Ο Άγιος Ανδρέας ο διά Χριστόν σαλός της Κωνσταντινουπόλεως

Ένα παιδί τον είδε κάποτε να ανοίγει μόνες τους τις πύλες του ναού με το σημείο του Σταυρού. Λίγο αργότερα τον αντίκρισε να προσεύχεται μετέωρος στον αέρα, μπροστά στον άμβωνα της εκκλησίας. Ο Άγιος Ανδρέας καταγόταν από τη Σκυθία και έζησε στα χρόνια του αυτοκράτορα Λέοντος του Σοφού, στην πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας.

Από μικρό παιδί τον είχαν πουλήσει ως δούλο σε έναν ευσεβή πρωτοσπαθάριο και στρατηλάτη της Ανατολής, τον Θεόγνωστο. Εκείνος ο ενάρετος άνδρας αγάπησε τον μικρό Ανδρέα τόσο πολύ, ώστε τον φέρθηκε σαν δικό του παιδί και του χάρισε επιμελή και θεοσεβή μόρφωση. Τον νεαρό μαθητή τον τραβούσαν περισσότερο από κάθε άλλο τα ιερά γράμματα και ιδιαίτερα οι βίοι των μαρτύρων της χριστιανικής πίστεως.

Ο ζήλος του υπήρξε τόσο μεγάλος, ώστε αργότερα τον αποκάλεσαν σαλό για χάρη του Χριστού. Ο βίος του συντάχθηκε από τον πρεσβύτερο Νικηφόρο της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη, γύρω στα μέσα του δέκατου αιώνα. Ο φλογερός πόθος του για τον Χριστό τον οδηγούσε να υπομένει εμπαιγμούς, ταπεινώσεις και βαριές ύβρεις από τους ανθρώπους που τον γνώριζαν.

Συχνά προέβαινε σε ενέργειες οι οποίες έμοιαζαν εκκεντρικές και ανισόρροπες στα μάτια του κόσμου που τον περιτριγύριζε. Όμως ο ίδιος υπέμενε τους εξευτελισμούς με χαρά, γιατί έτσι κατάφερνε πολλές φορές να επαναφέρει στον σωστό δρόμο παραστρατημένες ψυχές. Μαζί με τη σαλότητά του ο Άγιος ξεχώριζε για τη μεγάλη φιλανθρωπία και την αγαθοεργία του προς όλους.

Δεν μοιραζόταν απλώς τα υπάρχοντά του με τους φτωχούς της πόλεως, αλλά πρόσφερε ό,τι είχε και ο ίδιος έμενε νηστικός και γυμνός. Σε εκείνους που τον παρατηρούσαν για τις υπερβολικές αγαθοεργίες του απαντούσε με τα λόγια του ίδιου του Κυρίου. Τους θύμιζε πως ό,τι κάνει κανείς για τους ελάχιστους αδελφούς του Χριστού, στον ίδιο τον Χριστό το προσφέρει.

Στο πρόσωπο κάθε ανθρώπου, και μάλιστα του πάσχοντος αδελφού, ο Άγιος Ανδρέας έβλεπε αληθινά τον ίδιο τον Σωτήρα Χριστό. Σε μία ολονύκτια ακολουθία στον περίφημο ναό των Βλαχερνών αξιώθηκε ο Άγιος να δει ένα μεγαλειώδες όραμα. Είδε την Παναγία να στέκεται στον ουρανό και να προσεύχεται, ενώ σκέπαζε ολόκληρο τον λαό με το τίμιο ωμοφόριό της.

Η μνήμη αυτού του θαυμαστού γεγονότος γιορτάζεται από την Εκκλησία την πρώτη και την εικοστή ογδόη του Οκτωβρίου. Κάποτε συνέβη και ένα άλλο παράδοξο γεγονός στον θεράποντα του Κυρίου μέσα στην πρωτεύουσα. Σύμφωνα με τη συνήθειά του, βάδιζε κρυφά προς τον ναό της Παναγίας, για να μην γίνει αντιληπτή η εργασία της προσευχής του.

Ένα παιδί έτυχε να περνά εκείνη την ώρα τη λεωφόρο, εκτελώντας κάποια εντολή του κυρίου του. Τάχυνε το βήμα και πρόφθασε τον Όσιο, χωρίς εκείνος να αντιληφθεί την παρουσία του πίσω του. Μόλις έφθασε ο Ανδρέας μπροστά στις πύλες του ναού, άπλωσε τη δεξιά του χείρα.

Σφράγισε τις πύλες με το σημείο του τιμίου Σταυρού και εκείνες υποχώρησαν αμέσως μόνες τους. Ο Όσιος μπήκε στον ναό και άρχισε τις προσευχές του, χωρίς να γνωρίζει ότι κάποιος τον παρακολουθούσε από μακριά. Το παιδί γνώριζε καλά πως όλοι θεωρούσαν τον άνθρωπο αυτόν σαλό μέσα στους δρόμους της πόλεως.

Όταν όμως τον είδε να ανοίγει αυτομάτως τις πύλες του ναού, κυριεύθηκε από φόβο και τρόμο μεγάλο. Σκεφτόταν μέσα του ποιον δούλο του Θεού οι αληθινά ανόητοι ονομάζουν σαλό μέσα στην πόλη. Αναλογίστηκε πόσο μεγάλος άγιος ήταν αυτός ο άνθρωπος και πόσοι κρυφοί δούλοι του Θεού υπάρχουν παντού.

Πλησίασε λοιπόν με τόλμη, για να μάθει τί έκανε ο Άγιος μέσα στον ιερό χώρο του ναού. Είδε τότε τον Όσιο μπροστά στον άμβωνα να κρέμεται στον αέρα και να προσεύχεται με δάκρυα. Κατεπλάγη από το παράδοξο θέαμα και έφυγε γρήγορα, για να εκτελέσει την εντολή του κυρίου του.

Ο Όσιος τελείωσε την προσευχή του και βγαίνοντας ασφάλισε ξανά τις θύρες με το σημείο του τιμίου Σταυρού. Αντιλήφθηκε τότε την παρουσία του παιδιού και του ζήτησε να φυλάξει το μυστικό μέχρι τέλους. Μία ημέρα, προς το τέλος της αγίας Τεσσαρακοστής, ο λαός της Κωνσταντινουπόλεως ευφημούσε τον Χριστό με βάγια και ύμνους.

Είδε τότε ο μακάριος Ανδρέας έναν γέροντα με ωραία εξωτερική εμφάνιση να εισέρχεται μέσα στον ναό της Αγίας Σοφίας. Πλήθος λαού τον ακολουθούσε με βάγια και σταυρούς, οι οποίοι έλαμπαν σαν αστραπή μέσα στον ναό. Μελωδούσαν όλοι μαζί ένα ύμνο τερπνό, γλυκύ και σωτήριο, ενώ προχωρούσαν με τάξη προς τον άμβωνα.

Ο γέροντας εκείνος κρατούσε κιθάρα και έκρουε τις χορδές της, συνοδεύοντας τη μελωδία των ψαλτών. Ο μακάριος Άγιος ευφραινόταν από το θέαμα και την ψαλμωδία και αναγνώρισε τον προφήτη Δαβίδ με άλλους προφήτες. Έτσι θεοφιλώς έζησε ο διά Χριστόν σαλός Άγιος Ανδρέας και κοιμήθηκε με ειρήνη σε ηλικία εξήντα έξι ετών.

Αμέσως ευωδίασαν μύρα και θυμιάματα στον τόπο εκείνο, όπου άφησε το πνεύμα του ο θαυμαστός Άγιος του Θεού. Ο Κύριος μετέθεσε τότε το τίμιο λείψανό του, γνωρίζοντας τα απόκρυφα κατορθώματα και τα κρίματα κάθε δικαίου ανθρώπου.