Sh\u00ebn Martini i Dumas (20 mars)<\/p>\n
Shenjti lindi dhe jetoi n\u00eb shekullin e VI pas Krishtit. Ishte me origjin\u00eb nga krahina e famshme ilire e Panonis\u00eb. Aq shum\u00eb kishte p\u00ebrparuar n\u00eb diturin\u00eb e asaj kohe, sa q\u00eb njohurit\u00eb e tij, sipas Sh\u00ebn Grigorit t\u00eb Turit, i kalonte shum\u00eb t\u00eb gjith\u00eb dijetar\u00ebt e shekullit t\u00eb tij. Ai, jo vet\u00ebm q\u00eb kishte nj\u00eb njohuri t\u00eb madhe n\u00eb t\u00eb gjitha shkencat e koh\u00ebs s\u00eb tij, por, gjithashtu, kishte t\u00eb ndezur n\u00eb shpirt nj\u00eb devotshm\u00ebri dhe dashuri t\u00eb madhe p\u00ebr Krishtin.<\/p>\n
I ndezur nga zjari i fes\u00eb, ai nd\u00ebrmori nj\u00eb udh\u00ebtim n\u00eb vendet e shenjta t\u00eb Palestin\u00ebs; pastaj shkoi n\u00eb Galile, ku Sued\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt ishin infektuar nga herezia ariane, kishin vendosur sundimin e tyre. Mbreti i tyre, Teodorimi ishte i s\u00ebmur\u00eb nga lebra. Martini arriti ta sh\u00ebronte nga kjo s\u00ebmundje e r\u00ebnd\u00eb, me nd\u00ebrmjetimin e nj\u00eb shenjti tjet\u00ebr ilir, Sh\u00ebn Martinit t\u00eb Turit. I mrekulluar nga shenjt\u00ebria e Martinit dhe nga qart\u00ebsia e predikimeve t\u00eb tij, mbreti u kthye n\u00eb besimin e v\u00ebrtet\u00eb: dhe jo vet\u00ebm mbreti, por e gjith\u00eb ajo pjes\u00eb e Spanj\u00ebs u kthye n\u00eb besimin orthodhoks.<\/p>\n
Martini si nj\u00eb apostull i v\u00ebrtet\u00eb i Krishtit, shkonte kudo, duke p\u00ebrhapur ungjillin dhe besimin e drejt\u00eb. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, ai themeloi edhe shum\u00eb manastire, nd\u00ebr t\u00eb cil\u00ebt, m\u00eb kryesori ishte ai i Dumas, pran\u00eb qytetit t\u00eb Brag\u00ebs, i cili ndodhet sot n\u00eb Portugali. Vet\u00eb shenjti e drejtonte k\u00ebt\u00eb manastir. Duke par\u00eb zellin, urt\u00ebsin\u00eb, diturin\u00eb dhe shenjt\u00ebrin\u00eb e Martinit, episkop\u00ebt e zon\u00ebs vendos\u00ebn ta dor\u00ebzonin episkop. K\u00ebshtu, n\u00eb vitin 567, Martini u dor\u00ebzua episkop. Mbreti i Sued\u00ebve donte q\u00eb ai t\u00eb ishte episkop i oborrit mbret\u00ebror, prandaj, dhe nj\u00eb autor i vjet\u00ebr e quan episkop t\u00eb familjes mbret\u00ebrore.<\/p>\n
Por, ndon\u00ebse u b\u00eb episkop, ai vazhdoi t\u00eb jetonte n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn m\u00ebnyr\u00eb si kur ishte murg i thjesht\u00eb; gjithmon\u00eb n\u00eb lutje dhe agj\u00ebrim. Martini i shenjt\u00eb i drejtonte klerik\u00ebt e tij me nj\u00eb drejt\u00ebsi dhe urt\u00ebsi hyjnore. Fama e tij u p\u00ebrhap kudo dhe shum\u00eb njer\u00ebz shkonin t\u00eb k\u00ebshilloheshin me t\u00eb. Pastaj at\u00eb e zgjodh\u00ebn n\u00eb fronin e Brag\u00ebs, e cila ishte mitropolia e gjith\u00eb Galicis\u00eb (1). Nga bashk\u00ebkoh\u00ebsit, ai shikohej si nj\u00eb nga ndri\u00e7uesit m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb Kish\u00ebs s\u00eb Spanj\u00ebs dhe nj\u00eb nga perlat e jet\u00ebs murgj\u00ebrore. Fortunato, i cili ia kushtoi k\u00ebtij shenjti vargjet e para t\u00eb librit t\u00eb tij t\u00eb pest\u00eb, na thot\u00eb se ai kishte trash\u00ebguar s\u00eb bashku me emrin dhe meritat e Sh\u00ebn Martinit t\u00eb Turit. K\u00ebta dy ilir\u00eb, t\u00eb quajtur t\u00eb dy Martin, ishin mbushja e t\u00ebr\u00eb murgj\u00ebris\u00eb s\u00eb Europ\u00ebs Per\u00ebndimore.<\/p>\n
Shenjti yn\u00eb i sh\u00ebrbeu Kish\u00ebs, jo vet\u00ebm me virtytet e tij, por edhe me shkrimet. Shkrimet e tij i drejtohen Nitigios, episkopit t\u00eb Lugos. Ato jan\u00eb titulluar: “P\u00ebrmbledhje e Tet\u00ebdhjet\u00ebekat\u00ebr Kanoneve” dhe jan\u00eb ndar\u00eb n\u00eb dy pjes\u00eb: e para i drejtohet episkop\u00ebve dhe klerik\u00ebve, nd\u00ebrsa e dyta p\u00ebr laik\u00ebve.<\/p>\n
Mbasi i sh\u00ebrbeu me devotshm\u00ebri Zotit, q\u00eb aq shum\u00eb e deshi, Sh\u00ebn Martini fjeti n\u00eb 20 Mars t\u00eb vitit 580. Lipsani i tij u transferua nga Duma n\u00eb Braga n\u00eb vitin 1606.<\/p>\n
Kisha jon\u00eb e nderon kujtimin e tij n\u00eb 20 mars.<\/p>\n
At Joan Pelushi<\/p>\n
1) Ose i Kishave t\u00eb Sued\u00ebve n\u00eb Spanj\u00eb. Qyteti i Brag\u00ebs ishte i krishter\u00eb prej shum\u00eb koh\u00ebsh dhe po ashtu ishte nga t\u00eb par\u00ebt, q\u00eb u shk\u00ebput nga zgjedhja sara\u00e7ene. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, kryepiskopi i Brag\u00ebs ka debatuar p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb me at\u00eb t\u00eb Toledos p\u00ebr primatin e gjith\u00eb Spanj\u00ebs. Episkopata e Dumas u bashkua me at\u00eb t\u00eb Brag\u00ebs n\u00eb shek. VII.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Jeta e Sh\u00ebn Martinit t\u00eb Dumas (shek. VI), ilir nga Panonia q\u00eb u b\u00eb apostull i Spanj\u00ebs, themelues manastiresh dhe arkipeshkv i Brag\u00ebs. Shk\u00ebputi Sued\u00ebt nga arianizmi. Fjeti m\u00eb 20 mars 580.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"Nga shenjtor\u00ebt e muajit","numri":"3 (54)","viti":"1997","muaji":"Mars","muaji_numer":"3","dita":"","faqet":"[6]","fjale_kyce":"[\"Sh\u00ebn Martini i Dumas\", \"Panoni\", \"ilir\u00eb\", \"Braga\", \"Galici\", \"Spanj\u00eb\", \"Portugali\", \"Sued\u00eb\", \"Martini i Turit\", \"580\"]","permbledhje":"Jeta e Sh\u00ebn Martinit t\u00eb Dumas (shek. VI), ilir nga Panonia q\u00eb u b\u00eb apostull i Spanj\u00ebs, themelues manastiresh dhe arkipeshkv i Brag\u00ebs. Shk\u00ebputi Sued\u00ebt nga arianizmi. Fjeti m\u00eb 20 mars 580.","autori":"At Joan Pelushi","kategoria":"Hagjiografi","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[9274],"ngjallja_autori":[9656],"ngjallja_viti":[10219],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-84007","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-hagjiografi","ngjallja_autori-at-joan-pelushi","ngjallja_viti-10219","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n