M\u00eb 24 qershor 1992, Patriarkana Ekumenike, si Kisha M\u00ebm\u00eb q\u00eb kishte dh\u00ebn\u00eb autoqefalin\u00eb, zgjodhi Mitropolitin Anastas, si Kryepiskopin e par\u00eb pas ardhjes s\u00eb demokracis\u00eb. N\u00eb po k\u00ebt\u00eb Patriarkan\u00eb, n\u00eb vitin 1937 u zgjodh Kryepiskopi i par\u00eb kanonik i Kish\u00ebs son\u00eb. Kjo ngjarje ishte shpallje e lajmit t\u00eb mir\u00eb se Kisha e Shqip\u00ebris\u00eb ishte e gjall\u00eb dhe plot jet\u00eb dhe do t\u00eb vazhdonte vepr\u00ebn shpirt\u00ebrore t\u00eb ndri\u00e7uar nga Per\u00ebndia n\u00eb dobi t\u00eb gjith\u00eb shoq\u00ebris\u00eb shqiptare.<\/p>\n
Fillimi i viteve ’90, megjith\u00ebse formalisht ishte rifituar liria e besimit, ishte dramatik p\u00ebr komunitetin orthodhoks. Gjendja ishte d\u00ebshp\u00ebruese: nuk kishte mbetur asnj\u00eb episkop, madje nuk kishte as edhe nj\u00eb kandidat p\u00ebr t’u ngritur n\u00eb k\u00ebt\u00eb grad\u00eb; ishin vet\u00ebm 15 klerik\u00eb n\u00eb mosh\u00eb pensioni e t\u00eb s\u00ebmur\u00eb, nuk kishte kisha (ato ishin shkat\u00ebrruar apo transformuar n\u00eb objekte laike). Gjithashtu, nuk kishte mund\u00ebsi financiare, p\u00ebr shkak t\u00eb varf\u00ebris\u00eb s\u00eb thell\u00eb, por edhe sepse shteti nuk mori p\u00ebrsip\u00ebr asnj\u00eb detyrim p\u00ebr t’i mb\u00ebshtetur komunitetet fetare. N\u00eb k\u00ebto kushte, Patriarkana Ekumenike d\u00ebrgoi n\u00eb Shqip\u00ebri p\u00ebr t\u00eb par\u00eb situat\u00ebn nj\u00eb klerik t\u00eb lart\u00eb t\u00eb njohur n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn Orthodhokse dhe m\u00eb gjer\u00eb, Mitropolitin e Andrus\u00ebs, Prof. Dr. Anastasin, i cili n\u00eb at\u00eb koh\u00eb ishte Moderator i Komisionit t\u00eb Misionarizmit dhe Ungjill\u00ebzimit t\u00eb K\u00ebshillit Bot\u00ebror t\u00eb Kishave (WCC) dhe Kryepiskop i komanduar i Arqidioqez\u00ebs s\u00eb Kenias, Ugand\u00ebs dhe Tanzanis\u00eb.<\/p>\n
Kryepiskopi Anastas erdhi n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb korrik t\u00eb vitit 1991, si Ekzark Patriarkal, p\u00ebr t\u00eb par\u00eb se \u00e7far\u00eb kishte mbetur pas g\u00ebrmadhave ateiste. Ai gjeti nj\u00eb zbraz\u00ebtir\u00eb t\u00eb frikshme shpirt\u00ebrore dhe materiale q\u00eb kishte l\u00ebn\u00eb ateizmi zyrtar dhe u p\u00ebrkushtua p\u00ebr ndryshimin e gjendjes. E nisi me hapjen e Seminarit p\u00ebr p\u00ebrgatitjen e klerik\u00ebve t\u00eb rinj e duke vazhduar me riparimin e objekteve ekzistuese dhe me p\u00ebrpjekjet p\u00ebr ngritjen e kishave t\u00eb reja.<\/p>\n
Ishte kjo pun\u00eb vet\u00ebmohuese, e cila i bindi orthodhoks\u00ebt e Shqip\u00ebris\u00eb q\u00eb t’i k\u00ebrkonin zyrtarisht Patriarkan\u00ebs Ekumenike q\u00eb ta kishin Anastasin si Atin dhe Kryebariun e tyre. Pranimi prej tij i nj\u00eb sh\u00ebrbese t\u00eb till\u00eb ishte ashtu si\u00e7 \u00ebsht\u00eb shprehur edhe vet\u00eb m\u00eb pas: “Jo fron pushteti, por kryq sakrifice”. Emri i tij jo vet\u00ebm u b\u00eb sinonim i ringjalljes s\u00eb Kish\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri, por edhe i nj\u00eb hierapostulli t\u00eb dit\u00ebve t\u00eb sotme, i promotorit t\u00eb dialogut nd\u00ebrmjet besimeve dhe kulturave t\u00eb ndryshme, i paqes dhe dashuris\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb, i p\u00ebrkujdesit p\u00ebr t\u00eb varfrit dhe nevojtar\u00ebt dhe t\u00eb respektit, liris\u00eb e dinjitetit t\u00eb \u00e7do personi, kushdo qoft\u00eb ai.<\/p>\n
N\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrvjetor, ku t\u00eb gjith\u00eb orthodhoks\u00ebt e vendit ton\u00eb kujtojn\u00eb me mir\u00ebnjohje dhe fal\u00ebnderim 30-vjetorin e zgjedhjes s\u00eb Kryepiskopit Anastas, nuk duhet t\u00eb harrojm\u00eb se ky eveniment madhor mish\u00ebron gjakun, djers\u00ebn, mundin dhe p\u00ebrpjekjet e orthodhoks\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb p\u00ebr t\u00eb ruajtur t\u00eb past\u00ebr e t\u00eb pacenuar besimin e t\u00eb par\u00ebve edhe n\u00eb momentet m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtira, si\u00e7 ishte err\u00ebsira e gjat\u00eb ateiste, por edhe m\u00eb pas, p\u00ebr t\u00eb kap\u00ebrcyer t\u00eb bashkuar rreth Kryebariut t\u00eb tyre v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb dhe sulmet e panum\u00ebrta. Historia e Komunitetit ton\u00eb Orthodhoks ka nj\u00eb vend shum\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb kushtuar vepr\u00ebs dhe sh\u00ebrbes\u00ebs personale t\u00eb Kryepiskopit Anastas jo vet\u00ebm n\u00eb ringjalljen e Orthodhoksis\u00eb k\u00ebtu, por edhe t\u00eb ecjes s\u00eb sigurt p\u00ebrpara, sot dhe n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n
Kjo ka marr\u00eb edhe njohjen dhe mir\u00ebnjohjen jo vet\u00ebm t\u00eb besimtar\u00ebve orthodhoks\u00eb, por t\u00eb gjith\u00eb shoq\u00ebris\u00eb shqiptare. Presidenti Ilir Meta, n\u00eb letr\u00ebn q\u00eb i drejtoi Kryepiskopit Anastas me rastin e marrjes s\u00eb n\u00ebnshtet\u00ebsis\u00eb shqiptare, nd\u00ebr t\u00eb tjera shkruan: “Gjat\u00eb 25 viteve si Kryepiskop i Tiran\u00ebs, Durr\u00ebsit dhe i Gjith\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, duke kontribuuar me p\u00ebrkushtim n\u00eb ringritjen e plot\u00eb kanonike dhe shpirt\u00ebrore t\u00eb Kish\u00ebs Ortodokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, n\u00eb rim\u00ebk\u00ebmbjen dhe ngritjen e objekteve t\u00eb besimit ortodoks, n\u00eb ringjalljen, kultivimin dhe ruajtjen e tradit\u00ebs shum\u00ebshekullore t\u00eb besimit ortodoks n\u00eb Shqip\u00ebri dhe n\u00eb nd\u00ebrtimin e veprave n\u00eb fush\u00ebn e arsimit, sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb, mir\u00ebqenies sociale, zhvillimit rural, kultur\u00ebs dhe mjedisit n\u00eb Shqip\u00ebri, keni d\u00ebshmuar se udh\u00ebhiqeni nga besimi, dashuria, paqja, shpresa dhe m\u00ebsimet e veprat e shenjta t\u00eb Zotit…”<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Editorial me rastin e 30-vjetorit t\u00eb ringritjes s\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb (24 qershor 1992). Kujtohet zgjedhja e Mitropolitit Anastas si Kryepiskop nga Patriarkana Ekumenike, gjendja dramatike e komunitetit ortodoks pas regjimit ateist dhe vepra e tij vet\u00ebmohuese p\u00ebr rikthimin kanonik dhe shpirt\u00ebror t\u00eb Kish\u00ebs.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"","numri":"6 (354)","viti":"2022","muaji":"Qershor","muaji_numer":"6","dita":"","faqet":"[1, 2]","fjale_kyce":"[\"30-vjetori\", \"Kryepiskopi Anastas\", \"ringritje\", \"Kisha Orthodhokse Autoqefale\", \"Patriarkana Ekumenike\", \"1992\", \"autoqefali\", \"demokraci\", \"klerik\u00eb\", \"Katedralja Ngjallja e Krishtit\"]","permbledhje":"Editorial me rastin e 30-vjetorit t\u00eb ringritjes s\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb (24 qershor 1992). Kujtohet zgjedhja e Mitropolitit Anastas si Kryepiskop nga Patriarkana Ekumenike, gjendja dramatike e komunitetit ortodoks pas regjimit ateist dhe vepra e tij vet\u00ebmohuese p\u00ebr rikthimin kanonik dhe shpirt\u00ebror t\u00eb Kish\u00ebs.","autori":"Thoma Dhima","kategoria":"Editorial \/ Histori kishtare","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[11587],"ngjallja_autori":[9254],"ngjallja_viti":[11515],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-90061","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-editorial-histori-kishtare","ngjallja_autori-thoma-dhima","ngjallja_viti-11515","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n