{"id":14020,"date":"2020-04-04T14:56:25","date_gmt":"2020-04-04T14:56:25","guid":{"rendered":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/?p=14020"},"modified":"2020-05-12T18:26:25","modified_gmt":"2020-05-12T16:26:25","slug":"nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik  mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse"},"content":{"rendered":"<h3><\/h3>\n<h3 style=\"text-align: center;\"><strong>Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse<\/strong><\/h3>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4 style=\"text-align: justify;\"><strong><em>Shkruar nga Kristofor Beduli<\/em><\/strong><\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb disa kisha, t\u00eb dielave apo t\u00eb kremteve, shohim t\u00eb k\u00ebndojn\u00eb gjat\u00eb Mesh\u00ebs Hyjnore kore kishtare. I d\u00ebgjon, t\u00eb p\u00eblqen melodia e k\u00ebndimeve t\u00eb tyre, p\u00ebrqendrohesh tek muzika, sepse &#8220;t\u00eb shijon&#8221;, nd\u00ebrkoh\u00eb me v\u00ebmendje kap dhe fjal\u00ebt e lutjeve dhe mendon: Sa t\u00eb bukura e melodioze jan\u00eb k\u00ebto himne apo lutje, sa e \u00ebmb\u00ebl \u00ebsht\u00eb kjo muzik\u00eb, sa qet\u00ebsuese. Kjo muzik\u00eb t\u00eb t\u00ebrheq, t\u00eb b\u00ebn p\u00ebr vete, t\u00eb b\u00ebn t\u00eb jepesh i t\u00ebri pas lutjes, t\u00eb b\u00ebhesh pjes\u00eb e saj. E pra, shihet qart\u00eb se tingujt harmonik\u00eb ushtrojn\u00eb nj\u00eb rol t\u00eb madh n\u00eb shprestarin\u00eb e besimtarit, e t\u00ebrheqin at\u00eb p\u00ebr t\u00eb d\u00ebgjuar himnet dhe lutjet fetare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Ndodhem (si dhe shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb) n\u00eb k\u00ebt\u00eb gjendje shpesh, kur d\u00ebgjoj k\u00ebndimet nga kori i Kish\u00ebs s\u00eb Ungjill\u00ebzimit n\u00eb Tiran\u00eb, i drejtuar nga Artisti i Merituar z. Milto Vako; nga kori bizantin i drejtuar nga Arkimandrit Justini; nga kori i Radios &#8220;Ngjallja&#8221; (i quajtur dhe i rinis\u00eb apo i Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Prokopit t\u00eb Tiran\u00ebs) i drejtuar nga zj. Joli Nano. Tri kore kishtare, q\u00eb k\u00ebnaqin me k\u00ebndimet e tyre besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb n\u00eb Tiran\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Po, kjo gj\u00eb vihet re edhe n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, ku ekzistojn\u00eb p\u00ebrs\u00ebri tri kore: ai i Kish\u00ebs s\u00eb Mitropolis\u00eb i drejtuar nga z. Dhimit\u00ebr Kondak\u00e7i, i Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Athanasit i drejtuar nga z. Vani Trako dhe kori i Katedrales i drejtuar nga znj. Mira Man\u00e7ka. E pra, tradita vazhdon, si n\u00eb Tiran\u00eb edhe n\u00eb Kor\u00e7\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 P\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u00eb ngritur kore kishtare jan\u00eb b\u00ebr\u00eb dhe n\u00eb qytete t\u00eb tjera, por nuk \u00ebsht\u00eb arritur shum\u00eb, madje nj\u00eb pjes\u00eb dhe kur jan\u00eb ngritur nuk kan\u00eb pasur vazhdim\u00ebsi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Duhet th\u00ebn\u00eb se muzika kishtare ka qen\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebse e pandar\u00eb e besimit orthodhoks. Ajo ka shoq\u00ebruar pa nd\u00ebrprerje, gjat\u00eb shekujsh, lut\u00ebsin n\u00eb t\u00eb gjitha ceremonit\u00eb fetare. N\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse nuk ka ekzistuar kurr\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb muzik\u00eb instrumentale, por vet\u00ebm muzik\u00eb omofone psaltike dhe m\u00eb von\u00eb muzik\u00eb polifonike korale.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Kjo muzik\u00eb \u00ebsht\u00eb e nj\u00eb tradite shum\u00eb t\u00eb vjet\u00ebr. Pa dyshim vjen dhe nga Bizanti, n\u00eb t\u00eb cilin sigurisht duket se kishte ardhur prej visesh t\u00eb tjera, porse vet\u00ebm aty, n\u00eb kryeqytetin e tij, por edhe n\u00eb Malin e Shenjt\u00eb (Athos) mori form\u00ebn p\u00ebrfundimtare, at\u00eb q\u00eb e ruajti shekuj t\u00eb t\u00ebr\u00eb<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a> dhe q\u00eb e d\u00ebgjojm\u00eb sot.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb kultin e \u00e7do feje, q\u00eb nga ato m\u00eb t\u00eb vjetrat e primitivet e deri n\u00eb k\u00ebto t\u00eb koh\u00ebs son\u00eb, himnet fetare jan\u00eb th\u00ebn\u00eb gjithnj\u00eb me muzik\u00eb, sepse &#8220;qe provuar se vet\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mund t\u00eb b\u00ebnin efektin e d\u00ebshiruar n\u00eb shpirtrat e njer\u00ebzve&#8221;. T\u00eb gjith\u00eb popujt e vjet\u00ebr u faleshin dhe madh\u00ebshtonin per\u00ebndit\u00eb e tyre me muzik\u00eb korale ose instrumentale. Po k\u00ebshtu falej edhe Profeti David, me k\u00ebng\u00eb dhe duke u shoq\u00ebruar prej z\u00ebrave harmonik\u00eb t\u00eb &#8220;vegl\u00ebs muzikore&#8221; t\u00eb tij. Ky zakon, q\u00eb ishte i lidhur ngusht\u00eb me t\u00eb falurit, u trash\u00ebgua edhe prej t\u00eb krishter\u00ebve. Q\u00eb n\u00eb fillimet e formimit t\u00eb Kish\u00ebs, t\u00eb krishter\u00ebt e par\u00eb i k\u00ebndonin s\u00eb bashku pjes\u00ebt e Mesh\u00ebs. Dhe me t\u00eb drejt\u00eb, Et\u00ebrit e Shenjt\u00eb e kan\u00eb pranuar k\u00ebt\u00eb zakon, sepse e dinin ndikimin q\u00eb ushtron arti n\u00eb shpirtrat, po ashtu edhe ndihmes\u00ebn q\u00eb jep ai n\u00eb l\u00ebmin fetar. Ata e dinin sesa e lart\u00ebson shpirtin ky art, q\u00eb arrin dhe e shpie n\u00eb kontakt me vlerat m\u00eb t\u00eb larta njer\u00ebzore. Ky pra, ishte q\u00ebllimi i v\u00ebnies s\u00eb muzik\u00ebs n\u00eb Kish\u00eb, dhe ky q\u00ebllim \u00ebsht\u00eb p\u00ebrkrahur vazhdimisht, aq m\u00eb tep\u00ebr kur himnet k\u00ebndohen bukur (madje prej z\u00ebrave t\u00eb \u00ebmb\u00ebl t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Duket sikur nuk dihet mir\u00eb se si vepron mbi shpirtin muzika; pse e prek njeriun, pse e kondicionon n\u00eb m\u00ebnyra t\u00eb ndryshme gjendjen e tij, pse e mall\u00ebngjen, pse shkakton lot n\u00eb sy? Dhe t\u00eb t\u00ebra k\u00ebto t\u00eb duken si nj\u00eb mister por, nj\u00eb gj\u00eb \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb e pakund\u00ebrshtueshme, se muzika, aq m\u00eb tep\u00ebr ajo polifonike me harmonin\u00eb e saj t\u00eb \u00ebmb\u00ebl ushtron nj\u00eb ndikim jasht\u00ebzakonisht t\u00eb \u00e7uditsh\u00ebm mbi shpirtin e njeriut, e prek at\u00eb, e mall\u00ebngjen deri n\u00eb at\u00eb shkall\u00eb sa t\u00eb mos mund t\u00eb mbahen lot\u00ebt, por dhe e mbush me ndjenja fisnike e njer\u00ebzore, e largon nga mendimet e d\u00ebshirat e dob\u00ebta, e ngre n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb tjet\u00ebr ideale, n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb ku njeriu k\u00ebnaqet t\u00eb jetoj\u00eb qoft\u00eb p\u00ebrkoh\u00ebsisht dhe i larguar nga instinktet e k\u00ebqija, por i dh\u00ebn\u00eb me shpirt pas bukuris\u00eb hyjnore dhe shk\u00eblqimeve t\u00eb patreguara t\u00eb nj\u00eb jete ideale, shpirt\u00ebrore.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Kush \u00ebsht\u00eb ai, q\u00eb nuk u lumturua, sa her\u00eb pati mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb ndodhet n\u00eb nj\u00eb kish\u00eb me nj\u00eb kor, q\u00eb e mbush faltoren e shenjt\u00eb me tinguj harmonik, me z\u00ebra plot \u00ebmb\u00eblsi e madh\u00ebshti hyjnore? Cili \u00ebsht\u00eb ai q\u00eb nuk u prek shpirt\u00ebrisht, q\u00eb nuk ndjeu mall\u00ebngjim, q\u00eb nuk ndjeu pendes\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, q\u00eb nuk derdhi lot, sa her\u00eb kori me melodit\u00eb e tij magjike drejton lutje tek Zoti yn\u00eb, lutje p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar paqe n\u00eb bot\u00eb, dashuri dhe v\u00ebllaz\u00ebrim midis njer\u00ebzve, shp\u00ebtim nga t\u00eb k\u00ebqijat e fatkeq\u00ebsit\u00eb e k\u00ebsaj bote, k\u00ebshilla p\u00ebr rrug\u00ebn e drejt\u00eb, falje t\u00eb m\u00ebkateve etj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nd\u00ebrkoh\u00eb shtojm\u00eb se, q\u00eb nga koh\u00ebt e vjetra \u00ebsht\u00eb v\u00ebn\u00eb re, se parimi &#8220;e k\u00ebndshmja t\u00eb bashkohet e t\u00eb lidhet me t\u00eb dobishmen&#8221; sjell p\u00ebrfundime edukative shum\u00eb t\u00eb mira. Dhe n\u00eb baz\u00eb t\u00eb k\u00ebtij parimi, dhe himnet e ceremonive fetare, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb p\u00ebrshtypje t\u00eb madhe n\u00eb shpirtin e besimtarit, q\u00eb p\u00ebrmbajtja e tyre t\u00eb arsimohet e t\u00eb b\u00ebhet udh\u00ebzues i tij gjat\u00eb jet\u00ebs, \u00ebsht\u00eb nevoj\u00eb q\u00eb t\u00eb k\u00ebndohen me nj\u00eb muzik\u00eb, e cila t\u00eb ket\u00eb fuqin\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbushur shpirtin e d\u00ebgjuesit me nj\u00eb k\u00ebnaq\u00ebsi sa t\u00eb jet\u00eb e mundur m\u00eb t\u00eb madhe. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, Et\u00ebrit e Kish\u00ebs son\u00eb synuan ta fusin at\u00eb n\u00eb kish\u00eb, q\u00eb n\u00eb fillimet e saj. Dhe kjo duke menduar se muzika \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mjet i fort\u00eb p\u00ebr t\u00eb t\u00ebrhequr njer\u00ebzit dhe p\u00ebr t&#8217;ua paraqitur atyre m\u00ebsimet m\u00eb t\u00eb dobishme n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00eblqyer e t\u00eb k\u00ebndshme. Dhe kjo muzik\u00eb harmonike hyri n\u00eb kishat tona n\u00ebp\u00ebrmjet psalt\u00ebve dhe koreve kishtare.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Kur muzika kishtare filloi t\u00eb zhvillohet e t\u00eb p\u00ebrsoset, at\u00ebher\u00eb u ndje nevoja dhe p\u00ebr njer\u00ebz t\u00eb posa\u00e7\u00ebm q\u00eb t\u00eb ekzekutojn\u00eb melodit\u00eb e saj. Formimi i k\u00ebng\u00ebtar\u00ebve kishtar\u00eb ka filluar q\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e Apostujve. Roli i tyre deri n\u00eb shek. IV nuk qe edhe kaq i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, meqen\u00ebse edhe k\u00ebng\u00ebt e asaj periudhe ishin t\u00eb thjeshta. Por m\u00eb von\u00eb, kur Et\u00ebrit e Shenjt\u00eb i perfeksiononin k\u00ebng\u00ebt, doli n\u00eb pah roli i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i k\u00ebng\u00ebtar\u00ebve n\u00eb Mesh\u00eb dhe kjo b\u00ebri q\u00eb Sinodi i Laodikes\u00eb (364) t\u00eb sakt\u00ebsoj\u00eb: &#8220;T\u00eb krijohet nj\u00eb klas\u00eb personash q\u00eb t\u00eb k\u00ebndojn\u00eb n\u00eb kish\u00eb&#8221;. Madje theksohej se \u201c&#8230;k\u00ebng\u00ebtar\u00ebt t\u00eb mos jen\u00eb t\u00eb pushtuar nga ndonj\u00eb ves i keq, t\u00eb mos b\u00ebjn\u00eb l\u00ebvizje me dor\u00eb apo me k\u00ebmb\u00eb n\u00eb koh\u00ebn kur k\u00ebndojn\u00eb, t\u00eb mos p\u00ebrkulin trupin n\u00eb drejtime t\u00eb ndryshme dhe t\u00eb mos p\u00ebrdorin thirrje t\u00eb fuqishme gjat\u00eb k\u00ebndimit&#8230;\u201d, nd\u00ebrsa n\u00eb Sinodin VI Ekumenik (680) u vendos q\u00eb t\u00eb ndalohet \u00e7do lloj l\u00ebvizje gjat\u00eb k\u00ebndimit.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Numri i k\u00ebng\u00ebtar\u00ebve n\u00eb kish\u00ebn e hershme nuk ka qen\u00eb i caktuar, por dihet se n\u00eb koh\u00ebn e Perandorit Irakli (610) n\u00eb Kish\u00ebn e Sh\u00ebn Sofis\u00eb n\u00eb Konstandinopoj\u00eb \u201c\u2026gjendeshin 25 k\u00ebng\u00ebtar\u00eb, 160 anagnost\u00eb dhe 70 n\u00ebndhjakon\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt formonin koret&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 K\u00ebng\u00ebtar\u00ebt, kultur\u00ebn muzikore e merrnin prej muzikant\u00ebve m\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm n\u00eb shkollat e muzik\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Dihet se n\u00eb Konstandinopoj\u00eb dhe n\u00eb qendrat e m\u00ebdha patriarkale, si n\u00eb Aleksandri, Antioki, Jerusalem, ka pasur shkolla t\u00eb muzik\u00ebs. Por, n\u00eb Konstandinopoj\u00eb ka qen\u00eb nj\u00eb shkoll\u00eb, e cila ka b\u00ebr\u00eb histori, ka qen\u00eb n\u00eb krye t\u00eb t\u00eb t\u00ebrave, si p\u00ebr programin e ve\u00e7ant\u00eb q\u00eb ka pasur, por dhe nga roli q\u00eb ka luajtur n\u00eb p\u00ebrhapjen e muzik\u00ebs n\u00eb vende t\u00eb tjera, aq m\u00eb tep\u00ebr kur filloi q\u00eb dor\u00ebshkrimet t&#8217;i shumfishoj\u00eb e t&#8217;i shp\u00ebrndaj\u00eb.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Duke filluar q\u00eb prej vitit 1909, kur Fan S. Noli vuri n\u00eb p\u00ebrdorimin e Kish\u00ebs Orthodhokse Shqiptare p\u00ebrkthimet n\u00eb shqip t\u00eb Liturgjis\u00eb s\u00eb Shenjt\u00eb, q\u00eb at\u00ebher\u00eb mund t\u00eb flasim p\u00ebr nj\u00eb lindje t\u00eb melurgjis\u00eb bizantine me karakter shqiptar. Pra, q\u00eb prej asaj kohe u vu n\u00eb historin\u00eb e artit muzikor shqiptar guri i par\u00eb p\u00ebr fillimin dhe zhvillimin e muzik\u00ebs dhe melurgjis\u00eb bizantine me nuanca shqiptare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb koh\u00ebn kur Imzot Noli ka qen\u00eb kryeminist\u00ebr, ishte ai, i pari q\u00eb subvencionoi p\u00ebr her\u00ebn e par\u00eb p\u00ebr nj\u00eb kor kishtar t\u00eb formuar prej &#8220;djelm\u00ebnis\u00eb Orthodhokse&#8221; dhe elementit rus q\u00eb ndodhej n\u00eb at\u00eb koh\u00eb n\u00eb Tiran\u00eb, kor q\u00eb k\u00ebndonte rregullisht p\u00ebr \u00e7do t\u00eb diel n\u00eb Katedralen Orthodhokse t\u00eb Tiran\u00ebs. Ky fakt ka nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr historin\u00eb e artit t\u00eb muzik\u00ebs dhe ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr historin\u00eb e koreve kishtare n\u00eb Shqip\u00ebri. Para k\u00ebtij grupi koral, nuk ishte formuar ndonj\u00eb tjet\u00ebr grup i till\u00eb dhe se p\u00ebr her\u00ebn e par\u00eb d\u00ebgjohej n\u00eb Shqip\u00ebri kjo form\u00eb muzikore e t\u00eb k\u00ebnduarit.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb ka treguar nj\u00eb kujdes t\u00eb posa\u00e7\u00ebm p\u00ebr muzik\u00ebn kishtare, bizantine dhe evropiane. N\u00eb programin e Seminarit Komb\u00ebtar Orthodhoks &#8220;Apostull Pavli&#8221;, q\u00eb funksiononte q\u00eb prej vitit 1930 ishte v\u00ebn\u00eb si l\u00ebnd\u00eb e detyrueshme m\u00ebsimi i k\u00ebng\u00ebs kishtare; student\u00ebt m\u00ebsonin t\u00eb psalnin n\u00eb sh\u00ebrbesat fetare, por dhe t\u00eb njihnin muzik\u00ebn bizantine. N\u00eb 1933-1934, n\u00eb programin m\u00ebsimor t\u00eb tij u caktuan 4 or\u00eb n\u00eb jav\u00eb p\u00ebr muzik\u00ebn dhe k\u00ebng\u00ebn; nd\u00ebrsa m\u00eb von\u00eb, muzika bizantine u ve\u00e7ua si l\u00ebnd\u00eb m\u00eb vete. N\u00eb k\u00ebt\u00eb Seminar, pedagog\u00eb p\u00ebr muzik\u00ebn bizantine ka qen\u00eb z. Dh. Beduli dhe p\u00ebr muzik\u00ebn moderne znj. Jorgjia Fil\u00e7e (Truja).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Muzika kishtare m\u00ebsohej edhe n\u00eb Seminarin Orthodhoks &#8220;Jovan Banka&#8221; n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, ku m\u00ebsues muzike kan\u00eb qen\u00eb z. Paskal Banda dhe Mi\u00e7ua i verb\u00ebr.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb 1934, z. Dh. Beduli ngriti zyrtarisht korin e rregullt t\u00eb Seminarit,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a> hapat e para t\u00eb t\u00eb cilit kishin nisur q\u00eb nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb. Funksionimi i k\u00ebtij kori u prit me k\u00ebnaq\u00ebsi dhe pati jehon\u00eb tek besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb, jo vet\u00ebm t\u00eb Tiran\u00ebs, por dhe tek ata n\u00eb Durr\u00ebs, Kavaj\u00eb, Sh\u00ebn Vlash e Sh\u00ebn Jon, ku ai k\u00ebndonte<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a> her\u00eb pas here, gjat\u00eb Liturgjive Hyjnore me sh\u00ebrbesat p\u00ebrkat\u00ebse, por edhe me pjes\u00eb t\u00eb tjera fetare. Ky kor vazhdoi me k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb organizimi deri n\u00eb vitin 1942. Pas k\u00ebtij viti, seminarist\u00ebt e talentuar n\u00eb muzik\u00eb merrnin pjes\u00eb n\u00eb korin miks apo n\u00eb korin e f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb Kish\u00ebs Katedrale t\u00eb Tiran\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb korin e Seminarit, q\u00eb rinovohej her\u00eb pas here me seminarist\u00eb t\u00eb rinj, u dalluan talente, si: Konstandin Trako,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a> Themistokli Mone, Theofan Doko, Efthim Dheri etj., t\u00eb cil\u00ebt m\u00eb von\u00eb zun\u00eb vend kryesor n\u00eb fush\u00ebn e muzik\u00ebs shqiptare, u b\u00ebn\u00eb pararoja e personaliteteve muzikore n\u00eb Shqip\u00ebri, dhan\u00eb nj\u00eb ndihmes\u00eb t\u00eb madhe, jo vet\u00ebm n\u00eb zhvillimin e koreve kishtar\u00eb, por dhe t\u00eb koreve kryesore n\u00eb vendin ton\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Kori i Seminarit u b\u00eb mjaft i d\u00ebgjuar, jo vet\u00ebm se merrte pjes\u00eb n\u00eb Liturgjit\u00eb Hyjnore,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a> q\u00eb kryente Kryepeshkopi n\u00eb kisha t\u00eb ndryshme, por dhe n\u00eb ceremoni t\u00eb ve\u00e7anta, si: n\u00eb p\u00ebrshpirtje, n\u00eb pritje, n\u00eb panaire tradicionale<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a> etj., madje ai ftohej nga shum\u00eb kisha p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb Meshat Hyjnore<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<\/a> t\u00eb qyteteve t\u00eb tyre. Ky kor arriti k\u00ebt\u00eb em\u00ebr t\u00eb mir\u00eb, kur n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb me t\u00eb ekzistonin dhe kore t\u00eb tjera kishtare me mjaft p\u00ebrvoj\u00eb, sepse si\u00e7 dihet shoq\u00ebri korale kan\u00eb qen\u00eb themeluar edhe m\u00eb par\u00eb.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn12\" name=\"_ftnref12\">[12]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Si\u00e7 e tham\u00eb, m\u00eb 1924 n\u00eb Tiran\u00eb, \u00ebsht\u00eb formuar kori i par\u00eb kishtar n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, i organizuar prej nj\u00eb profesori rus, i cili p\u00ebrdori si baz\u00eb disa melodi t\u00eb Kish\u00ebs Ruse, melodi q\u00eb ndodheshin n\u00eb dor\u00ebshkrim pran\u00eb bibliotek\u00ebs s\u00eb Seminarit.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Edhe n\u00eb Kor\u00e7\u00eb her\u00eb pas here, me an\u00eb t\u00eb profesor\u00ebve t\u00eb shquar t\u00eb muzik\u00ebs z. Kristaq Kono dhe Sotir Kosmo, si dhe t\u00eb rinis\u00eb p\u00ebrparimdash\u00ebse orthodhokse, jan\u00eb formuar shoq\u00ebri kishtare korale, m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha se n\u00eb \u00e7do vend tjet\u00ebr t\u00eb atdheut.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn13\" name=\"_ftnref13\">[13]<\/a><\/p>\n<ol style=\"text-align: justify;\">\n<li>Dh. Beduli pati formuar korin e ri miks komb\u00ebtar<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn14\" name=\"_ftnref14\">[14]<\/a> m\u00eb 1935, gjithashtu nj\u00eb kor n\u00eb Pogradec (1936) dhe nj\u00eb n\u00eb Durr\u00ebs (1938), p\u00ebrve\u00e7 atij n\u00eb Seminarin e Tiran\u00ebs.<\/li>\n<\/ol>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Shoq\u00ebri kishtare korale jan\u00eb formuar n\u00eb Elbasan prej z. Petro Kulino e Vangjel Popa, m\u00ebsues n\u00eb at\u00eb qytet; n\u00eb Fier prej z. Anastas Gjoka, po m\u00ebsues feje; n\u00eb Berat prej m\u00ebsuesit z. Pandi Bogadini dhe n\u00eb Vlor\u00eb prej Profesor Kadit, por q\u00eb t\u00eb gjitha mjerisht me nj\u00eb jet\u00eb jo shum\u00eb t\u00eb gjat\u00eb.<br \/>\nNd\u00ebrkoh\u00eb p\u00ebrmendim se, mjaft nga seminarist\u00ebt apo student\u00ebt e Teologjis\u00eb, kur ktheheshin n\u00eb vendet e tyre p\u00ebr pushime ose aty ku caktoheshin me detyra nga kisha, ngrinin kore kishtare. K\u00ebta e kryenin k\u00ebt\u00eb pun\u00eb me nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, sepse qen\u00eb t\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit edukim dhe ishin t\u00eb brumosur nga mendimi: &#8220;Kori bizantin \u00ebsht\u00eb kori i shpirtit njer\u00ebzor, frym\u00ebzim p\u00ebr nj\u00eb jet\u00eb t\u00eb past\u00ebr e t\u00eb amshuar, e pasqyrim real i saj&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Me shpalljen e Autoqefalis\u00eb dhe me p\u00ebrdorimin e gjuh\u00ebs shqipe n\u00eb sh\u00ebrbesat fetare duhej t\u00eb nisej dhe punimi i k\u00ebng\u00ebs kishtare n\u00eb gjuh\u00ebn ton\u00eb. Por, deri m\u00eb 1933 nuk njihet ndonj\u00eb punim i till\u00eb, ndon\u00ebse funksiononte dhe Seminari.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb vitin arsimor 1934-1935, p\u00ebr t&#8217;u ardhur n\u00eb ndihm\u00eb nx\u00ebn\u00ebsve dhe p\u00ebr t\u00eb ndihmuar n\u00eb p\u00ebrhapjen e muzik\u00ebs kishtare n\u00eb vend, z. Dh. Beduli hartoi nj\u00eb tekst teorie t\u00eb k\u00ebng\u00ebs dhe t\u00eb muzik\u00ebs kishtare, &#8220;tekst i cili p\u00ebrdorej edhe n\u00eb Seminar&#8221;,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn15\" name=\"_ftnref15\">[15]<\/a> gj\u00eb q\u00eb vlejti p\u00ebr kualifikimin e k\u00ebng\u00ebtar\u00ebve psalt\u00eb apo korist\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Po k\u00ebshtu, p\u00ebr t\u00eb \u00e7uar m\u00eb tej k\u00ebt\u00eb pun\u00eb, vet\u00eb dirigjent\u00ebt q\u00eb aktivizoheshin, p\u00ebrzgjidhnin pjes\u00ebt muzikore q\u00eb do k\u00ebndoheshin dhe i harmonizonin ato me shkrim bizantin apo me nota. Njihen k\u00ebto punime: &#8220;\u2026z. Dh. Beduli ka v\u00ebn\u00eb me nota t\u00eb muzik\u00ebs bizantine: &#8220;O Zot thirra te ty&#8221; dhe &#8220;\u00c7do frym\u00eb&#8221; n\u00eb t\u00eb tet\u00eb tingujt; Mesh\u00ebn e Sh\u00ebn Joan Gojartit n\u00eb nj\u00eb, dy dhe tre z\u00ebra, duke pasur p\u00ebr baz\u00eb tekstin e profesorit t\u00eb muzik\u00ebs bizantine n\u00eb Greqi, J. Saqellaridhis; Sh\u00ebrbes\u00ebn e Jav\u00ebs s\u00eb Madhe; Himnin Akathist dhe disa nga himnet e Pashk\u00ebs s\u00eb Madhe. K\u00ebto ndodheshin n\u00eb dor\u00ebshkrime pran\u00eb bibliotek\u00ebs s\u00eb shkoll\u00ebs. M\u00eb 1936, i erdhi Kryesis\u00eb s\u00eb Kish\u00ebs nj\u00eb punim tjet\u00ebr muzikor n\u00eb dor\u00ebshkrim i titulluar: &#8220;Librez\u00eb muzike kishtare&#8221; prej z. Dhimit\u00ebr Antoniadhi nga Kor\u00e7a, q\u00eb p\u00ebrmbante 11 M\u00ebngjesoret, disa lavd\u00ebrime prej Pes\u00ebdhjetores dhe disa pjes\u00eb t\u00eb tjera. Edhe ky dor\u00ebshkrim ndodhej pran\u00eb arkiv\u00ebs s\u00eb Kryepiskopat\u00ebs&#8221;. Jan\u00eb p\u00ebrpunuar &#8220;p\u00ebrl\u00ebshoret e t\u00eb tet\u00eb tingujve&#8221; me muzik\u00eb bizantine prej prof. Konstandin Trakos, i cili ka harmonizuar p\u00ebr kor miks me nota moderne dhe Mesh\u00ebn e Sh\u00ebn Joan Gojartit t\u00eb melodis\u00eb bizantine sipas J. Saqellaridhit.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nd\u00ebrkoh\u00eb duhet shtuar se jan\u00eb botuar me nota moderne dhe dy libra: &#8220;Himnorja&#8221; prej Imzot Fan. S. Nolit (1936), nj\u00eb lib\u00ebr muzike p\u00ebr kor miks me pjes\u00eb nga t\u00eb Mesh\u00ebs prej kompozitor\u00ebsh t\u00eb ndrysh\u00ebm, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ai ka shtuar dhe disa melodi tradicionale bizantine t\u00eb harmonizuara prej atij vet\u00eb, si dhe libri &#8220;Vajtimet e P\u00ebrmbivarrshme&#8221;, me muzik\u00eb mbledhur dhe radhitur nga prof. S. V. Kostoja botuar m\u00eb 1935.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn16\" name=\"_ftnref16\">[16]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Theksojm\u00eb se shum\u00eb nga dirigjent\u00ebt tan\u00eb e kishin m\u00eb t\u00eb leht\u00eb t\u00eb shkruanin muzik\u00eb kishtare me nota moderne, mbasi nuk e zot\u00ebronin mir\u00eb shkrimin bizantin. E pra, kjo ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb p\u00ebrve\u00e7 muzik\u00ebs kishtare bizantine, n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb t\u00eb p\u00ebrhapet dhe k\u00ebnga kishtare korale me nota moderne.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Deri n\u00eb vitin 1946 dihet se funksionuan normalisht disa kore kishtare, q\u00eb ishin ekzistues n\u00eb qytete t\u00eb ndryshme, por me shtr\u00ebnges\u00ebn q\u00eb filloi t\u00eb b\u00ebj\u00eb sistemi qeveritar i at\u00ebhersh\u00ebm kund\u00ebr fes\u00eb, gradualisht k\u00ebto kore pothuaj u shuan.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Megjith\u00ebse n\u00eb koh\u00eb jo t\u00eb favorshme, sepse njer\u00ebzit q\u00eb vinin n\u00eb kish\u00eb shiheshin v\u00ebng\u00ebr e ndonj\u00ebher\u00eb kishin dhe pasoja, koret n\u00eb Tiran\u00eb e Kor\u00e7\u00eb arrit\u00ebn t\u00eb mbaheshin. P\u00ebr faktor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm, t\u00eb hersh\u00ebm e t\u00eb rinj, besimi n\u00eb k\u00ebto qytete mbetej ende i fort\u00eb dhe kjo &#8220;detyroi&#8221; vazhdim\u00ebsin\u00eb e koreve. Besimtar\u00ebt e k\u00ebtyre qyteteve interesoheshin p\u00ebr mbar\u00ebvajtjen e tyre, sepse k\u00ebnaqeshin shpirt\u00ebrisht nga k\u00ebndimet e tyre. \u201c&#8230;Si vini me korin e kish\u00ebs? Shum\u00eb p\u00ebrg\u00ebzime, ju kemi d\u00ebgjuar&#8230;. Sa p\u00ebr korin ton\u00eb t\u00eb vog\u00ebl, por besnik, k\u00ebt\u00eb kor pas vdekjes s\u00eb t\u00eb ndjerit Raqi, e dirigjon nj\u00eb v\u00eblla tjet\u00ebr, por z\u00ebrin na e jep motra m\u00eb Krishtin, Afrulla, q\u00eb \u00ebsht\u00eb e verb\u00ebr, dhe p\u00ebr k\u00ebt\u00eb ky kori ton\u00eb ka nj\u00eb vleft\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe nga gjith\u00eb ato kore t\u00eb tjera, q\u00eb ka patur Kor\u00e7a\u201d.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn17\" name=\"_ftnref17\">[17]<\/a> E k\u00ebto kore funksionuan deri m\u00eb 1967, kur u ndalua feja dhe u mbyll\u00ebn kishat. Mbyllja e tyre ishte nj\u00eb q\u00ebllim i ve\u00e7ant\u00eb i organeve partiake t\u00eb asaj kohe, madje duke e quajtur at\u00eb nj\u00eb arritje, nj\u00eb sukses me r\u00ebnd\u00ebsi.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn18\" name=\"_ftnref18\">[18]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Gjat\u00eb periudh\u00ebs 1945-1967 nuk \u00ebsht\u00eb botuar apo arkivuar gj\u00eb p\u00ebr muzik\u00ebn kishtare, megjith\u00ebse koret funksiononin,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn19\" name=\"_ftnref19\">[19]<\/a> megjith\u00ebse jan\u00eb realizuar p\u00ebrpunime prej dirigjent\u00ebve t\u00eb tyre. Nd\u00ebrkoh\u00eb duhet theksuar se dor\u00ebshkrimet me muzik\u00eb q\u00eb ekzistonin dhe ndodheshin n\u00eb arkivin e Kryepiskopat\u00ebs apo n\u00eb bibliotek\u00ebn e Seminarit n\u00eb Tiran\u00eb, u shkrumbuan m\u00ebngjesin e dat\u00ebs 4.11.1944, kur u dogj godina e Mitropolis\u00eb (Kryepiskopat\u00ebs) me gjith\u00e7ka, gjat\u00eb luft\u00ebs p\u00ebr \u00e7lirimin e Tiran\u00ebs. E pra, k\u00ebshtu humbi nj\u00eb dokumentim i vlefsh\u00ebm i tradit\u00ebs korale t\u00eb Kish\u00ebs son\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Para viteve 1945, rolin e p\u00ebrhapjes s\u00eb k\u00ebsaj muzike, p\u00ebrve\u00e7 Kish\u00ebs e ka luajtur disi dhe Radio Tirana, duke incizuar e transmetuar mesha t\u00eb plota dhe himne t\u00eb ve\u00e7anta, por kjo gj\u00eb u kufizua shum\u00eb nga qeveritar\u00ebt e pas \u00e7lirimit, sa mund t\u00eb themi se deri m\u00eb 1967 prej saj jan\u00eb transmetuar shum\u00eb pak mesha (num\u00ebrohen me gishta) dhe kjo thjesht p\u00ebr efekte propagandistike<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn20\" name=\"_ftnref20\">[20]<\/a> p\u00ebr shqiptar\u00ebt jasht\u00eb atdheut.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb ecurin\u00eb e koreve kishtare rol kryesor kan\u00eb luajtur dirigjuesit e tyre, t\u00eb cil\u00ebt pavar\u00ebsisht nga p\u00ebrkrahja q\u00eb u jepte Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb (K.O.A.SH.), vet\u00eb ata qen\u00eb iniciator\u00eb t\u00eb krijimit dhe funksionimit t\u00eb koreve, vet\u00eb ata ishin q\u00eb i mblidhnin njer\u00ebzit, vet\u00eb ata i zgjidhnin dhe i p\u00ebrpunonin himnet q\u00eb k\u00ebndoheshin. N\u00eb shtypin e koh\u00ebs apo n\u00eb sh\u00ebnime t\u00eb ve\u00e7anta gjejm\u00eb edhe t\u00eb dh\u00ebna tjera p\u00ebr pranin\u00eb e koreve kishtare, si:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Kori miks i Elbasanit i dirigjuar prej profesorit t\u00eb mir\u00ebnjohur Fotaq Filipeut k\u00ebndoi me sukses n\u00eb panairin e Sh\u00ebn Jon Vladimirit.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn21\" name=\"_ftnref21\">[21]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Festimi i Jav\u00ebs s\u00eb Madhe<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn22\" name=\"_ftnref22\">[22]<\/a> n\u00eb Kor\u00e7\u00eb. Kori miks i Katedrales dirigjohet nga profesori z. Kostaq Osmanllia dhe p\u00ebrb\u00ebhet nga 36 pjestar\u00eb. Kori miks i Sh\u00ebn Gjergjit me emrin &#8220;Vllez\u00ebrit mb\u00eb Krishtin&#8221; dirigjohet p\u00ebr dy vjet rrjesht prej profesorit z. Dh. Kostandinit dhe p\u00ebrb\u00ebhet prej 40 pjes\u00ebmarr\u00ebsish. Kori miks i Sh\u00ebn Ilis\u00eb dirigjohet prej Profesorit t\u00eb mir\u00ebnjohur vullnetar z. Spiro Konda dhe p\u00ebrb\u00ebhet nga 16 pjestar\u00eb. Si as n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr vit nuk ka patur Kor\u00e7a tri kore.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Z. Ilo Mosko ka drejtuar korin e Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Gjergjit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb m\u00eb 1932, po k\u00ebshtu dhe korin e Katedrales Burimi Jet\u00ebdh\u00ebn\u00ebs n\u00eb periudh\u00ebn 1937-1938.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn23\" name=\"_ftnref23\">[23]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Korin e Katedrales Burimi Jet\u00ebdh\u00ebn\u00ebs n\u00eb Kor\u00e7\u00eb m\u00eb 1943-1944 e ka drejtuar z. Kostaq Osmanlli.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn24\" name=\"_ftnref24\">[24]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Efthim Dheri dirigjoi korin miks t\u00eb Durr\u00ebsit.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn25\" name=\"_ftnref25\">[25]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Kori kishtar miks i Beratit i ngritur e drejtuar nga Pandi Bogadini, m\u00ebsues i ardhur nga Kor\u00e7a.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn26\" name=\"_ftnref26\">[26]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Aleks Jan Pjetri<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn27\" name=\"_ftnref27\">[27]<\/a> nga Durr\u00ebsi, protopsalt n\u00eb disa kisha dhe dirigjent kori. Organizoi t\u00eb parin kor kishtar n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe n\u00eb Durr\u00ebs. M\u00eb 1929 riorganizoi korin n\u00eb kish\u00ebn e Tiran\u00ebs, t\u00eb cilin m\u00eb von\u00eb e dirigjoi profesori rus Evgjeni Kiriev, nd\u00ebrsa m\u00eb 1930 organizoi korin kishtar n\u00eb Shkod\u00ebr e m\u00eb pas n\u00eb Kavaj\u00eb. M\u00eb 1945 dirigjoi p\u00ebrs\u00ebri korin bizantin t\u00eb kish\u00ebs n\u00eb Tiran\u00eb. M\u00eb 1928 botoi librin &#8220;Disa Psallme&#8221; (p\u00ebr korist\u00ebt e Kish\u00ebs Orthodhokse), i cili kishte lutjet n\u00eb shqip, por pa nota muzikore. M\u00eb 1928 ka v\u00ebn\u00eb me muzik\u00eb k\u00ebng\u00ebn e Krishtlindjeve &#8220;Mir\u00ebm\u00ebngjes zonja zot\u00ebrinj\u2026&#8221;, mjaft e njohur edhe sot p\u00ebr besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Kori bizantin i kishave n\u00eb Polen\u00eb, q\u00eb para \u00e7lirimit e n\u00eb vazhdim e drejtoi Xhuvi Konstandini.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn28\" name=\"_ftnref28\">[28]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; M\u00eb 1991, menj\u00ebher\u00eb pas rihapjes s\u00eb kishave, u ngrit kori kishtar n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, me drejtues z. Dhimit\u00ebr Kondak\u00e7i,<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn29\" name=\"_ftnref29\">[29]<\/a> q\u00eb vazhdon edhe sot t\u00eb k\u00ebndoj\u00eb n\u00eb kish\u00ebn e Mitropolis\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 &#8211; Jorgaq Nano, &#8220;Artist i merituar&#8221; ka qen\u00eb dirigjent i korit t\u00eb Kish\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Ilias si dhe i korit bizantin Sh\u00ebn Niketa<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn30\" name=\"_ftnref30\">[30]<\/a> n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, kor i cili nuk e pati jet\u00ebn t\u00eb gjat\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Gjat\u00eb koh\u00ebve t\u00eb shkuara, me siguri ka pasur dhe shum\u00eb dirigjent\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, q\u00eb kan\u00eb b\u00ebr\u00eb pun\u00eb t\u00eb mir\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim dhe duhet t\u00eb ken\u00eb l\u00ebn\u00eb dhe gjurm\u00eb, por i bie detyr\u00eb studiuesve tan\u00eb q\u00eb t\u00eb zbulojn\u00eb emrat e tyre e t\u00eb nderojn\u00eb vepr\u00ebn q\u00eb ata lan\u00eb, e cila si\u00e7 dihet, kryesisht \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb vullnetarisht, nisur nga pasioni personal dhe respekti p\u00ebr tradit\u00ebn fetare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Me ardhjen e demokracis\u00eb mbas vitit 1990, besimtar\u00ebt filluan t\u00eb kujtojn\u00eb tradit\u00ebn. Menj\u00ebher\u00eb, pas hapjes s\u00eb kishave u ngrit\u00ebn kore kishtare n\u00eb Tiran\u00eb (m\u00eb 7.6.1991 n\u00eb Kish\u00ebn e Ungjill\u00ebzimit n\u00eb Tiran\u00eb korin e organizoi dhe dirigjoi artisti Eno Ko\u00e7o),<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn31\" name=\"_ftnref31\">[31]<\/a> n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, n\u00eb Seminar dhe u ngrit\u00ebn pran\u00eb kishave kurse p\u00ebr muzik\u00eb bizantine (t\u00eb cilat nuk ec\u00ebn si duhet, me p\u00ebrjashtim t\u00eb grupit t\u00eb At\u00eb Justinit n\u00eb Tiran\u00eb).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb ringjalljeje, kur kishin humbur dhe ishin harruar disi traditat e fes\u00eb, po ashtu edhe p\u00ebr koret kishtare, udh\u00ebheq\u00ebs n\u00eb organizim, n\u00eb zgjedhjen e pjes\u00ebve p\u00ebr t&#8217;u k\u00ebnduar dhe n\u00eb dirigjim u b\u00eb i apasionuari pas k\u00ebsaj muzike z. Dh. Beduli, i cili si\u00e7 shkruan z. Milto Vako: &#8220;&#8230; dha nj\u00eb kontribut shum\u00eb t\u00eb madh p\u00ebr formimin s\u00ebrish t\u00eb korit kishtar. \u00c7do t\u00eb diel, kur kisha jon\u00eb ishte mbushur plot e p\u00ebrplot dhe kur Liturgjia Hyjnore arrinte n\u00eb pik\u00ebn kulmore, kur t\u00eb gjith\u00eb besimtar\u00ebt n\u00eb nj\u00eb kor t\u00eb vet\u00ebm k\u00ebndonin himnin &#8220;Shenjt Per\u00ebndi\u2026&#8221;, &#8220;Emri i Zotit qoft\u00eb i bekuar\u2026&#8221;, si dhe himnin kryepiskopal, dirigjent ishte zoti Beduli. Besimtar\u00ebt nuk do ta harrojn\u00eb kurr\u00eb m\u00ebsuesin dhe dirigjentin e tyre. N\u00eb kujtes\u00ebn e tyre ai do t\u00eb dirigjoj\u00eb gjithnj\u00eb\u201d.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn32\" name=\"_ftnref32\">[32]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Po kjo gj\u00eb ndodhi edhe n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, t\u00eb apasionuarit e muzik\u00ebs kishtare nuk e humb\u00ebn rastin p\u00ebr t&#8217;u k\u00ebshilluar me t\u00eb hershmit e p\u00ebr t\u00eb ngritur kore. Pra, filloi &#8220;rilul\u00ebzimi&#8221; i muzik\u00ebs kishtare bizantine.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nj\u00eb ndihmes\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb &#8220;rilul\u00ebzim&#8221; dha Seminari Orthodhoks Teologjik-Hieratik &#8220;Ngjallja e Krishtit&#8221; (sot Akademia Teologjike), jo vet\u00ebm me m\u00ebsimin e k\u00ebsaj muzike, por dhe me materialet q\u00eb hartoi e shp\u00ebrndau. N\u00eb vitin 1993, Seminari ka p\u00ebrgatitur dhe shp\u00ebrndar\u00eb t\u00eb fotokopjuar librin &#8220;Teoria e Muzik\u00ebs Bizantine&#8221;, p\u00ebrkthyer nga z. Dhimit\u00ebr Beduli; pak m\u00eb von\u00eb, Seminari p\u00ebrgatiti dhe shp\u00ebrndau t\u00eb fotokopjuara n\u00eb tri volume<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn33\" name=\"_ftnref33\">[33]<\/a> sh\u00ebrbesat n\u00eb shqip me muzik\u00eb me shkrim bizantin, t\u00eb hartuara nga murgu At\u00eb Damaskin Grigoriati (nga Mali Athos)<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn34\" name=\"_ftnref34\">[34]<\/a>, pedagog i muzik\u00ebs bizantine. Po k\u00ebshtu, m\u00eb 2001 \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur dhe shp\u00ebrndar\u00eb n\u00eb Akademin\u00eb Teologjike libri &#8220;Teoria elementare e Muzik\u00ebs Bizantine&#8221; i hartuar nga At\u00eb Justini (nga Mali Athos), pedagog i k\u00ebsaj l\u00ebnde, i cili m\u00eb 2004 botoi librin &#8220;Anastasimatari&#8221;, t\u00eb cilin e pati nisur n\u00eb dor\u00ebshkrim fillimisht m\u00eb 1996 p\u00ebr kursin e par\u00eb t\u00eb muzik\u00ebs kishtare bizantine.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Edhe libri &#8220;Muzik\u00eb bizantine &#8211; shkrimi muzikor dhe sistemi modal&#8221; botuar m\u00eb 1997 i profesor Sokol Shupos ka z\u00ebn\u00eb vendin e tij n\u00eb fondin e k\u00ebsaj muzike.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nd\u00ebrkoh\u00eb v\u00ebnia n\u00eb qarkullim (deri m\u00eb 2005) nga K.O.A.SH-i e 4 kasetave dhe e nj\u00eb cd me muzik\u00eb kishtare bizantine t\u00eb k\u00ebnduara nga kori bizantin si edhe transmetimi i mjaft programeve me k\u00ebt\u00eb lloj muzike nga Radio &#8220;Ngjallja&#8221; (FM 88.5) e Kish\u00ebs Orthodhokse kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb kjo muzik\u00eb p\u00ebrve\u00e7 se t\u00eb k\u00ebndohet n\u00eb Kish\u00eb, t\u00eb jehoj\u00eb edhe n\u00eb sht\u00ebpit\u00eb e besimtar\u00ebve dhe dashamir\u00ebsve t\u00eb saj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Sot nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb mir\u00eb p\u00ebr njohjen e veprimtaris\u00eb muzikore t\u00eb mjaft personaliteteve muzikore n\u00eb vend, p\u00ebrfshi dhe atyre q\u00eb jan\u00eb marr\u00eb me muzik\u00ebn bizantine, po b\u00ebn edhe Qendra p\u00ebr Dokumentimin dhe Komunikimin e Muzik\u00ebs Rajonale e drejtuar nga prof. Sokol Shupo, i cili jo vet\u00ebm ka inventarizuar materialet muzikore t\u00eb njohura, por edhe ka realizuar botime informuese rreth tyre.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00a0\u00a0 Le t\u00eb ve\u00e7ojm\u00eb disa pjes\u00eb nga tre shkrime t\u00eb hershme mbi koret kishtar\u00eb dhe mbresat q\u00eb kan\u00eb l\u00ebn\u00eb k\u00ebndimet e tyre tek besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb:<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4 style=\"text-align: justify;\"><strong><em>I &#8211; Kremtimi i dyvjetorit t\u00eb korit miks t\u00eb Sh\u00ebn Gjergjit n\u00eb Kor\u00e7\u00eb<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn35\" name=\"_ftnref35\">[35]<\/a><\/em><\/strong><\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nuk do l\u00eb pa kujtuar se para dy vjet\u00ebsh, ky kor u fillua vet\u00ebm me tet\u00eb pjes\u00ebtar\u00eb, por se k\u00ebta t\u00eb p\u00ebrkrahur dhe t\u00eb inkurajuar prej epitrop\u00ebve dashamir\u00ebs t\u00eb k\u00ebsaj kishe, dhe t\u00eb cil\u00ebt ishin vet\u00ebm djem, nuk vonuan q\u00eb me d\u00ebshir\u00ebn e tyre t\u00eb p\u00ebrmbushin fjal\u00ebt e Jisu Krishtit q\u00eb shkruhen n\u00eb Ungjill: &#8220;Pak brum\u00eb mbrun nj\u00eb sasi t\u00eb madhe brumi&#8221;. Pasi kaloi nj\u00eb koh\u00eb, nj\u00eb vajz\u00eb bes\u00ebtare e \u00e7eli rrug\u00ebn q\u00eb kori t\u00eb b\u00ebhej miks, dhe \u00e7apin e saj nuk vonuan ta pasojn\u00eb edhe shum\u00eb t\u00eb tjera.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Q\u00ebllimi i k\u00ebtij kori, pik\u00ebs\u00ebpari ka qen\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndihmuar kish\u00ebn e Sh\u00ebn Gjergjit q\u00eb ka mbetur n\u00eb gjendje t\u00eb vajtueshme q\u00eb nga viti katastrofal i 1929-\u00ebs. Q\u00ebllimi i dyt\u00eb dhe i barabart\u00eb ka qen\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndihmuar nj\u00eb v\u00eblla e nj\u00eb mot\u00ebr, t\u00eb cil\u00ebt fatkeq\u00ebsisht prej vog\u00eblie u ndodh\u00ebn t\u00eb verb\u00ebr. I pari \u00ebsht\u00eb drejtuesi i k\u00ebtij kori profesor Dhimit\u00ebr Konstandini dhe e dyta \u00ebsht\u00eb Afrulla Sholla, nj\u00eb bes\u00ebtare e v\u00ebrtet\u00eb, t\u00eb dy kan\u00eb mbaruar shkoll\u00ebn e t\u00eb verb\u00ebrve n\u00eb Athin\u00eb. Afrulla b\u00ebn pjes\u00eb n\u00eb z\u00ebrin e par\u00eb, soprano, t\u00eb k\u00ebtij kori dhe \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e dashur midis gjith\u00eb pjes\u00ebtar\u00ebve q\u00eb e rrethojn\u00eb. T\u00eb dy kan\u00eb v\u00ebn\u00eb t\u00ebr\u00eb energjit\u00eb e tyre p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb sa m\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqshme pun\u00ebn kundrejt d\u00ebgjuesve.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nj\u00eb shembull, t\u00eb k\u00ebtij kori e vijuan dhe nj\u00eb grup bes\u00ebtar\u00ebsh t\u00eb tjer\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt formuan dy kore p\u00ebr dy kisha t\u00eb tjera t\u00eb qytetit. T\u00eb dy k\u00ebtyre koreve, pjes\u00ebtar\u00ebt e Korit t\u00eb Sh\u00ebn Gjergjit, me rastin e dyvjetorit ju urojn\u00eb nj\u00eb jet\u00eb t\u00eb gjat\u00eb, vullnet e dashuri kundrejt Kish\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Pasi mbaroi mesha dhe mbr\u00ebm\u00ebsorja, besnik\u00ebt u ngjit\u00ebn lart, ku pjes\u00ebtar\u00ebt e korit kishin b\u00ebr\u00eb pritjen e duhur. N\u00eb k\u00ebt\u00eb e sip\u00ebr, si shenj\u00eb fal\u00ebnderimi, vajza tet\u00ebvje\u00e7are e z\u00ebrit soprano e quajtura Rozmari Gaqo Jorganxhi, pasi hipi mbi nj\u00eb tryez\u00eb filloi fjal\u00ebn e saj me plot g\u00ebzim, si vijon: Rruga q\u00eb gjeti e krishtera!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Fjala e mbajtur prej s\u00eb vogl\u00ebs u duartrokit nga t\u00eb gjith\u00eb dhe u brohorit me z\u00ebra t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta, duke uruar ve\u00e7an\u00ebrisht dhe baban\u00eb e saj, i cili b\u00ebn pjes\u00eb me z\u00ebrin e kat\u00ebrt, baso, n\u00eb k\u00ebt\u00eb kor. Pastaj kori i Sh\u00ebn Gjergjit, k\u00ebndoi himnin Shenjt, Shenjt&#8230; si dhe himnin e Sh\u00ebn Gjergjit.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4 style=\"text-align: justify;\"><strong><em>II &#8211; Kori i f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb Kish\u00ebn e Tiran\u00ebs<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn36\" name=\"_ftnref36\">[36]<\/a><\/em><\/strong><\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Dit\u00ebn e fest\u00ebs s\u00eb Sh\u00ebn Maris\u00eb, m\u00eb 15 gusht, ka qen\u00eb n\u00eb kish\u00eb nj\u00eb surpriz\u00eb. Himnet e Mesh\u00ebs u k\u00ebnduan p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb nga sa di vet\u00eb, prej nj\u00eb kori f\u00ebmij\u00ebsh t\u00eb vegj\u00ebl, t\u00eb cil\u00ebt me z\u00ebrin e tyre engj\u00ebllor prek\u00ebn thell\u00eb shpirtet e gjith\u00eb shpres\u00ebtar\u00ebve. N\u00eb fjalimin q\u00eb mbajti Kr. H. Tij Kristofori, gjat\u00eb mesh\u00ebs, shpjegoi se ky kor u organizua me iniciativ\u00ebn e Kryesis\u00eb s\u00eb Kish\u00ebs dhe n\u00ebn drejtimin e profesorit t\u00eb mir\u00ebnjohur z. Konstandin Trako, prej afro 50 f\u00ebmij\u00ebsh, djem e vajza, prej 12 vjet e posht\u00eb, q\u00eb ndjekin m\u00ebsimin e fes\u00eb. \u00cbsht\u00eb me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr e lavd\u00ebrueshme ky kor i f\u00ebmij\u00ebve&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4 style=\"text-align: justify;\"><strong><em>III &#8211; K.O.A.SH. dhe muzika korale nd\u00ebr kisha<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn37\" name=\"_ftnref37\">[37]<\/a><\/em><\/strong><\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Muzika korale kishtare ka filluar t\u00eb marr\u00eb hov t\u00eb madh zhvillimi, jo vet\u00ebm k\u00ebtu, por edhe n\u00eb qytete t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Ekzistenca e k\u00ebtyre koreve n\u00eb disa kisha t\u00eb vendit, do t\u00eb ket\u00eb efekte t\u00eb m\u00ebdha, sepse me koh\u00eb ajo ushtron dhe zhvillon shoq\u00ebrin\u00eb shqiptare me ndjenj\u00ebn dhe shijen e muzik\u00ebs harmonike. Kisha ka kuptuar me koh\u00eb r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb dhe rolin q\u00eb mund t\u00eb ushtrojn\u00eb tingujt harmonik\u00eb mbi shpres\u00ebtarin\u00eb e besnik\u00ebve. Prandaj q\u00eb prej dy vjet\u00ebsh me p\u00ebrkujdesjen dhe interesimin e Kryehir\u00ebsis\u00eb s\u00eb Tij \u00ebsht\u00eb organizuar n\u00eb kryeqytet nj\u00eb kor i madh miks, i cili k\u00ebndon \u00e7do t\u00eb diel n\u00eb katedrale. Rreth k\u00ebtij grupi, p\u00ebr zhvillimin e artit muzikor religjioz, jan\u00eb mb\u00ebshtjell\u00eb rreth 70 t\u00eb rinj, djem e vajza, t\u00eb cil\u00ebt me nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb t\u00eb flakt\u00eb p\u00ebr muzik\u00eb dhe art, vazhdojn\u00eb t\u00eb k\u00ebndojn\u00eb me shum\u00eb muzikalitet e mjesht\u00ebri t\u00eb sprovuar, k\u00ebng\u00ebt fetare p\u00ebr \u00e7do t\u00eb diel n\u00eb kish\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Ky grup koral meriton gjith\u00eb lavd\u00ebrimet, mbasi kushdo q\u00eb e ka d\u00ebgjuar n\u00eb kish\u00eb apo n\u00eb radio, ka shfaqur k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb p\u00ebr ekzekutimin dhe omogjenitetin perfekt t\u00eb k\u00ebng\u00ebve dhe m\u00eb n\u00eb fund ka mundur t\u00eb thot\u00eb se: ky kor \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i mir\u00eb dhe nderon jo vet\u00ebm Kish\u00ebn Orthodhokse t\u00eb kryeqytetit, por edhe gjith\u00eb kombin shqiptar, sepse gjendet n\u00eb nj\u00eb shkall\u00eb perfeksionimi t\u00eb barabart\u00eb me shoq\u00ebrit\u00eb korale mikse t\u00eb kryeqyteteve ballkanik.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Si nj\u00eb simpatizues i muzik\u00ebs le t\u00eb m\u00eb lejohet t&#8217;i paraqes Kryesis\u00eb s\u00eb Kish\u00ebs nj\u00eb propozim: meqen\u00ebse kori miks \u00ebsht\u00eb mburrja e kish\u00ebs dhe lavdia e kombit ton\u00eb, ky kor do t\u00eb ishte e mira q\u00eb t\u00eb hidhte nj\u00eb v\u00ebshtrim pak m\u00eb tej, pra t\u00eb dilte edhe jasht\u00eb rrethit e ambientit kishtar, duke na dh\u00ebn\u00eb n\u00eb salla t\u00eb ndryshme disa her\u00eb n\u00eb vit, jo vet\u00ebm koncerte religjioze, por edhe koncerte t\u00eb tjera.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn38\" name=\"_ftnref38\">[38]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Prandaj p\u00ebr lart\u00ebsimin artistik t\u00eb kombit si dhe p\u00ebr edukimin muzikor t\u00eb popullit ton\u00eb duhet q\u00eb kori miks i Tiran\u00ebs, t\u00eb dal\u00eb dhe jasht\u00eb rrethit t\u00eb ngusht\u00eb, ku prej dy vjet n\u00eb heshtje po punon dhe me tingujt e tij t\u00eb \u00ebmb\u00ebl t\u00eb p\u00ebrhap\u00eb kultur\u00ebn e artit muzikor jo vet\u00ebm n\u00eb kish\u00eb e anemban\u00eb vendit, por edhe jasht\u00eb kufijve t\u00eb saj.<a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftn39\" name=\"_ftnref39\">[39]<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Nga sa dim\u00eb, tash 10 vjet m\u00eb par\u00eb, element\u00ebt q\u00eb e formuan k\u00ebt\u00eb grup ishin n\u00eb nj\u00eb num\u00ebr mjaft t\u00eb vog\u00ebl. M\u00eb von\u00eb dhe pik\u00ebrisht dy vjet m\u00eb par\u00eb, t\u00eb riorganizuar dhe m\u00eb fort t\u00eb shtyr\u00eb prej ndjenjave artistike, element\u00ebt filluan t\u00eb shumohen gj\u00eb q\u00eb arriti tani deri n\u00eb 70 persona, e mund t\u00eb shtohen edhe m\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Me p\u00ebrkujdesjen e Kryesis\u00eb s\u00eb Kish\u00ebs u formua dhe u p\u00ebrgatit nj\u00eb kor f\u00ebmij\u00ebsh me dy dhe tre z\u00ebra, k\u00ebshtu q\u00eb gjat\u00eb pushimeve t\u00eb korit miks, t\u00eb k\u00ebndoj\u00eb kori i f\u00ebmij\u00ebve. Dhe kjo iniciativ\u00eb \u00ebsht\u00eb nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb bukurat. P\u00ebr bot\u00ebn e qytet\u00ebruar k\u00ebto kore jan\u00eb t\u00eb zakonshme, nd\u00ebrsa p\u00ebr ne \u00ebsht\u00eb nj\u00eb detyr\u00eb kaq e r\u00ebnd\u00eb dhe me p\u00ebrgjegj\u00ebsi kundrejt zhvillimit t\u00eb rregullt e t\u00eb p\u00ebrpikt\u00eb t\u00eb lutjeve fetare n\u00eb kish\u00eb, pra ka qen\u00eb nj\u00eb fakt i papritur dhe nj\u00eb eveniment me r\u00ebnd\u00ebsi kryesore p\u00ebr historin\u00eb e muzik\u00ebs dhe ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr historin\u00eb e muzik\u00ebs korale t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb kombin shqiptar. Mosha e k\u00ebtyre f\u00ebmij\u00ebve nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb e madhe se 10-12 vje\u00e7are si dhe numri i korist\u00ebve t\u00eb vegj\u00ebl nuk kalon t\u00eb 50 djem e vajza. K\u00ebng\u00ebt e tyre t\u00eb bukura e t\u00eb rregulluara n\u00eb harmoni t\u00eb thjesht\u00eb, si edhe z\u00ebrat e tyre pak t\u00eb fuqish\u00ebm, t\u00eb holl\u00eb e t\u00eb \u00ebmb\u00ebl b\u00ebjn\u00eb p\u00ebrshtypjen se jan\u00eb duke k\u00ebnduar disa engj\u00ebj qiellor\u00eb, sidomos kur respektojn\u00eb besnik\u00ebrisht rregullat teknike t\u00eb t\u00eb k\u00ebnduarit.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 T\u00eb tilla iniciativa t\u00eb mos humbasin kurr\u00eb, mbasi ato jan\u00eb t\u00eb dobishme, t\u00eb frytshme dhe t\u00eb nevojshme p\u00ebr kultur\u00ebn ton\u00eb t\u00eb arteve fisnike, sidomos p\u00ebr at\u00eb t\u00eb muzik\u00ebs. Duhet t&#8217;i japim nj\u00eb hov t\u00eb madh k\u00ebng\u00ebs korale, sepse prej saj presim me siguri n\u00eb t\u00eb ardhmen zhvillimin e plot\u00eb t\u00eb artit muzikor shqiptar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 K.O.A.SH-i me an\u00eb t\u00eb p\u00ebrhapjes dhe v\u00ebnies s\u00eb muzik\u00ebs korale nd\u00ebr kishat e mbar\u00eb vendit, ndihmon m\u00eb s\u00eb miri p\u00ebr edukimin e popullit drejt artit muzikor. Kontributi dhe aktiviteti i saj nuk shtrihen vet\u00ebm n\u00eb Tiran\u00eb, por zgjerohet edhe n\u00eb Kor\u00e7\u00eb, ku jan\u00eb tre kore t\u00eb mir\u00eb, n\u00eb Elbasan, Berat, Vlor\u00eb e tani s\u00eb fundi n\u00eb Kavaj\u00eb. Ja pra, nj\u00eb pun\u00eb mjaft e r\u00ebnd\u00eb, sa artistike aq edhe komb\u00ebtare, q\u00eb ka marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr t\u00eb kryej\u00eb Kisha Orthodhokse, pun\u00eb q\u00eb do element\u00eb, material dhe koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb p\u00ebr edukimin e plot artistik muzikor t\u00eb kombit shqiptar.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 Po sot? Rinia jon\u00eb Orthodhokse i d\u00ebgjon me d\u00ebshir\u00eb himnet e k\u00ebnduara n\u00ebp\u00ebr kisha nga koret, merr pjes\u00eb me k\u00ebnaq\u00ebsi n\u00eb koncertet e koreve bizantin\u00eb, ndjek me mjaft interes Festivalet e Rinis\u00eb Orthodhokse, q\u00eb zhvillohen \u00e7do vit, ku detyrimisht \u00e7do grup k\u00ebndon dhe k\u00ebng\u00eb kishtare.<br \/>\nSi p\u00ebrfundim, dua t\u00eb ritheksoj me mburrje rolin q\u00eb ka luajtur e po luan Kisha jon\u00eb Orthodhokse n\u00eb zhvillimin dhe p\u00ebrhapjen e k\u00ebsaj muzike. K\u00ebtu p\u00ebrfshihet dhe merita p\u00ebr edukimin e sa e sa njer\u00ebzve n\u00eb shkollat tona orthodhokse, t\u00eb cil\u00ebt e m\u00ebsuan k\u00ebt\u00eb muzik\u00eb, e p\u00ebrhap\u00ebn dhe e p\u00ebrhapin ende at\u00eb vullnetarisht e me d\u00ebshir\u00eb. Dhe k\u00ebta kan\u00eb qen\u00eb e jan\u00eb t\u00eb shumt\u00eb.<br \/>\nP\u00ebr sa shkruam, n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi jan\u00eb arritje t\u00eb sh\u00ebndosha dhe t\u00eb pap\u00ebrs\u00ebritshme t\u00eb paraardh\u00ebsve tan\u00eb, t\u00eb njer\u00ebzve tan\u00eb t\u00eb sot\u00ebm, arritje artistike q\u00eb llogariten nd\u00ebrmjet kapitujve kulmor\u00eb t\u00eb artit ton\u00eb, arritje e ndihmes\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme dhe ndaj njer\u00ebzimit. E pra, si Kish\u00eb Orthodhokse &#8220;jemi nj\u00eb qend\u00ebr rrezatimi kulturor dhe shpirt\u00ebror p\u00ebr vendin\u2026&#8221;, ashtu si\u00e7 thekson vazhdimisht Kryepeshkopi yn\u00eb i nderuar Anastas.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0<em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><em>Botuar n\u00eb revist\u00ebn \u201cTempulli\u201d nr. 11 (revist\u00eb periodike kulturore), Kor\u00e7\u00eb, 2005.\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8211;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> \u00a0Prof. Konstandin Trako, \u201cMuzika n\u00eb Kishat Orthodhokse\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 2, prill 1943.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u00a0\u201cMuzika n\u00eb kishat tona\u201d, <em>Jeta Kristiane,<\/em> Nr. 6-7, gusht-shtator 1940.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> Konstandin Trako, \u201cK\u00ebng\u00ebtar\u00ebt kishtar\u00eb\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, korrik-gusht 1943<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> \u00a0Konstandin Trako, \u201cImzot Fan S. Noli, muzikant-kompozitor\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 3, maj, 1944.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a>\u00a0 Kristofor Beduli, <em>Shkollat Teologjike Hieratike<\/em>, Neraida, Tiran\u00eb 2002 (Let\u00ebr e z. Ilo Furrxhi e dat\u00ebs 29.6.2001).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a>\u00a0 <em>Predikimi<\/em>, Nr. 9, Tiran\u00eb 7 maj 1934. N\u00eb artikullin &#8220;Pashk\u00ebt othodhokse n\u00eb kryeqytet&#8221; thuhet: &#8220;&#8230;asht p\u00ebr t&#8217;u sh\u00ebnue organizimi i rrall n\u00eb \u00e7do pikpamje, si n\u00eb rregullin disiplinor, n\u00eb zbukurim dhe n\u00eb muzik\u00ebn moderne dhe at\u00eb bizantine t\u00eb p\u00ebrpunueme. N\u00eb ato dit\u00eb nga t\u00eb gjith\u00eb u p\u00ebrmend\u00ebn me shum\u00eb l\u00ebvdata bukuria e k\u00ebndimeve t\u00eb k\u00ebng\u00ebve kishtare &#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> Dirizhuesi i t\u00eb cil\u00ebve ishte studenti shqiptar i ardhur prej Rumanie z. Dhimit\u00ebr Beduli, i cili jep mjaft shpresa p\u00ebr p\u00ebrparimin n\u00eb t\u00eb ardhmen&#8221;.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> \u00a0<em>Predikimi<\/em>, Nr. 6, Tiran\u00eb 15 mars 1934; <em>Predikimi<\/em>, Nr. 49, Tiran\u00eb 31 maj 1935 etj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> P\u00ebr m\u00eb shum\u00eb shih K. Beduli &#8211; Seminaristi K. Trako, profesor i dirigjent\u00ebve koral\u00eb&#8230; <em>Gazeta Ngjallja<\/em>, gusht 1999.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a>\u00a0 <em>Predikimi,<\/em> Nr. 6, 15 mars 1934; <em>Predikimi,<\/em> Nr. 62, 16 kallnuer 1936; <em>Predikimi<\/em>, Nr.8-10, gusht-tetor 1937<em>; Predikimi<\/em>, Nr. 11-12, n\u00ebntor-dhjetor 1937.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a>\u00a0 <em>Predikimi<\/em>, Nr. 1, 7 kallnuer 1934; <em>Predikimi,<\/em> Nr. 43, 17 mars 1935; <em>Predikimi<\/em> Nr. 8-10, gusht-tetor 1937; <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 9, n\u00ebntor 1942; <em>Predikimi,<\/em> Nr. 49, 31 maj 1935.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a>\u00a0 <em>Predikimi<\/em>, Nr. 11-12, n\u00ebntor-dhjetor 1937; <em>Jeta Kristiane<\/em> Nr. 11, janar 1942 etj.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> \u00a0<em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 8, fq. 235-236.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a>\u00a0 Dh. Beduli, <em>Kisha Ortodokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb gjer n\u00eb vitin 1944<\/em>, botim KOASH, Tiran\u00eb 1992.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a> \u00a0\u201cKori i ri miks Komb\u00ebtar\u201d, gazeta <em>Besa<\/em>, 6 prill 1935.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref16\" name=\"_ftn16\">[16]<\/a>\u00a0 Dhimit\u00ebr Beduli, \u201cHistoria e k\u00ebng\u00ebs kishtare\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 8, 1941.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref17\" name=\"_ftn17\">[17]<\/a>\u00a0 Dhimit\u00ebr Beduli, \u201cHistoria e k\u00ebng\u00ebs kishtare\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 2, 3, 4, 5 dhe 8, 1941. Shih dhe Dh. Beduli, <em>Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb gjer n\u00eb vitin 1944<\/em>, botim KOASH, Tiran\u00eb 1992.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref18\" name=\"_ftn18\">[18]<\/a>\u00a0 Dhimit\u00ebr Beduli, <em>P\u00ebrmes shkrimeve<\/em>, botim KOASH, Tiran\u00eb 1999, (Let\u00ebr e motr\u00ebs Dhimitra nga Kor\u00e7a, dat\u00eb 29.9.1958).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref19\" name=\"_ftn19\">[19]<\/a>\u00a0 &#8220;Bashk\u00eb me mbylljen e institucioneve fetare dhe likujdimin e sh\u00ebrbimit t\u00eb klerik\u00ebve, u zbuluan dhe u shkat\u00ebrruan mjaft veprime me karakter politik e shoq\u00ebror, t\u00eb njohura e t\u00eb panjohura t\u00eb fes\u00eb. Shp\u00ebrndarja e k\u00ebshillave t\u00eb kishave e xhamive, ku qen\u00eb grumbulluar p\u00ebrgjith\u00ebsisht njer\u00ebz t\u00eb deklasuar, prishi nj\u00eb \u00e7erdhe, jo vet\u00ebm fetare, por dhe armiq\u00ebsore. Po k\u00ebshtu, shp\u00ebrndarja e disa formave t\u00eb tjera t\u00eb organizuara pran\u00eb institucioneve fetare, si koret e k\u00ebng\u00ebve fetare pran\u00eb kishave\u00a0 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb sukses tjet\u00ebr me r\u00ebnd\u00ebsi (Raport informativ mbi rezultatet e para t\u00eb luft\u00ebs kund\u00ebr fes\u00eb dhe disa masa p\u00ebr zhvillimin e m\u00ebtejsh\u00ebm t\u00eb saj. Dhjetor 1967. Botuar nga arkivi i KQ tek gazeta <em>Metropol<\/em> 6 shkurt 2005).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref20\" name=\"_ftn20\">[20]<\/a>\u00a0 P\u00ebr korin e Kish\u00ebs Katedrale n\u00eb Tiran\u00eb, shih <em>At Marko Papajanit dhe sh\u00ebnimet e tij<\/em>, Neraida, Tiran\u00eb 2004.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref21\" name=\"_ftn21\">[21]<\/a>\u00a0 <em>At Marko Papajani dhe sh\u00ebnimet e tij<\/em>, Neraida, Tiran\u00eb 2004. Aty p\u00ebrmenden: Pashka e Madhe e vitit 1958, p\u00ebrshpirtja p\u00ebr Imzot Nolin m\u00eb 21 mars 1965, e cila dhe u filmua nga Kinostudioja.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref22\" name=\"_ftn22\">[22]<\/a>\u00a0 <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 4, qershor 1942.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref23\" name=\"_ftn23\">[23]<\/a>\u00a0 <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 3, maj 1944.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref24\" name=\"_ftn24\">[24]<\/a> \u00a0Fori Terpini, <em>Si e gjeta Rrug\u00ebn e Drit\u00ebs<\/em>, Kotti 2001.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref25\" name=\"_ftn25\">[25]<\/a> \u00a0Po aty.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref26\" name=\"_ftn26\">[26]<\/a> \u00a0Letra e dat\u00ebs 14.3.1945 e z. Telemak Nushi d\u00ebrguar z. Dh. Beduli, ku i k\u00ebrkohet n\u00eb em\u00ebr t\u00eb Administrat\u00ebs s\u00eb Kishave Durr\u00ebs t\u00eb marr\u00eb drejtimin e korit meq\u00eb z. E. Dheri, i cili e pat drejtuar at\u00eb, transferohet me pun\u00eb n\u00eb Shkod\u00ebr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref27\" name=\"_ftn27\">[27]<\/a> \u00a0Ilia Zaka, \u201cKori kishtar miks i Beratit. Fotografi e korit miks dal\u00eb n\u00eb Pojan m\u00eb 15 gusht 1937\u201d, gazeta <em>Ngjallja<\/em>, gusht 2001.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref28\" name=\"_ftn28\">[28]<\/a> \u00a0Thoma Qendro, \u201dAleks Pjetri, nj\u00eb jet\u00eb p\u00ebr Kish\u00ebn\u201d, gazeta <em>Ngjallja<\/em>, dhjetor 1992.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref29\" name=\"_ftn29\">[29]<\/a> Fori Terpini, <em>Si e gjeta Rrug\u00ebn e Drit\u00ebs<\/em>, Kotti 2001.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref30\" name=\"_ftn30\">[30]<\/a> \u00a0Po aty.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref31\" name=\"_ftn31\">[31]<\/a> \u00a0Joli Nano, \u201cK\u00ebnga t\u00eb mban gjall\u00eb\u201d, revista <em>K\u00ebmbanat<\/em>, maj 2004.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref32\" name=\"_ftn32\">[32]<\/a> \u00a0Dhimit\u00ebr Beduli, <em>P\u00ebrmes shkrimeve<\/em>, botim KOASH, Tiran\u00eb 1999, fq. 73. M\u00eb von\u00eb k\u00ebt\u00eb kor e dirigjoi p\u00ebr ca koh\u00eb z. Petrika Trako. Sh\u00ebnojm\u00eb se n\u00eb at\u00eb fundviti z. Minella Kriqi organizoi nj\u00eb kor f\u00ebmij\u00ebsh, q\u00eb gjithashtu pati sukses dhe u b\u00eb i njohur sidomos me kolendrat e Krishtlindjeve. M\u00eb 1996 u ngrit dhe nj\u00eb kor i rinis\u00eb nga z. Milto Vako, i cili q\u00eb nga viti 1998 dirigjohet nga zj. Joli Nano.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref33\" name=\"_ftn33\">[33]<\/a> \u00a0Po aty, fq. 163.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref34\" name=\"_ftn34\">[34]<\/a> \u00a0Shih Seminari Teologjik i KOASH &#8220;Ngjallja&#8221;. At\u00eb Damaskin Grigoriati, murg nga Mali i Shenjt\u00eb; <em>Vol. 1 &#8211; Mesha e Shenjt\u00eb e Joan Gojartit me muzik\u00eb bizantine<\/em>, Durr\u00ebs 1992; <em>Vol. 2 &#8211; Lutjesorja me muzik\u00eb bizantine<\/em>, Durr\u00ebs 1993; <em>Vol. 3 &#8211; Mesha Hyjnore e Joan Gojartit dhe melodi t\u00eb tjera n\u00eb muzik\u00eb bizantine,<\/em> Durr\u00ebs 1992. (Nj\u00eb let\u00ebr d\u00ebrguar z. Dh. Beduli, shkruar n\u00eb fundvitin 1993, At\u00eb Damaskini njofton: &#8220;&#8230; Gjat\u00eb gjith\u00eb ver\u00ebs punova n\u00eb manastir duke shkruar muzik\u00eb bizantine n\u00eb shqip. Shkruajta Anastasimatarin muzikor (255 faqe), Liturgjin\u00eb Hyjnore me polielejt qinonik\u00eb t\u00eb vitit, katavasit\u00eb e od\u00ebs s\u00eb 9-t\u00eb n\u00eb vend t\u00eb &#8220;E denj\u00eb \u00ebsht\u00eb &#8230; &#8211; keruviko, qinonik\u00eb dhe liturgjik\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb tingujt (275 faqe), mbr\u00ebm\u00ebsoren (90 faqe) dhe m\u00ebngjesoren me polielejt dhe dhoksollogjit\u00eb e avashta (101 faqe). T\u00eb gjitha k\u00ebto, p\u00ebrve\u00e7 m\u00ebngjesores do t&#8217;i sjell\u00eb n\u00eb shkoll\u00eb At\u00eb Tihoni nga Simonopetra, i cili do t\u00eb vazhdoj\u00eb m\u00ebsimet e muzik\u00ebs.)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref35\" name=\"_ftn35\">[35]<\/a> \u00a0<em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 4-5, qershor-korrik 1944. P\u00ebr an\u00ebtar\u00ebt e k\u00ebtij kori shih Fori Terpini, <em>Si e gjeta Rrug\u00ebn e Drit\u00ebs,<\/em> Kotti 2001, fq. 231-235.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref36\" name=\"_ftn36\">[36]<\/a> S. B., \u201cKori i f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb Kish\u00ebn e Tiran\u00ebs\u201d, <em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 6, gusht 1944.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref37\" name=\"_ftn37\">[37]<\/a> \u00a0<em>Jeta Kristiane<\/em>, Nr. 7-8, shtator-tetor 1944.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref38\" name=\"_ftn38\">[38]<\/a> Kjo zbatohet sot, sidomos nga kori i radios &#8220;Ngjallja&#8221; dhe kori bizantin me drejtues At\u00eb Justinin, q\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb aktivitetet q\u00eb organizon Kisha jon\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.blogger.com\/blogger.g?blogID=3899614454545037256#_ftnref39\" name=\"_ftn39\">[39]<\/a> \u00cbsht\u00eb v\u00ebn\u00eb sot n\u00eb jet\u00eb. M\u00eb 1995 kori i kish\u00ebs s\u00eb Mitropolis\u00eb s\u00eb Kor\u00e7\u00ebs mori pjes\u00eb n\u00eb &#8220;Mbledhjen e Hyjnizuar t\u00eb Orthodhoksis\u00eb&#8221; n\u00eb Athin\u00eb, ku konkuruan mjaft kore kishtare nga vende t\u00eb ndryshme dhe ku u vler\u00ebsua e u nderua me \u00e7mim. (Fori Terpini, <em>Si e gjeta Rrug\u00ebn e Drit\u00ebs<\/em>, Kotti 2001); Kori bizantin me drejtues At\u00eb Justinin ka k\u00ebnduar m\u00eb 1998 n\u00eb disa kisha n\u00eb Vendet e Shenjta n\u00eb Izrael dhe n\u00eb Greqi ku \u00ebsht\u00eb p\u00eblqyer mjaft nga besimtar\u00ebt e specialist\u00ebt e atjesh\u00ebm. M\u00eb 1999 erdhi n\u00eb Shqip\u00ebri dhe k\u00ebndoi kori i famsh\u00ebm bizantin nga Greqia i drejtuar nga z. Likurgos Angjelopulos.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse &nbsp; Shkruar nga Kristofor Beduli &nbsp; \u00a0\u00a0 N\u00eb disa kisha, t\u00eb dielave apo t\u00eb kremteve, shohim t\u00eb k\u00ebndojn\u00eb gjat\u00eb Mesh\u00ebs Hyjnore kore kishtare. I d\u00ebgjon, t\u00eb p\u00eblqen melodia e k\u00ebndimeve t\u00eb tyre, p\u00ebrqendrohesh tek muzika, sepse &#8220;t\u00eb shijon&#8221;, nd\u00ebrkoh\u00eb me v\u00ebmendje kap [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[375],"tags":[597],"class_list":["post-14020","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kisha-jone","tag-tekste-per-historine-e-kishes-sone"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"website\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14020\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-04-04T14:56:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-05-12T16:26:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Kisha Orthodhokse\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Kisha Orthodhokse\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"36 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\"},\"author\":{\"name\":\"Kisha Orthodhokse\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86\"},\"headline\":\"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse\",\"datePublished\":\"2020-04-04T14:56:25+00:00\",\"dateModified\":\"2020-05-12T16:26:25+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\"},\"wordCount\":7281,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\"},\"keywords\":[\"Tekste p\u00ebr historin\u00eb e Kish\u00ebs son\u00eb\"],\"articleSection\":[\"Kisha Jon\u00eb\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\",\"name\":\"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-04-04T14:56:25+00:00\",\"dateModified\":\"2020-05-12T16:26:25+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"description\":\"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"width\":540,\"height\":540,\"caption\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Kisha Orthodhokse\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/","og_locale":"en_GB","og_type":"website","og_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","og_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","og_url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14020","og_site_name":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991","article_published_time":"2020-04-04T14:56:25+00:00","article_modified_time":"2020-05-12T16:26:25+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":630,"url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","type":"image\/png"}],"author":"Kisha Orthodhokse","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","twitter_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","twitter_image":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","twitter_misc":{"Written by":"Kisha Orthodhokse","Est. reading time":"36 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/"},"author":{"name":"Kisha Orthodhokse","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86"},"headline":"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse","datePublished":"2020-04-04T14:56:25+00:00","dateModified":"2020-05-12T16:26:25+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/"},"wordCount":7281,"publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization"},"keywords":["Tekste p\u00ebr historin\u00eb e Kish\u00ebs son\u00eb"],"articleSection":["Kisha Jon\u00eb"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/","name":"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website"},"datePublished":"2020-04-04T14:56:25+00:00","dateModified":"2020-05-12T16:26:25+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/2020\/04\/04\/nje-veshtrim-i-shkurter-historik-mbi-muziken-dhe-koret-ne-kishen-tone-orthodhokse\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nj\u00eb v\u00ebshtrim i shkurt\u00ebr historik mbi muzik\u00ebn dhe koret n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.","publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","contentUrl":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","width":540,"height":540,"caption":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb"},"image":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/koash1991"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86","name":"Kisha Orthodhokse","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","caption":"Kisha Orthodhokse"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14020","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14020"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14020\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23708,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14020\/revisions\/23708"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14020"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14020"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14020"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}