![\"\"](\"https:\/\/media.ngjallja.org\/uploads\/images\/202512\/image_870x_69553ba40216a.webp\")
<\/figure>\n<\/div>\nTeksa viti 2025 po mbyllet dhe po num\u00ebrohen or\u00ebt e fundit t\u00eb tij, \u00ebsht\u00eb momenti p\u00ebr t\u00eb hedhur nj\u00eb v\u00ebshtrim pas dhe p\u00ebr t\u00eb kujtuar ngjarjet dhe personazhet q\u00eb lan\u00eb gjurm\u00eb gjat\u00eb k\u00ebtij viti. Nj\u00eb vit i ngarkuar me zhvillime, debate, ngjarje t\u00eb forta dhe personazhe q\u00eb, n\u00eb m\u00ebnyra t\u00eb ndryshme, ndikuan n\u00eb jet\u00ebn publike dhe n\u00eb v\u00ebmendjen e qytetar\u00ebve.
Si \u00e7do fundvit, Newsbomb.al hapi sondazhin p\u00ebr \u201cPersonazhin e Vitit\u201d, duke ftuar ndjek\u00ebsit t\u00eb shprehnin mendimin e tyre p\u00ebr 12 figura t\u00eb p\u00ebrzgjedhura nga redaksia. Votimi u shoq\u00ebrua me interes t\u00eb lart\u00eb, ku mor\u00ebn pjes\u00eb mbi 10 mij\u00eb votues.
N\u00eb krye t\u00eb renditjes u pozicionua Hir\u00ebsia e Tij, Joan Pelushi, i cili mori 32 p\u00ebrqind t\u00eb votave, duke u zgjedhur k\u00ebshtu nga shqiptar\u00ebt si Personazhi i Vitit q\u00eb po l\u00ebm\u00eb pas. Viti 2025 ishte nj\u00eb vit historik p\u00ebr t\u00eb, pasi u zgjodh Kryepeshkop i Kish\u00ebs Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, duke u b\u00ebr\u00eb k\u00ebshtu kryepeshkopi i par\u00eb shqiptar pas viteve 1990. Me figur\u00ebn e tij t\u00eb qet\u00eb, fjal\u00ebn e matur dhe mesazhet e unitetit, ai fitoi respekt dhe vler\u00ebsim t\u00eb gjer\u00eb, \u00e7ka u reflektua edhe n\u00eb mb\u00ebshtetjen e publikut.
N\u00eb vend t\u00eb dyt\u00eb u rendit Altin Dumani, me 28 p\u00ebrqind t\u00eb votave. Gjat\u00eb viteve t\u00eb fundit, Dumani ka qen\u00eb nj\u00eb nga emrat m\u00eb t\u00eb p\u00ebrfolur n\u00eb vend, p\u00ebr shkak t\u00eb drejtimit t\u00eb Struktur\u00ebs s\u00eb Posa\u00e7me kund\u00ebr Korrupsionit dhe Krimit t\u00eb Organizuar. I cil\u00ebsuar shpesh si \u201ckryeprokurori i hekurt\u201d, ai nuk ka kursyer ask\u00ebnd, duke rikthyer p\u00ebr shum\u00eb shqiptar\u00eb besimin se drejt\u00ebsia mund t\u00eb funksionoj\u00eb dhe t\u00eb jet\u00eb e barabart\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb.
Vendin e tret\u00eb e zuri Sylvinho, me 8 p\u00ebrqind t\u00eb votave, i vler\u00ebsuar p\u00ebr pun\u00ebn dhe sukseset e arritura n\u00eb sport gjat\u00eb vitit 2025.
Kush \u00ebsht\u00eb Joan Pelushi, Kryepeshkoi i Kish\u00ebs Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb:
Kontakti i par\u00eb me besimin ishte n\u00eb vitet 1974-1975, ku u b\u00eb pjes\u00eb e nj\u00eb kishe t\u00eb n\u00ebndheshme. Karriera q\u00eb nga kungimi, k\u00ebrkimi i liris\u00eb, shkollimi n\u00eb Amerik\u00eb dhe rikthimi n\u00eb Kish\u00ebn Ortodokse Shqiptare, deri n\u00eb postin e lart\u00eb t\u00eb Mitropolitit t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs. K\u00ebndv\u00ebshtrimi i teologut t\u00eb njohur rreth dilemave t\u00eb njer\u00ebzimit mbi ekzistenc\u00ebn dhe lirin\u00eb.
Imzot Joan Pelushi, ka lindur n\u00eb Tiran\u00eb n\u00eb 02.01.1956. Q\u00eb n\u00eb rinin\u00eb e tij t\u00eb hershme, n\u00eb koh\u00ebn m\u00eb t\u00eb eg\u00ebr t\u00eb persekutimit fetar, u pag\u00ebzua fshehurazi nga prifti hero, m\u00eb von\u00eb peshkopi i Apollonis\u00eb, z. Kozma Qirio, duke u b\u00ebr\u00eb pjes\u00eb e nj\u00eb grupi t\u00eb vog\u00ebl t\u00eb kish\u00ebs s\u00eb n\u00ebndheshme.
N\u00eb vitet 1979-1990 punoi n\u00eb Spitalin Psikiatrik t\u00eb Tiran\u00ebs, nd\u00ebrsa n\u00eb vitin 1990 u largua nga Shqip\u00ebria p\u00ebr n\u00eb USA ku kreu studimet n\u00eb teologji n\u00eb Universitetin \u201cHoly Cross Greek Orthodox School of Theology\u201d n\u00eb Boston, USA, ku u diplomua me \u201cHigh Distinction\u201d n\u00eb MTS (Master i Studimeve Teologjike) n\u00eb vitin 1993.
N\u00eb vitin 1992, ai kontaktoi Kryepeshkopin Anastas dhe i parashtroi vendimin e tij p\u00ebr tu kthyer n\u00eb Shqip\u00ebri, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur t\u00eb gjith\u00eb donin t\u00eb largoheshin nga vendi. Kjo d\u00ebshir\u00eb dhe ky vendim u prit m\u00eb g\u00ebzim nga Kryepeshkopi, i cili e inkurajoj\u00eb dhe e p\u00ebrg\u00ebzoi. N\u00eb Shtator t\u00eb atij viti u kthye n\u00eb Shqip\u00ebri dhe filloi t\u00eb punonte si pedagog n\u00eb Akademin\u00eb Teologjike t\u00eb Kish\u00ebs Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb.
N\u00eb 1995 shkon p\u00ebrs\u00ebri p\u00ebr t\u00eb ndjekur studime t\u00eb m\u00ebtejshme n\u00eb Universitetin \u201cHoly Cross Greek Orthodox School of Theology\u201d n\u00eb Boston, USA.
P\u00ebr rezultate t\u00eb larta n\u00eb sezonin akademik 1995-1996 ishte n\u00eb List\u00ebn Komb\u00ebtare t\u00eb Dekanit (The National Dean\u2019s List), ku shkruhen emrat e student\u00ebve m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb universiteteve t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs.
N\u00eb vitin 1996 u ngrit n\u00eb rangun e arkimandritit. N\u00eb vitin 1997 u diplomua p\u00ebrs\u00ebri me \u201cHigh Distinction\u201d n\u00eb MT (Master i Teologjis\u00eb, nj\u00eb master i avancuar, ekuivalent me kandidat i shkencave) po n\u00eb Holy Cross, Boston. U kthye n\u00eb Shqip\u00ebri ku u em\u00ebrua dekan i Akademis\u00eb Teologjike t\u00eb Kish\u00ebs Ortodokse, detyr\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn q\u00ebndroi nga viti 1996 deri n\u00eb 1998, deri sa u em\u00ebrua Mitropolit.
N\u00eb vitin 1998 u zgjodh dhe u dor\u00ebzua peshkop, si mitropolit i Kor\u00e7\u00ebs, duke vazhduar t\u00eb ishte p\u00ebrs\u00ebri pedagog n\u00eb Akademin\u00eb Teologjike. Ai ka p\u00ebrgatitur tekstet e Dogmatik\u00ebs dhe ka p\u00ebrkthyer shum\u00eb libra, si edhe ka botuar shum\u00eb artikuj n\u00eb gazeta, revista dhe periodik\u00eb studimor\u00eb t\u00eb huaj dhe t\u00eb vendit. P\u00ebrve\u00e7 gjuh\u00ebs s\u00eb tij amtare shqipes, zot\u00ebron anglishten, fr\u00ebngjishten italishten, greqishten dhe ka njohuri n\u00eb latinishten dhe hebraishten.
Ka p\u00ebrkthyer disa libra teologjik\u00eb n\u00eb shqip, p\u00ebrfshir\u00eb edhe p\u00ebrkthime t\u00eb v\u00ebshtira nga et\u00ebrit e kish\u00ebs, si \u201cMbi Shpirtin e Shenjt\u00eb\u201d t\u00eb Vasilit t\u00eb Madh, nj\u00eb lib\u00ebr i cili \u00ebsht\u00eb baz\u00eb n\u00eb zhvillimin e doktrin\u00ebs s\u00eb krishter\u00eb. Kontributi n\u00eb k\u00ebto p\u00ebrkthime \u00ebsht\u00eb n\u00eb formimin, unifikimin dhe p\u00ebrcaktimin e terminologjis\u00eb filozofiko-fetare, sepse ka pasur mang\u00ebsi n\u00eb literatur\u00ebn shqipe n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb. Kontributi i Imzot Joan Pelushit n\u00eb fush\u00ebn e terminologjis\u00eb \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar nga studjues t\u00eb vendit dhe t\u00eb huaj. Joan Pelushi ka shkruar tekstin e par\u00eb t\u00eb Dogmatik\u00ebs n\u00eb shqip, tekst q\u00eb p\u00ebrdoret si botimi zyrtar i Kish\u00ebs Ortodokse n\u00eb Shqip\u00ebri.
N\u00eb vitin 2000 ka themeluar dhe vazhdon t\u00eb drejtoj\u00eb Revist\u00ebn periodike \u201cTempulli\u201d, q\u00eb \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb tashm\u00eb nj\u00eb nga revistat m\u00eb serioze n\u00eb fush\u00ebn studimore dhe kulturore, ku marrin pjes\u00eb intelektual\u00eb, studjues dhe albanolog\u00eb nga m\u00eb t\u00eb njohurit, si nga Shqip\u00ebria ashtu edhe nga jasht\u00eb vendit. Ai \u00ebsht\u00eb jo vet\u00ebm kryetari i redaksis\u00eb s\u00eb revist\u00ebs, por edhe nj\u00eb nga kontribuesit kryesor n\u00eb shkrimet e saj. Gama e shkrimeve \u00ebsht\u00eb e gj\u00ebr\u00eb: n\u00eb fush\u00ebn e kultur\u00ebs, p\u00ebrkthimeve, shkenc\u00ebs, arkeologjis\u00eb, filozofis\u00eb, teologjis\u00eb, historis\u00eb, s\u00eb kritik\u00ebs s\u00eb artit, t\u00eb figurave t\u00eb shquara t\u00eb vendit dhe historis\u00eb kulturore t\u00eb vendit ton\u00eb, rajonit dhe m\u00eb gjer\u00eb.
Ka p\u00ebrfaq\u00ebsuar Kish\u00ebn Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb shum\u00eb takime nd\u00ebrkomb\u00ebtare, si referues dhe si pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb grupet e hartimit t\u00eb teksteve, deklaratave dhe mesazheve t\u00eb ndrysh\u00ebm. Ka p\u00ebrfaq\u00ebsuar n\u00eb nivel t\u00eb lart\u00eb Kish\u00ebn Ortodokse Bot\u00ebrore n\u00eb shum\u00eb grupe pune t\u00eb K\u00ebshillit Bot\u00ebror t\u00eb Kishave dhe ishte nj\u00eb nga an\u00ebtar\u00ebt e grupit t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm t\u00eb pun\u00ebs (Joint \u00cborking Group) me nj\u00eb mandat pes\u00ebvje\u00e7ar p\u00ebr hartimin e bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrmjet K\u00ebshillit Bot\u00ebror t\u00eb Kishave dhe Kish\u00ebs Romano-Katolike.
P\u00ebrfaq\u00ebsoi, gjithashtu, Kish\u00ebn Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, gjat\u00eb pothuajse nj\u00eb dekade, n\u00eb hartimin e dokumenteve shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr p\u00ebrgatitjen e Sinodit t\u00eb Madh dhe t\u00eb Shenjt\u00eb, q\u00eb u mbajt n\u00eb qershor t\u00eb vitit 2016, n\u00eb Kret\u00eb.
Vazhdon t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsoj\u00eb me dinjitet Kish\u00ebn Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb dialogun shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm nd\u00ebrmjet Kishave Orthodhokse dhe asaj Romano-Katolike, si edhe nd\u00ebrmjet Kishave Orthodokse dhe Kishave Orientale.
\u00cbsht\u00eb ftuar si lektor n\u00eb dhjet\u00ebra konferenca komb\u00ebtare dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare, duke dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb kontribut t\u00eb madh sidomos n\u00eb fush\u00ebn e teologjis\u00eb, historis\u00eb dhe filozofis\u00eb.
Jep nj\u00eb kontribut t\u00eb madh n\u00eb jet\u00ebn shoq\u00ebrore dhe humanitare t\u00eb qytetit t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs, si n\u00eb fush\u00ebn studimore dhe kulturore, ashtu edhe n\u00eb at\u00eb humane.
Kontributi i tij nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm n\u00eb fush\u00ebn kulturore, shkencore dhe humanitare t\u00eb qarkut t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs, por edhe n\u00eb at\u00eb t\u00eb forcimin t\u00eb bashk\u00ebjetes\u00ebs, t\u00eb dialogut nd\u00ebrfetar dhe t\u00eb formimit atdhedash\u00ebs.
P\u00ebr k\u00ebto kontribute t\u00eb shquara \u00ebsht\u00eb nderuar duke u shpallur n\u00eb 23.07.2003 \u201cQytetar Nderi i Qarkut Kor\u00e7\u00eb\u201d me motivacionin \u201cP\u00ebr kontribut t\u00eb shquar n\u00eb kultivimin e toleranc\u00ebs dhe mir\u00ebkuptimit fetar. Shkenc\u00ebtar, botues, p\u00ebrkthyes i librave teologjik\u00eb n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe. Ndihmues n\u00eb emancipimin dhe v\u00ebllaz\u00ebrimin qytetar p\u00ebr Qarkun e Kor\u00e7\u00ebs dhe m\u00eb gj\u00ebr\u00eb.\u201d N\u00eb 18.08.2008 \u00ebsht\u00eb shpallur nga K\u00ebshilli bashkiak i qytetit t\u00eb Kor\u00e7\u00ebs \u201cQytetar Nderi\u201d me motivacionin \u201cP\u00ebr merita t\u00eb shquara p\u00ebr ringjalljen e besimit si dhe p\u00ebr veprat e shumta n\u00eb fush\u00ebn humane dhe sociale\u201d.
N\u00eb 23.07.2018 Universiteti \u201cFan S. Noli\u201d Kor\u00e7\u00eb i jep titullin \u201cDoctor Honoris Causa\u201d me motivacionin: \u201cPersonalitet i shquar i bot\u00ebs shpirt\u00ebrore dhe fetare, humanist i madh, p\u00ebrkthyes, themelues i revist\u00ebs periodike \u201cTempulli\u201d, duke dh\u00ebn\u00eb ndihmesa t\u00eb shquara n\u00eb fush\u00ebn e kultur\u00ebs, arkeologjis\u00eb, filozofis\u00eb, teologjis\u00eb, historis\u00eb, albanologjis\u00eb etj.; bashk\u00ebpuntor i ngusht\u00eb dhe mik i Universitetit \u201cFan S. Noli\u201d, me rastin e 20-vjetorit t\u00eb fron\u00ebzimit t\u00eb tij si Mitropolit i Kor\u00e7\u00ebs\u201d.
N\u00eb 29.05.2019, Bashkia Tiran\u00eb i jep \u00c7ertifikat\u00eb Mir\u00ebnjohje me motivacion: Si nj\u00eb vler\u00eb me p\u00ebrmasa komb\u00ebtare dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare, si shembulli m\u00eb model i promovimit t\u00eb paqes, harmonis\u00eb dhe bashk\u00ebjetes\u00ebs fetare. Respekt dhe mir\u00ebnjohje pafund p\u00ebr t\u00ebr\u00eb kontributin e tij t\u00eb shquar n\u00eb sh\u00ebrbim t\u00eb komunitetit dhe njer\u00ebzve n\u00eb nevoj\u00eb.<\/p>\n