PSALTIRI N\u00cb GJUH\u00cbN SHQIPE<\/p>\n
Psaltiri \u00ebsht\u00eb p\u00ebrkthyer dhe botuar n\u00eb nj\u00eb shum\u00eb se nj\u00ebmij\u00eb gjuh\u00eb e dialekte. Q\u00eb nga fillimi i shekullit t\u00eb XVIII ai ka patur disa p\u00ebrkthime e botime edhe n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe.<\/p>\n
Nga t\u00eb dh\u00ebnat q\u00eb disponohen deri sot, p\u00ebrkthimi m\u00eb i vjet\u00ebr i psaltirit n\u00eb shqip, n\u00eb Kish\u00ebn ton\u00eb Orthodhokse, mund t\u00eb konsiderohet ai i Jeromonakut voskopojar Grigor Konstandinit, nx\u00ebn\u00ebs i Akademis\u00eb s\u00eb Voskopoj\u00ebs dhe m\u00eb von\u00eb (1769) mitropolit i Durr\u00ebsit, i cili, sipas J. Zavir\u00ebs, kishte p\u00ebrkthyer shqip krejt Dhiat\u00ebn e Vjet\u00ebr, pra edhe Psaltirin.<\/p>\n
Nj\u00eb tjet\u00ebr p\u00ebrkthim i Dhiat\u00ebs s\u00eb Vjet\u00ebr, ku p\u00ebrfshihet dhe psaltiri, \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb prej Teodor Haxhifilipit nga Elbasani, (1730-1806), i cili njihet me emrin “Dhaskal Todri”, nx\u00ebn\u00ebs edhe ky i Akademis\u00eb s\u00eb Voskopoj\u00ebs.<\/p>\n
T\u00eb dy p\u00ebrkthimet e sip\u00ebrp\u00ebrmendura, me q\u00eb nuk pat\u00ebn fatin t\u00eb shohin drit\u00ebn e botimit, u zhduk\u00ebn.<\/p>\n
N\u00eb gjysm\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb shekullit XIX, nj\u00eb tjet\u00ebr vazhdues i tradit\u00ebs s\u00eb p\u00ebrkthimit t\u00eb teksteve liturgjike n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, Konstandin Kristoforidhi (1830-1895) nga Elbasani, nx\u00ebn\u00ebs i Zosimeas t\u00eb Janin\u00ebs, p\u00ebrktheu p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb Biblike Britanike, midis teksteve t\u00eb tjera nga Shkrimi i Shenjt\u00eb, n\u00eb dialektin jugor, edhe tekstin e psaltirit, i cili u botua prej Shoq\u00ebris\u00eb n\u00eb fjal\u00eb m\u00eb 1872 me alfabetin e Stambollit.<\/p>\n
M\u00eb von\u00eb, nga fillimi i shekullit XX, kemi dhe nj\u00eb tjet\u00ebr p\u00ebrkthim n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe t\u00eb psaltirit, si duket prej A. Sin\u00ebs, t\u00eb botuar n\u00eb Manastir m\u00eb 1911.<\/p>\n
T\u00eb dy botimet e p\u00ebrmendura m\u00eb lart\u00eb pat\u00ebn nj\u00eb p\u00ebrhapje mjaft t\u00eb gjer\u00eb n\u00eb vendin ton\u00eb. Edhe sot, madje, gjen tek-tuk n\u00ebp\u00ebr familjet orthodhokse ndonj\u00eb kopje t\u00eb rrall\u00eb t\u00eb tyre, t\u00eb ruajtur me kujdes shum\u00eb t\u00eb madh, sidomos gjat\u00eb regjimit ateist-komunist.<\/p>\n
K\u00ebto p\u00ebrkthime, sidomos ato t\u00eb Konstandin Kristoforidhit, kan\u00eb vlejtur mjaft, jo vet\u00ebm si ushqim shpirt\u00ebror p\u00ebr besimtar\u00ebt tan\u00eb, por edhe si baz\u00eb p\u00ebr vazhdimin e m\u00ebtejsh\u00ebm t\u00eb p\u00ebrkthimit t\u00eb teksteve t\u00eb tjera liturgjike t\u00eb Kish\u00ebs.<\/p>\n
Imzot Fan S. Noli, i cili \u00ebsht\u00eb i pari q\u00eb \u00ebsht\u00eb marr\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb sistematike me p\u00ebrkthimin dhe botimin n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe t\u00eb teksteve liturgjike m\u00eb t\u00eb domosdosh\u00ebm t\u00eb Kish\u00ebs, e \u00e7mon shum\u00eb ndihm\u00ebn q\u00eb ka patur nga p\u00ebrkthimet e Konstandin Kristoforidhit. N\u00eb parath\u00ebnien e tekstit “Libri i sh\u00ebrbesave t\u00eb shenjta…” t\u00eb p\u00ebrkthyer e t\u00eb botuar n\u00eb Amerik\u00eb m\u00eb 1909, thot\u00eb, nd\u00ebr t\u00eb tjera, “q\u00eb puna e tij qe nj\u00eb ndihm\u00eb dhe themeli p\u00ebr mua”.<\/p>\n
Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb, pas shkat\u00ebrimit t\u00eb gjithansh\u00ebm q\u00eb p\u00ebsoi gjat\u00eb regjimit ateist-materialist, n\u00eb programin p\u00ebr ringritjen dhe riorganizimin e saj n\u00eb baza kanonike, krahas rind\u00ebrtimit t\u00eb kishave dhe p\u00ebrgatitjes s\u00eb kuadrit kleriko-laik p\u00ebrkat\u00ebs, ka parashikuar dhe sigurimin e teksteve liturgjike, pa t\u00eb cilat nuk mund t\u00eb kryhen sh\u00ebrbesat e ndryshme kishtare. Nd\u00ebrmjet tyre \u00ebsht\u00eb punuar edhe p\u00ebr p\u00ebrgatitjen e Psaltirit t\u00eb profetit dhe mbretit David, i p\u00ebrshtatur n\u00eb gjuh\u00ebn aktuale, duke pasur si baz\u00eb t\u00eb dy botimet e p\u00ebrmendura, t\u00eb Kristoforidhit e t\u00eb Sin\u00ebs, dhe sidomos tekstin origjinal t\u00eb 72-ve, q\u00eb p\u00ebrdoret si lib\u00ebr liturgjik n\u00eb Kish\u00ebn Orthodhokse. Psaltiri, i p\u00ebrgatitur n\u00eb k\u00ebt\u00eb form\u00eb, do t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb, s\u00eb pari, nj\u00eb nevoj\u00eb imediate p\u00ebr Kish\u00ebn ton\u00eb si tekst liturgjik dhe nga ana tjet\u00ebr, do t’iu vihet n\u00eb dispozicion besimtar\u00ebve tan\u00eb, \u00e7do familjeje orthodhokse, si nj\u00eb tekst me vler\u00eb t\u00eb madhe shpirt\u00ebrore.<\/p>\n
P\u00ebrkthyen dhe p\u00ebrgatit\u00ebn:
\nDh. Beduli, Th. Qendro<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Histori e p\u00ebrkthimeve t\u00eb Psaltirit n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe. P\u00ebrshkruan p\u00ebrkthimet m\u00eb t\u00eb vjetra prej Grigor Konstandinit, Teodor Haxhifilipit (Dhaskal Todri), Konstandin Kristoforidhit dhe A. Sin\u00ebs. Lajm\u00ebron p\u00ebrgatitjen e nj\u00eb botimi t\u00eb ri t\u00eb Psaltirit n\u00eb shqipen aktuale nga Kisha Orthodhokse Autoqefale.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"","numri":"4 (55)","viti":"1997","muaji":"Maj","muaji_numer":"5","dita":"","faqet":"[5]","fjale_kyce":"[\"Psaltiri\", \"gjuha shqipe\", \"p\u00ebrkthime\", \"Grigor Konstandini\", \"Voskopoj\u00eb\", \"Dhaskal Todri\", \"Konstandin Kristoforidhi\", \"Fan Noli\", \"tekste liturgjike\", \"Davidi\", \"Kish\u00eb\", \"Akademia e Voskopoj\u00ebs\"]","permbledhje":"Histori e p\u00ebrkthimeve t\u00eb Psaltirit n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe. P\u00ebrshkruan p\u00ebrkthimet m\u00eb t\u00eb vjetra prej Grigor Konstandinit, Teodor Haxhifilipit (Dhaskal Todri), Konstandin Kristoforidhit dhe A. Sin\u00ebs. Lajm\u00ebron p\u00ebrgatitjen e nj\u00eb botimi t\u00eb ri t\u00eb Psaltirit n\u00eb shqipen aktuale nga Kisha Orthodhokse Autoqefale.","autori":"Dh. Beduli, Th. Qendro","kategoria":"Histori kishtare \/ P\u00ebrkthime","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[10288],"ngjallja_autori":[10224],"ngjallja_viti":[10219],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-84060","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-histori-kishtare-perkthime","ngjallja_autori-dh-beduli-th-qendro","ngjallja_viti-10219","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n