{"id":2026,"date":"2013-04-03T11:52:42","date_gmt":"2013-04-03T11:52:42","guid":{"rendered":""},"modified":"2021-10-11T12:02:51","modified_gmt":"2021-10-11T10:02:51","slug":"degjenerimi-moral","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/","title":{"rendered":"Degjenerimi Moral &#8211; Grigor S. Petrov"},"content":{"rendered":"<h4 style=\"text-align: center;\"><strong>Degjenerimi Moral.<\/strong><\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>Shkruar nga Grigor S. Petrov, p\u00ebrkthyer n\u00eb shqip nga Dhimit\u00ebr Bedulit, Botim i Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Tiran\u00eb 1994.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>&#8220;Atij q\u00eb ka, do t&#8217;i jepet e do t&#8217;i teproj\u00eb.<br \/>\nAtij q\u00eb s&#8217;ka, do t&#8217;i merret edhe ajo q\u00eb ka&#8221;<br \/>\n(Mattheu 25, 29)<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 N\u00ebse sipas fjal\u00ebve t\u00eb psallmistit David vet\u00ebm t\u00eb \u00e7mendurit mund t\u00eb thon\u00eb n\u00eb zemr\u00ebn e tyre q\u00eb s&#8217;ka Per\u00ebndi, s&#8217;mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb urt\u00eb as ata, t\u00eb cil\u00ebt shpresojn\u00eb se, me argumenta logjike, mund t\u00eb bindin ata q\u00eb s&#8217;besojn\u00eb. T\u00eb sjellurit e argumentave p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje q\u00eb i p\u00ebrkasin bes\u00ebs dhe fes\u00eb, \u00ebsht\u00eb pun\u00eb e kot\u00eb dhe pa ndonj\u00eb fryt. \u00cbsht\u00eb sikur t&#8217;i flasim nj\u00eb t\u00eb verb\u00ebri p\u00ebr bukurin\u00eb artistike t\u00eb Sh\u00ebn- M\u00ebris\u00eb s\u00eb Rafaelit, ose nj\u00eb t\u00eb shurdh\u00ebri p\u00ebr melodit\u00eb madh\u00ebshtore t\u00eb Rosinit dhe t\u00eb Mozartit. Mundet, q\u00eb edhe i verb\u00ebri edhe i shurdh\u00ebri t&#8217;i besojn\u00eb fjal\u00ebt tona dhe t\u00eb bashkohen me mendimin ton\u00eb, po n\u00eb brend\u00ebsin\u00eb e tyre s&#8217;kan\u00eb p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb ato val\u00ebt e k\u00ebnaq\u00ebsis\u00eb, t\u00eb cilat na mall\u00ebngjyen dhe na prek\u00ebn ne. K\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb dhe me parimet fetare.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 \u00a0Mund t\u00eb rrjeshtojm\u00eb para atyre q\u00eb s&#8217;besojn\u00eb nj\u00eb shumic\u00eb argumentesh t\u00eb forta e t\u00eb pakund\u00ebrshtueshme n\u00eb favor t\u00eb parimeve fetare; ata s&#8217;kan\u00eb p\u00ebr t\u00eb besuar. S&#8217;\u00ebsht\u00eb \u00e7udi q\u00eb disa prej tyre ta pranojn\u00eb se besa \u00ebsht\u00eb diktuar prej arsyes, po q\u00eb t\u00eb besojn\u00eb edhe ata vet\u00eb: jo, sepse u mungon fuqia shpirt\u00ebrore.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 T\u00eb pranuarit q\u00eb besa \u00ebsht\u00eb gj\u00eb e arsyeshme dhe t\u00eb besuarit, jan\u00eb dy gj\u00ebra t\u00eb ndryshme. Nd\u00ebrmjet asaj q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn objekt arsyetimi p\u00ebr mendjen dhe influencon mendimin edhe asaj q\u00eb i p\u00ebrket zemr\u00ebs dhe influencon vullnetin, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb avis i madh. Mund t\u00eb pajtohemi me t\u00eb par\u00ebn, po t\u00eb hedhim posht\u00eb t\u00eb dyt\u00ebn. Sepse, p\u00ebr t\u00eb patur nj\u00eb bes\u00eb t\u00eb plot\u00eb, duhet t\u00eb besojm\u00eb jo vet\u00ebm me mendjen, por, si\u00e7 thot\u00eb Ungjilltari Matthe, dhe \u201dme t\u00ebr\u00ebzemr\u00ebn e me t\u00ebr\u00eb shpirtin\u201d (Mattheu 22, 37).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 Filozofi Fihte thot\u00eb: &#8220;sistemi i ideve tona, zakonisht \u00ebsht\u00eb historia e zemr\u00ebs son\u00eb&#8221;, gj\u00eb q\u00eb me fjal\u00eb t\u00eb tjera do t\u00eb thot\u00eb, se njer\u00ebzit nuk d\u00ebshirojn\u00eb at\u00eb q\u00eb mendojn\u00eb, po\u00a0mendojn\u00eb at\u00eb q\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb. Prandaj dhe besa ose mungesa e bes\u00ebs nd\u00ebr ne, \u00ebsht\u00eb zakonisht ripasqyrimi i dispozitave tona shpirt\u00ebrore. K\u00ebshtu ua shpjegoi Iisui shkruesve e farisejve shkakun pse ata nuk i besojn\u00eb misionit t\u00eb tij hyjnor: Ju jini prej atyre q\u00eb jan\u00eb posht\u00eb, un\u00eb jam nga ata q\u00eb jan\u00eb lart; ju jini prej k\u00ebsaj bote, un\u00eb s&#8217;jam prej k\u00ebsaj bote. Ai q\u00eb \u00ebsht\u00eb prej Per\u00ebndis\u00eb, fjal\u00ebt e Per\u00ebndis\u00eb d\u00ebgjon. Ju nuk i d\u00ebgjoni, sepse ju nuk jini prej Per\u00ebndis\u00eb (Joani 8, 23, 37).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 Krisht\u00ebrimi \u00ebsht\u00eb prur\u00ebs i lajmit t\u00eb mir\u00eb p\u00ebr shp\u00ebtimin e gjith\u00eb bot\u00ebs, sepse, si\u00e7 thot\u00eb fjala e Per\u00ebndis\u00eb, t\u00ebr\u00eb bota \u00ebsht\u00eb e prishur. Udh\u00ebn e shp\u00ebtimit nga goja e k\u00ebsaj t\u00eb lige t\u00eb p\u00ebrgjithshme na e tregoi Iisu Krishti me an\u00ebn e doktrin\u00ebs dhe t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb Tij. Dhe Ai q\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb shtypej nga e liga, ai q\u00eb nuk ka qen\u00eb i k\u00ebnaqur me val\u00ebt zot\u00ebruese t\u00eb k\u00ebsaj jete dhe p\u00ebrpiqej q\u00eb t\u00eb v\u00ebrtetat hyjnore t\u00eb realizoheshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb, ai i kuptoi fjal\u00ebt e Krishtit dhe i pasoi. P\u00ebrkundrazi, ata q\u00eb e ndjejn\u00eb veten t\u00eb lumtur n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb, ose t\u00eb pakt\u00ebn, ata q\u00eb besojn\u00eb se me mjetet q\u00eb kan\u00eb, mund ta b\u00ebjn\u00eb t\u00eb ardhmen m\u00eb t\u00eb mir\u00eb, p\u00ebr k\u00ebta, kuptimi i Krisht\u00ebrimit mbeti i err\u00ebt dhe i panjohur. P\u00ebr k\u00ebta fjal\u00ebt e Krishtit qen\u00eb fjal\u00eb boshe, sepse ata nuk e shihnin t\u00eb lig\u00ebn, nga thonjt\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs erdhi Iisu Krishti q\u00eb t\u00eb shp\u00ebtoj\u00eb bot\u00ebn. Nuk e pan\u00eb dhe as q\u00eb kan\u00eb p\u00ebr ta par\u00eb, sepse ata, duke qen\u00eb prej k\u00ebsaj bote, jan\u00eb krejt\u00ebsisht rob\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj t\u00eb lige t\u00eb p\u00ebrbotshme dhe s&#8217;duan q\u00eb t\u00eb ngrihen p\u00ebrmbi k\u00ebt\u00eb dhe t\u00eb \u00e7lirohen.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 Miliona njer\u00ebz jan\u00eb t\u00eb zhytur n\u00eb p\u00ebrpjekjet p\u00ebr sigurimin e nj\u00eb gjendjeje t\u00eb mir\u00eb materiale gjer n\u00eb shkall\u00ebn, sa nuk u mbetet koha e duhur t\u00eb mendojn\u00eb se prej \u00e7&#8217;shtytjesh udh\u00ebhiqen n\u00eb k\u00ebt\u00eb veprimtari t\u00eb tyre, t\u00eb \u00e7mojn\u00eb vler\u00ebn, lart\u00ebsin\u00eb a dob\u00ebsin\u00eb e k\u00ebtyre shtytjeve dhe p\u00ebrgjith\u00ebsisht \u00e7ka jan\u00eb k\u00ebta n\u00eb vetvete, \u00e7&#8217;vend z\u00ebn\u00eb n\u00eb jet\u00ebn politike, shoq\u00ebrore e fetare dhe a u p\u00ebrshtatet ai vend, qoft\u00eb edhe p\u00ebr pak, k\u00ebrkesave, t\u00eb cilat rrjedhin vetiu prej idealeve t\u00eb personalitetit t\u00eb njeriut. Njer\u00ebz t\u00eb k\u00ebtill\u00eb humbasin zakonisht dhe vet\u00eb tendenc\u00ebn p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb larta dhe kujtojn\u00eb se, q\u00eb t\u00eb merresh me k\u00ebto, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb pun\u00eb e kot\u00eb, q\u00eb nuk i p\u00ebrshtatet njeriut t\u00eb pun\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0 \u00a0 T\u00eb tjer\u00eb pastaj, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb siguruar nj\u00eb gjendje t\u00eb mir\u00eb materiale dhe jan\u00eb krejt t\u00eb lir\u00eb nga \u00e7do kujdesje, p\u00ebrpihen prej d\u00ebshir\u00ebs p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb qejf, p\u00ebr t\u00eb shijuar g\u00ebzimet e jet\u00ebs s\u00eb p\u00ebrjashtme. T\u00eb sakrifikuarit p\u00ebr t\u00eb mir\u00ebn e p\u00ebrgjithshme \u00ebsht\u00eb p\u00ebr ta marr\u00ebzi prej s\u00eb cil\u00ebs pushtohen vet\u00ebm njer\u00ebzit q\u00eb rrojn\u00eb me \u00ebndrra. K\u00ebrkesat e larta t\u00eb moralit quhen si ca masa shtr\u00ebnguese e pa dobi t\u00eb liris\u00eb s\u00eb veprimit. \u201dJeta na qesh, &#8211; thon\u00eb ata, &#8211; na t\u00ebrheq dhe na jep k\u00ebnaq\u00ebsi dhe lumturi. Pse pra aq kujdesje p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje dhe probleme q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me jet\u00ebn. Sh\u00ebndeti \u00ebsht\u00eb, mjetet jan\u00eb, bile me shumic\u00eb! Jeto pra ti, l\u00ebr dhe t\u00eb tjer\u00ebt t\u00eb jetojn\u00eb!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Kuptohet vetiu q\u00eb njer\u00ebz me pik\u00ebpamje t\u00eb k\u00ebtilla p\u00ebr bot\u00ebn dhe p\u00ebr jet\u00ebn, s&#8217;kan\u00eb n\u00eb zemr\u00ebn e tyre asnj\u00eb ndjenj\u00eb simpatie p\u00ebr Krisht\u00ebrimin, z\u00ebri i t\u00eb cilit e fton njer\u00ebzin\u00eb t\u00eb heq\u00eb dor\u00eb prej egoizmit t\u00eb kot\u00eb t\u00eb natyr\u00ebs shtazore dhe t\u00eb p\u00ebrqafoj\u00eb, p\u00ebr vete dhe p\u00ebr t\u00eb af\u00ebrmin, dashurin\u00eb dhe drejt\u00ebsin\u00eb hyjnore. Jan\u00eb krejt t\u00eb kredhur n\u00eb sende t\u00eb dheshme dhe s&#8217;mendojn\u00eb aspak p\u00ebr ato t\u00eb qiellit. Z\u00ebri i Shp\u00ebtimtarit Iisu Krisht s&#8217;z\u00eb vend n\u00eb zemr\u00ebn e tyre; nuk shkakton n\u00eb shpirtin e tyre ndonj\u00eb urrejtje p\u00ebr jet\u00ebn q\u00eb b\u00ebjn\u00eb; nuk i shtyn p\u00ebr nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb brendshme, n\u00eb luft\u00eb kund\u00ebr s\u00eb lig\u00ebs q\u00eb i ka sht\u00ebn\u00eb n\u00eb dor\u00eb. Nuk zhvillohen shpirt\u00ebrisht dhe si pasoj\u00eb e k\u00ebsaj, organizmat e tyre, t\u00eb cil\u00ebt rriten, do t\u00eb bien. K\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb ligji i natyr\u00ebs dhe ky ligj ka fuqi si n\u00eb bot\u00ebn fizike, ashtu dhe n\u00eb at\u00eb shpirt\u00ebroren.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 Bota organike nuk l\u00ebviz vetiu; duke qen\u00eb e lir\u00eb prej influencave t\u00eb jashtme, e ruan qenien e saj. Krejt ndryshe q\u00ebndron puna me bot\u00ebn organike. Qeniet q\u00eb kan\u00eb jet\u00eb, l\u00ebvizin. Filozofi i Greqis\u00eb s\u00eb Vjet\u00ebr Herakli thoshte, q\u00eb sikund\u00ebr njeriu s&#8217;mund t\u00eb hyj\u00eb p\u00ebr dy her\u00eb rrjesht n\u00eb po at\u00eb uj\u00eb t\u00eb lumit, sepse uj\u00ebt rrjedh vazhdimisht dhe nj\u00eb val\u00eb z\u00ebvend\u00ebson menj\u00ebher\u00eb tjetr\u00ebn, k\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb po e pamundur q\u00eb ai, p\u00ebr dy her\u00eb, dometh\u00ebn\u00eb p\u00ebr dy \u00e7aste t\u00eb ndryshme kohe, t\u00eb gjendet n\u00eb nj\u00eb dhe po at\u00eb trup, t\u00eb jet\u00eb n\u00eb nj\u00eb dhe po at\u00eb gjendje. &#8221;Trupat tan\u00eb, thot\u00eb ai, rrjedhin, sikund\u00ebr rrjedhin lumenjt\u00eb; l\u00ebnda e tyre vazhdimisht rip\u00ebrt\u00ebrihet si uj\u00ebrat n\u00eb lum\u00eb. K\u00ebshtu l\u00ebviz dhe vet\u00ebdija jon\u00eb, gjithnj\u00eb duke u ndryshuar\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 N\u00eb nj\u00eb nd\u00ebrrim t\u00eb k\u00ebtill\u00eb t\u00eb vazhduesh\u00ebm t\u00eb l\u00ebnd\u00ebs n\u00eb trup dhe t\u00eb ndjenjave n\u00eb bot\u00ebn shpirt\u00ebrore \u00ebsht\u00eb tep\u00ebr e r\u00ebnd\u00eb, n\u00eb mos dhe e pamundur, q\u00eb organizmat e gjall\u00eb t\u00eb mbajn\u00eb terezin\u00eb e tyre. Jeta e tyre ec\u00ebn: ose drejt lart\u00ebsis\u00eb ose drejt dekadenc\u00ebs; organizmat ose zhvillohen dhe p\u00ebrplot\u00ebsohen, ose dob\u00ebsohen e prishen. Le t\u00eb marrim si shembull nj\u00eb bim\u00eb. Po t\u00eb tregojm\u00eb nj\u00eb kujdes t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr t\u00eb, kemi p\u00ebr t\u00eb par\u00eb se ajo, duke u rritur, do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsohet aq shum\u00eb, sa do t\u00eb b\u00ebhet e panjohur. Forma, ngjyra, era, t\u00eb gjitha do t\u00eb b\u00ebhen krejt t\u00eb ndryshme. K\u00ebt\u00eb e v\u00ebm\u00eb re dhe n\u00eb kafsh\u00ebt. N\u00eb Angli ka njer\u00ebz q\u00eb merren me shpend\u00ebt; k\u00ebta marrin p\u00ebrsip\u00ebr q\u00eb, brenda tri vjet\u00ebve, t&#8217;u japin pend\u00ebve t\u00eb p\u00ebllumbit ngjyr\u00ebn q\u00eb d\u00ebshironi; dhe p\u00ebr gjasht\u00eb vjet t&#8217;i ndryshojn\u00eb form\u00ebn e kok\u00ebs dhe t\u00eb sqepit. T\u00eb pajisur me njohurit\u00eb e duhura dhe duke punuar me kujdes, k\u00ebta i japin shpendit si edhe \u00e7do kafshe tjet\u00ebr nj\u00eb form\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb e m\u00eb t\u00eb p\u00eblqyer. I fisnik\u00ebrojn\u00eb racat. Nd\u00ebrsa po t\u00eb mungoj\u00eb ky kujdes, qoft\u00eb bima, qoft\u00eb kafsha, degjenerohet, arrin n\u00eb gjendje t\u00eb eg\u00ebr.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 Ligji i natyr\u00ebs pra \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsisht k\u00ebshtu: n\u00ebn ndikimin e nj\u00eb p\u00ebrpjekjeje t\u00eb p\u00ebrshtatshme p\u00ebr p\u00ebrfeksionim, organizmat perfeksionohen; nd\u00ebrsa pa k\u00ebt\u00eb, degjenerohen, prishen. Ky ligj p\u00ebrfshin edhe njeriun me organizmin e tij fizik dhe shpirt\u00ebror. N\u00ebse ndonj\u00eb evropian i qytet\u00ebruar arrin, pas mbytjes s\u00eb vaporit, n\u00eb ndonj\u00eb ishull t\u00eb shkretuar dhe atje detyrohet t\u00eb mos kujdeset dhe aq p\u00ebr trupin e tij, ndryshohet pothuaj krejt, duke u b\u00ebr\u00eb gjysm\u00eb njeri dhe gjysm\u00eb kafsh\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0 \u00a0 K\u00ebshtu ngjet me njeriun dhe kur ai s&#8217;ka mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb kujdeset p\u00ebr zhvillimin e mendjes s\u00eb tij; bie mend\u00ebrisht, trashet, dhe mund t\u00eb b\u00ebhet krejt budalla. Nj\u00eb prov\u00eb t\u00eb hidhur p\u00ebr k\u00ebt\u00eb na jep burgu. Personat q\u00eb mbyllen atje p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb dhe t\u00eb ve\u00e7uar, dalin pothuajse budallenj! Ky proces i prishjes &#8211; kur mungon edukata &#8211; shfaqet dhe n\u00eb natyr\u00ebn morale t\u00eb njeriut. Po t\u00eb mos p\u00ebrkujdesemi p\u00ebr nevojat tona shpirt\u00ebrore, po t\u00eb mos i v\u00ebm\u00eb re z\u00ebrit t\u00eb nd\u00ebrgjegjes son\u00eb, do t\u00eb b\u00ebhemi njer\u00ebz t\u00eb ul\u00ebt, do t\u00eb humbasim \u00e7do ndjenj\u00eb morale. Me koh\u00eb kjo ndjenj\u00eb morale ka p\u00ebr t&#8217;u zhdukur krejt dhe njeriu, jo vet\u00ebm q\u00eb nuk do t\u00eb zhvillohet shpirt\u00ebrisht e nuk do t\u00eb perfeksionohet, po ka p\u00ebr t\u00eb humbur dhe zot\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndier dhe p\u00ebr t\u00eb kuptuar p\u00ebrshtypjet e bukura morale. Do t\u00eb na paraqitet k\u00ebshtu nj\u00eb tip krimineli t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, i cili \u00ebsht\u00eb gati t\u00eb shkel\u00eb pa ndonj\u00eb turp \u00e7do gj\u00eb t\u00eb mir\u00eb e t\u00eb shenjt\u00eb. Gjith\u00e7ka q\u00eb \u00ebsht\u00eb e lart\u00eb, gjith\u00e7ka q\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebrtet njer\u00ebzore, do t\u00eb zhduket n\u00eb t\u00eb, dhe do t\u00eb mbetet vet\u00ebm \u00e7ka \u00ebsht\u00eb e keqe, vet\u00ebm pjesa e tij shtazore, e pajisur me zot\u00ebsin\u00eb e mendjes dhe me fuqin\u00eb e kultur\u00ebs. Me shum\u00eb t\u00eb drejt\u00eb pra dhe me shum\u00eb arsye pyet Apostoll Pavli duke th\u00ebn\u00eb: &#8220;Si do t\u00eb shp\u00ebtojm\u00eb ne, po t\u00eb mos kujdesohemi p\u00ebr k\u00ebt\u00eb shp\u00ebtim aq t\u00eb madh, q\u00eb na \u00ebsht\u00eb lajm\u00ebruar prej Zotit?&#8221; (Hebrenjt\u00eb 2, 3).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Si n\u00eb natyr\u00ebn l\u00ebndore, ashtu dhe n\u00eb natyr\u00ebn shpirt\u00ebrore \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ligj, sipas t\u00eb cilit \u00e7do organ q\u00eb nuk zhvillohet e q\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb p\u00ebrdorim, dal\u00ebngadal\u00eb dob\u00ebsohet, paralizohet, bile dhe mund t\u00eb zhduket. Dihet p.sh. q\u00eb n\u00eb shpellat e m\u00ebdha t\u00eb krahin\u00ebs Austriake Karintia dhe n\u00eb Keutung t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs jetojn\u00eb specie t\u00eb t\u00ebra minjsh, insektesh, bretkosash, gaforresh, bile dhe peshqish, sepse n\u00eb ato shpella ndodhen liqene dhe lumenj n\u00ebn dhe. T\u00ebr\u00eb k\u00ebto gjallesa q\u00eb b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb n\u00eb kategori dhe grupe t\u00eb ndryshme t\u00eb mbret\u00ebris\u00eb shtazore, n\u00eb nj\u00eb pik\u00eb jan\u00eb t\u00eb t\u00ebra nj\u00eblloj, se q\u00eb t\u00eb gjitha jan\u00eb krejt t\u00eb verb\u00ebra. Ato q\u00eb jetojn\u00eb pran\u00eb hyrjes s\u00eb shpell\u00ebs, kan\u00eb sy, po nuk shohin; ato q\u00eb jetojn\u00eb brenda n\u00eb shpell\u00eb, jo vet\u00ebm q\u00eb s&#8217;e kan\u00eb shqis\u00ebn e pamjes, po nuk duket t\u00eb pakt\u00ebn as vendi i syve. Kuptohet vetiu se atje, n\u00ebn kubet\u00eb e shpellave, q\u00eb prej shum\u00eb shekujsh s&#8217;ka hyr\u00eb asnj\u00eb rreze drite; p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye peshqit dhe minjt\u00eb nuk i p\u00ebrdor\u00ebn kurr\u00eb veglat e pamjes, k\u00ebshtu q\u00eb k\u00ebto, n\u00eb fillim u dob\u00ebsuan, pastaj u paralizuan e m\u00eb n\u00eb fund u zhduk\u00ebn krejt. Shqiponja, p.sh. e cila jeton n\u00eb majat e larta t\u00eb maleve, e mprehu aq shum\u00eb pamjen e saj, saq\u00eb mundet lirisht t\u00eb v\u00ebshtroj\u00eb diellin, nd\u00ebrsa p\u00ebrkundrazi, peshku i shpellave t\u00eb Mamantit nuk ruajti asnj\u00eb shenj\u00eb t\u00eb vendit t\u00eb syve.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 K\u00ebshtu \u00ebsht\u00eb dhe me fuqin\u00eb morale t\u00eb pamjes. Sentimenti moral q\u00eb \u00ebsht\u00eb i ndezur dhe i ngrohur, i jep njeriut mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb d\u00ebgjoj\u00eb n\u00eb brend\u00ebsin\u00eb e tij z\u00ebrin e Per\u00ebndis\u00eb. &#8220;Lum ata q\u00eb kan\u00eb zem\u00ebr t\u00eb past\u00ebr, se do t\u00eb shohin Per\u00ebndin\u00eb!&#8221; thot\u00eb Shkrimi i Shenjt\u00eb (Mattheu 5, 8). Mungesa e kujdesjes p\u00ebr zhvillimin moral t\u00eb vetvetes, shkakton verb\u00ebsin\u00eb morale, humbjen bile dhe t\u00eb ndjenj\u00ebs p\u00ebr \u00e7do gj\u00eb t\u00eb mir\u00eb, t\u00eb lart\u00eb e t\u00eb shenjt\u00eb. P\u00ebr njer\u00ebz t\u00eb till\u00eb, Iisu Krishti thoshte: &#8220;edhe mbushet tek ata profecia e Isais\u00eb, q\u00eb thot\u00eb: me t\u00eb d\u00ebgjuar do t\u00eb d\u00ebgjoni, po nuk do t\u00eb merrni vesh; edhe duke par\u00eb, do t\u00eb shihni, po nuk do t\u00eb kuptoni. Sepse u trash zemra e k\u00ebtij populli dhe d\u00ebgjuan r\u00ebnd\u00eb me vesh\u00ebt e tyre, dhe mbyll\u00ebn syt\u00eb e tyre, se mos ndonj\u00ebher\u00eb shohin me syt\u00eb e d\u00ebgjojn\u00eb me vesh\u00ebt e kuptojn\u00eb me zemr\u00ebn dhe kthehen e i sh\u00ebron ata&#8221; (Mattheu 13, 14-15). Nga sa u than\u00eb gjer k\u00ebtu, kuptohen gjithashtu dhe fjal\u00ebt e paravolis\u00eb s\u00eb tallanteve: &#8220;sepse kujtdo q\u00ebka do t&#8217;i jepet edhe do t&#8217;i teproj\u00eb dhe prej kujtdo q\u00eb s&#8217;ka, edhe at\u00eb q\u00eb do t\u00eb ket\u00eb, do t&#8217;i merret&#8221; (Mattheu 25, 29).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Gjithsecili nga ne ka k\u00ebrkesa t\u00eb ve\u00e7anta t\u00eb zemr\u00ebs s\u00eb tij, nevoja shpirt\u00ebrore t\u00eb tij. K\u00ebto nevoja p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb tallantin m\u00eb t\u00eb mahnitsh\u00ebm e m\u00eb t\u00eb shenjt\u00eb p\u00ebr ne. Le t\u00eb m\u00ebsohemi pra ta nderojm\u00eb, ta zhvillojm\u00eb dhe ta shumojm\u00eb. T\u00eb mos i mbytim ato prirje t\u00eb mira q\u00eb kemi; t\u00eb ndjekim me bindje tendenc\u00ebn e mir\u00eb t\u00eb zemr\u00ebs son\u00eb t\u00eb past\u00ebr dhe t\u00eb paf\u00eblliqur akoma prej dob\u00ebsis\u00eb dhe ndyr\u00ebsis\u00eb s\u00eb jet\u00ebs. Le t\u00eb mbajm\u00eb t\u00eb ndezur n\u00eb zemr\u00ebn ton\u00eb shk\u00ebndin\u00eb hyjnore; \u00ebsht\u00eb shum\u00eb leht\u00eb q\u00eb ta shuajm\u00eb k\u00ebt\u00eb, po le t\u00eb sjellim nd\u00ebr mend q\u00eb, kur t\u00eb shuhet zjarri dhe era e jet\u00ebs t\u00eb shp\u00ebrndaj\u00eb edhe hirin vet\u00eb, flak\u00eb nuk do t\u00eb mundemi t\u00eb ndezim m\u00eb, sado q\u00eb t\u00eb fryjm\u00eb: &#8220;kandili i trupit \u00ebsht\u00eb syri, &#8211; thot\u00eb Shp\u00ebtimtari; &#8211; n\u00eb qoft\u00eb pra se syri yt \u00ebsht\u00eb i kthjell\u00ebt, i gjith\u00eb trupi yt do t\u00eb jet\u00eb i ndritsh\u00ebm; po n\u00eb qoft\u00eb se syri yt \u00ebsht\u00eb i lig, i t\u00ebr\u00eb trupi yt ka p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb i err\u00ebt. Dhe n\u00ebse drita q\u00eb gjendet tek ty \u00ebsht\u00eb err\u00ebsir\u00eb dhe err\u00ebsira sa e madhe do t\u00eb jet\u00eb?&#8221; (Mattheu 6, 22-23). Si do mundemi ne pra t\u00eb ruhemi nga kjo err\u00ebsir\u00eb, po t\u00eb mos pranojm\u00eb drit\u00ebn q\u00eb na e ka dh\u00ebn\u00eb Jisu Krishti?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 &#8220;Dije dhe merre vesh &#8211; thoshte i dituri Epiktit i Greqis\u00eb s\u00eb Vjet\u00ebr &#8211; q\u00eb n\u00ebse njer\u00ebzit jan\u00eb t\u00eb mjer\u00eb, fajin e kan\u00eb vet\u00eb. Per\u00ebndia \u00ebsht\u00eb sjell\u00eb me ne si nj\u00eb at\u00eb i mir\u00eb. Me m\u00ebshir\u00eb dhe me p\u00ebrd\u00ebllim na dha \u00e7do gj\u00eb q\u00eb na shpie n\u00eb mir\u00ebqenie. Dhe n\u00ebse megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb na duket, se jeta jon\u00eb \u00ebsht\u00eb e gabuar dhe na mundon si nj\u00eb udh\u00eb e shtruar pa q\u00ebllim dhe si nj\u00eb gosti p\u00ebr nj\u00eb t\u00eb kremte t\u00eb huaj, kjo rrjedh ngaq\u00eb ne nuk dim\u00eb ta p\u00ebrdorim ashtu si\u00e7 duhet&#8221;. Edhe v\u00ebrtet; ne, kur \u00ebsht\u00eb puna p\u00ebr t\u00eb rregulluar jet\u00ebn ton\u00eb, marrim nj\u00eb q\u00ebndrim t\u00eb p\u00ebrcipt\u00eb dhe pothuajse kriminel. Spenseri thot\u00eb: &#8220;Mund t\u00eb themi, q\u00eb shumica e njer\u00ebzve kan\u00eb si q\u00ebllim t\u00eb shkojn\u00eb n\u00eb jet\u00eb sa t\u00eb jet\u00eb e mundur me m\u00eb pak kok\u00eb\u00e7arje&#8221;. Mir\u00ebpo dihet, q\u00eb asnj\u00eb arkitekt nuk merr p\u00ebrsip\u00ebr nd\u00ebrtimin, qoft\u00eb dhe t\u00eb nj\u00eb grazhdi, para se t\u00eb b\u00ebj\u00eb planin e duhur dhe llogarit\u00eb e sakta, dhe asnj\u00eb murator nuk do t\u00eb rrjeshtoj\u00eb tullat n\u00eb mur pa i rregulluar m\u00eb p\u00ebrpara me an\u00eb t\u00eb spangos. Kurse ne, e \u00e7ojm\u00eb jet\u00ebn ashtu si\u00e7 na vjen, pa pyetur \u00e7&#8217;q\u00ebllim dhe \u00e7&#8217;r\u00ebnd\u00ebsi ka ajo p\u00ebr ne dhe p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt, pa patur asnj\u00eb kriter p\u00ebr t\u00eb \u00e7muar ecurin\u00eb e rregullt dhe t\u00eb logjikshme t\u00eb saj. Pse t\u00eb \u00e7uditemi pra, n\u00ebse nd\u00ebrtesa t\u00eb k\u00ebtilla shpeshher\u00eb p\u00ebrmbysen dhe na shtypin n\u00ebn g\u00ebrmadhat e tyre? Si do t\u00eb mundemi ne t\u00eb largohemi nga nj\u00eb katastrof\u00eb e till\u00eb, po t\u00eb p\u00ebrbuzim t\u00eb vetmin plan t\u00eb sh\u00ebndosh\u00eb p\u00ebr jet\u00ebn, t\u00eb cilin na e shfaqi Iisu Krishti?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Le t\u00eb themi q\u00eb nd\u00ebrsa jemi t\u00eb rinj dhe naiv\u00eb, nd\u00ebrsa kemi mjete t\u00eb nevojshme, bukuri dhe sh\u00ebndet, mundemi ta rregullojm\u00eb jet\u00ebn n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb ajo t\u00eb jet\u00eb p\u00ebr ne e leht\u00eb, e g\u00ebzuar dhe e k\u00ebnaqshme. Po kjo m\u00ebnyr\u00eb jete s&#8217;do t\u00eb mund t\u00eb na k\u00ebnaq\u00eb p\u00ebr gjithnj\u00eb! M\u00eb shpejt ose m\u00eb von\u00eb, do t\u00eb na duket se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb lod\u00ebr e marr\u00eb dhe e zbraz\u00ebt. Sido q\u00eb t\u00eb themi pra, dhe sido q\u00eb t\u00eb largojm\u00eb mendjen prej \u00e7\u00ebshtjeve t\u00eb larta shpirt\u00ebrore, nj\u00eb pun\u00eb \u00ebsht\u00eb e qart\u00eb: njeriu s&#8217;rron vet\u00ebm me buk\u00eb; po ka p\u00ebr t\u00eb ardhur ndonj\u00ebher\u00eb momenti kur edhe secili nga ne do t\u00eb detyrohet t\u00eb thot\u00eb bashk\u00eb me poetin: &#8220;Dua t\u00eb rroj jo n\u00eb dehje t\u00eb kot\u00eb, se kam frik\u00eb t\u00eb pyes veten: &#8220;p\u00ebrse?&#8221;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Por dua t\u00eb rroj n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb, p\u00ebr \u00e7do or\u00eb dhe moment, t\u00eb fshihet n\u00eb jet\u00eb ideja e p\u00ebrjetshme q\u00eb m\u00eb jep t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb rroj\u201d!&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Pesimizmi, q\u00eb si nj\u00eb ndryshk i lig bren p\u00ebr dit\u00eb dhe m\u00eb shum\u00eb jet\u00ebn e sotme t\u00eb njeriut, shpjegohet pik\u00ebrisht nga fakti sepse me nj\u00eb krah ngjitemi lart, drejt qiellit, kurse me tjetrin hiqemi n\u00ebp\u00ebr ndyr\u00ebsit\u00eb dhe dob\u00ebsit\u00eb e jet\u00ebs. Q\u00eb k\u00ebtej rrjedh natyrisht nj\u00eb disharmoni e brendshme, nj\u00eb pak\u00ebnaq\u00ebsi p\u00ebr veten ton\u00eb dhe p\u00ebr jet\u00ebn, si edhe nj\u00eb d\u00ebshir\u00eb p\u00ebr t&#8217;i dh\u00ebn\u00eb fund asaj sa t\u00eb jet\u00eb e mundur m\u00eb shpejt. Mir\u00ebpo jeta, sado e hidhur q\u00eb na duket, gjithnj\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e \u00ebmb\u00ebl se nj\u00eb cop\u00eb plumbi ose se nj\u00eb lug\u00eb guri t\u00eb ath\u00ebt. Vet\u00ebm duhet q\u00eb t\u00eb marrim vesh q\u00ebllimin e saj t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb dhe t\u00eb njohim parimin sipas t\u00eb cilit po t\u00eb udh\u00ebhiqet, fiton vler\u00eb t\u00eb madhe.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Ne, t\u00eb cil\u00ebt kemi Ungjillin dhe i besojm\u00eb atij, duhet ta kishim kuptuar shum\u00eb mir\u00eb k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim t\u00eb jet\u00ebs, bile q\u00eb n\u00eb vog\u00ebli. Duhej t\u00eb merrnim vesh, se ai i cili quhet i krishter\u00eb, nuk mundet t\u00eb jet\u00eb ve\u00e7 njeri, i cili e rregullon jet\u00ebn sipas ligjeve dhe porosive t\u00eb Krishtit. Po e v\u00ebrteta na paraqitet krejt ndryshe. Jan\u00eb aq kontraste t\u00eb pak\u00ebnaqshme n\u00eb jet\u00eb saq\u00eb edhe mendja m\u00eb e sh\u00ebndosh\u00eb njer\u00ebzore nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t&#8217;u jap\u00eb an\u00eb. Nj\u00eb ushtar s&#8217;mund t\u00eb quhet n\u00eb rregull, po t\u00eb mos dij\u00eb ligjet ushtarake; k\u00ebshtu edhe nj\u00eb avokat, po t\u00eb mos dij\u00eb ligjet e shtetit. Mir\u00ebpo, nd\u00ebrmjet t\u00eb krishter\u00ebve takojm\u00eb nj\u00eb shumic\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt nuk njohin as parimet m\u00eb themelore t\u00eb Krishtit. Ka mjaft njer\u00ebz, t\u00eb cil\u00ebt porsa kan\u00eb b\u00ebr\u00eb shkoll\u00ebn fillore t\u00eb fshatit, dhe megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, din\u00eb nj\u00eb ose dy poezi nga t\u00eb poet\u00ebve t\u00eb m\u00ebdhenj, po ka nj\u00eb shumic\u00eb t\u00eb krishter\u00ebsh me diploma, t\u00eb cil\u00ebt s&#8217;jan\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb na thon\u00eb di\u00e7ka p\u00ebrmbi predikimin e Shp\u00ebtimtarit n\u00eb Madh.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Mund t\u00eb ket\u00eb vall\u00eb ndonj\u00eb njeri t\u00eb kulturuar, i cili t\u00eb mos dij\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn nj\u00eb ose dy nga figurat e shquara t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb klasike. Mir\u00ebpo t\u00eb krishter\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt s&#8217;din\u00eb as emrat e t\u00eb 4 Ungjillor\u00ebve, gjejm\u00eb mjaft, bile dhe nd\u00ebrmjet njer\u00ebzve t\u00eb kultur\u00ebs.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Meq\u00eb m\u00ebsuam n\u00ebp\u00ebr bankat e shkoll\u00ebs disa nga veprat e Iisu Krishtit, kujtojm\u00eb se dim\u00eb t\u00ebr\u00eb Ungjillin dhe prandaj as q\u00eb e z\u00ebm\u00eb m\u00eb n\u00eb dor\u00eb gjat\u00eb jet\u00ebs son\u00eb t\u00eb m\u00ebpastajme. \u00c7&#8217;do t\u00eb thoshnim vall\u00eb p\u00ebr nj\u00eb njeri, i cili, duke m\u00ebsuar disa ngjarje nga jeta e Sokratit, e Bekonit, Spinoz\u00ebs, Hegelit ose Kantit, do ta quante veten filozof ose njoh\u00ebs t\u00eb plot\u00eb t\u00eb shkenc\u00ebs s\u00eb filozofis\u00eb? Mir\u00ebpo nd\u00ebrmjet t\u00eb krishter\u00ebve, filozof\u00eb t\u00eb k\u00ebtij lloji takojm\u00eb me miliona. Duhet t\u00eb \u00e7uditemi pra, kur shohim se, me gjith\u00eb kultur\u00ebn e lart\u00eb q\u00eb kan\u00eb, natyra e tyre shpirt\u00ebrore \u00ebsht\u00eb e nj\u00ebshme me at\u00eb t\u00eb shtaz\u00ebve? Duhet t\u00eb \u00e7uditemi kur shohim q\u00eb ata nuk besojn\u00eb n\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb njer\u00ebzis\u00eb, q\u00eb ata nuk besojn\u00eb n\u00eb v\u00ebllaz\u00ebrimin e popujve, as n\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e ardhjes s\u00eb mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Per\u00ebndis\u00eb n\u00eb bot\u00eb? Duhet t\u00eb \u00e7uditemi kur shohim se ata nuk duan t\u00eb punojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim q\u00eb shumica e njer\u00ebzis\u00eb t\u00eb p\u00ebrb\u00ebhet prej qeniesh sipas kor\u00ebs (ikon\u00ebs) dhe sh\u00ebmb\u00eblles\u00ebs s\u00eb Per\u00ebndis\u00eb, q\u00eb prej njeriut-kafsh\u00eb, t\u00eb formohet njeriu sipas kor\u00ebs (ikon\u00ebs) s\u00eb Birit t\u00eb Atit ton\u00eb qiellor? Si do t\u00eb mundemi ne t\u00eb shp\u00ebtojm\u00eb prej dekadenc\u00ebs morale, po t\u00eb mos p\u00ebrshkohemi prej frym\u00ebs s\u00eb Ungjillit, po t\u00eb mos kuptojm\u00eb dhe t\u00eb ndjejm\u00eb r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb dhe madh\u00ebshtin\u00eb e k\u00ebtij libri t\u00eb shenjt\u00eb, i cili p\u00ebrb\u00ebn baz\u00ebn, themelin e jet\u00ebs?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Nj\u00eb nga gabimet m\u00eb t\u00eb hidhura q\u00eb b\u00ebn njeriu \u00ebsht\u00eb se ai k\u00ebnaqet, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb bile kryelart\u00eb, me veten dhe me qenien morale n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn \u00ebsht\u00eb. B\u00ebjm\u00eb edhe ne si Fariseu i Ungjillit, duke p\u00ebrs\u00ebritur p\u00ebrher\u00eb n\u00eb shpirtin ton\u00eb fjal\u00ebt: &#8220;T\u00eb falemnderit o\u00a0\u00a0 \u00a0Zot, se nuk jam si njer\u00ebzit e tjer\u00eb!&#8221;. Dhe gjer n\u00eb nj\u00eb pik\u00eb, kemi arsye t\u00eb themi k\u00ebshtu. Ajo varf\u00ebri morale \u00ebsht\u00eb rreth nesh, sa q\u00eb na \u00ebsht\u00eb e pamundur t\u00eb v\u00ebm\u00eb re t\u00eb metat tona morale. Por, po t\u00eb v\u00ebm\u00eb p\u00ebrpara ikon\u00ebn morale madh\u00ebshtore t\u00eb m\u00ebsuesit hyjnor t\u00eb dashuris\u00eb dhe t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs, kemi p\u00ebr t\u00eb par\u00eb at\u00ebher\u00eb se do t\u00eb ndryshohet menj\u00ebher\u00eb p\u00ebrshtypja e par\u00eb q\u00eb kishim formuar p\u00ebr veten ton\u00eb. Do t\u00eb dalin n\u00eb dukje me t\u00ebr\u00eb fuqin\u00eb e tyre instinktet tona t\u00eb dob\u00ebta dhe t\u00ebr\u00eb posht\u00ebrsia e prirjeve tona do t\u00eb na paraqitet e kthjell\u00ebt bashk\u00eb me jet\u00ebn e marr\u00eb q\u00eb \u00e7ojm\u00eb. Dhe, n\u00eb vend q\u00eb t\u00eb jemi kryelart\u00eb e egoist\u00eb si fariseu, do t\u00eb kuptojm\u00eb at\u00ebher\u00eb shkat\u00ebrrimin ton\u00eb moral dhe, duke ulur kryet me p\u00ebrul\u00ebsi, do t\u00eb falemi s\u00eb bashku me kumerqarin e Ungjillit duke th\u00ebn\u00eb: &#8220;O Zot, kij m\u00ebshir\u00eb p\u00ebr ne fajtor\u00ebt&#8221;. Dhe kjo njohje, se kemi dometh\u00ebn\u00eb t\u00eb meta, \u00ebsht\u00eb hapi yn\u00eb i par\u00eb p\u00ebr ndreqjen e tyre.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 \u00cbsht\u00eb p\u00ebr t&#8217;u admiruar kujdesi q\u00eb tregojm\u00eb ne duke e shikuar, bile shpeshher\u00eb n\u00eb dit\u00eb, veten ton\u00eb n\u00eb pasqyr\u00eb, se mos rrobat tona kan\u00eb ndonj\u00eb njoll\u00eb ose fytyra jon\u00eb ka ndonj\u00eb rrudh\u00eb, kurse nga ana tjet\u00ebr kalojn\u00eb vite t\u00eb t\u00ebra, bile dhe jet\u00eb e t\u00ebr\u00eb, pa na shkuar t\u00eb pakt\u00ebn as nd\u00ebr mend q\u00eb t\u00eb shohim qenien ton\u00eb morale n\u00eb pasqyr\u00ebn e ikon\u00ebs s\u00eb p\u00ebrsosur t\u00eb Krishtit, q\u00eb p\u00ebrfshihet n\u00eb Ungjillin e Shenjt\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Do t&#8217;u rekomandoja t\u00ebr\u00eb atyre q\u00eb interesohen p\u00ebr gjendjen e tyre morale, t\u00eb k\u00ebndojn\u00eb me v\u00ebmendje rrjeshtat q\u00eb pasojn\u00eb nga nj\u00eb &#8220;thirrje\u201d drejtuar student\u00ebve prej nj\u00eb shoku t\u00eb tyre, thirrje kjo nga e cila del n\u00eb dukje drejtimi i ndritsh\u00ebm shpirt\u00ebror, i fituar prej njohjes s\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb me Ungjillin. Studenti shkruan: \u201dShok\u00eb! Gjithnj\u00eb, kur \u00e7mojm\u00eb ndonj\u00eb dijetar t\u00eb thell\u00eb, p\u00ebrpiqemi t\u00eb njohim idet\u00eb dhe pik\u00ebpamjet e tij, i vihemi me k\u00ebnaq\u00ebsi k\u00ebndimit t\u00eb shkrimeve t\u00eb tij. Libri i tij b\u00ebhet nj\u00eb stoli p\u00ebr tryez\u00ebn ton\u00eb. Pse pra ne, njer\u00ebz me kultur\u00eb, t\u00eb ditur e t\u00eb zhvilluar, njer\u00ebz q\u00eb duam t\u00eb mir\u00ebn, t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn, t\u00eb drejt\u00ebn, njer\u00ebz q\u00eb dim\u00eb t\u00eb entuziazmohemi p\u00ebr iden\u00eb e dashuris\u00eb s\u00eb p\u00ebrgjithshme v\u00ebllaz\u00ebrore, t\u00eb interesohemi aq pak pik\u00ebrisht p\u00ebr At\u00eb, i cili ka punuar m\u00eb tep\u00ebr se \u00e7do tjet\u00ebr p\u00ebr k\u00ebt\u00eb ide? Po; fare pak interesohemi p\u00ebr Iisu Krishtin. Ai i ka dh\u00ebn\u00eb njer\u00ebzis\u00eb doktrin\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb; ai rrojti dhe vdiq p\u00ebr dashurin\u00eb kundrejt njer\u00ebzve. Dhe megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, ne s&#8217;tregojm\u00eb as m\u00eb t\u00eb vogl\u00ebn kureshtje p\u00ebr t\u00eb njohur doktrin\u00ebn e Tij. Pse Ungjilli nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb stoli p\u00ebr zyr\u00ebn ton\u00eb? Pse t\u00eb k\u00ebnduarit e Ungjillit \u00ebsht\u00eb l\u00ebn\u00eb m\u00ebnjan\u00eb? Pse t\u00eb quhet hipokrit ai, sidomos nga student\u00ebt, q\u00eb k\u00ebndon Ungjillin? Q\u00eb t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebrkojm\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn. Po si \u00ebsht\u00eb e mundur ta gjejm\u00eb, po t\u00eb l\u00ebm\u00eb m\u00ebnjan\u00eb Ungjillin, burimin e s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs? P\u00ebr t\u00eb shikuar diellin, duhet t\u00eb kthejm\u00ebfytyr\u00ebn drejt qiellit dhe p\u00ebr t\u00eb njohur udh\u00ebn e jet\u00ebs duhet t\u00eb kthehemi drejt Iisu Krishtit. N\u00eb asnj\u00eb vend tjet\u00ebr s&#8217;keni p\u00ebr t\u00eb gjetur nj\u00eb p\u00ebrgjigje t\u00eb sakt\u00eb e t\u00eb qart\u00eb p\u00ebr t\u00ebr\u00eb problemet e mendjes suaj, sa n\u00eb Ungjillin, n\u00eb doktrin\u00ebn e Atij q\u00eb tha p\u00ebr vetveten: &#8221;un\u00ebjam e v\u00ebrteta dhe jeta\u201d&#8221;&#8230;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Le t\u00eb b\u00ebj\u00eb secili fillimin me Ungjillin pas Mattheut: krye V, VI dhe VII. Le t&#8217; i k\u00ebndoj\u00eb k\u00ebto e le t\u00eb thellohet mbi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e \u00e7do rrjeshti, bile dhe t\u00eb \u00e7do fjale dhe ka p\u00ebr t&#8217;u \u00e7uditur me arsyetimin, por edhe me thjesht\u00ebsin\u00eb e me kthjellt\u00ebsin\u00eb me t\u00eb cilat jan\u00eb paraqitur atje problemet m\u00eb t\u00eb ngat\u00ebrruara, m\u00eb t\u00eb rrezikshme e m\u00eb t\u00eb zjarrta t\u00eb jet\u00ebs. Le t\u00eb marrim p.sh. problemin themelor t\u00eb filozofis\u00eb morale, problemin e misionit t\u00eb njeriut, t\u00eb q\u00ebllimit dometh\u00ebn\u00eb t\u00eb jet\u00ebs son\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb, \u00e7\u00ebshtje kjo q\u00eb meriton t&#8217;i falim t\u00ebr\u00eb fuqit\u00eb tona shpirt\u00ebrore e trupore, t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn ton\u00eb. K\u00ebtij problemi pra, i jan\u00eb dh\u00ebn\u00eb n\u00eb periudha t\u00eb ndryshme, n\u00eb popuj t\u00eb ndrysh\u00ebm dhe n\u00eb klasa t\u00eb ndryshme shoq\u00ebrore, nj\u00eb shumic\u00eb zgjidhjesh q\u00eb vijn\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim nj\u00ebra me tjetr\u00ebn. Po meq\u00eb e v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb, nga zgjidhjet e shumta dhe t\u00eb ndryshme q\u00eb i jan\u00eb dh\u00ebn\u00eb \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb q\u00ebllimit t\u00eb jet\u00ebs, vet\u00ebm nj\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb e sakt\u00eb dhe e pranuar, edhe kjo gjendet n\u00eb Ungjill. P\u00ebrb\u00ebhet prej pak fjal\u00ebsh dhe, po ta k\u00ebqyrim me kujdes, kemi p\u00ebr t\u00eb par\u00eb se me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb s&#8217;ka tjet\u00ebr zgjidhje m\u00eb t\u00eb kuptueshme e m\u00eb t\u00eb p\u00ebrsosur nga ajo!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Duke u shpjeguar Iisu Krishti nx\u00ebn\u00ebsve t\u00eb tij misionin q\u00eb kishin p\u00ebr t\u00eb kryer n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb, u tha: \u201dJu jini kripa e dheut\u201d (Mattheu 5, 13). Dihet se kripa p\u00ebrdoret n\u00eb t\u00eb ngr\u00ebnat p\u00ebr t&#8217;i b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb shijshme dhe p\u00ebr t&#8217;i ruajtur nga prishja. Pa krip\u00eb, edhe gjell\u00eb m\u00eb t\u00eb mira mbeten pa shije dhe ushqimet m\u00eb t\u00eb fresk\u00ebta prishen n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb shkurt\u00ebr. Ashtu, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb kripa p\u00ebr ushqimet, k\u00ebshtu duhet t\u00eb jet\u00eb, pas fjal\u00ebve t\u00eb Krishtit, dhe Ungjilli p\u00ebr jet\u00ebn dhe pasuesit e tij, p\u00ebr njer\u00ebzin\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Nj\u00eb ndreqje rr\u00ebnj\u00ebsore e jet\u00ebs \u00ebsht\u00eb e mundur pra, vet\u00ebm me kushtin, q\u00eb njeriu t\u00eb ler\u00eb veten t\u00eb pushtohet prej frym\u00ebs s\u00eb dashuris\u00eb ungjillore dhe t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs. Realizimi i mendimeve tona t\u00eb thella dhe \u00ebnd\u00ebrrimeve tona t\u00eb shenjta p\u00ebr nj\u00eb lumturi t\u00eb p\u00ebrgjithshme n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb, mund t\u00eb kryhet vet\u00ebm pas nj\u00eb p\u00ebrpjekjeje t\u00eb pand\u00ebrprer\u00eb p\u00ebr t\u00eb vendosur mbret\u00ebrin\u00eb e Per\u00ebndis\u00eb n\u00eb zemrat tona dhe n\u00eb zemrat e t\u00eb tjer\u00ebve. N\u00ebse ky kusht do t\u00eb mungoj\u00eb nga jeta e njer\u00ebzis\u00eb, p\u00ebrfundimet m\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyera t\u00eb qytet\u00ebrimit mbeten vet\u00ebm p\u00ebrfundime t\u00eb p\u00ebrcipta, t\u00eb p\u00ebrkohshme, dhe jo p\u00ebrfundime reale, t\u00eb q\u00ebndrueshme, t\u00eb pathyeshme. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb na bind vet\u00eb jeta e njer\u00ebzis\u00eb dhe eksperienca e hidhur, hap pas hapi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Ka vall\u00eb nd\u00ebrmjet nesh ndonj\u00eb nga ata q\u00eb kan\u00eb par\u00eb vende t\u00eb ndryshme dhe q\u00eb kan\u00eb eksperienc\u00eb jete, i cili t\u00eb mos ket\u00eb konstatuar se n\u00eb bot\u00eb ka shum\u00eb vende t\u00eb bukura nga pik\u00ebpamja natyrale, me nj\u00eb klim\u00eb t\u00eb bekuar dhe tok\u00eb pjellore, ku t\u00eb gjitha duken se jan\u00eb rregulluar prej Zotit, q\u00eb jeta t\u00eb jet\u00eb v\u00ebrtet plot g\u00ebzim e k\u00ebnaq\u00ebsi, dhe ku, megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, si kudo, derdhen lot\u00eb, d\u00ebgjohen r\u00ebnkime dhe mallkohet jeta? &#8230; Me \u00e7&#8217;shpejt\u00ebsi t\u00eb \u00e7uditshme jan\u00eb shtuar edhe po shtohen t\u00eb gjitha leht\u00ebsit\u00eb p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb jet\u00ebn m\u00eb t\u00eb lumtur, dhe megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb lumturia nuk arrihet, nuk i afrohet njeriut!<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Filozofia e shtrydhur e Shopenhauerit dhe e Hartmanit, q\u00eb predikon se jeta \u00ebsht\u00eb nj\u00eb e keqe dhe vdekja \u00ebsht\u00eb e mira m\u00eb e lart\u00eb, \u00ebsht\u00eb prodhim i koh\u00ebve tona. P\u00ebrse t\u00eb gjitha k\u00ebto? Nd\u00ebrsa ka aq shum\u00eb dhe aq lloje konditash p\u00ebr t\u00eb fituar njeriu lumturin\u00eb mbi dhe, \u00e7&#8217;i mungon m\u00eb?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 I mungon gj\u00ebja m\u00eb kryesore; ajo dometh\u00ebn\u00eb q\u00eb Krishti e quan &#8220;krip\u00eb e dheut'&#8221; mungon dashuria ungjillore dhe e v\u00ebrteta nd\u00ebr njer\u00ebzit; pa k\u00ebto, jeta, edhe n\u00eb kryeqytetet m\u00eb t\u00eb pasura t\u00eb bot\u00ebs, edhe nd\u00ebr pallatet m\u00eb luksoze me mure prej mermeri e pasqyra, nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb e lumtur se n\u00eb tendat e Beduin\u00ebve dhe n\u00eb Kasollet e Eskimove. Natyrisht, komoditetet m\u00eb t\u00eb shumta jan\u00eb n\u00ebp\u00ebr pallatet, po k\u00ebto nuk e sjellin lumturin\u00eb.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 \u00cbsht\u00eb interesante ajo q\u00eb shkruan Edm. de Amicis n\u00eb vepr\u00ebn e tij &#8220;Kujtime nga Maroku&#8221;. &#8220;Sot &#8211; shkruan autori &#8211; pata nj\u00eb bised\u00eb t\u00eb nxeht\u00eb me nj\u00eb Maur tregtar. E \u00e7ela bised\u00ebn me t\u00eb, se desha t\u00eb m\u00ebsoj \u00e7&#8217;mendim ka ai p\u00ebr qytet\u00ebrimin ton\u00eb, pasi shum\u00eb her\u00eb kish udh\u00ebtuar dhe pati rastin ta njoh\u00eb mir\u00eb. E pyeta pra:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211;\u00a0\u00a0 \u00a0\u00c7&#8217; thoni ju p\u00ebr qytetet tona madh\u00ebshtore? Ai m\u00eb shikoi me v\u00ebmendje dhe m&#8217;u p\u00ebrgjigj n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ftoht\u00eb:<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211;\u00a0\u00a0 \u00a0\u00e7&#8217;t\u00eb them?&#8230; Udh\u00eb t\u00eb gjera, dyqane t\u00eb m\u00ebdha, pallate&#8230; T\u00eb t\u00ebra me past\u00ebrti t\u00eb madhe.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211;\u00a0\u00a0 \u00a0Po ndonj\u00eb send m\u00eb t\u00eb mir\u00eb s&#8217;ke gjetur nd\u00ebr ne e pyeta me kureshtje. \u00cbsht\u00eb e mundur t\u00eb mos t\u00eb t\u00eb ket\u00eb b\u00ebr\u00eb p\u00ebrshtypje jeta jon\u00eb shoq\u00ebrore q\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e lart\u00eb se e juaja? At\u00ebher\u00eb \u00e7&#8217;gj\u00eb doni juve t&#8217;u b\u00ebj\u00eb p\u00ebrshtypje?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211;\u00a0\u00a0 \u00a0Mos u zem\u00ebroni zotni, m&#8217;u &#8211; p\u00ebrgjigj. Se, besa, un\u00eb nuk mund t\u00eb kuptoj n\u00eb \u00e7&#8217;gj\u00eb jeni ju m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se ne. N\u00eb pun\u00ebn e nderit? Jo. Ne jemi m\u00eb t\u00eb ndersh\u00ebm se ju. \u00cbsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb se edhe Maur\u00ebt i g\u00ebnjejn\u00eb ngandonj\u00ebher\u00eb evropian\u00ebt, por evropian\u00ebt i g\u00ebnjejn\u00eb gjithnj\u00eb Maur\u00ebt.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">At\u00ebher\u00eb e ktheva bised\u00ebn n\u00eb tjet\u00ebr tem\u00eb. N\u00eb komoditetet q\u00eb kemi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8211;\u00a0\u00a0 \u00a0Po, e di &#8211; m\u00eb thot\u00eb duke qeshur &#8211; si jo? N\u00eb k\u00ebt\u00eb jeni t\u00eb t\u00ebr\u00eb mjeshtra. Dhe nisi t\u00eb m\u00eb rrjeshtoj\u00eb: kund\u00ebr diellit, ombrell\u00eb; kund\u00ebr shiut, mushama; p\u00ebr syt\u00eb, syza; p\u00ebr t\u00eb ndenjur, kolltuk\u00eb; kur dhemb gishti, doktor; kur vdes, monument&#8230; O, sa sende jan\u00eb nd\u00ebr ju, pa t\u00eb cilat s&#8217;mund t\u00eb rroni: \u00c7&#8217;njer\u00ebz jeni ju? Ca f\u00ebmij\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj, t\u00eb rritur. Un\u00eb &#8211; shtoi &#8211; nuk e nd\u00ebrroj kurr\u00eb vendin tim me tuajin&#8230; Kini komforte me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, por nuk jini m\u00eb t\u00eb lumtur se ne!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Tani, vini re edhe k\u00ebto. Indian\u00ebt e p\u00ebrfytyrojn\u00eb jet\u00ebn tej varrit, si nj\u00eb vazhdim t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb k\u00ebtushme. Shpirti i madh e i paduksh\u00ebm &#8211; besojn\u00eb ata &#8211; do t&#8217;i sjell\u00eb n\u00eb disa vende plot me kafsh\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjuajtur. Popujt nomad\u00eb luftarak\u00eb t\u00eb Zeland\u00ebs e p\u00ebrfytyrojn\u00eb gjithashtu jet\u00ebn pas vdekjes, si nj\u00eb rrjesht t\u00eb pand\u00ebrprer\u00eb luft\u00ebrash kund\u00ebr nj\u00eb armiku t\u00eb paduksh\u00ebm, luft\u00ebra nd\u00ebr t\u00eb cilat dalin fitimtar\u00eb vet\u00ebm ata q\u00eb jan\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Edhe gjerman\u00ebt e vjet\u00ebr t\u00eb tilla shpresa ushqenin.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 K\u00ebta shembuj na tregojn\u00eb, q\u00eb popujt e m\u00ebsip\u00ebrm, ndon\u00ebse q\u00ebndronin n\u00eb nj\u00eb shkall\u00eb kulture shum\u00eb t\u00eb ul\u00ebt n\u00eb krahasim me ne, ishin m\u00eb tep\u00ebr t\u00eb k\u00ebnaqur me jet\u00ebn q\u00eb \u00e7onin. K\u00ebta, edhe bot\u00ebn tej varrit q\u00eb paraqitet prej t\u00ebr\u00eb popujve me fe t\u00eb ndryshme n\u00ebn ngjyrat m\u00eb t\u00eb gjalla, e besojn\u00eb si nj\u00eb vazhdim m\u00eb t\u00eb p\u00ebrsosur e m\u00eb t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb k\u00ebtushme.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Pyesim tani veten; do t\u00eb jemi vall\u00eb ne t\u00eb k\u00ebnaqur, qoft\u00eb edhe p\u00ebr pak, n\u00ebse dim\u00eb q\u00eb tej varrit do t\u00eb kemi po k\u00ebt\u00eb jet\u00eb t\u00eb k\u00ebtushme ose dhe pak m\u00eb t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar? \u00cbsht\u00eb mundur t\u00eb p\u00ebrfytyroj\u00eb p.sh. pun\u00ebtori, q\u00eb jeta e tij tej varrit do t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb vazhdim i pand\u00ebrprer\u00eb i djersitjes p\u00ebr t\u00eb fituar buk\u00ebn, ushtari se do t\u00eb ket\u00eb t\u00eb b\u00ebj\u00eb dhe n\u00eb bot\u00ebn tjet\u00ebr me parakalime, manovra dhe luft\u00ebra, n\u00ebpun\u00ebsi se do t\u00eb rrij\u00eb vazhdimisht n\u00eb zyr\u00ebn e tij dhe tregtari se do t\u00eb ec\u00eb dyqan m\u00eb dyqan p\u00ebr t\u00eb mbledhur mall? Nuk na tregon kjo n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb kthjell\u00ebt dhe bind\u00ebse q\u00eb p\u00ebrparimi i qytet\u00ebrimit t\u00eb sot\u00ebm, i bazuar n\u00eb parimet e materializmit ekonomik, mund t&#8217;i jap\u00eb jet\u00ebs vet\u00ebm komoditete t\u00eb jashtme dhe se ky p\u00ebrparim vet\u00ebm, pa rilindjen morale t\u00eb njeriut, pa rind\u00ebrtimin e shoq\u00ebris\u00eb n\u00eb baz\u00eb t\u00eb parimeve t\u00eb dashuris\u00eb ungjillore dhe t\u00eb drejt\u00ebsis\u00eb, s&#8217;\u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje q\u00eb t\u00eb qet\u00ebsoj\u00eb jet\u00ebn njer\u00ebzore dhe ta b\u00ebj\u00eb t\u00eb g\u00ebzuar?<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00a0\u00a0\u00a0 Pa m\u00ebsimet e Ungjillit pra, jeta \u00ebsht\u00eb si gjella pa krip\u00eb; s&#8217;mund t\u00eb ket\u00eb shijen e saj t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb dhe as karakterin e duhur q\u00eb t\u00eb na duket e k\u00ebnaqshme. Ajo sigurisht, do t\u00eb prishet, do t\u00eb shkrihet, do t\u00eb demoralizohet. Dhe si do t\u00eb mundim ne t\u00eb shp\u00ebtojm\u00eb nga kjo prishje, kur p\u00ebrbuzim udh\u00ebn e shp\u00ebtimit q\u00eb na e shfaqi Zoti yn\u00eb Jisu Krisht? Si do t\u00eb mundim ne t\u00eb sjellim fisnik\u00ebrin\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb t\u00eb dob\u00ebsis\u00eb e fodull\u00ebkut, dashurin\u00eb n\u00eb bot\u00ebn e egoizmit, drit\u00ebn e s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs n\u00eb bot\u00ebn e lig\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb padrejt\u00ebsis\u00eb, n\u00ebse nuk do t&#8217;i njohim vet\u00eb k\u00ebto, n\u00ebse nuk do t\u00eb kuptojm\u00eb dometh\u00ebnien e tyre, n\u00ebse nuk do t\u00eb ndjejm\u00eb vet\u00eb fuqin\u00eb magjike t\u00eb madh\u00ebshtis\u00eb s\u00eb tyre? Vet\u00ebm ai q\u00eb k\u00ebndon dhe kupton Ungjillin, vet\u00ebm ai q\u00eb njeh Iisu Krishtin, mundet t\u00eb njoh\u00eb dhe t\u00eb ndjej\u00eb \u00e7&#8217;\u00ebsht\u00eb e mira, dashuria, e v\u00ebrteta. &#8220;Njihni t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn &#8211; na thot\u00eb Ai &#8211; dhe e v\u00ebrteta do t&#8217;ju shp\u00ebtoj\u00eb&#8221;&#8221; (Joani 8, 32).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Degjenerimi Moral. &nbsp; Shkruar nga Grigor S. Petrov, p\u00ebrkthyer n\u00eb shqip nga Dhimit\u00ebr Bedulit, Botim i Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Tiran\u00eb 1994. &nbsp; &#8220;Atij q\u00eb ka, do t&#8217;i jepet e do t&#8217;i teproj\u00eb. Atij q\u00eb s&#8217;ka, do t&#8217;i merret edhe ajo q\u00eb ka&#8221; (Mattheu 25, 29) \u00a0\u00a0\u00a0 N\u00ebse sipas fjal\u00ebve t\u00eb psallmistit David vet\u00ebm t\u00eb \u00e7mendurit mund t\u00eb thon\u00eb n\u00eb zemr\u00ebn e tyre q\u00eb<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"pagelayer_contact_templates":[],"_pagelayer_content":"","inline_featured_image":false,"fifu_image_url":"","fifu_image_alt":"","footnotes":""},"categories":[256],"tags":[608],"class_list":["post-2026","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kendveshtrimi-orthodhoks","tag-kendveshtrimi-orthodhoks"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Degjenerimi Moral. &nbsp; Shkruar nga Grigor S. Petrov, p\u00ebrkthyer n\u00eb shqip nga Dhimit\u00ebr Bedulit, Botim i Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Tiran\u00eb 1994. &nbsp; &#8220;Atij q\u00eb ka, do t&#8217;i jepet e do t&#8217;i teproj\u00eb. Atij q\u00eb s&#8217;ka, do t&#8217;i merret edhe ajo q\u00eb ka&#8221; (Mattheu 25, 29) \u00a0\u00a0\u00a0 N\u00ebse sipas fjal\u00ebve t\u00eb psallmistit David vet\u00ebm t\u00eb \u00e7mendurit mund t\u00eb thon\u00eb n\u00eb zemr\u00ebn e tyre q\u00eb\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2013-04-03T11:52:42+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-10-11T10:02:51+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/LogoLastALb-200.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"172\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Kisha Orthodhokse\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Kisha Orthodhokse\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"31 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\"},\"author\":{\"name\":\"Kisha Orthodhokse\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86\"},\"headline\":\"Degjenerimi Moral &#8211; Grigor S. Petrov\",\"datePublished\":\"2013-04-03T11:52:42+00:00\",\"dateModified\":\"2021-10-11T10:02:51+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\"},\"wordCount\":6202,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization\"},\"keywords\":[\"K\u00ebndv\u00ebshtrimi Orthodhoks\"],\"articleSection\":[\"K\u00ebndv\u00ebshtrimi orthodhoks\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\",\"name\":\"Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#website\"},\"datePublished\":\"2013-04-03T11:52:42+00:00\",\"dateModified\":\"2021-10-11T10:02:51+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Degjenerimi Moral &#8211; Grigor S. Petrov\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#website\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/\",\"name\":\"Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"description\":\"Fqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin e saj.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg\",\"width\":540,\"height\":540,\"caption\":\"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86\",\"name\":\"Kisha Orthodhokse\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Kisha Orthodhokse\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","og_description":"Degjenerimi Moral. &nbsp; Shkruar nga Grigor S. Petrov, p\u00ebrkthyer n\u00eb shqip nga Dhimit\u00ebr Bedulit, Botim i Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, Tiran\u00eb 1994. &nbsp; &#8220;Atij q\u00eb ka, do t&#8217;i jepet e do t&#8217;i teproj\u00eb. Atij q\u00eb s&#8217;ka, do t&#8217;i merret edhe ajo q\u00eb ka&#8221; (Mattheu 25, 29) \u00a0\u00a0\u00a0 N\u00ebse sipas fjal\u00ebve t\u00eb psallmistit David vet\u00ebm t\u00eb \u00e7mendurit mund t\u00eb thon\u00eb n\u00eb zemr\u00ebn e tyre q\u00eb","og_url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/","og_site_name":"Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/koash1991","article_published_time":"2013-04-03T11:52:42+00:00","article_modified_time":"2021-10-11T10:02:51+00:00","og_image":[{"width":200,"height":172,"url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/LogoLastALb-200.png","type":"image\/png"}],"author":"Kisha Orthodhokse","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Kisha Orthodhokse","Est. reading time":"31 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/"},"author":{"name":"Kisha Orthodhokse","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86"},"headline":"Degjenerimi Moral &#8211; Grigor S. Petrov","datePublished":"2013-04-03T11:52:42+00:00","dateModified":"2021-10-11T10:02:51+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/"},"wordCount":6202,"publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization"},"keywords":["K\u00ebndv\u00ebshtrimi Orthodhoks"],"articleSection":["K\u00ebndv\u00ebshtrimi orthodhoks"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/","name":"Degjenerimi Moral - Grigor S. Petrov - Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","isPartOf":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#website"},"datePublished":"2013-04-03T11:52:42+00:00","dateModified":"2021-10-11T10:02:51+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/2013\/04\/03\/degjenerimi-moral\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Degjenerimi Moral &#8211; Grigor S. Petrov"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#website","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/","name":"Kisha Orthodh\u03bfkse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","description":"Fqja Zyrtare e Kish\u00ebs Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb me lajmet edhe informacionet zyrtare p\u00ebr struktur\u00ebn edhe veprimtarin e saj.","publisher":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#organization","name":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","contentUrl":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/albania.jpeg","width":540,"height":540,"caption":"Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqip\u00ebris\u00eb"},"image":{"@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/koash1991"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/#\/schema\/person\/0c387634a7063ac612d7ed9ce71c7e86","name":"Kisha Orthodhokse","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/596e7c417251e30f2fbb9c00e026fce61a695a00e51c889caded71c96cbbdde5?s=96&d=mm&r=g","caption":"Kisha Orthodhokse"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2026","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2026"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2026\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":55634,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2026\/revisions\/55634"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2026"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2026"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/orthodoxalbania.org\/2020\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2026"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}