Patriarku Ekumenik Vartholome dhe dialog\u00ebt nd\u00ebrfetar\u00eb<\/p>\n
Nga Kryepiskopi i Tiran\u00ebs dhe i gjith\u00eb
\nShqip\u00ebris\u00eb, Prof. Dr. fAnastasi<\/p>\n
T\u00ebr\u00ebshenjt\u00ebria e Tij, Patriarku Ekumenik z. Vartholome, si edhe n\u00eb fusha t\u00eb tjera t\u00eb p\u00ebr- gjegj\u00ebsis\u00eb s\u00eb tij patriarkale, trajtoi \u00e7\u00ebshtjen shu- m\u00eb komplekse t\u00eb Dialogut midis t\u00eb krishter\u00ebve dhe Dialogut Nd\u00ebrfetar me men\u00e7uri e fuqi prej vizionari.<\/p>\n
Kur Per\u00ebndia e ftoi t\u00eb ngjitej n\u00eb fronin eku- menik, e kishte paraprir\u00eb nj\u00eb p\u00ebrgatitje e ja- sht\u00ebzakonshme. Ende student, jetoi \u00e7eljen e ma- dhe q\u00eb realizoi Patriarku Athinagora ndaj t\u00eb krishter\u00ebve t\u00eb Per\u00ebndimit. N\u00eb vazhdim, me p\u00ebr- kujdesje t\u00eb madhe, u mor me kuptimin n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb thell\u00eb t\u00eb bot\u00ebs romanokatolike dhe asaj pro- testante gjat\u00eb studimeve pasuniversitare t\u00eb tij n\u00eb Rom\u00eb, Bossey dhe Mynih; dhe m\u00eb von\u00eb, duke pasur pozita me p\u00ebrgjegj\u00ebsi n\u00eb K\u00ebshillin Bot\u00ebror t\u00eb Kishave. Kjo pjes\u00ebmarrje i ofroi nj\u00eb studim tje- t\u00ebr t\u00eb shumansh\u00ebm n\u00eb lidhje me problemet e evi- dentuara n\u00eb l\u00ebvizjen ekumenike n\u00eb vitet 19701980. (Dialogu me njer\u00ebzit e bindjeve fetare dhe ideologjive t\u00eb tjera, luftimi i racizmit, dialogu me fet\u00eb e tjera, drejt\u00ebsia, paqja dhe paprekshm\u00ebria e krijes\u00ebs, luftimi i dhun\u00ebs etj.)<\/p>\n
N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, ishte n\u00eb gjendje jo vet\u00ebm t\u00eb njihte brumosjet dhe k\u00ebrkimet n\u00eb nivelin eku- menik, por edhe t\u00eb shquante rastet dhe mund\u00eb- sit\u00eb q\u00eb kishte bota orthodhokse, p\u00ebr t\u00eb ofruar nj\u00eb d\u00ebshmi pozitive n\u00eb sken\u00ebn mbar\u00ebbot\u00ebrore. Pa kurrfar\u00eb vonese u p\u00ebrkujdes t\u00eb merrte drejti- min n\u00eb p\u00ebrpjekjen p\u00ebr dialogun midis t\u00eb kri- shter\u00ebve dhe at\u00eb nd\u00ebrfetar.<\/p>\n
S\u00eb pari mb\u00ebshteti pa kurrfar\u00eb ngurrimi vazh- dimin e pjes\u00ebmarrjes s\u00eb Patriarkan\u00ebs Ekumeni- ke dhe t\u00eb gjitha Kishave Orthodhokse n\u00eb Organiz- mat nd\u00ebrkristian\u00eb (K\u00ebshilli Bot\u00ebror i Kishave dhe Konferenca Evropiane e Kishave). Nj\u00ebko- h\u00ebsisht promovoi dialog\u00eb nd\u00ebrkristian\u00eb dypal\u00ebsh, t\u00eb orthodhoks\u00ebve me romanokatolik\u00ebt, me angli- kan\u00ebt, luterian\u00ebt dhe presbiterian\u00ebt.<\/p>\n
N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb mb\u00ebshteti Dialogun Nd\u00ebrfetar, kryesisht at\u00eb t\u00eb krishter\u00eb dhe islamik. Organizoi dy konferenca t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme nd\u00ebrfe- tare, me pjes\u00ebmarrjen e tri feve monoteiste: E para u zhvillua n\u00eb Kostandinopoj\u00eb, n\u00eb shkurt 1994 n\u00eb bashk\u00ebpunim me fondacionin amerikan Appeal of Conscience (Konferenca p\u00ebr Paqen dhe Toleranc\u00ebn), q\u00eb hartoi Deklarat\u00ebn e Bosforit. E dyta u mbajt n\u00eb Bruksel, n\u00eb dhjetor 2001, pas sulmit t\u00eb njohur terrorist t\u00eb 11 shtatorit, n\u00eb ba-<\/p>\n
shk\u00ebpunim me Presidentin e Komisionit Euro- pian Romano Prodi, me tem\u00eb: \u201cPaqja e Per\u00eb- ndis\u00eb n\u00eb bot\u00eb. Drejt bashkekzistenc\u00ebs dhe ba- shk\u00ebpunimit paq\u00ebsor midis feve monoteiste\u201d. Shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme ishin edhe nj\u00eb s\u00ebr\u00eb simpoziumesh ekologjike nd\u00ebrfetare q\u00eb u organizuan n\u00eb anijen lundruese me tem\u00eb \u201cFeja, Shkenca dhe Ambienti\u201d.<\/p>\n
Aktiviteti intensiv i Patriarkut Ekumenik n\u00eb k\u00ebto fusha \u00ebsht\u00eb gjer\u00ebsisht i njohur dhe i lavd\u00eb- ruar. Megjithat\u00eb nuk munguan kritikat negative, madje edhe shpifjet. Patriarku p\u00ebrballet me sul- me t\u00eb pabaza, duke pasur sigurin\u00eb e brendshme p\u00ebr drejt\u00ebsin\u00eb e rrug\u00ebs s\u00eb tij, me kriter t\u00eb vet\u00ebm t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn dhe p\u00ebrkushtimin ndaj tradit\u00ebs s\u00eb gjall\u00eb t\u00eb Orthodhoksis\u00eb. N\u00eb t\u00eb gjitha drejtimet, heterodhokse ose orthodhokse, formulon me- ndimet dhe tezat e tij, me fisnik\u00ebri por edhe me forc\u00eb: \u201cNuk \u00ebsht\u00eb aspak e v\u00ebrtet\u00eb se po t\u00ebrhiqe- mi drejt nj\u00eb bashkimi t\u00eb pakusht\u00ebzuar t\u00eb Kisha- ve, as nuk q\u00ebndron si i v\u00ebrtet\u00eb fakti se injorojm\u00eb<\/p>\n
ndryshimet q\u00eb pengojn\u00eb bashkimin\u201d. Nuk resht s\u00eb theksuari se pjes\u00ebmarrja aktive n\u00eb dialog\u00ebt midis t\u00eb krishter\u00ebve nuk p\u00ebrb\u00ebn asnj\u00eb lloj r\u00ebnieje dhe se nuk i tjet\u00ebrson t\u00eb v\u00ebrtetat orthodhokse. Kjo gj\u00eb p\u00ebrb\u00ebn shprehje besnik\u00ebrie ndaj d\u00ebshir\u00ebs dhe lutjes s\u00eb Krishtit para P\u00ebsimit t\u00eb Tij p\u00ebr ata q\u00eb besojn\u00eb tek Ai, \u201cq\u00eb t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb\u201d (Joan. 19:21).<\/p>\n
Nga ana tjet\u00ebr, takimet nd\u00ebrfetare q\u00eb orga- nizon Patriarkana Ekumenike nuk kan\u00eb asnj\u00eb lloj predizpozit\u00eb e sinkretizmi. Kan\u00eb si synim forcimin e paqes mbar\u00ebbot\u00ebrore, kufizimin e fanatizmit fetar, mbrojtjen e krijes\u00ebs. Patriarku Vartholome shpall t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn orthodhokse, duke l\u00ebvizur lirsh\u00ebm si n\u00eb ambientet zyrtare t\u00eb qarqe- ve shtet\u00ebrore e shkencore, ashtu edhe n\u00eb ato t\u00eb njer\u00ebzve t\u00eb thjesht\u00eb. Patriarku Vartholome \u00ebsht\u00eb \u201cnj\u00eb njeri ekumenik\u201d i ndri\u00e7uar, q\u00eb ndien pulsin, dhimbjen dhe shpresat e njer\u00ebzve n\u00eb \u00e7do vend t\u00eb globit dhe sh\u00ebrben me dashuri, durim dhe g\u00ebzim n\u00eb Krishtin, duke shfaqur respekt t\u00eb sinqert\u00eb ndaj \u00e7do njeriu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Material nga Tetor 2011.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"","numri":"10 (225)","viti":"2011","muaji":"Tetor","muaji_numer":"10","dita":"","faqet":"[7]","fjale_kyce":"[\"Patriarku\", \"Ekumenik\", \"Vartholome\", \"dialog\u00ebt\", \"nd\u00ebrfetar\u00eb\"]","permbledhje":"Material nga Tetor 2011.","autori":"","kategoria":"Artikull","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[9653],"ngjallja_autori":[],"ngjallja_viti":[11329],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-89146","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-artikull","ngjallja_viti-11329","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n