Nga 7-9 shkurt, Patrikana Ekumenike dhe Fondacioni Amerikan “Appeal of conscience” organizuan n\u00eb Stamboll nj\u00eb konferenc\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr Paqen dhe Toleranc\u00ebn. Q\u00ebllimi ishte q\u00eb t\u00eb d\u00ebgjoheshin z\u00ebrat dhe d\u00ebshirat e tre feve monoteiste: judaizmit, kristianizmit dhe islamizmit. P\u00ebrfaq\u00ebsues nga k\u00ebto tre fe u mblodh\u00ebn s\u00eb bashku, p\u00ebr t\u00eb punuar p\u00ebr respektin reciprok, toleranc\u00ebn dhe bashkekzistenc\u00ebn paq\u00ebsore, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur rritja e nacionalizmit ekstrem e ka \u00e7uar bot\u00ebn n\u00eb konflikte dhe gjakderdhje. Konferenca e cila u p\u00ebrsh\u00ebndet edhe nga sekretari i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i OKB-s\u00eb Butros Butros Gahli, Presidenti i SHBA-s\u00eb, Bill Klinton, Presidenti i Turqis\u00eb Sulejman Demirel, Patriku i Rusis\u00eb Aleksi, Kryepiskopi i Kanterburit George, Muftiu i Tashkentit Mukhtarajan Abdullah al-Bukhari, Patrik\u00ebt e Rumanis\u00eb, Bullgaris\u00eb, Gjeorgjis\u00eb, Armen\u00ebve etj., k\u00ebrkoi t\u00eb demonstroj\u00eb q\u00eb faktori fetar \u00ebsht\u00eb nj\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebs konstruktiv p\u00ebr unitetin dhe paqen; dhe n\u00eb asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb nuk duhet t\u00eb keqp\u00ebrdoret ose t\u00eb lejohet q\u00eb t\u00eb shfryt\u00ebzohet p\u00ebr t\u00eb krijuar urrejtje dhe ndarje ose edhe m\u00eb keq p\u00ebr t\u00eb nxitur luftra e gjakderdhje. Ata q\u00eb e p\u00ebrdorin fen\u00eb p\u00ebr t\u00eb nxitur urrejtje nuk jan\u00eb fetar\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb detyra e \u00e7do kleriku p\u00ebr t\u00eb folur haptaz dhe me kurajo kund\u00ebr \u00e7do lloj keqp\u00ebrdorimi ose keqinterpretimi t\u00eb fes\u00eb dhe t\u00eb ndjenjave fetare, viktima t\u00eb cilave bien edhe shum\u00eb besimtar\u00eb t\u00eb ndersh\u00ebm. Konflikti, ndarja, urrejtja, mostoleranca dhe mosrespekti, nacionalizmi ekstrem, jan\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim me frym\u00ebn universale t\u00eb Ungjillit.<\/p>\n
Patriku Ekumenik, Vartholomeu I, n\u00eb fjalimin e tij theksoi se, njeriu \u00ebsht\u00eb krijuar sipas imazhit t\u00eb Zotit dhe prandaj nuk mund t\u00eb ket\u00eb standarte t\u00eb ndryshme trajtimi p\u00ebr ato q\u00ebnie njer\u00ebzore q\u00eb lind\u00ebn afrikane, aziatike apo n\u00eb fe t\u00eb tjera; kulturat mund t\u00eb jen\u00eb relative por humaniteti jo.<\/p>\n
Edhe n\u00eb fjalimet e Rabinit Artur Schneier, t\u00eb Shk\u00eblqesis\u00eb s\u00eb tij Mehmet Nuri Jilmaz, president i Zyr\u00ebs p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet Fetare t\u00eb Turqis\u00eb, t\u00eb kardinalit Rozher Etchegaray, president i K\u00ebshillit Pontifikal p\u00ebr Drejt\u00ebsin\u00eb dhe Paqen, si edhe n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb fjalimet e tjera, u pranua nga t\u00eb gjith\u00eb q\u00eb urrejtja etnike apo fetare nuk buron nga parimet e fes\u00eb, por nga egoizmi dhe pasionet njer\u00ebzore. Gjithashtu nxitet nga grupe politike apo nacionaliste, t\u00eb cilat duan t\u00eb shfryt\u00ebzojn\u00eb potencialin e fuqish\u00ebm t\u00eb ndjenjave fetare p\u00ebr t\u00eb realizuar q\u00ebllimet e tyre antihumane, q\u00eb jan\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim me parimet e fes\u00eb dhe me frym\u00ebn e Per\u00ebndis\u00eb. Vendi yn\u00eb si nj\u00eb nga m\u00eb t\u00eb interesuarit p\u00ebr k\u00ebt\u00eb problem, u p\u00ebrfaq\u00ebsua denj\u00ebsisht. Morri pjes\u00eb Fortlumturia e Tij Anastasi, Kryepiskop i Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb; Imzot Rrok Mirdita, arqipeshk\u00ebv i Durr\u00ebsit dhe i Tiran\u00ebs i Kish\u00ebs Katolike n\u00eb Shqip\u00ebri dhe Hir\u00ebsia e tij Reshat Bardhi, Kryegjyshi i t\u00ebr\u00eb Bektashinjve t\u00eb Bot\u00ebs. Pjes\u00ebmarrja e vendit ton\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb konferenc\u00eb nuk ishte vet\u00ebm fizikisht. Delegacionet shqiptare dhan\u00eb nj\u00eb kontribut t\u00eb madh n\u00eb hartimin e Deklarat\u00ebs finale. Fortlumturia e Tij Anastasi, ishte nj\u00eb nga protagonist\u00ebt. Ai e propozoi edhe em\u00ebrtimin final t\u00eb saj, si “Deklarata e Bosforit”, si edhe formulimin e disa pikave t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb Deklarat\u00ebs. Gjithashtu, edhe Imzot Rrok Mirdita b\u00ebri disa propozime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme si edhe p\u00ebrkrahu shum\u00eb sugjerime t\u00eb b\u00ebra nga Kryepiskopi Anastas. Prania e tre nga kat\u00ebr komunitetet q\u00eb jan\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, si edhe harmonia nd\u00ebrmjet tyre, ishin nj\u00eb shembull i gjall\u00eb i bashkekzistenc\u00ebs dhe toleranc\u00ebs, gj\u00eb q\u00eb u vu re nga pjes\u00ebmarr\u00ebs t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb Konferenc\u00eb. Duke par\u00eb delegacionet shqiptare, q\u00eb shpesh rrinin af\u00ebr dhe duke par\u00eb edhe m\u00ebnyr\u00ebn e komunikimit nd\u00ebrmjet tyre, shum\u00eb nga pjes\u00ebmarr\u00ebs na p\u00ebrg\u00ebzuan. Fjalimi i Fortlumturis\u00eb s\u00eb Tij Anastas u \u00e7mua dhe u p\u00eblqye nga t\u00eb gjith\u00eb. Shpresohet q\u00eb Konferenca p\u00ebr “Paqen dhe Toleranc\u00ebn”, do t’i kujtoj\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsit fetar\u00eb dhe politik\u00eb p\u00ebr detyrimet e tyre, p\u00ebr t\u00eb kultivuar dhe organizuar dialog nd\u00ebrmjet njer\u00ebzve t\u00eb t\u00eb gjitha feve, me an\u00eb t\u00eb mjeteve t\u00eb ndryshme, p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar nj\u00eb mir\u00ebbesim reciprok dhe respekt t\u00eb sinqert\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundim t\u00eb k\u00ebtij shekulli tragjik dhe mbas dy luftrave bot\u00ebrore.<\/p>\n
K\u00ebtu, si mbyllje, do t\u00eb donim t\u00eb p\u00ebrmendim s\u00ebrish di\u00e7ka nga fjalimi i Patrikut Vartholome I: “Nuk ka arsye q\u00eb njer\u00ebzit t\u00eb mos l\u00ebvizin lirisht nga Bitola n\u00eb Bukuresht, nga Trikalla n\u00eb Tiran\u00eb, nga Sofia n\u00eb Sh\u00ebn Pet\u00ebrburg etj.. Dhe nuk ka ar\u00ebsye t\u00eb vazhdojn\u00eb urrejtjet q\u00eb e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb Europ\u00ebn Lindore dhe sidomos Ballkanin karikatur\u00ebn e bot\u00ebs p\u00ebr konfliktet etnike”.<\/p>\n
Dhiakon Joan Pelushi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Kronik\u00eb nga Konferenca Nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr Paqen dhe Toleranc\u00ebn, organizuar nga 7-9 shkurt 1994 n\u00eb Stamboll nga Patrikana Ekumenike dhe Fondacioni ‘Appeal of conscience’. Konferenca mblodhi p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb judaizmit, kristianizmit dhe islamizmit p\u00ebr dialog mbi rolin e fes\u00eb n\u00eb konfliktet, posa\u00e7\u00ebrisht ato ballkanike. P\u00ebrfshin fjalimin e Kryepiskopit Anastas dhe pjes\u00eb nga Deklarata e Bosforit.<\/p>\n","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"nentitulli":"\"Lum ata q\u00eb b\u00ebjn\u00eb paqe, sepse ata do t\u00eb quhen bij Per\u00ebndie\" (Matth. 5.9)","numri":"3 (18)","viti":"1994","muaji":"Mars","muaji_numer":"3","dita":"","faqet":"[1, 2, 3]","fjale_kyce":"[\"Konferenc\u00eb\", \"paqe\", \"toleranc\u00eb\", \"Stamboll\", \"Patrikana Ekumenike\", \"Appeal of conscience\", \"Vartholomeu\", \"Anastas\", \"Ballkan\", \"Bosnj\u00eb\", \"Deklarata e Bosforit\", \"dialog nd\u00ebrfetar\"]","permbledhje":"Kronik\u00eb nga Konferenca Nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr Paqen dhe Toleranc\u00ebn, organizuar nga 7-9 shkurt 1994 n\u00eb Stamboll nga Patrikana Ekumenike dhe Fondacioni 'Appeal of conscience'. Konferenca mblodhi p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb judaizmit, kristianizmit dhe islamizmit p\u00ebr dialog mbi rolin e fes\u00eb n\u00eb konfliktet, posa\u00e7\u00ebrisht ato ballkanike. P\u00ebrfshin fjalimin e Kryepiskopit Anastas dhe pjes\u00eb nga Deklarata e Bosforit.","autori":"Dhiakon Joan Pelushi","kategoria":"Kronik\u00eb \/ Lajme nd\u00ebrkomb\u00ebtare","kryeredaktor":""},"ngjallja_kategoria":[9456],"ngjallja_autori":[9457],"ngjallja_viti":[9436],"ngjallja_kryeredaktor":[],"class_list":["post-82834","ngjallja_article","type-ngjallja_article","status-publish","hentry","ngjallja_kategoria-kronike-lajme-nderkombetare","ngjallja_autori-dhiakon-joan-pelushi","ngjallja_viti-9436"],"acf":[],"yoast_head":"\n