Pas nj\u00eb periudhe 25 vje\u00e7are, q\u00eb nga koha kur u ringrit\u00ebn dhe u restauruan konak\u00ebt e manastirit “Fjetja Hyjlind\u00ebses Mari”, n\u00eb ishullin e Zv\u00ebrnecit, n\u00eb janar 2023 filluan punime intensive mir\u00ebmbajtje n\u00eb k\u00ebto struktura.<\/p>\n
Punimet u kryen me projekt t\u00eb hartuar nga DRTK Vlor\u00eb dhe t\u00eb miratuar n\u00eb KKTKM, me vendim nr. 284, t\u00eb dat\u00ebs 08.06.2021. Nj\u00ebsoj si p\u00ebr nd\u00ebrhyrjet dhe restaurimet e m\u00ebparshme n\u00eb manastir, fondet p\u00ebr realizimin e tyre u siguruan nga Kryepiskopi Anastas. N\u00eb kuadrin e k\u00ebtij financimi nga Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb, B\u00ebrthama e Trash\u00ebgimis\u00eb Kulturore e saj po realizon dhe ndjek punimet, si dhe po koordinon bashk\u00ebpunimin me Drejtorin\u00eb Rajonale te Kultur\u00ebs Komb\u00ebtare Vlor\u00eb dhe IKTK.<\/p>\n
N\u00eb vitet 1997-1998 u restauruan konak\u00ebt e manastirit me fondet e Kish\u00ebs son\u00eb. Nd\u00ebrsa gjat\u00eb vitit 2003, p\u00ebrs\u00ebri me fondet e Kish\u00ebs, u b\u00eb restaurimi i plot\u00eb i kish\u00ebs s\u00eb manastirit.<\/p>\n
Punimet q\u00eb po kryhen konsistojn\u00eb n\u00eb rib\u00ebrjen e plot\u00eb t\u00eb suvas\u00eb, pastrimin dhe meremetimin e \u00e7atis\u00eb, p\u00ebrforcimin e elementeve prej druri etj. Ky monument, p\u00ebr shkak t\u00eb vendndodhjes dhe pozicionit, \u00ebsht\u00eb gjithmon\u00eb n\u00ebn ndikimin e lag\u00ebshtir\u00ebs dhe ujit t\u00eb kripur t\u00eb lagun\u00ebs s\u00eb Nart\u00ebs. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, d\u00ebmtimet e rifinitur\u00ebs dhe t\u00eb elementeve jan\u00eb m\u00eb t\u00eb shumta e t\u00eb shpeshta. Ndaj, p\u00ebr restaurimin e konak\u00ebve po p\u00ebrdoren solucione p\u00ebrkat\u00ebse n\u00eb form\u00eb aditivi, p\u00ebr eliminimin e lag\u00ebshtir\u00ebs dhe ujit t\u00eb kripur brenda struktur\u00ebs s\u00eb element\u00ebve.<\/p>\n
MANASTIRI I FJETJES S\u00cb HYJLIND\u00cbSES<\/p>\n
Manastiri i Fjetjes s\u00eb Hyjlind\u00ebses Mari ngrihet n\u00eb nj\u00eb ishull t\u00eb vog\u00ebl, n\u00eb lagun\u00ebn e Nart\u00ebs, p\u00ebrball\u00eb fshatit Zv\u00ebrnec. Peizazhi mjaft piktoresk, si dhe selvit\u00eb e larta q\u00eb mbulojn\u00eb kodr\u00ebn e ul\u00ebt t\u00eb ishullit, i japin manastirit edhe vlera mjedisore.<\/p>\n
Kisha \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga monumentet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb periudh\u00ebs bizantine dhe, s\u00eb bashku me kish\u00ebn e Marmiroit, jan\u00eb t\u00eb vetmit shembuj t\u00eb tipit n\u00eb form\u00eb kryqi t\u00eb lir\u00eb me kupol\u00eb t\u00eb njohura deri m\u00eb sot n\u00eb Shqip\u00ebri. P\u00ebrb\u00ebhet nga naosi, q\u00eb i p\u00ebrket faz\u00ebs fillestare, narteksi n\u00eb an\u00ebn per\u00ebndimore dhe hajati nga veriu, t\u00eb cilat i jan\u00eb shtuar n\u00eb nj\u00eb faz\u00eb t\u00eb m\u00ebvonshme, gjat\u00eb shekujve XVIII-XIX.<\/p>\n
B\u00ebrthama qendrore e Naosit \u00ebsht\u00eb mjaft e theksuar. Ajo mbulohet me kupol\u00eb mbi tambur t\u00eb lart\u00eb, i cili, n\u00ebp\u00ebrmjet trek\u00ebnd\u00ebshave sferik\u00eb ngrihet mbi qemer\u00ebt cilindrik\u00eb t\u00eb krah\u00ebve t\u00eb kryqit. Hap\u00ebsira e narteksit, e mbuluar me qemer cilindrik, unifikohet me naosin.<\/p>\n
Ky element, si dhe madh\u00ebsia jo e barabart\u00eb e krah\u00ebve t\u00eb kryqit, nga t\u00eb cilat krahu lindor dhe ai per\u00ebndimor jan\u00eb m\u00eb t\u00eb gjat\u00eb se ato verior dhe jugor, i kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb kish\u00ebs nj\u00eb aks t\u00eb dalluesh\u00ebm gjat\u00ebsor.<\/p>\n
Naosi p\u00ebrmban pak piktura murale, q\u00eb ndodhen n\u00eb ambientin e altarit dhe pjes\u00ebrisht n\u00eb kupol\u00eb, e cila nuk \u00ebsht\u00eb e nj\u00ebkohshme me nd\u00ebrtimin e kish\u00ebs. N\u00eb pjes\u00eb t\u00eb caktuara, sidomos n\u00eb shpatullat e dritareve, v\u00ebrehet nj\u00eb n\u00ebnshtres\u00eb e piktur\u00ebs s\u00eb vjet\u00ebr. Ikonostasi i kish\u00ebs, ndon\u00ebse nuk ruhet i plot\u00eb, d\u00ebshmon p\u00ebr nj\u00eb cil\u00ebsi t\u00eb lart\u00eb artistike. Pjes\u00ebt e gdhendura jan\u00eb t\u00eb praruara dhe evidentohen bukur nga sfondi i lyer me ngjyr\u00eb t\u00eb kuqe t\u00eb thell\u00eb dhe blu t\u00eb err\u00ebt.<\/p>\n
N\u00eb pamjen e jashtme, forma e kryqit nuk \u00ebsht\u00eb po aq e theksuar sa n\u00eb brend\u00ebsi. N\u00eb kompozimin v\u00ebllimor mbizot\u00ebron v\u00ebllimi i tamburit t\u00eb kupol\u00ebs, i cili ngrihet mbi \u00e7atit\u00eb dyuj\u00ebse t\u00eb krah\u00ebve t\u00eb kryqit.<\/p>\n
Frontonet e tyre jan\u00eb t\u00eb gjall\u00ebruara me arkada t\u00eb verb\u00ebta, t\u00eb p\u00ebrb\u00ebra nga nj\u00eb hark qendror m\u00eb i lart\u00eb dhe dy harqe m\u00eb t\u00eb vegj\u00ebl an\u00ebsor\u00eb.<\/p>\n
N\u00eb krahasim me kish\u00ebn e Marmiroit, kisha e Zv\u00ebrnecit ka forma m\u00eb t\u00eb hedhura e m\u00eb t\u00eb zhvilluara. Nd\u00ebrtimi \u00ebsht\u00eb m\u00eb i vonsh\u00ebm dhe i nj\u00eb mjesht\u00ebrie m\u00eb t\u00eb lart\u00eb.<\/p>\n
Sipas studimit t\u00eb kryer nga prof. dr. A. Meksi, n\u00eb revist\u00ebn “Monumente 1975” Nr. 10, ajo daton n\u00eb shek. XIII – XIV. Si baz\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb datim u mor trajtimi i fasadave n\u00eb arkada, si dhe analogjit\u00eb e k\u00ebsaj kishe me at\u00eb t\u00eb Sh\u00ebn Nikoll\u00ebs n\u00eb Kurjan t\u00eb Fierit. Nd\u00ebrsa n\u00eb Simpoziumin “2000 vjet Krishterim”, prof. dr. P. Vokotopoullos, pohoi se kisha i p\u00ebrket shek. X.<\/p>\n
N\u00eb mbishkrimin n\u00eb gur tek porta kryesore e hajatit shkruhet viti i nd\u00ebrtimit t\u00eb tij: 1884. Kjo koh\u00eb i takon faz\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtimit, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn p\u00ebrfshihen hajati, eksonarteksi dhe kambanorja.<\/p>\n
P\u00ebr B\u00ebrtham\u00ebn e Trash\u00ebgimis\u00eb Kulturore:
\nArk. Rest. Joan Stratob\u00ebrdha<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
N\u00eb janar 2023 filluan punime intensive mir\u00ebmbajtje n\u00eb konak\u00ebt e Manastirit “Fjetja e Hyjlind\u00ebses Mari” n\u00eb ishullin e Zv\u00ebrnecit, pas nj\u00eb periudhe 25-vje\u00e7are nga restaurimi i m\u00ebparsh\u00ebm. Punimet realizohen me fonde t\u00eb Kryepiskopit Anastas dhe koordinohen nga B\u00ebrthama e Trash\u00ebgimis\u00eb Kulturore. Artikulli p\u00ebrshkruan edhe historin\u00eb dhe arkitektur\u00ebn e kish\u00ebs bizantine t\u00eb shek. XIII-XIV.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"PUNIME RESTAURIMI DHE MIR\u00cbMBAJTJEJE","numri":"2 (362)","viti":"2023","muaji":"Shkurt","muaji_numer":"2","dita":"","faqet":"[3]","fjale_kyce":"[\"Manastiri Fjetja e Hyjlind\u00ebses\", \"Zv\u00ebrnec\", \"Laguna e Nart\u00ebs\", \"restaurim\", \"Kisha Orthodhokse Autoqefale\", \"B\u00ebrthama e Trash\u00ebgimis\u00eb Kulturore\", \"DRTK Vlor\u00eb\", \"monument bizantin\"]","permbledhje":"N\u00eb janar 2023 filluan punime intensive mir\u00ebmbajtje n\u00eb konak\u00ebt e Manastirit \"Fjetja e Hyjlind\u00ebses Mari\" n\u00eb ishullin e Zv\u00ebrnecit, pas nj\u00eb periudhe 25-vje\u00e7are nga restaurimi i m\u00ebparsh\u00ebm. Punimet realizohen me fonde t\u00eb Kryepiskopit Anastas dhe koordinohen nga B\u00ebrthama e Trash\u00ebgimis\u00eb Kulturore. Artikulli p\u00ebrshkruan edhe historin\u00eb dhe arkitektur\u00ebn e kish\u00ebs bizantine t\u00eb shek. XIII-XIV.","autori":"Ark. Rest. Joan Stratob\u00ebrdha","kategoria":"Trash\u00ebgimi kulturore \/ Restaurim","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[11715],"ngjallja_autori":[11096],"ngjallja_viti":[11700],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-90206","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-trashegimi-kulturore-restaurim","ngjallja_autori-ark-rest-joan-stratoberdha","ngjallja_viti-11700","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n