραίος άρχοντας που είχε ασπαστεί τη χαλδαϊκή ασέβεια οργίστηκε με τους ελέγχους του προφήτη.

Διέταξε λοιπόν να δεθεί ο άγιος σε άγρια άλογα, τα οποία τον διαμέλισαν σκληρά. Οι ευσεβείς Εβραίοι συγκέντρωσαν τα κομμάτια του τιμίου σώματός του και τον ενταφίασαν με μεγάλη ευλάβεια σε τόπο ονομαστό. Ο τάφος του βρέθηκε στο πεδίο Μαούρ, μέσα στο κοιμητήριο του Σημ και του Αρφαξάδ, των προγόνων του πατριάρχου Αβραάμ.

Πλήθος ομοεθνών συναθροιζόταν στο μνήμα του και προσέφερε δεήσεις προς τον Κύριο Σαβαώθ, ζητώντας τις πρεσβείες του προφήτη. Το προφητικό βιβλίο που έγραψε ο ίδιος περιλαμβάνεται μέχρι σήμερα στην Παλαιά Διαθήκη και αποτελεί θησαυρό της Εκκλησίας. Μέσα σε αυτό αποκαλύπτεται με σαφήνεια η ευθύνη κάθε ανθρώπου για τη σωτηρία του ενώπιον του Θεού.

Αν ο δίκαιος απομακρυνθεί από τον δρόμο της δικαιοσύνης και αμαρτήσει, θα κριθεί για την αμαρτία του και η προηγούμενη αρετή δεν θα μνημονευθεί. Αντίθετα, αν ο αμαρτωλός μετανοήσει με ειλικρίνεια και τηρήσει τις εντολές του Κυρίου, θα ζήσει και θα σωθεί. Οι παλιές αμαρτίες του δεν θα του καταλογιστούν, αφού πορεύεται πλέον στον δρόμο της δικαιοσύνης.