“Si u mb\u00ebrtheve mbi kryq o Jeta e t\u00eb gjith\u00ebve…”<\/p>\n
Kryqi \u00ebsht\u00eb kapitali i shp\u00ebtimit ton\u00eb<\/p>\n
“… Fest\u00eb kryejm\u00eb sot dhe panair, t\u00eb dashur; Zoti yn\u00eb mbi kryq gjendet me gozhda mb\u00ebrthyer. Dhe mos u \u00e7udit n\u00ebse nj\u00eb ngjarje t\u00eb trishtuar feitojm\u00eb; k\u00ebshtu jan\u00eb shpirt\u00ebroret, n\u00eb kund\u00ebrshti me zakonet njer\u00ebzore. Dhe p\u00ebr ta kuptuar mir\u00eb k\u00ebt\u00eb, kryqi m\u00eb par\u00eb qe \u00e7\u00ebshtje d\u00ebnimi, ve\u00e7 tani i \u00e7muar dhe i shtrenjt\u00eb u b\u00eb; kryqi m\u00eb par\u00eb ishte \u00e7\u00ebshtje turpi edhe d\u00ebnimi, tani u b\u00eb shkak i lavdis\u00eb dhe i nderit. Dhe p\u00ebr t\u00eb kuptuar se kryqi \u00ebsht\u00eb lavdi d\u00ebgjo Krishtin i Cili thot\u00eb: At lavd\u00ebrom\u00eb me lavdin\u00eb q\u00eb kisha pran\u00eb teje para se t\u00eb krijohej bota, duke quajtur lavdi Kryqin. Kryqi \u00ebsht\u00eb kapitali i shp\u00ebtimit ton\u00eb; kryqi \u00ebsht\u00eb baz\u00eb t\u00eb mirash t\u00eb pafundme. N\u00eb saj\u00eb t\u00eb kryqit ne q\u00eb m\u00eb par\u00eb ishim t\u00eb \u00e7nderuar dhe t\u00eb rr\u00ebzuar, u pranuam n\u00eb vendin e bijve; n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij nuk mashtrohemi m\u00eb, por njoh\u00ebm mir\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn; n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij ne q\u00eb m\u00eb par\u00eb u faleshim drur\u00ebve dhe gur\u00ebve, tani njoh\u00ebm mir\u00eb Krijuesin e t\u00eb gjith\u00ebve; n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij, ne sh\u00ebrb\u00ebtor\u00ebt e m\u00ebkatit, u lart\u00ebsuam n\u00eb lirin\u00eb e p\u00ebrligjjes; n\u00eb saj t\u00eb tij toka u b\u00eb qiell.<\/p>\n
Ai na \u00e7liroi nga mashtrimi, ai na udh\u00ebhoqi te e v\u00ebrteta, ai b\u00ebri pajtimet e Per\u00ebndis\u00eb drejt njer\u00ebzve, ai pasi na shk\u00ebputi nga thell\u00ebsia e s\u00eb keqes na ngriti n\u00eb vet maj\u00ebn e virtytit, ai shuajti kurthin e demon\u00ebve, ai mashtrimin e rr\u00ebzoi. N\u00eb saj t\u00eb tij nuk ka m\u00eb tym dhe er\u00eb mishi dhe derdhje gjaku kafsh\u00ebsh pa shpirt, por kudo b\u00ebhen adhurime shpirt\u00ebrore, himne dhe lutje. N\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij demon\u00ebt largohen, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij djalli merr k\u00ebmb\u00ebt, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij natyra e njer\u00ebzve konkuron sjelljen engj\u00ebllore, virgj\u00ebria ekziston mbi dhe, sepse pasi lindi Biri i Virgj\u00ebresh\u00ebs, njohu natyra e njer\u00ebzve rrug\u00ebn e k\u00ebtij virtyti. Ai na ndri\u00e7oi nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb rrinim n\u00eb err\u00ebsir\u00eb, ai na b\u00ebri t\u00eb af\u00ebrm nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ishim larg, na b\u00ebri familjar\u00eb nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ishim larguar, ai na b\u00ebri qytetar\u00eb t\u00eb qiellit nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ishim b\u00ebr\u00eb t\u00eb huaj, ai u b\u00eb p\u00ebr ne nd\u00ebrprerja e luft\u00ebrave, ai u b\u00eb p\u00ebr ne siguria e paqes. N\u00eb saj t\u00eb tij nuk kemi m\u00eb frik\u00eb shigjetat e zjarrta t\u00eb djallit, sepse gjet\u00ebm burimin e jet\u00ebs, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij nuk jemi m\u00eb skllev\u00eb, se dh\u00ebndrin e shijuam, n\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij nuk i trembemi m\u00eb ujkut, sepse njohim bariun e mir\u00eb. Un\u00eb jam – thot\u00eb – bariu i mir\u00eb. N\u00eb saj\u00eb t\u00eb tij nuk i tr\u00ebmbemi tiranit, sepse gjet\u00ebm streh\u00eb te Mbreti”.<\/p>\n
(Fragmente nga Homelia e Dyt\u00eb e Sh\u00ebn Joan Gojartit e mbajtur t\u00eb Premten e Madhe e t\u00eb Shenjt\u00eb.)<\/p>\n
Kryqi simboli i Krishtit<\/p>\n
Para nj\u00ebzet shekujsh, kryqi ishte mjet i d\u00ebnimit posht\u00ebrues dhe i vdekjes s\u00eb frikshme. Romak\u00ebt d\u00ebnonin me kryq\u00ebzim kriminel\u00ebt m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj.<\/p>\n
Sot, kryqi mbizot\u00ebron n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebn e besimtar\u00ebve t\u00eb krishter\u00eb, n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebn e Kish\u00ebs son\u00eb, si mjet flijimi, shp\u00ebtimi, g\u00ebzimi, shenjt\u00ebrimi dhe hiri. Si\u00e7 shkruan Sh\u00ebn Joan Gojarti (Krisostomi), “ky simbol i mallkuar dhe i neveritsh\u00ebm i d\u00ebnimit m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb, tani \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb i dashur dhe i shtrenjt\u00eb”. E sheh kudo. “N\u00eb Trapez\u00ebn e shenjt\u00eb, n\u00eb hirotonit\u00eb e prift\u00ebrinjve, n\u00eb Liturgjin\u00eb Hyjnore; n\u00eb sht\u00ebpit\u00eb, n\u00eb tregjet, n\u00eb shkret\u00ebtirat dhe n\u00eb rrug\u00ebt; n\u00eb detet, n\u00eb anijet dhe n\u00eb ishujt; n\u00eb krevatet dhe n\u00eb veshjet; n\u00eb martesat, n\u00eb gostit\u00eb, n\u00eb en\u00ebt e arta dhe t\u00eb argjendta; n\u00eb stolit\u00eb dhe afresket… Kaq i shtrenjt\u00eb u b\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb kjo dhurat\u00eb e mrekulluesheme, ky hir i pap\u00ebrshkruar”.<\/p>\n
Me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, ngado q\u00eb t\u00eb hedh\u00ebsh v\u00ebshtrimin, brenda dhe jasht\u00eb kish\u00ebs, do shikosh shenj\u00ebn e kryqit. Si simbol skematik, i duksh\u00ebm, por edhe si gjest i shenjt\u00eb. Shenja e kryqit mbizot\u00ebron n\u00eb jet\u00ebn e Kish\u00ebs. Por, p\u00ebrse?<\/p>\n
Sepse, q\u00eb at\u00ebhere, kur mbi kryqin u mb\u00ebrthye dhe vdiq p\u00ebr shp\u00ebtimin e bot\u00ebs vet Per\u00ebndia, Zoti yn\u00eb Jisu Krisht, ky mjet i d\u00ebnimit u b\u00eb mjet i shp\u00ebtimit. “…Nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb mas\u00eb d\u00ebnimi, por trofe i shp\u00ebtimit ton\u00eb u b\u00eb” – thot\u00eb nj\u00eb tropar. Objekti i tortures u b\u00eb lavdia e Kish\u00ebs. Simboli i mallkimit u b\u00eb “shp\u00ebrbles\u00eb e mallkimit t\u00eb lasht\u00eb”. Druri i vuajtjes dhe i vdekjes, u b\u00eb “shenj\u00eb e g\u00ebzimit” dhe “thesarmbajt\u00ebs i jet\u00ebs”. Dhe t\u00eb gjitha k\u00ebto, ngaq\u00eb mbi drurin e kryqit, bashk\u00eb me trupin e Tij t\u00eb p\u00ebrmbikulluar, Zoti mb\u00ebrtheu edhe m\u00ebkatet tona. Si\u00e7 shkruan Apostulli i shenjt\u00eb Pavli, na fali “gjith\u00eb fajet; duke shuar dor\u00ebshkronj\u00ebn e porosive q\u00eb ishte kund\u00ebr nesh…. duke e mb\u00ebrthyer at\u00eb mbi kryq” (Kol.2:14).<\/p>\n
Kryqi i Krishtit na pajtoi me Atin qiellor, nga i Cili na kishte ndar\u00eb djalli duke mashtruar njer\u00ebzit e par\u00eb. Kryqi i Krishtit na hapi Mbret\u00ebrin\u00eb e Qiejve, p\u00ebrderisa deri n\u00eb kryq\u00ebzimin e Tij, ferri p\u00ebrpinte n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pangopur madje edhe t\u00eb drejt\u00ebt. Prandaj ka kaq fuqi edhe hir, fuqin\u00eb dhe hirin e Krishtit, q\u00eb, kur u kryq\u00ebzua, e kaloi n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb mistike dhe t\u00eb pakuptueshme te kryqi i Tij i nderuar, si\u00e7 na e thot\u00eb me urt\u00ebsi edhe himnologjia: “Kryqi yt, o Zot, edhe pse duket dru n\u00eb thelb, \u00ebsht\u00eb i veshur me pushtet hyjnor; edhe pse \u00ebsht\u00eb i duksh\u00ebm n\u00eb bot\u00eb, shpirt\u00ebrisht b\u00ebn mrekullin\u00eb e shp\u00ebtimit ton\u00eb…”.<\/p>\n
Kryqi pra, u b\u00eb simboli i vet Krishtit. Simbol t\u00eb cilit i dridhen demon\u00ebt.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Fragmente nga Homelia e Dyt\u00eb e Sh\u00ebn Joan Gojartit e mbajtur t\u00eb Premten e Madhe e t\u00eb Shenjt\u00eb. Argumenton se Kryqi nga mjet d\u00ebnimi u kthye n\u00eb kapitalin e shp\u00ebtimit dhe burim lavdie p\u00ebr besimtar\u00ebt.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"Si u mb\u00ebrtheve mbi kryq o Jeta e t\u00eb gjith\u00ebve...","numri":"4 (31)","viti":"1995","muaji":"Prill","muaji_numer":"4","dita":"","faqet":"[2]","fjale_kyce":"[\"Kryqi\", \"shp\u00ebtimi\", \"Sh\u00ebn Joan Gojarti\", \"demon\u00eb\", \"Premtja e Madhe\", \"lavdi\", \"Krishti\", \"kryq\u00ebzim\", \"Mbret\u00ebri\", \"virgj\u00ebria\"]","permbledhje":"Fragmente nga Homelia e Dyt\u00eb e Sh\u00ebn Joan Gojartit e mbajtur t\u00eb Premten e Madhe e t\u00eb Shenjt\u00eb. Argumenton se Kryqi nga mjet d\u00ebnimi u kthye n\u00eb kapitalin e shp\u00ebtimit dhe burim lavdie p\u00ebr besimtar\u00ebt.","autori":"Sh\u00ebn Joan Gojarti","kategoria":"Homeli \/ Teologji","kryeredaktor":"Thoma Dhima"},"ngjallja_kategoria":[9724],"ngjallja_autori":[9616],"ngjallja_viti":[9667],"ngjallja_kryeredaktor":[9473],"class_list":["post-83249","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-homeli-teologji","ngjallja_autori-shen-joan-gojarti","ngjallja_viti-9667","ngjallja_kryeredaktor-thoma-dhima"],"acf":[],"yoast_head":"\n