Nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb tentativ\u00eb, por fakt, zhveshja nga pasuria e paluajtshme q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn pron\u00eb t\u00eb Manastirit t\u00eb Hirsh\u00ebm t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit n\u00eb gadishullin e Ksamilit, n\u00eb jug t\u00eb Sarand\u00ebs. Duke mos trajtuar marifetet ligjore, t\u00eb cilat largojn\u00eb nga thelbi, b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr rastin m\u00eb tipik t\u00eb grabitjes n\u00eb dit\u00ebt e sotme, n\u00ebn p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb t\u00eb shtetit, t\u00eb nj\u00eb prone t\u00eb njohur historikisht t\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Nuk \u00ebsht\u00eb rasti i vet\u00ebm, por ndoshta m\u00eb tipiku.<\/p>\n
Ajo q\u00eb nuk ndodhi as n\u00eb periudhat e sprov\u00ebs s\u00eb pushtimit shekullor otoman, as n\u00eb dhjet\u00ebvje\u00e7ar\u00ebt e sekuestrimit t\u00eb detyruar komunist, kryhet sot, kur presupozohet se n\u00eb frym\u00ebn e shtetit t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs dhe barazis\u00eb para ligjit, e drejta e pron\u00ebs duhet t\u00eb jet\u00eb e pacenueshme.<\/p>\n
Dhe ajo q\u00eb po ndodh sot \u00ebsht\u00eb ekzekutim p\u00ebrfundimtar, se ndryshon nj\u00ebher\u00eb e p\u00ebrgjithmon\u00eb statusi pron\u00ebsor, por edhe karakteri i pron\u00ebs. Kjo p\u00ebr faktin se grabitja, transferimi kadastror dhe regjistrimi i gabuar shoq\u00ebrohet me leje nd\u00ebrtimore p\u00ebr komplekse t\u00eb m\u00ebdha turistike duke e b\u00ebr\u00eb t\u00eb nd\u00ebrlikuar – m\u00eb sakt\u00eb t\u00eb pamundur – pretendimin e s\u00eb drejt\u00ebs n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n
Konkretisht, n\u00eb Manastirin e Sh\u00ebn Jorgjit Kisha Orthodhokse ka shprehur shum\u00eb her\u00ebt, ndoshta q\u00eb n\u00eb fillimet e saj t\u00eb riorganizimit pas persekutimit komunist, interesimin p\u00ebr njohjen dhe rikthimin e pron\u00ebs s\u00eb plot\u00eb, rehabilitimin nd\u00ebrtimor dhe liturgjik t\u00eb kompleksit t\u00eb Manastirit, mbrojtjen e mjedisit t\u00eb tij natyror shum\u00eb t\u00eb pasur dhe shfryt\u00ebzimin e tij n\u00eb destinacionin p\u00ebr t\u00eb cilin ishte krijuar.<\/p>\n
Duke u mb\u00ebshtetur n\u00eb prova dhe burime historike e shkresore, jan\u00eb kryer n\u00eb koh\u00eb veprimet e nevojshme juridike, si n\u00eb gjykatat kompetente edhe n\u00eb agjencit\u00eb shtet\u00ebrore t\u00eb ngarkuara nga ligji. Nj\u00ebher\u00ebsh edhe paralelisht p\u00ebr t\u00eb kund\u00ebrshtuar tentativa t\u00eb dhunshme p\u00ebr t\u00eb shkelur abuzivisht hap\u00ebsir\u00ebn. N\u00eb koh\u00eb dhe periudha t\u00eb krizave t\u00eb m\u00ebdha politike dhe t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb autoritetit t\u00eb shtetit, besimtar\u00ebt dhe klerik\u00ebt Orthodhoks\u00eb u b\u00ebn\u00eb mbrojt\u00ebs real\u00eb t\u00eb atij peizazhi t\u00eb mrekulluesh\u00ebm natyror, me flor\u00eb dhe faun\u00eb t\u00eb rrall\u00eb por edhe pasuri arkeologjike t\u00eb evidentuara, duke mbrojtur n\u00eb fakt t\u00eb drejt\u00ebn e Manastirit. Paralelisht me heshtjen fajtore dhe t\u00eb q\u00ebllimshme t\u00eb organeve shtet\u00ebrore dhe qeveritare p\u00ebr t’iu p\u00ebrgjigjur k\u00ebrkesave dhe demarsheve ligjore t\u00eb Kish\u00ebs son\u00eb mbi k\u00ebt\u00eb pron\u00eb t\u00eb vyer, duket se zhvilloheshin edhe veprimet ligjore p\u00ebr zhveshjen p\u00ebrfundimtare t\u00eb Manastirit nga pronat e tij dhe tjet\u00ebrsimin n\u00eb favor t\u00eb interesave krejt t\u00eb paligjshme.<\/p>\n
Sepse \u00ebsht\u00eb mashtruese ideja se nj\u00eb ligj q\u00eb shkel t\u00eb drejt\u00ebn themelore t\u00eb pron\u00ebs, q\u00eb neglizhon t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn historike dhe shtremb\u00ebron realitetin mundet t\u00eb kthehet n\u00eb instrument rregullues dhe rehabilitim t\u00eb pasojave t\u00eb padrejt\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n
Me aktet e qeveris\u00eb n\u00eb bashk\u00ebveprim me interesa t\u00eb err\u00ebta biznesi atje jan\u00eb miratuar lejet p\u00ebr nd\u00ebrtimin e nj\u00eb kompleksi masiv t\u00eb karakterit turistik. Vet\u00ebm se themeli vendoset mbi padrejt\u00ebsin\u00eb. Dhe kjo ka p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb stigm\u00eb dhe plag\u00eb e p\u00ebrhershme. Si ka ndodhur edhe n\u00eb rastin e Manastirit t\u00eb Fjetjes t\u00eb s\u00eb T\u00ebr\u00ebshenjt\u00ebs Mari n\u00eb Kakome, apo n\u00eb Kror\u00ebz, apo t\u00eb Sh\u00ebn Theodhor\u00ebve etj.<\/p>\n
Do t\u00eb ishte jo e dobishme n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast t\u00eb paraqesim dhe analizojm\u00eb provat dhe dokumentet q\u00eb konfirmojn\u00eb qart\u00eb pron\u00ebn e Manastirit mbi sip\u00ebrfaqen prej m\u00eb se 120 ha rreth tij. Jan\u00eb t\u00eb shumta, t\u00eb periudhave t\u00eb ndryshme kohore, t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta ose t\u00ebrthore, duke theksuar pronar\u00ebt me t\u00eb cil\u00ebt kufizohet; sh\u00ebnime t\u00eb vet\u00eb Manastirit apo t\u00eb instancave shtet\u00ebrore. E megjithat\u00eb, t\u00eb gjitha shp\u00ebrfillen para munges\u00ebs s\u00eb d\u00ebshir\u00ebs dhe vullnetit t\u00eb shtetit p\u00ebr rivendosjen e s\u00eb drejt\u00ebs. P\u00ebrkundrazi, organet qeveris\u00ebse, duke pasur n\u00eb subkoshienc\u00eb t\u00eb qart\u00eb synimin p\u00ebr t\u00eb “mbyllur hesapet me t\u00eb zotin bezdis\u00ebs”, krijuan nj\u00eb s\u00ebr\u00eb leht\u00ebsish p\u00ebr t\u00eb thyer unitetin e pron\u00ebs s\u00eb Manastirit, duke njohur dhe regjistruar pron\u00eb t\u00eb nj\u00eb personi q\u00eb nuk ka pasur asnj\u00eb lidhje me at\u00eb vend. Me dokumente t\u00eb manipuluara dhe falsifikime t\u00eb mb\u00ebshtetura n\u00eb guximin q\u00eb i jep lidhja dhe k\u00ebmbimi me autoritetet shtet\u00ebrore kompetente p\u00ebr t\u00eb sprapsur t\u00eb tilla akte dhe tentativa, ai e njohu dhe e regjistroi pron\u00ebn. Provizorisht, p\u00ebr t\u00eb vijuar si n\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto raste t\u00eb padrejt\u00ebsive okulte n\u00eb realizimin edhe t\u00eb akteve ligjore t\u00eb dor\u00ebzimit t\u00eb saj tek m\u00eb i fuqishmi.<\/p>\n
P\u00ebr t\u00eb gjetur m\u00eb t\u00eb fuqishmin nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje k\u00ebrkimesh t\u00eb komplikuara. Veprimet e vet\u00eb organeve qeveritare e diktojn\u00eb. Nd\u00ebrsa Kisha priste dhe madje pret p\u00ebrgjigjet adekuate mbi k\u00ebrkesat dhe dosjet e saj t\u00eb depozituara, n\u00eb vitin 2017 miratohet sipas procedurave q\u00eb parashikon ligji Plani i Rishikuar Rregullues i Bregdetit t\u00eb Bashkive Sarand\u00eb, por edhe Himar\u00eb. N\u00ebse shikohen holl\u00ebsit\u00eb e k\u00ebtyre planeve, n\u00eb fakt konkludohet se t\u00eb gjitha gjiret e hijshme t\u00eb k\u00ebsaj vije bregdetare, q\u00eb p\u00ebr koincidenc\u00eb e kan\u00eb dhe nj\u00eb Manastir pronar dhe roje n\u00eb shekuj, shnd\u00ebrrohen n\u00eb resorte dhe struktura t\u00eb r\u00ebnda turistike. Madje, n\u00eb rastin e Gjirit t\u00eb Manastirit t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit shkelen edhe akte t\u00eb tjera rregulluese t\u00eb qeverive t\u00eb shtetit shqiptar, q\u00eb lidhen me konventa angazhuese europiane mbi mjedisin, sepse Manastiri \u00ebsht\u00eb mbyllja per\u00ebndimore e Liqenit dhe Ligatin\u00ebs s\u00eb Butrintit.<\/p>\n
Natyrisht, q\u00eb duken holl\u00ebsi t\u00eb par\u00ebnd\u00ebsishme para bab\u00ebzis\u00eb p\u00ebr t\u00eb gllab\u00ebruar p\u00ebrfundimisht pron\u00ebn e Manastirit dhe ngutjes p\u00ebr t\u00eb hapur terren investimi p\u00ebr burime financiare gjysm\u00eblegale. Kryepiskopi Anastas me koh\u00eb ka paralajm\u00ebruar se do t’i njihen t\u00eb drejtat e pron\u00ebs Kish\u00ebs Orthodhokse, sidomos n\u00eb Manastiret e saj dhe kishat e vij\u00ebs bregdetare me vler\u00eb t\u00eb posa\u00e7me, kur ato t\u00eb jen\u00eb shkelur abuzivisht. Dhe n\u00eb at\u00eb rast, vlera e dokumenteve q\u00eb eventualisht do t’i jepen do t\u00eb jen\u00eb pak qindarka t\u00eb letr\u00ebs dhe boj\u00ebs s\u00eb printerit. Se realisht ato nuk do t\u00eb ken\u00eb asnj\u00eb kund\u00ebrvler\u00eb p\u00ebrderisa territori do t\u00eb jet\u00eb tjet\u00ebrsuar dhe nd\u00ebrtuar.<\/p>\n
Nd\u00ebrsa n\u00eb nj\u00eb shoq\u00ebri q\u00eb v\u00ebrtet do t\u00eb ishte penduar p\u00ebr persekutimin e besimit n\u00eb Zot dhe t\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse, n\u00eb nj\u00eb shtet q\u00eb zot\u00ebrohet nga ligji dhe p\u00ebr nj\u00eb popull q\u00eb respekton veten dhe historin\u00eb, do t\u00eb pritej q\u00eb s\u00eb pari t\u00eb kompensoheshin n\u00eb gjith\u00eb dimensionet pron\u00ebsore komunitetet fetare. Por, n\u00eb Shqip\u00ebri ndodh e kund\u00ebrta.<\/p>\n
Rasti i Manastirit t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit me siguri \u00ebsht\u00eb m\u00eb tipiku. Mund\u00ebson t\u00eb kuptuarit e thelbit t\u00eb padrejt\u00ebsis\u00eb grabitqare dhe bashk\u00ebpunimin e shtetit me interesa okulte ekonomike. Do t\u00eb ishte neglizhenc\u00eb n\u00ebse nuk do t\u00eb theksohej, se n\u00eb fund t\u00eb fundit, sikund\u00ebr logjika ekonomike dhe p\u00ebrvoja diktojn\u00eb, efektiviteti dhe dobia shoq\u00ebrore e v\u00ebnies n\u00eb eficenc\u00eb t\u00eb k\u00ebtij resursi dhe plot t\u00eb tjerave, do t\u00eb ishte shum\u00ebfish m\u00eb e madhe kur respektohet e drejta e pronarit t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, vullneti i tij dhe konsensusi n\u00eb v\u00ebnien n\u00eb shfryt\u00ebzim.<\/p>\n
Rruga tjet\u00ebr shpie n\u00eb prishje t\u00eb rendit ligjor, humbje t\u00eb kohezionit shoq\u00ebror dhe pak\u00ebsim t\u00eb zhvillimit t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm ekonomik t\u00eb zon\u00ebs.<\/p>\n
Korresp. NGJALLJA<\/p>\n
I gjith\u00eb territori rreth manastirit, pron\u00eb e Kish\u00ebs, iu \u00ebsht\u00eb dh\u00ebn\u00eb me falsifikime personave pa asnj\u00eb lidhje me t\u00eb<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Investigim mbi grabitjen e pronave t\u00eb Manastirit t\u00eb Hirsh\u00ebm t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit n\u00eb Ksamil. Shkrimi denoncon nd\u00ebrtimet turistike masive t\u00eb lejuara nga shteti mbi tokat e Manastirit, falsifikimet kadastrale dhe heshtjen e organeve qeveritare, krahasuar me rastet e ngjashme n\u00eb Kakome, Kror\u00ebz dhe Sh\u00ebn Theodhor\u00ebt.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"Rasti i grabitjes s\u00eb pronave t\u00eb Manastirit t\u00eb Hirsh\u00ebm t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit n\u00eb Dema","numri":"6 (342)","viti":"2021","muaji":"Qershor","muaji_numer":"6","dita":"","faqet":"[9, 10]","fjale_kyce":"[\"Manastiri Sh\u00ebn Jorgji\", \"Ksamil\", \"Sarand\u00eb\", \"pron\u00eb e Kish\u00ebs\", \"grabitje\", \"Kryepiskopi Anastas\", \"nd\u00ebrtime turistike\", \"falsifikim\", \"Kakome\", \"Kror\u00ebz\", \"Sh\u00ebn Theodhor\u00ebt\", \"Butrint\", \"bregdet\", \"Himar\u00eb\"]","permbledhje":"Investigim mbi grabitjen e pronave t\u00eb Manastirit t\u00eb Hirsh\u00ebm t\u00eb Sh\u00ebn Jorgjit n\u00eb Ksamil. Shkrimi denoncon nd\u00ebrtimet turistike masive t\u00eb lejuara nga shteti mbi tokat e Manastirit, falsifikimet kadastrale dhe heshtjen e organeve qeveritare, krahasuar me rastet e ngjashme n\u00eb Kakome, Kror\u00ebz dhe Sh\u00ebn Theodhor\u00ebt.","autori":"Korresp. NGJALLJA","kategoria":"Investigim\/Editorial","kryeredaktor":""},"ngjallja_kategoria":[11421],"ngjallja_autori":[10977],"ngjallja_viti":[11333],"ngjallja_kryeredaktor":[],"class_list":["post-89885","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-investigim-editorial","ngjallja_autori-korresp-ngjallja","ngjallja_viti-11333"],"acf":[],"yoast_head":"\n