{"id":74168,"date":"2025-11-27T20:07:00","date_gmt":"2025-11-27T19:07:00","guid":{"rendered":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?p=74168"},"modified":"2026-05-23T01:08:58","modified_gmt":"2026-05-22T23:08:58","slug":"radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/","title":{"rendered":"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali &#8211; Ilirjan Gjika"},"content":{"rendered":"<p>N\u00eb shpatin per\u00ebndimor t\u00eb malit t\u00eb Shpiragut n\u00eb vendin e quajtur Kalaja e Krotin\u00ebs ndodhen rr\u00ebnojat e qytetit antik t\u00eb Dimalit. Nd\u00ebrkoh\u00eb Krotina, nj\u00eb lagje e shk\u00ebputur e Allambrezit kufizohet n\u00eb jug me k\u00ebt\u00eb t\u00eb fundit, n\u00eb lindje me Bistrovic\u00ebn, n\u00eb veri me Cukalatin dhe n\u00eb per\u00ebndim me fush\u00ebn e Kurjanit (1). P\u00ebrve\u00e7 Kurjanit q\u00eb i p\u00ebrket territorit t\u00eb Bashkis\u00eb Roskovec, Allambrezi, Bistrovica dhe Cukalati jan\u00eb fshatra q\u00eb b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb n\u00eb Bashkin\u00eb Dimal. K\u00ebshtu, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb qyteti antik do t\u00eb vizitohej n\u00eb fillim t\u00eb shek. XX nga arkeologu austriak Kamilo Prashniker, i cili do t\u00eb realizonte edhe skic\u00ebn e par\u00eb topografike t\u00eb tij (2). M\u00eb pas, do t\u00eb vinin zbulimet e vitit 1963, ku n\u00ebn drejtimin e Burhan Dautaj do b\u00ebhej identifikimi i k\u00ebtyre rr\u00ebnojave me Dimalin (3). Nd\u00ebrsa g\u00ebrmimet e fundit do t\u00eb zhvilloheshin n\u00eb kuadrin e projektit t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb Institutit t\u00eb Arkeologjis\u00eb t\u00eb Q\u00ebndr\u00ebs s\u00eb Studimeve Albanologjike dhe Institutit t\u00eb Arkeologjis\u00eb Klasike t\u00eb Universitetit t\u00eb K\u00eblnit. N\u00ebn drejtimin e arkeolog\u00ebve Belisa Muka dhe Michael Heinzelmann, n\u00eb vitet 2010-2014 p\u00ebrve\u00e7 zbulimeve t\u00eb ndryshme do t\u00eb p\u00ebrcaktoheshin edhe dy periudha t\u00eb urbanizimit t\u00eb k\u00ebtij qyteti (4). Sipas k\u00ebtyre rezultateve, n\u00eb periudh\u00ebn e par\u00eb t\u00eb shek. IV-I pK, Dimali do t\u00eb arrinte nj\u00eb sip\u00ebrfaqe prej 25 ha dhe do t\u00eb pajisej me mure rrethuese, porta, kulla, akropol, agora, stoa, teat\u00ebr, tempuj, lagje banimi, rrug\u00eb, punishte, nekropol, etj (5). Nd\u00ebrsa n\u00eb periudh\u00ebn e dyt\u00eb, gjat\u00eb shek. IV-VI, n\u00eb k\u00ebt\u00eb qytet do t\u00eb kishim nj\u00eb faz\u00eb intensive nd\u00ebrtimesh q\u00eb do t\u00eb kryheshin n\u00eb zon\u00ebn e akropolit. Pik\u00ebrisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb faz\u00eb t\u00eb fundit t\u00eb antikitetit t\u00eb von\u00eb, do t\u00eb ndesheshin edhe gjurm\u00eb t\u00eb krisht\u00ebrimit t\u00eb hersh\u00ebm (6). T\u00eb tilla ishin zbulimi i nj\u00eb paraklisi (kapele) t\u00eb nd\u00ebrtuar n\u00eb pjes\u00ebn per\u00ebndimore t\u00eb akropolit dhe nj\u00eb pag\u00ebzimore (baptister) e vendosur jasht\u00eb mureve t\u00eb qytetit (7). Pik\u00ebrisht prania e nj\u00eb baptisteri n\u00eb Dimal \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rast q\u00eb duhet marr\u00eb n\u00eb konsiderat\u00eb sepse ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me nj\u00eb prej praktikave kryesore t\u00eb Krisht\u00ebrimit dhe liturgjis\u00eb s\u00eb tij. B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr ritin e pag\u00ebzimit q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn edhe nj\u00eb aspekt t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm shpirt\u00ebror n\u00eb jet\u00ebn e \u00e7do besimtari t\u00eb krishter\u00eb. Duhet theksuar se origjina tij \u00ebsht\u00eb e hershme dhe ndeshet edhe n\u00eb Dhjat\u00ebn e Re, ku Joan Pag\u00ebzori, midis t\u00eb tjer\u00ebve do t\u00eb pag\u00ebzonte edhe Krishtin (8). Nd\u00ebrkoh\u00eb sipas Ungjillit t\u00eb Mateut, Krishti, duke u drejtuar apostujve, thot\u00eb: \u2018\u2019Shkoni, pra, dhe b\u00ebni dishepuj nga t\u00eb gjith\u00eb popujt duke i pag\u00ebzuar n\u00eb em\u00ebr t\u00eb Atit e t\u00eb Birit e t\u00eb Frym\u00ebs s\u00eb Shenjt\u00eb\u2019\u2019 (9). M\u00eb pas n\u00eb shek. IV, me zhvillimet e Krisht\u00ebrimit dhe n\u00ebn ndikimin e disa prej et\u00ebrve t\u00eb Kish\u00ebs, liturgjia baptismale do t\u00eb shnd\u00ebrrohej n\u00eb nj\u00eb ritual t\u00eb kodifikuar dhe t\u00eb p\u00ebrcaktuar qart\u00eb (10). N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb do t\u00eb nd\u00ebrtoheshin edhe ambientet e para t\u00eb pag\u00ebzimit, baptister\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb p\u00ebrshtatje me k\u00ebt\u00eb ritual do t\u00eb evidentoheshin n\u00eb dy forma. S\u00eb pari, si nj\u00eb tip i ve\u00e7ant\u00eb arkitektonik dhe s\u00eb dyti, si ambiente t\u00eb ve\u00e7anta brenda bazilikave dhe kishave paleokristiane. Nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb till\u00eb e tregojn\u00eb nj\u00eb s\u00ebr\u00eb gjetjesh arkeologjike p\u00ebrgjat\u00eb gjith\u00eb pellgut t\u00eb Mesdheut, si n\u00eb: Spanj\u00eb, Franc\u00eb, Itali, Greqi, Azi e Vog\u00ebl, Siri, Jordani, Egjipt, Libi, Tunizi, etj (11). Nd\u00ebrsa n\u00eb vendin ton\u00eb mbetje t\u00eb objekteve t\u00eb tilla jan\u00eb zbuluar n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, n\u00eb paraklisin e amfiteatrit t\u00eb Durr\u00ebsit, n\u00eb kish\u00ebn trekok\u00ebshe t\u00eb Linit (Pogradec) dhe n\u00eb bazilikat e Zaradisht\u00ebs (Kor\u00e7\u00eb), Ballshit, Bylisit\u00a0 <br \/>(Mallakast\u00ebr), Foinikes (Finiq), Dyzet Shenjtor\u00ebve, Butrintit (Sarand\u00eb), etj (12). M\u00eb her\u00ebt, gjat\u00eb shek. V do t\u00eb nisnin aktivtetin e tyre edhe baptister\u00ebt e Linit, Bylisit dhe Butrintit, kurse veprimtaria e baptisterve t\u00eb tjer\u00eb fillon n\u00eb shek. VI (13). \u2018\u2019Baptisteret tipike i takojn\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebsaj periudhe dhe t\u00eb t\u00ebrheq v\u00ebmendjen prezenca e tyre n\u00eb t\u00eb gjitha bazilikat, si dhe p\u00ebrmasat e tyre t\u00eb m\u00ebdha, nj\u00eb d\u00ebshmi e qart\u00eb se ato ishin nd\u00ebrtuar p\u00ebr nj\u00eb pag\u00ebzim n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb gjer\u00eb t\u00eb nj\u00eb popullsie q\u00eb kitshte mbetur n\u00eb shumic\u00eb pagane\u2019\u2019, shkruan n\u00eb studimin, \u2018\u2019Koha dhe vendi i formimit t\u00eb arb\u00ebrve n\u00eb mesjet\u00eb\u2019\u2019, arkeologu Neritan Ceka (14). Edhe baptiseri i Dimalit duket se ka patur nj\u00eb rol dhe funksion t\u00eb till\u00eb. \u2018\u2019Prania e nj\u00eb pag\u00ebzimoreje \u00ebsht\u00eb e lidhur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pashmangshme me nj\u00eb kish\u00eb, pjes\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs ajo \u00ebsht\u00eb\u2019\u2019 shkruajn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast autor\u00ebt e zbulimit Belisa Muka dhe Michael Heinzelmann (15). Nd\u00ebrkoh\u00eb nga g\u00ebrmimet e ndryshme arkeologjike kostatojm\u00eb se n\u00eb shek. V-VI, ishte p\u00ebrcaktuar sakt\u00eb edhe ambienti i vendosjes s\u00eb baptisterve n\u00eb objektet e kultit, planimetria dhe forma e vaskave t\u00eb tyre. K\u00ebto t\u00eb fundit i ndeshim n\u00eb disa tipe, si n\u00eb form\u00eb kryqi, katrore, rrethore, etj, t\u00eb gjitha t\u00eb suvatuara nga brenda me lla\u00e7 hidroizolues (16). P\u00ebrmasat dhe thell\u00ebsia e vaskave t\u00eb pag\u00ebzimit t\u00eb gjetura n\u00eb bazilikat dhe kishat paleokristiane t\u00eb vendit ton\u00eb, tregojn\u00eb se ato kishin si funksion edhe pag\u00ebzimin e personave t\u00eb rritur. \u2018\u2019N\u00eb periudh\u00ebn antike t\u00eb von\u00eb (shekujt IV-VI pas Kr) mund t\u00eb pag\u00ebzoheshin si t\u00eb rriturit, ashtu dhe f\u00ebmij\u00ebt\u2019\u2019, thekson midis t\u00eb tjerave arkeologu G\u00ebzim Hoxha, n\u00eb studimin e tij: \u2018\u2019Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb (17). Nj\u00eb prej k\u00ebtyre formave kishte edhe baptisteri i Dimalit, rr\u00ebnojat e t\u00eb cilit u gjet\u00ebn rreth 300 m n\u00eb jugper\u00ebndim t\u00eb port\u00ebs per\u00ebndimore t\u00eb qytetit. Ai do t\u00eb zbulohej n\u00eb vitin 2014 nga ekspedita e p\u00ebrbashk\u00ebt shqiptaro-gjermane e drejtuar nga arkeolog\u00ebt Belisa Muka-Michael Heinzelmann (18). Objekti kishte nj\u00eb struktur\u00eb n\u00eb form\u00eb kryqi dhe ishte nd\u00ebrtuar me tulla helenistike t\u00eb rip\u00ebrdorura, nj\u00eblloj si n\u00eb nd\u00ebrtimin e mureve rrethuese t\u00eb qytetit. Arkeolog\u00ebt evidentuan dy faza p\u00ebrdorimi t\u00eb k\u00ebtij objekti q\u00eb i p\u00ebrkiste nj\u00eb teknike nd\u00ebrtimi t\u00eb shek. V-VI. Gjat\u00eb faz\u00ebs s\u00eb par\u00eb, vaska e pag\u00ebzimit kishte form\u00eb kryqi dhe p\u00ebrshkohej nga nj\u00eb aks me p\u00ebrmasa 2.7 x 2.1 m. Ajo ishte e suvatuar nga brenda me lla\u00e7 hidroizolues me ngjyr\u00eb t\u00eb kuqe dhe arrinte thell\u00ebsin\u00eb 0.80 m. Nd\u00ebrsa n\u00eb faz\u00ebn e dyt\u00eb, k\u00ebsaj vaske i ishin b\u00ebr\u00eb disa p\u00ebrshtatje, ku ishin bllokur me mure t\u00eb kat\u00ebr krah\u00ebt e kryqit duke e l\u00ebn\u00eb t\u00eb hapur vet\u00ebm n\u00eb qend\u00ebr. Edhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast p\u00ebr suvatimin e brendsh\u00ebm ishte p\u00ebrdorur lla\u00e7 hidroizolues me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn ngjyr\u00eb (19). Nd\u00ebrkoh\u00eb nga v\u00ebzhgimet e thelluara rezulton se madh\u00ebsia dhe konstruksioni i vask\u00ebs s\u00eb k\u00ebtij baptisteri, tregon se ajo \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdorur edhe p\u00ebr pag\u00ebzimin e personave t\u00eb rritur. Nj\u00eb fakt i till\u00eb na jep nj\u00eb d\u00ebshmi t\u00eb qart\u00eb rreth shkall\u00ebs s\u00eb p\u00ebrhapjes s\u00eb krisht\u00ebrimit gjat\u00eb k\u00ebsaj periudhe n\u00eb qytetin antik t\u00eb Dimalit. Nd\u00ebrkoh\u00eb do t\u00eb jen\u00eb g\u00ebrmimet e ardhshme arkeologjike q\u00eb do t\u00eb na japin t\u00eb tjera rezultate n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. Gjithsesi zbulimi i k\u00ebtyre objekteve t\u00eb kultit paleokristian p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb pasurim t\u00eb hart\u00ebs s\u00eb p\u00ebrhapjes s\u00eb krisht\u00ebrimit n\u00eb k\u00ebt\u00eb zon\u00eb t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 <br \/>* Foto Ilustruese. Rr\u00ebnoja nga qyteti antik i Dimalit <br \/>** <br \/>1-Burhan Dautaj, Zbulimi i qytetit ilir n\u00eb Dimal, Iliria, 2, Tiran\u00eb 1972, f. 135-150 <br \/>2-Camillo Praschniker, Muzakhia und Malakastra, Wien 1920, f. 103. <br \/>3-B. Dautaj, Zbulimi i qytetit ilir n\u00eb Dimal, Iliria, 2, Tiran\u00eb 1972, f. 135-150, <br \/>4-B. Muka-M. Heinzelmann, Dimal, Iliria 36, Tiran\u00eb 2011, f. 387-391; B. Muka-M. Heinzelmann, Rezultate t\u00eb reja n\u00eb Dimal, Iliria 38, Tiran\u00eb 2014, f. 111-121; B. Muka-M. Heinzelmann, K\u00ebrkimet arkeologjike n\u00eb Dimal 2013-2014, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 227-238 <br \/>5-Po aty, f. 387-391; 111-121; 227-238 <br \/>6-Belisa Muka-Michael Heinzelmann, Rezultate t\u00eb reja n\u00eb Dimal, Iliria 38, Tiran\u00eb 2014, f. 118-120 <br \/>7-B. Muka-M. Heinzelmann, Dimal, Iliria 36, Tiran\u00eb 2011, f. 388; B. Muka-M. Heinzelmann, Rezultate t\u00eb reja n\u00eb Dimal, Iliria 38, Tiran\u00eb 2014, f. 119; B. Muka-M. Heinzelmann, K\u00ebrkimet arkeologjike n\u00eb Dimal 2013-2014, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 235-237 <br \/>8-Ungjilli sipas Mateut, 3: 5-16 <br \/>9-Po aty, 28: 19 <br \/>10-G\u00ebzim Hoxha, Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, Iliria, 35, Tiran\u00eb 2011, f. 291 \u00a0 \u00a0 <br \/>11-Po aty, f. 294, A. Meksi, Arkitektura mesjetare n\u00eb Shqip\u00ebri, Tiran\u00eb 1983, f. 27 <br \/>12-G. Hoxha, Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, Iliria, 35, Tiran\u00eb 2011, f. 293; V. To\u00e7i, Amfiteatri i Dyrrahit, Monumentet, 2, Tiran\u00eb 1971, f. 39-40; S. Anamali, Mozaik\u00ebt e bazilik\u00ebs paleokristiane t\u00eb Linit, Iliria, 3, Tiran\u00eb 1974, f. 329-342; P. Damko, Bazilika e Zaradisht\u00ebs, Iliria, 1-2, Tiran\u00eb 1993, f. 259-267; S. Anamali, G\u00ebrmimet arkeologjike t\u00eb vitit 1983, Ballsh, Iliria, 2, Tiran\u00eb 1983, f. 257-258; S. Mu\u00e7aj, Dy monumente t\u00eb antikitetit t\u00eb von\u00eb n\u00eb Bylis, Iliria 1, Tiran\u00eb 1986, f. 321-326; \u00a0L. M. Ugolini, L\u2019Acropoli di Fenice, Albania Antica, I, Roma-Milano 1932, f. 123-133; S. Mucaj, K. Lako, S. Bushi, S. Xhyheri, Monumenti i 40 shenjtor\u00ebve 2013, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 379-386; L. M. Ugolini, Il battistero di Butrinto, Archeologia Cristiana, XI, 1934, 282 <br \/>13-G\u00ebzim Hoxha, Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, Iliria, 35, Tiran\u00eb 2011, f. 295 <br \/>14-Neritan Ceka, Koha dhe vendi i formimit t\u00eb arb\u00ebrve n\u00eb mesjet\u00eb, Iliria, 37, Tiran\u00eb 2013, f. 127 \u00a0 <br \/>15-Belisa Muka-Michael Heinzelmann, K\u00ebrkimet arkeologjike n\u00eb Dimal 2013-2014, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 237 <br \/>16-G. Hoxha, Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, Iliria, 35, Tiran\u00eb 2011, f. 293; V. To\u00e7i, Amfiteatri i Dyrrahit, Monumentet, 2, Tiran\u00eb 1971, f. 39-40; S. Anamali, Mozaik\u00ebt e bazilik\u00ebs paleokristiane t\u00eb Linit, Iliria, 3, Tiran\u00eb 1974, f. 329-342; P. Damko, Bazilika e Zaradisht\u00ebs, Iliria, 1-2, Tiran\u00eb 1993, f. 259-267; S. Anamali, G\u00ebrmimet arkeologjike t\u00eb vitit 1983, Ballsh, Iliria, 2, Tiran\u00eb 1983, f. 257-258; S. Mu\u00e7aj, Dy monumente t\u00eb antikitetit t\u00eb von\u00eb n\u00eb Bylis, Iliria 1, Tiran\u00eb 1986, f. 321-326; \u00a0L. M. Ugolini, L\u2019Acropoli di Fenice, Albania Antica, I, Roma-Milano 1932, f. 123-133; S. Mucaj, K. Lako, S. Bushi, S. Xhyheri, Monumenti i 40 shenjtor\u00ebve 2013, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 379-386; L. M. Ugolini, Il battistero di Butrinto, Archeologia Cristiana, XI, 1934, 282 <br \/>17-G\u00ebzim Hoxha, Nj\u00eb pag\u00ebzimore paleokristiane n\u00eb themelet e kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Kollit n\u00eb Lezh\u00eb, Iliria, 35, Tiran\u00eb 2011, f. 292 <br \/>18-Belisa Muka-Michael Heinzelmann, K\u00ebrkimet arkeologjike n\u00eb Dimal 2013-2014, Iliria, 38, Tiran\u00eb 2014, f. 235-237 <br \/>19-Po aty, f. 235-237 <br \/>Media Ngjallja 27 N\u00ebntor 2025<\/p>\n<p><small>Sh\u00ebnim: Burimi: Radio Ngjallja. Lidhja origjinale: <a href=\"https:\/\/media.ngjallja.org\/gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Radio Ngjallja<\/a>.<\/small><\/p>\n<p>#RadioNgjallja #Lajme #KishaOrthodhokse<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb shpatin per\u00ebndimor t\u00eb malit t\u00eb Shpiragut n\u00eb vendin e quajtur Kalaja e Krotin\u00ebs ndodhen rr\u00ebnojat e qytetit antik t\u00eb Dimalit. Nd\u00ebrkoh\u00eb Krotina, nj\u00eb lagje e shk\u00ebputur e Allambrezit kufizohet n\u00eb jug me k\u00ebt\u00eb t\u00eb fundit, n\u00eb lindje me Bistrovic\u00ebn, n\u00eb veri me Cukala<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[108],"tags":[5623,5615,5700,4010,5704,5668,5666,5694,5651,4413,5660,5692,4494],"class_list":["post-74168","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lajme","tag-gjirokaster-2","tag-korce-2","tag-kryepiskopata-e-tiranes","tag-kryepiskopi-joan","tag-kulture-dhe-histori","tag-lajme-nga-mitropolia-e-gjirokastres","tag-lajme-nga-mitropolia-e-korces","tag-lajme-nga-radio-ngjallja","tag-mitropolia-e-gjirokastres","tag-mitropolia-e-korces","tag-pagezime","tag-radio-ngjallja-2","tag-tirane-2"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali - Ilirjan Gjika - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"website\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74168\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-27T19:07:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-05-22T23:08:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\"},\"author\":{\"name\":\"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/4f2b841662dd0a7dbe9e5a7fb6d0a7ec\"},\"headline\":\"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali &#8211; Ilirjan Gjika\",\"datePublished\":\"2025-11-27T19:07:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-05-22T23:08:58+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\"},\"wordCount\":1789,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\"},\"keywords\":[\"Gjirokast\u00ebr\",\"Kor\u00e7\u00eb\",\"Kryepiskopata e Tiran\u00ebs\",\"Kryepiskopi Joan\",\"Kultur\u00eb dhe Histori\",\"Lajme nga Mitropolia e Gjirokastr\u00ebs\",\"Lajme nga Mitropolia e Kor\u00e7\u00ebs\",\"Lajme nga Radio Ngjallja\",\"Mitropolia e Gjirokastr\u00ebs\",\"Mitropolia e Kor\u00e7\u00ebs\",\"Pag\u00ebzime\",\"Radio Ngjallja\",\"Tiran\u00eb\"],\"articleSection\":[\"Lajme\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\",\"name\":\"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali - Ilirjan Gjika - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-11-27T19:07:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-05-22T23:08:58+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali &#8211; Ilirjan Gjika\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"description\":\"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"width\":540,\"height\":540,\"caption\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/4f2b841662dd0a7dbe9e5a7fb6d0a7ec\",\"name\":\"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali - Ilirjan Gjika - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/","og_locale":"en_GB","og_type":"website","og_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","og_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","og_url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74168","og_site_name":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991","article_published_time":"2025-11-27T19:07:00+00:00","article_modified_time":"2026-05-22T23:08:58+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":630,"url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","type":"image\/png"}],"author":"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","twitter_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","twitter_image":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","twitter_misc":{"Written by":"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite","Est. reading time":"9 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/"},"author":{"name":"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/4f2b841662dd0a7dbe9e5a7fb6d0a7ec"},"headline":"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali &#8211; Ilirjan Gjika","datePublished":"2025-11-27T19:07:00+00:00","dateModified":"2026-05-22T23:08:58+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/"},"wordCount":1789,"publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization"},"keywords":["Gjirokast\u00ebr","Kor\u00e7\u00eb","Kryepiskopata e Tiran\u00ebs","Kryepiskopi Joan","Kultur\u00eb dhe Histori","Lajme nga Mitropolia e Gjirokastr\u00ebs","Lajme nga Mitropolia e Kor\u00e7\u00ebs","Lajme nga Radio Ngjallja","Mitropolia e Gjirokastr\u00ebs","Mitropolia e Kor\u00e7\u00ebs","Pag\u00ebzime","Radio Ngjallja","Tiran\u00eb"],"articleSection":["Lajme"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/","name":"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali - Ilirjan Gjika - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website"},"datePublished":"2025-11-27T19:07:00+00:00","dateModified":"2026-05-22T23:08:58+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2025\/11\/27\/radio-ngjallja-gjurme-krishterimi-nga-dimali-nga-ilirjan-gjika\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Gjurm\u00eb krisht\u00ebrimi nga Dimali &#8211; Ilirjan Gjika"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.","publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","contentUrl":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","width":540,"height":540,"caption":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb"},"image":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/koash1991"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/4f2b841662dd0a7dbe9e5a7fb6d0a7ec","name":"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/310f3241b69dbd1c8594738a22ac3e48bbebc3bfd718d3d5a44e3604e24170ad?s=96&d=mm&r=g","caption":"\u039d\u03b9\u03ba\u03cc\u03bb\u03b1\u03bf\u03c2 HermesChurchWebsite"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=74168"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74168\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74782,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74168\/revisions\/74782"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=74168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=74168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=74168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}