S<\/p>\n
ot, m\u00eb shum\u00eb se kurr\u00eb, i jepet nj\u00eb theks i ve\u00e7ant\u00eb r\u00ebnd\u00ebsis\u00eb dhe ndikimit t\u00eb mjeteve t\u00eb informi- mit publik (mass-media) n\u00eb formi- min e personalitetit t\u00eb njeriut. Pik\u00eb- risht, kjo ndodh sepse sot, si asnj\u00eb- her\u00eb, duke u stimuluar nga zhvillimi i teknologjis\u00eb, jan\u00eb k\u00ebto mjete infor- macioni, t\u00eb cilat influencojn\u00eb mas\u00ebn e gjer\u00eb t\u00eb popullit, influencojn\u00eb n\u00eb formimin e imazhit ton\u00eb rreth q\u00eb- ndrimeve dhe ngjarjeve, duam apo s\u2019duam ne, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb nd\u00ebrgjegj- shme apo jo, influencojn\u00eb n\u00eb sjelljen ton\u00eb, n\u00eb ekzistenc\u00ebn ton\u00eb. Periudha e zymt\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb nj\u00eb gjysm\u00ebshekulli prangosje, u p\u00ebrpoq t\u00eb mbyste edhe belb\u00ebzimet ngash\u00ebruese t\u00eb emrit t\u00eb Zotit. Demagog) ia e kuqe e komu- nizmit ateist mund t\u00eb lejonte \u00e7do lloj keqp\u00ebrdorimi t\u00eb fjal\u00ebs p\u00ebr t\u00eb p\u00ebr- baltur \u00e7do gj\u00eb fetare, sikurse dhe \u00e7do gj\u00eb tjet\u00ebr, e cila ekspozonte vlera shpirt\u00ebrore dhe q\u00eb mund t\u00eb zgjonte nd\u00ebrgjegjen e past\u00ebr t\u00eb njeriut. Pasoj\u00eb e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb e k\u00ebsaj ishte trash\u00ebgimi i nj\u00eb mungese t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb fetare, madje duke anitur deri aty sa dhe teolog\u00ebt t\u00eb p\u00ebrballen sot me v\u00ebshtir\u00ebsin\u00eb e risjelljes s\u00eb shum\u00eb termave dhe shprehjeve nga leksiku i at\u00ebhersh\u00ebm i gjuh\u00ebs fetare shqipe, si dhe me risit\u00eb terminolo- gjike sot.<\/p>\n
Ka q\u00eblluar jo pak her\u00eb q\u00eb gaze- tar\u00ebt t\u00eb ngat\u00ebrrojn\u00eb titujt e autorite- teve fetare, duke mos njohur n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb edhe strukturat institu- cionale. Kjo \u00ebsht\u00eb normale, p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb informacionit n\u00ebp\u00ebr shkolla, por edhe n\u00eb munges\u00eb t\u00eb jet\u00ebs aktive n\u00eb pasqyrimin e ngjarjeve fetare. N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb nuk ekzistojn\u00eb n\u00eb vendin ton\u00eb gazetar\u00eb t\u00eb profilizuar p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet fetare. Realizimi i k\u00ebtij misioni do t\u00eb ishte i domosdosh\u00ebm edhe efektiv p\u00ebr t\u00eb ardhmen. Por ajo q\u00eb duhet t\u00eb kemi parasysh, nuk \u00ebsht\u00eb mbajtja mend e titujve kryesor\u00eb t\u00eb autoriteteve fetare. E mira do t\u00eb ishte q\u00eb k\u00ebta tituj t\u00eb evidentoheshin her\u00eb pas here dhe t\u00eb jepej edhe shpjegimi seman- tik i tyre. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb gazeta- ri, por edhe publiku, do t\u00eb kuptonte dometh\u00ebnien e termave t\u00eb religjionit dhe t\u00eb strukturave hierarkike t\u00eb tij. P\u00ebrshtypje t\u00eb madhe m\u00eb b\u00ebjn\u00eb disa<\/p>\n
shkrime, q\u00eb jo vet\u00ebm jan\u00eb krejt\u00eb- sisht subjektive, por q\u00eb tregojn\u00eb nj\u00eb mosnjohje elementare t\u00eb realitetit t\u00eb brendsh\u00ebm t\u00eb religjionit. Jo ve- t\u00ebm kaq, por arrijn\u00eb deri aty sa dhe t\u00eb tregojn\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn, q\u00eb sipas tyre, duhet t\u00eb funksionoj\u00eb struktura e brendshme e tij….<\/p>\n
Po t\u2019 i referohemi rregullave t\u00eb gazetaris\u00eb, do t\u00eb shikojm\u00eb q\u00eb re- spektimi i tjetrit \u00ebsht\u00eb kusht thel- b\u00ebsor p\u00ebr bashk\u00ebjetes\u00ebn paq\u00ebsore brenda komunitetit ku jetojm\u00eb dhe punojm\u00eb, brenda k\u00ebtij morali t\u00eb p\u00ebr- gjithsh\u00ebm, t\u00eb cilin e predikon edhe feja kur thot\u00eb: \u201cDuaje t\u00eb af\u00ebrmin t\u00ebnd porsi vetveten\u201d (Matt. 22:39), n\u00ebse b\u00ebjm\u00eb anatomin\u00eb e realitetit<\/p>\n
ton\u00eb shikojm\u00eb q\u00eb jo pak her\u00eb c\u00ebno- het me dashje liria e njeriut p\u00ebr t\u00eb cilin shkruajm\u00eb. Ekziston nj\u00eb aksi- om\u00eb e liris\u00eb, e njohur nga t\u00eb gjith\u00eb, q\u00eb thot\u00eb: \u201cLiria ime mbaron aty ku fillon liria e tjetrit\u201d. Duke evokuar Bibl\u00ebn Dejl Kernixh (Dale Carnie- ge), nj\u00eb orator shum\u00eb i suksessh\u00ebm n\u00eb Amerik\u00eb, n\u00eb fillim t\u00eb shekullit t\u00eb kaluar k\u00ebshillonte: \u201cB\u00ebj p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt at\u00eb q\u00eb do t\u00eb doje t\u00eb b\u00ebnin t\u00eb tjer\u00ebt p\u00ebr ty\u201d….<\/p>\n
Fet\u00eb n\u00eb t\u00ebr\u00ebsin\u00eb e tyre shum\u00ebdi- mensionale kan\u00eb sh\u00ebrbesat prakti- kat, procesionet terminologjin\u00eb dhe shum\u00eb aspekte t\u00eb tjera t\u00eb njohura apo t\u00eb panjohura. Prandaj, duhet respektuar dhe nuk duhet t\u00eb konsi- derohet i pavlefsh\u00ebm ose arkaik fjalori fetar. M\u00ebnyra e t\u00eb shprehurit ka r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, por si\u00e7 thu- het edhe n\u00eb gazetari: \u201cAsgj\u00eb nuk ka vler\u00eb, n\u00ebse nuk ka kuptim\u201d. Thelb\u00ebsore \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u00eb ekzistoj\u00eb nj\u00eb frym\u00eb bashk\u00ebpunimi dhe jo amullie n\u00eb p\u00ebrdorimin e termave. Nuk duhet t\u00eb paragjykohet se de- nd\u00ebsia e fjal\u00ebve n\u00eb terminologjin\u00eb fetare krijon shp\u00ebrq\u00ebndrim; p\u00ebrku- ndrazi, n\u00eb predikime dhe n\u00eb librat e shenjt\u00eb gjendet nj\u00eb fjalor i pasur dhe shum\u00eb i kuptuesh\u00ebm. Jo m\u00eb kot<\/p>\n
libri i par\u00eb i botuar n\u00eb shtypshkro- nj\u00ebn \u201cGutenberg\u201d, n\u00eb vitin 1449, ishte Bibla.<\/p>\n
Gjithkush \u00ebsht\u00eb i lir\u00eb t\u00eb shkruaj\u00eb at\u00eb q\u00eb mendon. Liria e fjal\u00ebs dhe mendimit sanksionohet n\u00eb kushte- tut\u00ebn e \u00e7do vendi, ashtu sikund\u00ebr vet\u00eb liria n\u00eb konceptin e thell\u00eb t\u00eb saj \u00ebsht\u00eb nj\u00eb dhurat\u00eb e Per\u00ebndis\u00eb. Nuk po kapemi pas lajmit t\u00eb rapor- tuar, por pas nj\u00eb shkrimi q\u00eb mban firm\u00ebn e nj\u00eb individi me personalitet dhe njohje publike, q\u00eb g\u00ebzon mb\u00eb- shtetje dhe lexueshm\u00ebri. N\u00eb t\u00eb v\u00ebr- tet\u00eb, \u00e7do intelektual ka nj\u00eb njohje t\u00eb p\u00ebrgjithshme n\u00eb \u00e7do sfer\u00eb t\u00eb je- t\u00ebs. Por momenti m\u00eb delikat \u00ebsht\u00eb kur ai merr p\u00ebrsip\u00ebr t\u00eb shfaqet n\u00eb<\/p>\n
rolin e nj\u00eb autoriteti, i cili mban p\u00ebr- gjegj\u00ebsi profesionale p\u00ebr ato q\u00eb shkruan, pa qen\u00eb profesionist n\u00eb fush\u00ebn e caktuar, konkretisht p\u00ebr fen\u00eb. Duke mos qen\u00eb i till\u00eb dhe duke mos pasur bagazhin e duhur, ab- stragon duke spekuluar ndoshta pa dashje me t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb paqena, q\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb nivelin e paragjykimit ose mentalitetit t\u00eb krijuar brenda nj\u00eb suaze t\u00eb caktuar njer\u00ebzish, duke u b\u00ebr\u00eb pjes\u00eb e tyre dhe duke mos b\u00eb- r\u00eb diferencimin intelektual. Prandaj \u00ebsht\u00eb i nevojsh\u00ebm konsultimi shken- cor, juridik, historik, por sidomos fetar, p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb argumente t\u00eb sh\u00ebndosha dhe bind\u00ebse rreth \u00e7\u00ebsh- tjes s\u00eb marr\u00eb n\u00eb shqyrtim.<\/p>\n
Kryepiskopi i Shqip\u00ebris\u00eb, Fort- lumturia e Tij, Imzot Anastasi, n\u00eb librin e tij \u201cGjurm\u00eb nga k\u00ebrkimi i tra- shendentes\u201d thot\u00eb se: \u201cNjohja m\u00eb e shumt\u00eb e feve t\u00eb ndryshme nuk p\u00ebrb\u00ebn tashm\u00eb komoditet t\u00eb dijes, por parakusht p\u00ebr t\u00eb kuptuar fenomenin kompleks fetar\u201d.<\/p>\n
Duke par\u00eb zhvillimet e fundit t\u00eb kontekstit fetar n\u00eb bot\u00eb, duket qart\u00eb se koha imponon domosdoshm\u00eb- rin\u00eb e njohjes s\u00eb feve, n\u00eb ve\u00e7anti t\u00eb atyre globale dhe t\u00eb atyre q\u00eb p\u00ebr- b\u00ebjn\u00eb faktor t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb je-<\/p>\n
t\u00ebn e nj\u00eb vendi. Njohja e k\u00ebtyre feve duhet t\u00eb sjell\u00eb si rrjedhoj\u00eb logjike t\u00eb saj, ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb gjitha llojet e mjeteve t\u00eb informimit publik dhe t\u00eb drejtuesve t\u00eb tyre, respekt p\u00ebr komunitetet fetare dhe p\u00ebr figurat qendrore t\u00eb k\u00ebtyre feve…<\/p>\n
Akademia Teologjike Orthodhokse, Sh\u00ebn Vlash, Durr\u00ebs<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Material nga Prill 2006.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"","numri":"4 (159)","viti":"2006","muaji":"Prill","muaji_numer":"4","dita":"","faqet":"[10]","fjale_kyce":"[\"Media\", \"pasqyron\", \"realitetin\", \"fetar\", \"Shqip\u00ebri\"]","permbledhje":"Material nga Prill 2006.","autori":"","kategoria":"Artikull","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[9653],"ngjallja_autori":[],"ngjallja_viti":[11324],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-87103","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-artikull","ngjallja_viti-11324","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n