{"id":85093,"date":"2026-06-01T02:41:32","date_gmt":"2026-06-01T00:41:32","guid":{"rendered":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/"},"modified":"2026-06-01T02:41:32","modified_gmt":"2026-06-01T00:41:32","slug":"na-rijepni-patriarket","status":"publish","type":"ngjallja_article","link":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/","title":{"rendered":"Na rijepni patriark\u00ebt&#8230;"},"content":{"rendered":"<p>&#8230;Patriark! N\u00eb Kish\u00eb (Katolike) \u00ebsht\u00eb fjala q\u00eb duhet p\u00ebrdorur me kujdes. Eksplozive. Esht\u00eb mburrje e Kishave Lindore t\u00eb ndara. Dhe n\u00eb Rom\u00eb \u00ebsht\u00eb arma e atyre q\u00eb kritikojn\u00eb absolutizmin papal.<\/p>\n<p>Dhe Xhovani Paolo II e di q\u00eb midis Pap\u00ebs dhe Patriark\u00ebve paqja \u00ebsht\u00eb larg. Pik\u00ebrisht ai, q\u00eb si pap\u00eb \u00ebsht\u00eb kaq autoritar. Dhe e ka shkruar k\u00ebt\u00eb. N\u00eb vitin 1995, i dedikoi \u00e7\u00ebshtjes nj\u00eb enciklik\u00eb, &#8220;Ut Unum Sint&#8221;, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn pranon, se &#8220;\u00e7\u00ebshtja e Pap\u00ebs p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb v\u00ebshtir\u00ebsi p\u00ebr shumic\u00ebn e t\u00eb krishter\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb&#8221; dhe se duhet gjetur nj\u00eb form\u00eb, duke marr\u00eb p\u00ebr &#8220;model unitetin midis t\u00eb krishter\u00ebve, q\u00eb u jetua n\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arin e par\u00eb&#8221;. Pik\u00ebrisht. Mij\u00ebvje\u00e7ari i par\u00eb, kur kishat e per\u00ebndimit dhe lindjes ishin akoma t\u00eb pandara, epoka e patriark\u00ebve; e pes\u00eb patrikanave q\u00eb qeverisnin ekumenin kristian: Roma, Konstandinopoja, Antiokia, Jeruzalemi dhe Aleksandria. Midis t\u00eb cil\u00ebve papa-patriark i Rom\u00ebs ishte vet\u00ebm i pari midis t\u00eb barabart\u00ebve, pa asnj\u00eb dominim mbi kishat e tjera. I thirrur nga t\u00eb tjer\u00ebt p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb fjal\u00ebn e fundit vet\u00ebm n\u00eb raste e mosmarr\u00ebveshjeve t\u00eb mprehta.<\/p>\n<p>Ishte perandori Justinian, n\u00eb shekullin VI, q\u00eb fiksoi pes\u00eb &#8220;patriark\u00ebt e shenjt\u00eb t\u00eb gjith\u00eb ekumenit&#8221;. Por, n\u00eb agimin e mij\u00ebvje\u00e7arit t\u00eb ri Roma shpiku primatin papal. Me pretendimin e dominimit absolut jo vet\u00ebm mbi Kish\u00ebn e Per\u00ebndimit, por edhe at\u00eb bot\u00ebrore. Me pap\u00ebn Gregori VII, por m\u00eb shum\u00eb akoma me Ino\u00e7encin III, monarkia papale p\u00ebrmbysi pentarkin\u00eb patriarkale. Edhe me goditje shpate, me pseudokryq\u00ebzat\u00ebn e vitit 1204 dhe perandorin\u00eb latine q\u00eb vendosi n\u00eb Konstandinopoj\u00eb. P\u00ebr kat\u00ebr patriark\u00ebt e lindjes, t\u00eb cil\u00ebve iu shtua Moska, \u00ebsht\u00eb thyerja me Rom\u00ebn. Skizma&#8230; Por kujtimi i sistemit t\u00eb m\u00ebparsh\u00ebm nuk humbi as n\u00eb per\u00ebndim. Dhe sot, n\u00eb vitin 2000, rivendosja e sistemit patriarkal \u00ebsht\u00eb n\u00eb krye t\u00eb programit t\u00eb reformist\u00ebve katolik\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb mendon edhe Kardinali i Milanos Martini kur propozon, si\u00e7 b\u00ebri n\u00eb sinodin e fundit t\u00eb episkop\u00ebve, nj\u00eb &#8220;qeveri kolegjiale&#8221; t\u00eb Kish\u00ebs, t\u00eb Pap\u00ebs dhe peshkop\u00ebve nj\u00ebkoh\u00ebsisht.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb ka nd\u00ebr mend arkiepiskopi amerikan Xhon Rafael Kuin, kur kritikon centralizmin e Rom\u00ebs n\u00eb librin e tij manifest &#8220;Reforma e papatit&#8221;. Kjo \u00ebsht\u00eb kultura q\u00eb frym\u00ebzon interpretimi dominues i Koncilit Vatikani II, ajo e historian\u00ebve bolonjez\u00eb: rikthimi tek Kisha e mij\u00ebvje\u00e7arit t\u00eb par\u00eb; kolegjiale, sinodale, patriarkale.<\/p>\n<p>Edhe midis katolik\u00ebve t\u00eb baz\u00ebs ka q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb patriark\u00ebt. T\u00eb vjetrit dhe t\u00eb rinj&#8230;<\/p>\n<p>&#8230;N\u00eb vizionin e reformist\u00ebve, vet\u00ebm i &#8220;zvog\u00ebluar&#8221; papa mund t\u00eb b\u00ebj\u00eb paqe me patriark\u00ebt e lindjes dhe Kisha t\u00eb kthehet e bashkuar&#8230; End\u00ebrr e guximshme, shum\u00eb e guximshme, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb mbret\u00ebron nj\u00eb nga m\u00eb absolutist\u00ebt e pap\u00ebve.<\/p>\n<p>Nj\u00eb opinion<\/p>\n<p>Esht\u00eb nj\u00eb kish\u00eb e vog\u00ebl n\u00ebn Vatikanin, ajo Melkite e Libanit dhe Siris\u00eb, me qend\u00ebr n\u00eb Damask, q\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb p\u00ebrpara nga t\u00eb tjerat n\u00eb trajtimin e \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb m\u00ebsip\u00ebrme. 25 episkop\u00ebt melkit\u00eb kan\u00eb n\u00ebnshkruar nj\u00eb dokument besimi, q\u00eb thot\u00eb tekstualisht:<\/p>\n<p>&#8220;Un\u00eb jam n\u00eb komunion me episkopin e Rom\u00ebs, i pari midis episkop\u00ebve, n\u00eb limitet e njohura nga et\u00ebrit e shenjt\u00eb t\u00eb lindjes n\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arin e par\u00eb, para ndarjes&#8221;.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb si t\u00eb thuash: Papa po, por n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn e vjet\u00ebr. Jo kryetar absolut i Kish\u00ebs universale, por primo inter pares, patriark n\u00eb krah t\u00eb patriark\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb. Arkiepiskopi i Balbekut Ciril Salim Butros, shkon edhe m\u00eb tej:<\/p>\n<p>&#8220;Vet\u00ebm sinodet e celebruara n\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arin e par\u00eb do t\u00eb vlejn\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb, katolik\u00eb e ortodoks\u00eb. Dogmat katolike t\u00eb proklamuara n\u00eb mij\u00ebvje\u00e7arin e dyt\u00eb do t\u00eb konsiderohen thjesht si opinione teologjike t\u00eb Kish\u00ebs s\u00eb Per\u00ebndimit&#8221;,- ka th\u00ebn\u00eb ai.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb, si t\u00eb thuash, se do t\u00eb bien n\u00eb rangun e opinioneve edhe primati dhe pagabueshm\u00ebria papale, t\u00eb proklamuara m\u00eb 1870.<\/p>\n<p>Nga Sandro Magister<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Artikull i p\u00ebrkthyer nga revista italiane &#8220;Espresso&#8221; i autorit Sandro Magister mbi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e patriarkatit n\u00eb Kish\u00ebn Katolike. Trajtohet historia e pentarkive t\u00eb lashta, monarkia papale dhe propozimet e reformist\u00ebve katolik\u00eb p\u00ebr nj\u00eb &#8220;qeveri kolegjiale&#8221; t\u00eb Kish\u00ebs.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"Nga nj\u00eb shkrim i revist\u00ebs s\u00eb njohur italiane \"Espresso\"","numri":"8 (95)","viti":"2000","muaji":"Gusht","muaji_numer":"8","dita":"","faqet":"[11]","fjale_kyce":"[\"Patriark\", \"Papa\", \"Vatikan\", \"Espresso\", \"Sandro Magister\", \"Justinian\", \"pentarki\", \"Roma\", \"Konstandinopoj\u00eb\", \"Antiokia\", \"Jeruzalem\", \"Aleksandria\", \"Vatikani II\", \"Martini\", \"Kuin\", \"skizm\u00eb\"]","permbledhje":"Artikull i p\u00ebrkthyer nga revista italiane \"Espresso\" i autorit Sandro Magister mbi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e patriarkatit n\u00eb Kish\u00ebn Katolike. Trajtohet historia e pentarkive t\u00eb lashta, monarkia papale dhe propozimet e reformist\u00ebve katolik\u00eb p\u00ebr nj\u00eb \"qeveri kolegjiale\" t\u00eb Kish\u00ebs.","autori":"Sandro Magister","kategoria":"Bota e Krishter\u00eb \/ P\u00ebrkthim","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[10767],"ngjallja_autori":[10768],"ngjallja_viti":[10644],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-85093","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-bota-e-krishtere-perkthim","ngjallja_autori-sandro-magister","ngjallja_viti-10644","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Na rijepni patriark\u00ebt... - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"website\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja-articles\/85093\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"630\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Orthodox Autocephalous Church of Albania\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.\" \/>\n<meta name=\"twitter:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/\",\"name\":\"Na rijepni patriark\u00ebt... - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-06-01T00:41:32+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Na rijepni patriark\u00ebt&#8230;\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"description\":\"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"width\":540,\"height\":540,\"caption\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Na rijepni patriark\u00ebt... - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/","og_locale":"en_GB","og_type":"website","og_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","og_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","og_url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja-articles\/85093","og_site_name":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991","og_image":[{"width":1200,"height":630,"url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Orthodox Autocephalous Church of Albania","twitter_description":"Life, faith and witness of the Orthodox Church in Albania.","twitter_image":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/themes\/orthodoxalbania-agent-6\/assets\/social-share-official-logo-v0528.png","twitter_misc":{"Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/","name":"Na rijepni patriark\u00ebt... - Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website"},"datePublished":"2026-06-01T00:41:32+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/ngjallja\/na-rijepni-patriarket\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Na rijepni patriark\u00ebt&#8230;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#website","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Faqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin\u00eb e saj.","publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#organization","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","contentUrl":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","width":540,"height":540,"caption":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb"},"image":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/koash1991"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja-articles\/85093","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja-articles"}],"about":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/types\/ngjallja_article"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=85093"}],"wp:term":[{"taxonomy":"ngjallja_kategoria","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja_kategoria?post=85093"},{"taxonomy":"ngjallja_autori","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja_autori?post=85093"},{"taxonomy":"ngjallja_viti","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja_viti?post=85093"},{"taxonomy":"ngjallja_kryeredaktor","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2026\/wp-json\/wp\/v2\/ngjallja_kryeredaktor?post=85093"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}