N\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb njer\u00ebzore z\u00ebn\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb festimet. Kjo vjen si nj\u00eb nevoj\u00eb e brendshme e njeriut p\u00ebr t’u shk\u00ebputur nga puna, angazhimet dhe rutina e p\u00ebrditshme, por n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb dhe p\u00ebr t\u00eb krijuar nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie me t\u00eb shkuar\u00ebn, duke e sjell\u00eb at\u00eb n\u00eb p\u00ebrjetimin e s\u00eb tashmes, duke aspiruar dhe synuar t\u00eb ardhmen. Festat t\u00eb cilat shoq\u00ebria njer\u00ebzore kremton, mb\u00ebshteten n\u00eb ngjarje e persona dhe, mbi t\u00eb gjitha, n\u00eb mesazhin q\u00eb transmetojn\u00eb. E till\u00eb \u00ebsht\u00eb dhe e kremtja e Pashk\u00ebs.<\/p>\n
Pashka q\u00eb festojn\u00eb t\u00eb krishter\u00ebt, nuk i referohet kalimit t\u00eb popullit izraelit nga rob\u00ebria egjiptiane n\u00eb tok\u00ebn e premtuar. P\u00ebr t\u00eb krishter\u00ebt, Pashk\u00eb \u00ebsht\u00eb momenti i kalimit nga vdekja n\u00eb jet\u00eb dhe ky moment lidhet me personin e Jisu Krishtit, i Cili ndryshoi rr\u00ebnj\u00ebsisht historin\u00eb njer\u00ebzore. Pashka e krishter\u00eb lidhet me Krishtin, i Cili \u201cu ngjall s\u00eb vdekurish, me vdekje, vdekjen shkeli dhe t\u00eb varrosurve jet\u00ebn u fali\u201d (P\u00ebrl\u00ebshorja e Ngjalljes). Gjat\u00eb shek. II-III lindi problemi i festimit t\u00eb Pashk\u00ebs, pasi nj\u00eb pjes\u00eb e kishave t\u00eb Azis\u00eb s\u00eb Vog\u00ebl e festonin m\u00eb 14 t\u00eb muajit Nisan, pavar\u00ebsisht nga dita e jav\u00ebs. Nd\u00ebrsa nj\u00eb pjes\u00eb tjet\u00ebr e kishave e festonte Pashk\u00ebn t\u00eb diel\u00ebn e par\u00eb pas ekuinoksit pranveror.<\/p>\n
N\u00eb Sinodin I Ekumenik (325, n\u00eb Nikea t\u00eb Azis\u00eb s\u00eb Vog\u00ebl) u vendos q\u00eb Pashka t\u00eb festohej t\u00eb diel\u00ebn e par\u00eb pas ekuinoksit pranveror, q\u00eb bie nga 22 marsi – 25 prill, sipas kalendarit Julian. Por futja e kalendarit t\u00eb ri Gregorian b\u00ebri q\u00eb koha e festimit t\u00eb Pashk\u00ebs t\u00eb shkoj\u00eb nga 3 prilli – 8 maj, p\u00ebr shkak t\u00eb nj\u00eb diference prej 13 dit\u00ebsh midis tyre.<\/p>\n
Duhet th\u00ebn\u00eb se t\u00eb krishter\u00ebt orthodhoks\u00eb asnj\u00ebher\u00eb nuk e festojn\u00eb Pashk\u00ebn e tyre para ose n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn dit\u00eb me Pashk\u00ebn judaike. Gjithashtu, duhet th\u00ebn\u00eb se Kishat orthodhokse ecin: nj\u00eb pjes\u00eb me kalendarin Gregorian, ku nj\u00eb prej tyre \u00ebsht\u00eb dhe Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb dhe nj\u00eb pjes\u00eb me kalendarin Julian. Megjithat\u00eb, t\u00eb gjitha Kishat orthodhokse e festojn\u00eb Pashk\u00ebn n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn dit\u00eb.<\/p>\n
Pashk\u00eb p\u00ebr t\u00eb krishter\u00ebt do t\u00eb thot\u00eb kalim nga vdekja n\u00eb jet\u00eb, fest\u00eb kjo q\u00eb lidhet me shum\u00eb ngjarje t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, ku m\u00eb thelb\u00ebsore jan\u00eb Kryq\u00ebzimi, Vdekja dhe Ngjallja e Zotit Jisu Krisht. K\u00ebto ngjarje jan\u00eb t\u00eb ngarkuara emocionalisht, pasi mohimi, m\u00ebkati dhe kund\u00ebrv\u00ebnia e qenies njer\u00ebzore p\u00ebrballen me dashurin\u00eb, faljen dhe sakrific\u00ebn e Krishtit. Duke pasur k\u00ebto ngarkesa emocionale, duhet q\u00eb besimtar\u00ebt t\u00eb jen\u00eb p\u00ebrgatitur shpirt\u00ebrisht p\u00ebr t’i kuptuar dhe p\u00ebrjetuar k\u00ebto ngjarje. Ky \u00ebsht\u00eb q\u00ebllimi i kreshm\u00ebs 7 jav\u00eb para Pashk\u00ebs. Kreshmimi \u00ebsht\u00eb nga nj\u00ebra an\u00eb heqje dor\u00eb nga disa ushqime dhe, nga ana tjet\u00ebr, lutje m\u00eb t\u00eb gjata, nj\u00eb reflektim dhe nj\u00eb dedikim m\u00eb i madh ndaj Zotit.<\/p>\n
Moskonsumimi i p\u00ebrkohsh\u00ebm i disa produkteve ushqimore nuk konsiderohet si p\u00ebrbuzje ndaj k\u00ebtyre produkteve, pasi ato jan\u00eb t\u00eb mira t\u00eb dhuruara nga Per\u00ebndia. Por, ky veprim b\u00ebhet q\u00eb besimtar\u00ebt t\u00eb ushtrojn\u00eb vetveten, t\u00eb kuptojn\u00eb dhe t\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsohen p\u00ebr urin\u00eb q\u00eb kan\u00eb t\u00eb uriturit e k\u00ebsaj bote, t\u00eb kuptojn\u00eb vuajtjet e t\u00eb vuajturve. Besimtar\u00ebt, duke kreshmuar dhe duke u lutur m\u00eb shum\u00eb gjat\u00eb k\u00ebsaj periudhe, p\u00ebrpiqen t\u00eb rregullojn\u00eb ekuilibrin midis angazhimit trupor dhe atij shpirt\u00ebror, pasi vet\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb do t\u00eb arrijn\u00eb t\u00eb kuptojn\u00eb ngjarjet e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb Pashk\u00ebs, ngjarje t\u00eb cilat shtrihen si n\u00eb bot\u00ebn shpirt\u00ebrore, edhe n\u00eb at\u00eb materiale.<\/p>\n
Kreshma e Pashk\u00ebs nuk \u00ebsht\u00eb v\u00ebn\u00eb asnj\u00ebher\u00eb n\u00eb diskutim, pavar\u00ebsisht se n\u00eb fillim t\u00eb shek. III filloi t\u00eb mbahej gjat\u00eb gjith\u00eb jav\u00ebs para Pashk\u00ebs, n\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb Kishave t\u00eb krishtera dhe nga shek. IV zbatohej nga t\u00eb gjitha Kishat. M\u00eb pas, Kreshm\u00ebs nj\u00ebjavore iu shtuan plot dhe gjasht\u00eb jav\u00eb t\u00eb tjera dhe arsyet ishin: Parap\u00ebrgatitja m\u00eb e madhe p\u00ebr katikumen\u00ebt, ata q\u00eb do pag\u00ebzoheshin dit\u00ebn e Pashk\u00ebs dhe nj\u00eb \u201cripajtim\u201d i besimtar\u00ebve me Kish\u00ebn, pasi shpesh shikohej nj\u00eb lloj ftohje n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet e tyre me Per\u00ebndin\u00eb.<\/p>\n
Me gjith\u00eb shtimin e gjasht\u00eb jav\u00ebve kreshme, Java e Madhe, prajava para Pashk\u00ebs nuk e humbi ritmin dhe rolin e saj parap\u00ebrgatitor. N\u00eb fakt ajo fillon 8 dit\u00eb para Pashk\u00ebs, nga mbr\u00ebmja e s\u00eb diel\u00ebs paraardh\u00ebse, nga e Diela e Dafinave ose Palmave, ku kremtohet Hyrja e Zotit Jisu Krisht n\u00eb Jerusalem. Java e Madhe e arrin kulmin n\u00eb tri dit\u00ebt para Pashk\u00ebs, sepse n\u00eb ato dit\u00eb kremtojm\u00eb ngjarjet m\u00eb prek\u00ebse, ngjarje ku hidh\u00ebrimi dhe g\u00ebzimi, frika dhe guximi, m\u00ebkati e shenjt\u00ebria, err\u00ebsira dhe drita, vdekja e jeta ndeshen mes tyre dhe n\u00eb fund triumfon Ngjallja, q\u00eb p\u00ebrmban brenda saj g\u00ebzimin, shenjt\u00ebrin\u00eb, drit\u00ebn dhe jet\u00ebn.<\/p>\n
Duke qen\u00eb se \u201cPashk\u00eb\u201d p\u00ebr t\u00eb krishter\u00ebt orthodhoks\u00eb do t\u00eb thot\u00eb kalim nga vdekja n\u00eb jet\u00eb, ajo \u00ebsht\u00eb e lidhur me Ngjalljen e Zotit Jisu Krisht. K\u00ebshtu q\u00eb Ngjallja e Jisu Krishtit \u00ebsht\u00eb ngjarja qendrore e jet\u00ebs shpirt\u00ebrore t\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse. Ky q\u00ebndrim vjen nga fakti se m\u00ebkati p\u00ebr teologjin\u00eb dhe besimtar\u00ebt orthodhoks\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb thyerje rregulli apo ofendim ndaj Per\u00ebndis\u00eb, por nj\u00eb tronditje e marr\u00ebdh\u00ebnies s\u00eb njeriut me Per\u00ebndin\u00eb, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb err\u00ebsim i \u201cimazhit\u201d (\u201cikon\u00ebs\u201d) e me pasoj\u00eb vdekjen e njeriut.<\/p>\n
(Nga faqja e Kish\u00ebs n\u00eb FB)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Artikull mbi kuptimin e Pashk\u00ebs p\u00ebr t\u00eb krishter\u00ebt orthodhoks\u00eb, mbi historikun e festimit t\u00eb saj q\u00eb nga Sinodi I Ekumenik, mbi kreshm\u00ebn dhe Jav\u00ebn e Madhe. Pashka \u00ebsht\u00eb kalim nga vdekja n\u00eb jet\u00eb i lidhur me personin e Jisu Krishtit dhe ngjarja qendrore e jet\u00ebs shpirt\u00ebrore t\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"","numri":"4-5 (340-341)","viti":"2021","muaji":"Prill","muaji_numer":"4","dita":"","faqet":"[2]","fjale_kyce":"[\"Pashk\u00eb\", \"Ngjallja\", \"kalendari\", \"Sinodi I Ekumenik\", \"kreshma\", \"Java e Madhe\", \"Krishti\", \"ekuinoksi\", \"tradita\", \"Kisha\"]","permbledhje":"Artikull mbi kuptimin e Pashk\u00ebs p\u00ebr t\u00eb krishter\u00ebt orthodhoks\u00eb, mbi historikun e festimit t\u00eb saj q\u00eb nga Sinodi I Ekumenik, mbi kreshm\u00ebn dhe Jav\u00ebn e Madhe. Pashka \u00ebsht\u00eb kalim nga vdekja n\u00eb jet\u00eb i lidhur me personin e Jisu Krishtit dhe ngjarja qendrore e jet\u00ebs shpirt\u00ebrore t\u00eb Kish\u00ebs Orthodhokse.","autori":"","kategoria":"Theologji \/ Tradita","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[11389],"ngjallja_autori":[],"ngjallja_viti":[11333],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-89851","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-theologji-tradita","ngjallja_viti-11333","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n